{"id":40886,"date":"2011-07-18T10:19:16","date_gmt":"2011-07-18T15:19:16","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=40886"},"modified":"2011-07-18T10:19:16","modified_gmt":"2011-07-18T15:19:16","slug":"renacjonalizacja-po-wegiersku-boguslaw-kowalski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=40886","title":{"rendered":"Renacjonalizacja po w\u0119giersku – Bogus\u0142aw Kowalski<\/em>"},"content":{"rendered":"

Rz\u0105d w\u0119gierski odkupi\u0142 od kapita\u0142u zagranicznego udzia\u0142y w rodzimym koncernie naftowo-gazowym MOL. W ten spos\u00f3b odzyska\u0142 nad nim kontrol\u0119 i w imi\u0119 bezpiecze\u0144stwa energetycznego zapowiada konsolidacj\u0119 narodowych przedsi\u0119biorstw z tej bran\u017cy, aby uchroni\u0107 je przed zewn\u0119trznym przej\u0119ciem.<\/strong><\/p>\r\n

Premier Viktor Orban konsekwentnie realizuje wcze\u015bniejsze zapowiedzi obrony w\u0119gierskich interes\u00f3w gospodarczych poprzez wi\u0119ksze zaanga\u017cowanie pa\u0144stwa. Odwrotn\u0105 strategi\u0119 realizuje rz\u0105d Donalda Tuska, kt\u00f3ry chce odda\u0107 kapita\u0142owi zagranicznemu, cz\u0119sto nadzorowanemu przez obce rz\u0105dy, kontrol\u0119 nad jednymi z ostatnich polskich koncern\u00f3w o strategicznym znaczeniu jak Lotos czy PKP Cargo.<\/p>\r\n

Pa\u0144stwo w\u0119gierskie odzyskuje kontrol\u0119 MOL jest jednym z najwi\u0119kszych przedsi\u0119biorstw w Europie \u015arodkowej zajmuj\u0105cych si\u0119 przetw\u00f3rstwem oraz dystrybucj\u0105 ropy i gazu. \u015aci\u015ble wsp\u00f3\u0142pracuje ze swoim chorwackim odpowiednikiem INA oraz kontroluje rafineri\u0119 Slovnaft na S\u0142owacji. Kluczowy pakiet akcji MOL-a najpierw posiada\u0142 austriacki potentat z bran\u017cy – OMV.<\/p>\r\n

Jednak sprzeda\u0142 go za czas\u00f3w lewicowych rz\u0105d\u00f3w na W\u0119grzech, prawdopodobnie za jego wiedz\u0105 i zgod\u0105, rosyjskiemu gigantowi Surgutnieftigaz, \u015bci\u015ble zwi\u0105zanemu z w\u0142adzami na Kremlu . I chocia\u017c chodzi tu o 21,2 proc. akcji to jednak jest to kluczowy pakiet, gdy\u017c reszta nale\u017cy do wielu drobnych akcjonariuszy. Nowy prawicowy rz\u0105d Orbana skutecznie blokowa\u0142 obj\u0119cie prawa do posiadania akcji MOL nawet zmieniaj\u0105c w tym celu ustaw\u0119 dotycz\u0105c\u0105 strategicznych sp\u00f3\u0142ek. Blokowa\u0142 te\u017c pr\u00f3by wykupienia pozosta\u0142ych pakiet\u00f3w akcji stosuj\u0105c r\u00f3\u017cne metody formalne i gospodarcze.<\/p>\r\n

Dzia\u0142ania te okaza\u0142y si\u0119 skuteczne, gdy\u017c ostatecznie Rosjanie zgodzili si\u0119 odsprzeda\u0107 swoj\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 za korzystn\u0105 cen\u0119 1,88 mld euro. Wcze\u015bniej kupili j\u0105 za 1,4 mld euro. Dla w\u0142adz w Budapeszcie nie cena jednak by\u0142a najwa\u017cniejsza, ale konsekwencje polityczno-gospodarcze. Wcze\u015bniej bowiem premier Orban jednoznacznie stwierdzi\u0142, \u017ce kontrola nad MOL-em jest podstaw\u0105 bezpiecze\u0144stwa energetycznego i szerzej w\u0119gierskiej suwerenno\u015bci.<\/p>\r\n

Dlatego zapowiedzia\u0142 dalsze zwi\u0119kszanie aktywno\u015bci pa\u0144stwa w sektorze energetycznym, m.in. poprzez zacie\u015bnienie wsp\u00f3\u0142pracy MOL-a z MVM, koncernem dominuj\u0105cym w produkcji i dystrybucji energii elektrycznej na W\u0119grzech. Chce te\u017c aktywnego w\u0142\u0105czenia si\u0119 rodzimego koncernu w budow\u0119 korytarza gazowego P\u00f3\u0142noc-Po\u0142udnie, bardzo wa\u017cnego tak\u017ce dla Polski.<\/p>\r\n

Co szczeg\u00f3lnie interesuj\u0105ce Budapeszt do przeprowadzenia transakcji spo\u017cytkowa\u0142 pieni\u0105dze z niewykorzystanego, a zaci\u0105gni\u0119tego jeszcze przez poprzednik\u00f3w, kredytu z Mi\u0119dzynarodowego Funduszu Walutowego. Jest to jak na naddunajskie warunki olbrzymia transakcja r\u00f3wna prawie 2 proc. ca\u0142ego w\u0119gierskiego PKB. Orbanowi uda\u0142o si\u0119 wi\u0119c odzyska\u0107 kontrol\u0119 nad kluczowym w ca\u0142ym regionie przedsi\u0119biorstwem bez anga\u017cowania w\u0142asnych \u015brodk\u00f3w.<\/p>\r\n

W\u0142adze w Budapeszcie w sprawie odkupienia udzia\u0142\u00f3w negocjowa\u0142y bezpo\u015brednio z rz\u0105dem rosyjskim, co pokazuje, \u017ce dla obu stron sprawa mia\u0142a nie tylko biznesowy, ale przede wszystkim strategicznie polityczny charakter. Oczywi\u015bcie ze wzgl\u0119du na wielko\u015b\u0107 i rozleg\u0142o\u015b\u0107 interes\u00f3w niepor\u00f3wnywalnie wa\u017cniejsza by\u0142a to sprawa dla W\u0119gier. I zapewne dlatego strony dosz\u0142y do porozumienia. Czy towarzyszy\u0142y temu jakie\u015b dodatkowe ustalenia nie wiadomo. Ale nie jest wykluczone, \u017ce dogadano si\u0119 w ramach \u201epakietowej\u201d umowy. Gotowo\u015b\u0107 do takiego podej\u015bcia wcze\u015bniej deklarowa\u0142 sam premier Orban. Mo\u017cliwe wi\u0119c, \u017ce Rosjanie uzyskali jakie\u015b inne ust\u0119pstwa lub deklaracje. Ale za spraw\u0105 takiego pragmatycznego podej\u015bcia strona w\u0119gierska dopi\u0119\u0142a swego.<\/p>\r\n

Pa\u0144stwo polskie oddaje kontrol\u0119<\/h4>\r\n

Zupe\u0142ne przeciwie\u0144stwo w stosunku do tego sposobu my\u015blenia i dzia\u0142ania prezentuje rz\u0105d Donalda Tuska. O ile podstaw\u0105 linii premiera Orbana jest odk\u0142adanie wej\u015bcia do strefy euro i odbudowanie narodowego potencja\u0142u, to rz\u0105d PO-PSL deklaruje przyj\u0119cie wsp\u00f3lnej waluty ju\u017c w 2015 r. W ci\u0105gu trzech lat deficyt bud\u017cetowy ma by\u0107 zredukowany o 90 mld z\u0142, aby spe\u0142ni\u0107 wymagane kryteria. Te wy\u015brubowane normy b\u0119dziemy realizowa\u0107 z jednej strony przez redukcj\u0119 wydatk\u00f3w, w tym m.in. na inwestycje w infrastruktur\u0119. Dla przyk\u0142adu wydatki na budow\u0119 autostrad i dr\u00f3g ekspresowych z Krajowego Funduszu Drogowego wynios\u0105 w 2012 r. jeszcze ok. 21 mld z\u0142, ale rok p\u00f3\u017aniej ma to by\u0107 ju\u017c tylko 7 mld z\u0142. Zreszt\u0105 rozstrzyganie nowych przetarg\u00f3w i zawieranie nowych um\u00f3w na kolejne odcinki ju\u017c zosta\u0142y wstrzymane.<\/p>\r\n

Z drugiej strony chce si\u0119 zwi\u0119kszy\u0107 dochody. Podniesiono m.in. stawki podatku VAT, a od 1 lipca wchodzi w \u017cycie nowy system poboru op\u0142at na sieci autostrad, dr\u00f3g ekspresowych i wybranych dr\u00f3g krajowych. P\u0142aci\u0107 musz\u0105 nie tylko du\u017ce ci\u0119\u017car\u00f3wki, ale te\u017c samochody dostawcze, osobowe busy i autobusy.<\/p>\r\n

Z tego systemu rz\u0105d chce zebra\u0107 kilka miliard\u00f3w z\u0142otych rocznie. Ten nowy podatek wprowadzany tylnymi drzwiami uderzy nie tylko w u\u017cytkownik\u00f3w dr\u00f3g, ale we wszystkich konsument\u00f3w, gdy\u017c zwi\u0119kszone koszty transportu znajd\u0105 odbicie w cenach towar\u00f3w. Restrykcyjny fiskalizm rz\u0105du Tuska kontrastuje z obni\u017ceniem o prawie po\u0142ow\u0119 podatk\u00f3w dochodowych dla zwyk\u0142ych ludzi oraz ma\u0142ych i \u015brednich firm na W\u0119grzech.<\/p>\r\n

Do tego dochodzi pr\u00f3ba sprzeda\u017cy co si\u0119 da, aby z tzw. prywatyzacji zasila\u0107 bud\u017cet. W tym roku plan z tego tytu\u0142u przewiduje pozyskanie 15 mld z\u0142. Pod m\u0142otek id\u0105 tak wa\u017cne sp\u00f3\u0142ki jak Lotos, czyli rafineria w Gda\u0144sku i PKP Cargo, najwi\u0119kszy przewo\u017anik w Polsce. Wok\u00f3\u0142 tych operacji jest wiele dziwnych dzia\u0142a\u0144. Ostatnio nawet wicepremier Waldemar Pawlak, kolega z rz\u0105du ministra skarbu pa\u0144stwa Aleksandra Grada, zaapelowa\u0142 do niego publicznie o wi\u0119ksz\u0105 przejrzysto\u015b\u0107 przygotowa\u0144 do sprzeda\u017cy Lotosu, kt\u00f3rego kupnem interesuj\u0105 si\u0119 Rosjanie.<\/p>\r\n

Nie jasne s\u0105 te\u017c okoliczno\u015bci zmiany sposobu prywatyzacji PKP Cargo ze sprzeda\u017cy mniejszo\u015bciowego pakietu na gie\u0142dzie, na oddanie firmy w r\u0119ce nieznanego inwestora strategicznego. Symbolicznym zderzeniem tych odmiennych sposob\u00f3w dzia\u0142ania jest deklaracja zakupu Lotosu przez na nowo znacjonalizowany w\u0119gierski MOL.<\/p>\r\n

Bogus\u0142aw Kowalski<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Artyku\u0142 ukaza\u0142 si\u0119 w tygodniku \u201eNiedziela\u201d, nr 26\/2011<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Rz\u0105d w\u0119gierski odkupi\u0142 od kapita\u0142u zagranicznego udzia\u0142y w rodzimym koncernie naftowo-gazowym MOL. W ten spos\u00f3b odzyska\u0142 nad nim kontrol\u0119 i w imi\u0119 bezpiecze\u0144stwa energetycznego zapowiada konsolidacj\u0119 narodowych przedsi\u0119biorstw z tej bran\u017cy, aby uchroni\u0107 je przed zewn\u0119trznym przej\u0119ciem. Premier Viktor Orban konsekwentnie realizuje wcze\u015bniejsze zapowiedzi obrony w\u0119gierskich interes\u00f3w gospodarczych poprzez wi\u0119ksze zaanga\u017cowanie pa\u0144stwa. Odwrotn\u0105 strategi\u0119 realizuje […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[179,52],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40886"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=40886"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40886\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=40886"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=40886"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=40886"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}