{"id":37909,"date":"2011-05-17T10:38:07","date_gmt":"2011-05-17T15:38:07","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=37909"},"modified":"2011-05-17T10:38:07","modified_gmt":"2011-05-17T15:38:07","slug":"szkodliwy-relikt-sowieckiej-propagandy-jerzy-bukowski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=37909","title":{"rendered":"Szkodliwy relikt sowieckiej propagandy – Jerzy Bukowski<\/em>"},"content":{"rendered":"

Nades\u0142ane z Krakowa.<\/em><\/p>\r\n

9 maja min\u0119\u0142o 45 lat od emisji pierwszego odcinka jednego z najbardziej popularnych, a zarazem k\u0142amliwych seriali w historii Telewizji Polskiej: „Czterech pancernych i psa”.<\/p>\r\n

Wielu moich znajomych dziwi si\u0119, \u017ce nie zamierzam rezygnowa\u0107 z\u00a0prowadzonej od kilku lat – w\u00a0imieniu Porozumienia Organizacji Kombatanckich i\u00a0Niepodleg\u0142o\u015bciowych w\u00a0Krakowie – walki z\u00a0komunistycznymi filmami i serialami, zak\u0142amuj\u0105cymi histori\u0119 II wojny \u015bwiatowej. Uznaj\u0105c merytoryczne racje, jakimi si\u0119 kieruj\u0119, doradzaj\u0105 mi jednak, abym pogardliwie machn\u0105\u0142 r\u0119k\u0105 na\u00a0kolejne emisje czo\u0142owego wykwitu peerelowskiej propagandy.<\/p>\r\n

Rozumiem i\u00a0doceniam ich wynikaj\u0105c\u0105 z \u017cyczliwo\u015bci wobec mnie postaw\u0119, bo sam wcale nie jestem zadowolony z\u00a0tego, \u017ce opinia publiczna w\u00a0Polsce cz\u0119sto kojarzy POKiN przede wszystkim z\u00a0za\u017cart\u0105 walk\u0105 przeciw serialowi o\u00a0sympatycznych czo\u0142gistach, chocia\u017c mamy na\u00a0koncie wiele r\u00f3\u017cnych sukces\u00f3w, by wspomnie\u0107 cho\u0107by prowadzone z\u00a0naszego doniesienia post\u0119powanie s\u0105dowe przeciw genera\u0142owi Wojciechowi Jaruzelskiemu i\u00a0innym cz\u0142onkom WRON o\u00a0wprowadzenie stanu wojennego, uznanie – w\u00a0odpowiedzi na\u00a0zadane przez nas pytanie – przez Instytut Pami\u0119ci Narodowej, \u017ce Gwardia i\u00a0Armia Ludowa nie by\u0142y cz\u0119\u015bci\u0105 Polskich Si\u0142 Zbrojnych, czy te\u017c postulat odebrania Orderu Wojennego Virtuti Militari posiadaj\u0105cym je jeszcze sowieckim zbrodniarzom. W\u00a0zestawieniu z\u00a0tymi akcjami kampania przeciw za\u0142odze „Rudego” mo\u017ce si\u0119 wydawa\u0107 troch\u0119 niepowa\u017cna.<\/p>\r\n

Z drugiej strony nie mo\u017cemy si\u0119 jednak zgodzi\u0107 na\u00a0to, by publiczna telewizja kontynuowa\u0142a w\u00a0niepodleg\u0142ej Rzeczypospolitej perfidny proces manipulowania \u015bwiadomo\u015bci\u0105 historyczn\u0105 Polak\u00f3w, rozpocz\u0119ty w\u00a0okresie PRL przez wytrawnych komunistycznych propagandzist\u00f3w, jak np. pu\u0142kownik Janusz Przymanowski, autor scenariusza „Czterech pancernych i\u00a0psa”.<\/p>\r\n

<\/span><\/p>\r\n

To, co na\u00a0pierwszy rzut oka mo\u017ce by\u0107 potraktowane jako \u015bmieszna batalia przeciw niezwykle popularnemu serialowi, w\u00a0kt\u00f3rym – jak twierdz\u0105 jego liczni obro\u0144cy – chodzi wy\u0142\u0105cznie o\u00a0pi\u0119kn\u0105 m\u0119sk\u0105 przyja\u017a\u0144 i\u00a0wspania\u0142\u0105 wojenn\u0105 przygod\u0119, a\u00a0nie o\u00a0prawd\u0119 historyczn\u0105, jest w\u00a0rzeczywisto\u015bci do\u015b\u0107 rozpaczliw\u0105 pr\u00f3b\u0105 po\u017cegnania raz na\u00a0zawsze lansowanej przez sowieckich politruk\u00f3w wersji najnowszych dziej\u00f3w Polski. Szkoda, \u017ce okazuje si\u0119 ona by\u0107 (przynajmniej na\u00a0razie, nie licz\u0105c odwa\u017cnej, ale odwo\u0142anej przez jego nast\u0119pc\u00f3w, decyzji poprzedniego prezesa TVP Bronis\u0142awa Wildsteina) przys\u0142owiowym wo\u0142aniem na\u00a0puszczy.<\/p>\r\n

Niiech nikt mi nie wmawia, \u017ce seriale „Czterej pancerni i\u00a0pies”, czy „Stawka wi\u0119ksza ni\u017c \u017cycie” s\u0105 zupe\u0142nie nieszkodliwe, bo nikt nie bierze ich na\u00a0serio. Dzieci nie rozr\u00f3\u017cniaj\u0105 ekranowej fikcji od prawdy historycznej i\u00a0dlatego \u0142atwo przyswajaj\u0105 sobie narzucane im tre\u015bci. Nie wierz\u0119 za\u015b, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 z\u00a0nich wys\u0142uchuje od swych rodzic\u00f3w b\u0105d\u017a nauczycieli przestr\u00f3g, aby nie wierzy\u0107 w\u00a0to, co pokazuje im telewizja oraz fachowych uwag\u00a0 doros\u0142ych o\u00a0tym, jak by\u0142o naprawd\u0119 z\u00a0rzekomym polsko-sowieckim braterstwem broni, czy „wyzwalaniem” naszego kraju przez Sowiet\u00f3w.<\/p>\r\n

Jest dok\u0142adnie na\u00a0odwr\u00f3t: m\u0142odzi ludzie ucz\u0105 si\u0119 historii w\u0142a\u015bnie z\u00a0popularnych film\u00f3w oraz seriali, kt\u00f3re s\u0105 dla nich bardziej sugestywne i \u0142atwiej przyswajalne, ni\u017c sucha i\u00a0czysto teoretyczna wiedza ze\u00a0szkolnych podr\u0119cznik\u00f3w. Wystarczy zapyta\u0107 psycholog\u00f3w, a\u00a0teza o\u00a0edukacyjnej nieszkodliwo\u015bci takich produkcji zostanie rozbita w\u00a0puch.<\/p>\r\n

Ziej\u0105ce z\u00a0kadr\u00f3w „Czterech pancernych i\u00a0psa” zak\u0142amanie nie pozostaje bez wp\u0142ywu na\u00a0nastoletnich widz\u00f3w. Id\u0119 jednak o\u00a0zak\u0142ad, \u017ce tak\u017ce wielu Polak\u00f3w w \u015brednim i\u00a0starszym wieku bezwiednie wch\u0142ania to, co chcieli wpoi\u0107 masowej widowni tw\u00f3rcy serialu. Imperialny poch\u00f3d Armii Czerwonej – z\u00a0polskimi jednostkami u\u00a0boku – na\u00a0Zach\u00f3d nie budzi u\u00a0nich tak\u00a0 jednoznacznie negatywnych uczu\u0107, jak niemieckie kroniki filmowe, ukazuj\u0105ce zwyci\u0119skie boje Wehrmachtu z\u00a0Sowietami w\u00a0pierwszych miesi\u0105cach po\u00a022 czerwca 1941 roku.<\/p>\r\n

Emitowane wiele razy przygody za\u0142ogi „Rudego” i\u00a0kapitana Hansa Klossa utwierdzaj\u0105 kolejne pokolenia Polak\u00f3w w\u00a0przekonaniu, \u017ce hitleryzm by\u0142 z\u00a0samej swej istoty zbrodniczy, podczas gdy w\u00a0komunizmie zdarza\u0142y si\u0119 wprawdzie powa\u017cne wypaczenia, ale generalnie trudno zarzuci\u0107 mu ludob\u00f3jcze zamiary, a\u00a0rosyjscy oficerowie byli prawdziwymi przyjaci\u00f3\u0142mi i\u00a0opiekunami naszych \u017co\u0142nierzy.<\/p>\r\n

Zastanawiam si\u0119, jak zareagowaliby Polacy, gdyby kto\u015b wpad\u0142 na\u00a0pomys\u0142 nakr\u0119cenia serialu, kt\u00f3rego bohaterami byliby polscy czo\u0142gi\u015bci w\u00a0s\u0142u\u017cbie Wehrmachtu, wyzwalaj\u0105cy latem 1941 roku wschodnie kresy II Rzeczypospolitej od w\u0142adzy Sowiet\u00f3w. Jechaliby oni sobie przez pola dzisiejszej Bia\u0142orusi i\u00a0Ukrainy, realizuj\u0105c m\u0119sk\u0105 przygod\u0119, zachowuj\u0105c rycerskie zasady prowadzenia walki, spotykaj\u0105c rozentuzjazmowan\u0105 na\u00a0ich widok polsk\u0105 ludno\u015b\u0107, a\u00a0nade wszystko siej\u0105c \u015bmier\u0107 i\u00a0pop\u0142och w\u00a0szeregach ust\u0119puj\u0105cej im pola Armii Czerwonej.<\/p>\r\n

Czy taka produkcja telewizyjna przyj\u0119ta zosta\u0142aby z\u00a0tym samym uwielbieniem, jakie towarzyszy ka\u017cdemu pokazaniu si\u0119 na\u00a0ekranie pancernych\u00a0 heros\u00f3w z\u00a0I Armii Wojska Polskiego, dowodzonej nb. przez zdrajc\u0119? A\u00a0przecie\u017c Janek Kos i\u00a0jego towarzysze r\u00f3wnie\u017c s\u0142u\u017cyli obcej sprawie. Kto nie chce tego dostrzec i\u00a0zrozumie\u0107, ten zni\u017ca si\u0119 do\u00a0poziomu kolejnych prezes\u00f3w TVP, kt\u00f3rzy przywracaj\u0105 na anten\u0119 „Czterech pancernych i\u00a0psa”, kieruj\u0105c si\u0119 wy\u0142\u0105cznie wynikami ogl\u0105dalno\u015bci oraz presj\u0105, wywieran\u0105 na\u00a0nich przez spor\u0105 liczb\u0119 telewidz\u00f3w – niereformowalnych mi\u0142o\u015bnik\u00f3w PRL.<\/p>\r\n

Trzeba jasno i\u00a0wyra\u017anie powiedzie\u0107, \u017ce ten, kto wzrusza si\u0119 jeszcze dzisiaj losami za\u0142ogi „Rudego”, bezrefleksyjnie przyjmuj\u0105c podawan\u0105 mu w\u00a0atrakcyjnej, przygodowej formie z\u00a0gruntu zafa\u0142szowan\u0105 dla ideologicznych i\u00a0politycznych cel\u00f3w wersj\u0119 historii, udowadnia tym samym, jak g\u0142\u0119boko prze\u017car\u0142a go sowiecka mentalno\u015b\u0107. Dla niego PRL to wy\u0142\u0105cznie weso\u0142e seriale i\u00a0filmy, darmowe wczasy co rok, brak obawy o\u00a0utrat\u0119 pracy (nawet je\u017celi nic si\u0119 w\u00a0niej nie robi\u0142o), radosne festyny „Trybuny Ludu”, zadowolenie ze\u00a0zdobycia kilku pomara\u0144czy, „rzucanych” do\u00a0sklep\u00f3w przed niekt\u00f3rymi \u015bwi\u0119tami.<\/p>\r\n

O strza\u0142ach w\u00a0ty\u0142 g\u0142owy \u017co\u0142nierzy niepodleg\u0142o\u015bciowego podziemia, wyrywaniu paznokci wi\u0119\u017aniom politycznym, odbieraniu dzieci matkom – wrogom ludu, „\u015bcie\u017ckach zdrowia” dla przeciwnik\u00f3w re\u017cimu, okradaniu narodu przez narzucon\u0105 mu si\u0142\u0105 w\u0142adz\u0119 wielbiciel Szarika i\u00a0Klossa nie chce w\u00a0og\u00f3le s\u0142ysze\u0107, ani pami\u0119ta\u0107. Nie przyjmuje on do\u00a0wiadomo\u015bci, \u017ce to w\u0142a\u015bnie z\u00a0takich przefajnych Jank\u00f3w, czy Gustlik\u00f3w wyrastali potem cz\u0119sto oprawcy polskich patriot\u00f3w. Dla niego – wytresowanego przez komunistyczn\u0105 (trzeba przyzna\u0107, \u017ce bardzo skuteczn\u0105) propagand\u0119 – te r\u00f3\u017cne obrazy PRL nie maj\u0105 ze\u00a0sob\u0105 nic wsp\u00f3lnego. On zwyczajnie nie widzi, \u017ce s\u0105 to dwie strony tego samego i\u00a0chce w\u00a0k\u00f3\u0142ko ogl\u0105da\u0107 ulubionych bohater\u00f3w swojej m\u0142odo\u015bci.<\/p>\r\n

Telewizja publiczna ma do\u00a0zrealizowania okre\u015blon\u0105 misj\u0119, tak\u017ce edukacyjn\u0105 i\u00a0wychowawcz\u0105. Dla niej nie mog\u0105 si\u0119 liczy\u0107 wy\u0142\u0105cznie s\u0142upki ogl\u0105dalno\u015bci, ani spaczone gusta masowej widowni. Stacje komercyjne mog\u0105 robi\u0107, co im si\u0119 \u017cywnie podoba, je\u015bli tylko nie naruszaj\u0105 podstawowych zasad etycznych. Trudno mie\u0107 wi\u0119c do\u00a0nich pretensje, \u017ce\u00a0 w\u00a0pogoni za\u00a0ogromnymi pieni\u0119dzmi nie wahaj\u0105 si\u0119 demoralizowa\u0107 telewidz\u00f3w, u\u017cywaj\u0105c do\u00a0tego celu nie tylko pornografii, ale r\u00f3wnie\u017c czo\u0142owych wykwit\u00f3w komunistycznej propagandy.<\/p>\r\n

To, na\u00a0co mog\u0105 sobie pozwala\u0107 TVN czy Polsat, nie przystoi jednak op\u0142acanej z\u00a0abonamentu Telewizji Polskiej. Ma ona natomiast specjalistyczny kana\u0142 Historia, do\u00a0kt\u00f3rego znakomicie pasuj\u0105 filmy, nakr\u0119cone niegdy\u015b z\u00a0ideologicznych przyczyn. Tam jest miejsce dla opatrzonych stosownym komentarzem naukowym nazistowskich i\u00a0sowieckich agitek, a\u00a0tak\u017ce dla „Czterech pancernych i\u00a0psa”, „Stawki wi\u0119kszej ni\u017c \u017cycie” oraz wielu innych fabularnych i\u00a0dokumentalnych \u015bwiadectw minionych epok, zdominowanych przez dwa zbrodnicze totalitaryzmy.<\/p>\r\n

W I\u00a0i II Programie TVP wola\u0142bym za\u015b ogl\u0105da\u0107 – i\u00a0to w\u00a0dobrym czasie antenowym, a\u00a0nie oko\u0142o p\u00f3\u0142nocy – jak najwi\u0119cej ciekawie zrealizowanych film\u00f3w, seriali i\u00a0spektakli, opartych na\u00a0historii najnowszej Polski. By\u0142o ju\u017c kilka takich produkcji za\u00a0prezesury Wildsteina, ale to tylko pojedyncze krople w\u00a0morzu oczekiwa\u0144. Nie mamy do\u00a0tej pory porz\u0105dnego obrazu epopei Legion\u00f3w Polskich, wojny 1920 roku, szcz\u0105tkowo ukazano w\u00a0paru filmach kampani\u0119 jesienn\u0105 1939 roku i\u00a0dzia\u0142ania Armii Krajowej, brak ekranowej historii walk II Korpusu Polskiego genera\u0142a W\u0142adys\u0142awa Andersa, nikt nie podj\u0105\u0142 tak pasjonuj\u0105cych temat\u00f3w, jak dzieje oddzia\u0142u „Ognia”, czy i\u015bcie sensacyjna misja patriotyczna pu\u0142kownika Ryszarda Kukli\u0144skiego.<\/p>\r\n

To s\u0105 w\u0142a\u015bnie prawdziwe wyzwania dla obecnego i\u00a0przysz\u0142ych kierownictw Telewizji Polskiej w\u00a0tej cz\u0119\u015bci jej misji, kt\u00f3ra dotyczy prezentowania rodakom odk\u0142amywanej – przy\u00a0znacznym udziale Instytutu Pami\u0119ci Narodowej – historii. Ambitnych zada\u0144 nie zabraknie im z\u00a0pewno\u015bci\u0105 jeszcze przez wiele lat.<\/p>\r\n

Jerzy Bukowski<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Nades\u0142ane z Krakowa. 9 maja min\u0119\u0142o 45 lat od emisji pierwszego odcinka jednego z najbardziej popularnych, a zarazem k\u0142amliwych seriali w historii Telewizji Polskiej: „Czterech pancernych i psa”. Wielu moich znajomych dziwi si\u0119, \u017ce nie zamierzam rezygnowa\u0107 z\u00a0prowadzonej od kilku lat – w\u00a0imieniu Porozumienia Organizacji Kombatanckich i\u00a0Niepodleg\u0142o\u015bciowych w\u00a0Krakowie – walki z\u00a0komunistycznymi filmami i serialami, zak\u0142amuj\u0105cymi […]","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[66,98,159,20],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37909"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=37909"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37909\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=37909"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=37909"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=37909"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}