{"id":41014,"date":"2011-07-21T08:50:13","date_gmt":"2011-07-21T13:50:13","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=41014"},"modified":"2011-07-21T08:50:13","modified_gmt":"2011-07-21T13:50:13","slug":"panstwo-wielkiego-brata-nad-wisla","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=41014","title":{"rendered":"Pa\u0144stwo Wielkiego Brata nad Wis\u0142\u0105"},"content":{"rendered":"

Polskie pa\u0144stwo coraz ch\u0119tniej ingeruje w nasz\u0105 prywatno\u015b\u0107.Nie chodzi bynajmniej o par\u0119 tysi\u0119cy za\u0142o\u017conych pods\u0142uch\u00f3w. Pa\u0144stwo inwigiluje hurtowo, ca\u0142e grupy.<\/strong><\/p>\r\n

Zmierzamy w kierunku spo\u0142ecze\u0144stwa nadzoru (surveillance society)<\/em>. Kanadyjski socjolog David Lyon definiuje \u017ce jest to takie spo\u0142ecze\u0144stwo\u00a0 w kt\u00f3rym ka\u017cdy cz\u0142onek jest inwigilowany a jego zachowanie jest analizowane przez pa\u0144stwo.\u00a0 Jeszcze nie spe\u0142niamy wszystkich warunk\u00f3w z definicji. Czas jednak najwy\u017cszy podj\u0105\u0107 dyskusj\u0119 ju\u017c teraz, gdy wiele sygna\u0142\u00f3w \u015bwiadczy o rosn\u0105cej ingerencji pa\u0144stwa w \u017cycie prywatne.

Rzeczypospolita Polska zapewnia obywateli w Konstytucji, \u017ce „w\u0142adze publiczne nie mog\u0105 pozyskiwa\u0107, gromadzi\u0107 i udost\u0119pnia\u0107 innych informacji o obywatelach ni\u017c niezb\u0119dne w demokratycznym pa\u0144stwie prawnym.”<\/em><\/p>\r\n

Przepis art 51 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ogranicza pozyskiwanie informacji o obywatelach do przypadk\u00f3w niezb\u0119dnych i uznawanych w demokratycznym pa\u0144stwie. Tak wi\u0119c w\u0142adze nie mog\u0105 sobie ustala\u0107 dowolnie zasobu informacji, jakie pragn\u0105 uzyska\u0107 od obywateli.

Tyle w teorii. Zadajmy jednak sobie par\u0119 pyta\u0144.
Czy ktokolwiek z nas zastanawia\u0142 si\u0119 jak wiele informacji zbiera o nas pa\u0144stwo? Ile wie o nas pa\u0144stwo? Czy ma do tego prawo?

Gdy dowiadujemy si\u0119 jak bardzo pa\u0144stwo interesuje si\u0119 swoimi obywatelami, zaczyna si\u0119 nam je\u017cy\u0107 w\u0142os na g\u0142owie .

Liczne ewidencje (kt\u00f3rych naliczy\u0142em od niechcenia 25<\/strong>, nie wykluczaj\u0105c kolejnych), listy, kilkadziesi\u0105t rejestr\u00f3w pa\u0144stwowych (ponad 60<\/strong>), niezliczona liczba baz danych i program\u00f3w w kt\u00f3rych przetwarzane s\u0105 nasze dane osobowe.

Niedawno uwag\u0119 spo\u0142eczn\u0105 przyku\u0142y dwie ustawy, wprowadzaj\u0105ce kolejne rozbudowane bazy danych; System Informacji Medycznej (SIM) i System Informacji O\u015bwiatowej. Ju\u017c te dwie megabazy powinny uruchomi\u0107 dzwonek alarmowy w obywatelach. MSWiA pracuje obecnie nad projektem pl.ID – polska ID karta. Wed\u0142ug ministerstwa zak\u0142ada on „gromadzenie danych o osobach fizycznych i dokumentach w trzech rejestrach publicznych:\u00a0 PESEL (Powszechny Elektroniczny System Ewidencji Ludno\u015bci);\u00a0 CRASC (Centralny Rejestr Akt\u00f3w Stanu Cywilnego – zostanie zbudowany w latach 2012-2013); RDO (Rejestr Dowod\u00f3w Osobistych).<\/em>„<\/p>\r\n

To jednak nie koniec. Apetyt naszego pa\u0144stwa jest znacznie wi\u0119kszy. Obecnie w Instytucie Badawczym Dr\u00f3g i Most\u00f3w trwaj\u0105 prace nad systemem ISKIP – Inteligentny System Kompleksowej Identyfikacji Pojazd\u00f3w.
Nazwa zar\u00f3wno instytutu jak i projektu nie jest porywaj\u0105ca. Jednak sam system ISKIP wzbudza ju\u017c teraz zainteresowanie Policji, Stra\u017cy Granicznej, S\u0142u\u017cby Celnej, CB\u015a, ABW. Szef tej ostatniej instytucji w marcu 2010 z uwag\u0105 s\u0142ucha\u0142 o ISKIP na seminarium zorganizowanym przez Instytut Badawczy Dr\u00f3g i Most\u00f3w.
Jakie mo\u017cliwo\u015bci daje ISKIP? System inteligentnie odczytuje numery rejestracyjne a na dodatek rozpoznaje kolor samochodu i jego mark\u0119. Wyobra\u017amy sobie, \u017ce organy \u015bcigania szukaj\u0105 czarnego mercedesa o numerach rejestracyjnych WAWA123. Kamery przeczesuj\u0105 wszystkie samochody przeje\u017cd\u017caj\u0105ce przed nimi, kiedy rozpoznaj\u0105 szukany samoch\u00f3d informuj\u0105 o jego po\u0142o\u017ceniu odpowiedni\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119. Tak oczywi\u015bcie mo\u017cna znale\u017a\u0107 z\u0142odzieja samochod\u00f3w ale te\u017c i inwigilowa\u0107 przemieszczanie si\u0119 niewygodnych dla w\u0142adzy os\u00f3b.<\/p>\r\n

Niedawno Naczelna Rada Adwokacka w swoim raporcie bez cienia przesady zadawa\u0142a pytanie czy to mo\u017cliwe, \u017ce Polak jest najbardziej inwigilowanym obywatelem Unii Europejskiej? Polskie s\u0142u\u017cby si\u0119gaj\u0105 bez \u017cadnej kontroli do\u00a0 do naszych billing\u00f3w. Wed\u0142ug danych Komisji Europejskiej polskie s\u0142u\u017cby pobra\u0142y 1,3 mln<\/strong> razy(sic!<\/em>) dane klient\u00f3w od operator\u00f3w telekomunikacyjnych. Sama liczba zawraca uwag\u0119. Jakie\u017c to wielkie zagro\u017cenia gro\u017c\u0105 naszemu bezpiecze\u0144stwu narodowemu, \u017ce s\u0142u\u017cby masowo szpieguj\u0105 obywateli? <\/strong>Ponad milion zapyta\u0144 \u015bwiadczy o regularnym i masowych \u015bledzeniu ca\u0142ych grup spo\u0142ecznych. Si\u0142a jednak tkwi nie tylko w masowo\u015bci tego zjawiska. Liczy si\u0119 te\u017c wykorzystanie tych danych. Na tym polu czynimy du\u017ce post\u0119py.Naukowcy z Politechniki Pozna\u0144skiej opracowali program komputerowy AFIZ (Analizator Fakt\u00f3w i Zwi\u0105zk\u00f3w),\u00a0 pozwala on na szybk\u0105 analiz\u0119 billing\u00f3w.<\/p>\r\n

Powstaje coraz wi\u0119cej zintegrowanych baz danych. S\u0142u\u017cby specjalne z pewno\u015bci\u0105 ch\u0119tnie si\u0119gn\u0105 po dane w nich zawarte. Wystarczy dost\u0119p do kilku takich megabaz by posi\u0105\u015b\u0107 pot\u0119\u017cn\u0105 wiedz\u0119 o obywatelu – jego dane osobowe, informacje o zdrowiu(u\u017cywanych lekach, odwiedzanych lekarzach), wykszta\u0142ceniu(problemach w szkole, uzdolnieniach, przebiegu edukacji). Dodajmy do tego jeszcze gdzie i kiedy si\u0119 przemieszcza\u0142\u00a0 oraz dane retencyjne z telefonii kom\u00f3rkowej i mamy obraz spo\u0142ecze\u0144stwa o kt\u00f3rym m\u00f3wi David Lyon.
Kiedy Simson Garfinkel porusza\u0142 w ksi\u0105\u017cce Database Nation: The Death of Privacy in the 21st Century<\/em> temat zagro\u017cenia prywatno\u015bci w pa\u0144stwie w kt\u00f3rym ka\u017cdy aspekt \u017cycia obywatela ma sw\u00f3j rekord w bazie danych, nie my\u015bla\u0142em \u017ce ten problem tak szybko dotknie Polsk\u0119. Garfinkel wyda\u0142 swoj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 w 2001 roku, dziesi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej Polska powinna zada\u0107 sobie podobne pytania co obywatele Stan\u00f3w Zjednoczonych.<\/p>\r\n

Pozornie tylko w systemach totalitarnych gdzie nie ma wolno\u015bci w sferze publicznej, tam jest ona r\u00f3wnie\u017c zagro\u017cona w sferze prywatnej. Jednak s\u0142usznie zauwa\u017cy\u0142 Jan Pawe\u0142 II, \u017ce „Historia uczy, \u017ce demokracja bez warto\u015bci \u0142atwo si\u0119 przemienia w jawny lub zakamuflowany totalitaryzm<\/em>„
Przesada?
Sp\u00f3jrzmy jak zmieni\u0142a si\u0119 Ameryka po zamachach 11 wrze\u015bnia. Zagro\u017cenie terroryzmem, zach\u0119ci\u0142o s\u0142u\u017cby do si\u0119gniecia po nowe uprawnienia. Obywatele na fali traumy, zgodzili si\u0119 ograniczy\u0107 swoje prawa w imi\u0119 walki z terroryzmem. W efekcie s\u0105 obecnie masowo inwigilowani przez w\u0142asne pa\u0144stwo.<\/p>\r\n

O ile kiedy\u015b inwigilacja dotyczy\u0142a tylko jednostek i to w szczeg\u00f3lnie uzasadnionych sytuacjach to obecnie inwigiluje si\u0119 masowo i profilaktycznie. Zasz\u0142a zatem znaczna zmiana jako\u015bciowa i ilo\u015bciowa. Ameryka ju\u017c nie jest taka jak dawniej.<\/p>\r\n

Simon Davies z Privacy International<\/em> zwraca uwag\u0119, \u017ce to czy „spo\u0142ecze\u0144stwo inwigilowane” stanie si\u0119 rzeczywisto\u015bci\u0105 zale\u017cy przede wszystkim od czynnik\u00f3w prawnych, politycznych i spo\u0142ecznych. Dlatego tak wa\u017cne jest funkcjonowanie organizacji zwanych w angielszczy\u017anie watchdogs<\/em> , a wi\u0119c takich kt\u00f3rych zadaniem jest kontrolowanie rz\u0105du.<\/p>\r\n

Niestety u nas poza Fundacj\u0105 Panoptykon i Helsi\u0144sk\u0105 Fundacj\u0105 Praw Cz\u0142owieka brakuje takich organizacji.*
Szwankuje przede wszystkim \u015bwiadomo\u015b\u0107 spo\u0142eczna. Obywatele Rzeczypospolitej nie organizuj\u0105 si\u0119 i nie interesuj\u0105 otaczaj\u0105c\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105. Ta bierno\u015b\u0107 jest \u015bwietn\u0105 po\u017cywk\u0105 dla roszczeniowego pa\u0144stwa. Przewa\u017caj\u0105ca cz\u0119\u015b\u0107 polityk\u00f3w maj\u0105cych wp\u0142yw na funkcjonowanie pa\u0144stwa wychowa\u0142a si\u0119 i wykszta\u0142ci\u0142a w systemie komunistycznym. Obecni 50 letni politycy ze szczyt\u00f3w w\u0142adzy tr\u0105c\u0105 nabyt\u0105\u00a0 w starym systemie mentalno\u015bci\u0105 i\u00a0 nawykami.<\/p>\r\n

Jako spo\u0142ecze\u0144stwo przyzwyczaili\u015bmy si\u0119, i nie jest to tylko polska specyfika, do podgl\u0105dania. Poj\u0119cie prywatno\u015bci zosta\u0142o przewarto\u015bciowane. Szpiegujemy si\u0119 nawzajem; \u017cona \u015bledzi m\u0119\u017ca, szef pracownika, rodzice dzieci, dziennikarze osoby publiczne. Nagrywanie\u00a0 ukrycia czy\u00a0 \u015bledzenie swoich poczyna\u0144 sta\u0142o si\u0119 norm\u0105 spo\u0142eczn\u0105. Ch\u0119tnie korzystamy ze zdobyczy techniki. Nawet tak wydawa\u0142oby si\u0119 niewinne portale spo\u0142eczno\u015bciowe nie tylko \u0142\u0105cz\u0105 ale i skutecznie s\u0142u\u017c\u0105 do zbierania informacji o nasz.<\/p>\r\n

Czas zacz\u0105\u0107 o tym rozmawia\u0107, inaczej zaczniemy niezauwa\u017calnie przekracza\u0107 kolejne granice by obudzi\u0107 si\u0119 w \u015bwiecie w kt\u00f3rym nie b\u0119dzie ju\u017c prywatno\u015bci. Czy tego chcemy?<\/p>\r\n

Linki:<\/strong><\/p>\r\n