{"id":3668,"date":"2008-12-10T16:17:27","date_gmt":"2008-12-10T21:17:27","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=3668"},"modified":"2011-08-05T16:11:10","modified_gmt":"2011-08-05T21:11:10","slug":"dlaczego-krecimy-tak-duzo-filmow-o-holokauscie-i-kto-z-tego-czerpie-korzysci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=3668","title":{"rendered":"&#8222;Dlaczego kr\u0119cimy tak du\u017co film\u00f3w o Holokau\u015bcie i kto z tego czerpie korzy\u015bci?&#8221;"},"content":{"rendered":"<p>&#8222;Dlaczego mamy teraz tak wiele film\u00f3w o Holokau\u015bcie i kto czerpie z tego korzy\u015bci?&#8221; &#8211; pod takim niemal blu\u017anierczym tytu\u0142em ukaza\u0142 si\u0119 artyku\u0142 na \u0142amach poczytnego dziennika <a href=\"http:\/\/www.iht.com\/articles\/2008\/11\/25\/arts\/scott.php\" target=\"_blank\"><em>International Herald Tribune<\/em><\/a>. Autor tekstu, znany krytyk filmowy, sta\u0142y komentator <em>The New York Times<\/em>&#8217;a, Anthony O. Scott, zastanawia si\u0119 g\u0142o\u015bno co sprawia, \u017ce od d\u0142u\u017cszego czasu, a ze szczeg\u00f3lnym nasileniem dzisiaj, w 2008 roku: &#8222;Niezwykle wielka kadra prominentnych aktor\u00f3w przyjmuje ci\u0119\u017car wcielenia si\u0119 w najbardziej przenikliwy i pe\u0142en konsekwencji fatalny okres tamtych czas\u00f3w. Niemal r\u00f3wnoczesne pojawienie si\u0119 tych wszystkich film\u00f3w jest w jakim\u015b sensie przypadkowe, ale r\u00f3wnie\u017c pokazuje dziwny fakt, \u017ce na pocz\u0105tku XXI wieku, tak w Europie jak i w Ameryce, na ekranach jak w ksi\u0105\u017ckach, kultura zdominowana jest przez t\u0105 wielk\u0105 polityczn\u0105 traum\u0119 [II Wojny \u015awiatowej].&#8221;<\/p>\r\n<p>Autor s\u0142usznie zauwa\u017ca zdominowanie wsp\u00f3\u0142czesnej kultury, do szpiku przesi\u0105kni\u0119tej wspomnieniami o &#8222;Holokau\u015bcie&#8221;, ukazywanym nie tylko tylko jako centralne ale i cz\u0119sto jako jedyne wydarzenie II Wojny \u015awiatowej. Mno\u017c\u0105 si\u0119 filmy, s\u0142uchowiska, reporta\u017ce, w ksi\u0119garniach walaj\u0105 si\u0119 stosy album\u00f3w, pami\u0119tnik\u00f3w i pseudopomi\u0119tnik\u00f3w, biblioteki ob\u0142o\u017cone s\u0105 wolumenami wszelkich rozmiar\u00f3w, rozprawiaj\u0105cymi o tym &#8222;jedynym, unikalnym wydarzeniu ludzko\u015bci&#8221;. &#8222;Ilo\u015b\u0107 wspomnie\u0144 zwi\u0105zanych z Holokaustem, nowel, film\u00f3w dokumentalnych i fabularnych w ostatnich latach [&#8230;] rodzi niewygodne pytania&#8221; &#8211; stwierdza A. O. Scott, kt\u00f3ry w tym momencie zadaje te kluczowe, niewygodne pytania: &#8222;Dlaczego kr\u0119ci si\u0119 tak wiele film\u00f3w [o tej tematyce]? Dlaczego teraz? I najbardziej wra\u017cliwe pytanie: Czy nie jest ich za du\u017co?&#8221;. Autor zadaje jeszcze jedno pytanie: &#8222;Kto na tym korzysta?&#8221;<\/p>\r\n<p>Zanim przejdzie do pr\u00f3by udzielenia odpowiedzi, bo tak naprawd\u0119 to jej wcale nie udzieli, A. O. Scott zajmuje si\u0119 wyliczaniem tytu\u0142\u00f3w najnowszych film\u00f3w o &#8222;epoce Holokaustu&#8221;, nie zapominaj\u0105c oczywi\u015bcie o produkcji Edwarda Zwicka pt &#8222;Partyzanci&#8221; (<em>Defiance<\/em>), przedstawiaj\u0105cego &#8211; jak pisze recenzent &#8211; &#8222;prawdziwego przyw\u00f3dc\u0119 \u017cydowskich partyzant\u00f3w walcz\u0105cych z Niemcami w lasach Bia\u0142orusi&#8221;. Oczywi\u015bcie to, \u017ce film ten jest parszyw\u0105 pr\u00f3b\u0105 przepisywania historii, pokazuj\u0105c \u017cydowskiego komunist\u0119 Tewjego Bielskiego, jednego z czw\u00f3rki braci tworz\u0105cych band\u0119 grasuj\u0105c\u0105 na terenach p\u00f3\u0142nocno-wschodniej cz\u0119\u015bci Polski okupowanej przez Armi\u0119 Czerwon\u0105 (&#8222;w lasach Bia\u0142orusi&#8221;), jako &#8222;partyzanta walcz\u0105cego z Niemcami&#8221;, nie powinno ju\u017c po tylu latach wrednego og\u0142upiania specjalnie dziwi\u0107. Nie powinno te\u017c dziwi\u0107, \u017ce ludzie tak ulepieni &#8211; a A. O. Scott jako syn \u017cydowskich prominentnych profesor\u00f3w z Brooklynu\u00a0 (matka jest &#8222;specjalistk\u0105&#8221; uniwersyteck\u0105 od feminizmu) jest doskona\u0142ym tego przyk\u0142adem &#8211;\u00a0 nie potrafi\u0105 wyj\u015b\u0107 poza narzucone im przez scenarzyst\u0119 i re\u017cysera obcis\u0142e ramy fabu\u0142y filmu, a poprawno\u015b\u0107 polityczna i autocenzura nie pozwala im na konfrontacj\u0119 z materia\u0142ami historycznymi. A przecie\u017c doj\u015bcie do \u017ar\u00f3de\u0142 i ustalenie prawdy nie jest wcale takie trudne &#8211; je\u015bli si\u0119 chce, je\u015bli odrzuci si\u0119 \u017cydowsk\u0105 <em>haggad\u0119<\/em>, kt\u00f3ra z prawd\u0105 historyczn\u0105 nie ma nic wsp\u00f3lnego, lecz ma na celu tworzenie mitu o niczym nie zawinionych cierpieniach narodu \u017cydowskiego, ci\u0105gle prze\u015bladowanego przez <em>goyim<\/em>.<\/p>\r\n<p>Mo\u017ce korzystaj\u0105c z okazji warto przypomnie\u0107 w kilku s\u0142owach bohater\u00f3w tego najnowszego filmu, aby ukaza\u0107 ob\u0142ud\u0119 \u017cydowskiego Hollywoodu (tak, dok\u0142adnie tak: \u017cydowskiego, gdy\u017c ju\u017c w latach 1930-tych Henry Ford Sr., senator Charles Lindbergh, ojciec Charles Coughlin, i wielu, wielu innych \u015bwiat\u0142ych ludzi wskazywa\u0142o na Hollywood jako na &#8222;\u017cydowskie \u017ar\u00f3d\u0142o deprawacji spo\u0142ecznej&#8221;. Mo\u017cna tylko sobie wyobrazi\u0107 stopie\u0144 opanowania dzisiaj, po 80 latach od tamtego czasu&#8230;)<\/p>\r\n<p>Tewje Bielski (1912 &#8211; zm. w 1987 r. w USA) jest jednym z czworga braci: Arona Bielskiego, najm\u0142odszego z braci Bielskich, Asaela (1908 &#8211; zm. w 1944 r. w szeregach Armii Czerwonej) i Zusa (1906 -zm. w 1995 w USA), kt\u00f3rych dzia\u0142alno\u015b\u0107 militarna na terenach p\u00f3\u0142nocno-wschodniej cz\u0119\u015bci Polski okupowanej przez Armi\u0119 Czerwon\u0105 mia\u0142a &#8211; jak si\u0119 utwierdza poprzez filmy typu <em>Defiance<\/em> &#8211; &#8222;uratowa\u0107 1200 \u017byd\u00f3w&#8221;. Liczne ksi\u0105\u017cki i akademie ku czci braci Bielskich nie wspominaj\u0105 jednak o ciemnych stronach ich dzia\u0142alno\u015bci. Dopiero kilka lat temu Instytut Pami\u0119ci Narodowej rozpocz\u0105\u0142 wyja\u015bnianie, znanego z wielu \u017ar\u00f3de\u0142 i dobrze udokumentowanego zarzutu o udzia\u0142 w likwidacji wioski Naliboki 8 maja 1943 roku przez bandy (tzw. &#8222;oddzia\u0142y wojskowe&#8221;) Tewje (Tuwii) Bielskiego. Wyja\u015bnienia wymaga te\u017c udzia\u0142 band braci Bielskich, kt\u00f3rzy wraz z Armi\u0105 Czerwon\u0105 dokonali likwidacji 600-osobowego ugrupowania partyzant\u00f3w Armii Krajowej w Puszczy Nalibockiej.<\/p>\r\n<div>\r\n<p>Zamiast poznania prawdy, otrzymali\u015bmy jednak kolejn\u0105 superprodukcj\u0119 filmow\u0105, reklamowan\u0105 w Polsce poprzez tub\u0119 propagandow\u0105 \u015brodowiska \u017cydowskiego i prosyjonistycznego, czyli polskoj\u0119zyczne pismo <em>Gazeta Wyborcza<\/em>, gdzie pisze si\u0119 o jak\u017ce wspania\u0142ej dzia\u0142alno\u015bci braci Bielskich, kt\u00f3rzy podczas wojny &#8222;pilnuj\u0105 przestrzegania prawa i porz\u0105dku, przyjmuj\u0105 wszystkich, kt\u00f3rym uda si\u0119 do nich dotrze\u0107.\u201d Tak w scenariuszu powstaj\u0105cego filmu jak i w artyku\u0142ach Gazety Wyborczej nie znajdziemy jednak ca\u0142o\u015bci bogatej dzia\u0142alno\u015bci braci Bielskich i ich interpretacji &#8222;przestrzegania prawa&#8221;, gdy ich bandy atakowa\u0142y miasteczka, wsie i osady polskie, dokonuj\u0105c masakry Polak\u00f3w.<\/p>\r\n<p>Warto doda\u0107, \u017ce najm\u0142odszy z czworga braci Bielskich, wys\u0142awianych jako bohaterowie II Wojny \u015awiatowej i ukazywanych jako organizatorzy &#8222;najwi\u0119kszego zbrojnego wysi\u0142ku dokonanego przez \u017byd\u00f3w celem ocalenia \u017byd\u00f3w z Holokaustu&#8221;, zosta\u0142 w listopadzie zesz\u0142ego roku aresztowany i oskar\u017cony o oszukanie i zagrabienie maj\u0105tku 93-letniej Polki mieszkaj\u0105cej na Florydzie.<\/p>\r\n<\/div>\r\n<div>\r\n<p>Ot\u00f3\u017c 80-letni Aron Bielski (obecnie nazywaj\u0105cy si\u0119 &#8222;Aron Bell&#8221;), wraz z 58-letni\u0105 \u017con\u0105 Henryk\u0105, oskar\u017ceni zostali przez policj\u0119 w Palm Beach (Floryda) o oszukanie staruszki, pani Zalewskiej, oraz o dokonanie kradzie\u017cy 250 tysi\u0119cy dolar\u00f3w z jej kont bankowych.<\/p>\r\n<p>Tak oto prezentuje si\u0119 dzisiaj jeden z bohater\u00f3w tego najnowszego filmu o &#8222;partyzantach \u017cydowskich&#8221;. By\u0107 mo\u017ce rabowanie wsi polskich i Polak\u00f3w wesz\u0142o takim ludziom w krew&#8230;<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p>Wr\u00f3\u0107my jednak z powrotem do naszego tematu, czyli do niezwykle dziwnego przyzwolenia na publiczn\u0105 krytyk\u0119 tego nieko\u0144cz\u0105cego si\u0119 strumienia film\u00f3w o &#8222;Holokau\u015bcie&#8221;. A. O. Scott sil\u0105c si\u0119 na t\u0119 krytyk\u0119 nie omieszka\u0142 przypomnie\u0107, \u017ce mamy &#8222;moralny obowi\u0105zek na\u0142o\u017cony poprzez dokonan\u0105 rze\u017a europejskich \u017byd\u00f3w, by m\u00f3wi\u0107: 'Nigdy wi\u0119cej i Nigdy nie zapomnimy&#8217;, co logicznie oznacza, i\u017c historia Holokaustu musi by\u0107 powtarzana bez przerwy.&#8221; Pomimo tego &#8222;moralnego obowi\u0105zku&#8221;, padaj\u0105 z ust \u017cydowskiego recenzenta sztuki filmowej s\u0142owa zw\u0105tpienia. Co takiego spowodowa\u0142o to zawahanie? Mo\u017cna s\u0105dzi\u0107, \u017ce boja\u017a\u0144 o konsekwencje w\u0142asnej pychy, o skutki pogoni za pieni\u0105dzem eksploatuj\u0105cej tragiczne wydarzenia wojenne, o nieustanne wyolbrzymianie cierpie\u0144, czy wreszcie refleksja nad na\u0142o\u017conym kaga\u0144cem &#8222;k\u0142amstwa o\u015bwi\u0119cimskiego&#8221; uniemo\u017cliwiaj\u0105cego badania historyczne. By\u0107 mo\u017ce powtarzanie <em>ad nauseam<\/em> tematyki holokaustycznej wytworzy\u0142o w ludziach zwyczajnie przesyt i zaczyna ono osi\u0105ga\u0107 odwrotny od za\u0142o\u017conego skutek &#8211; co niekt\u00f3rych niepokoi. By\u0107 mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c\u00a0 ludzie zaczynaj\u0105 pod\u015bwiadomie \u0142\u0105czy\u0107 monotematyczny zalew film\u00f3w, zauwa\u017ca\u0107 jednobrzmi\u0105ce nazwiska re\u017cyser\u00f3w, scenarzyst\u00f3w, producent\u00f3w, i w ko\u0144cu zastanawia\u0107 si\u0119 nad tym czy przypadkiem nie s\u0105 obiektem manipulacji. A \u017ce takie g\u0142o\u015bne zastanawianie si\u0119 i kojarzenie fakt\u00f3w mo\u017ce przybra\u0107 czasami burzliwe formy, budzi zrozumia\u0142y odruch obronny u niekt\u00f3rych. Postanowiono wi\u0119c powoli wycofywa\u0107 si\u0119, uspokaja\u0107 emocje, &#8222;wypuszcza\u0107 par\u0119&#8221; z tego kot\u0142a propagandy, najpierw poprzez opublikowanie zw\u0105tpie\u0144 zaufanego \u017cydowskiego publicysty. Nie, nie oznacza to, \u017ce magazyny Hollywoodu nagle wyrzuc\u0105 wszystkie zgromadzone rekwizyty mundur\u00f3w niemieckich, ale nie bez znaczenia jest przypomnienie Autora tekstu, przytaczaj\u0105cego s\u0142owa \u017cydowskiego marksistowskiego filozofa i muzykologa Teodora Adorno, kt\u00f3ry rzek\u0142, i\u017c &#8222;pisanie poezji po Auschwitz jest barbrzy\u0144stwem&#8221;. A.O.Scott twierdzi, \u017ce &#8222;obserwacja ta cz\u0119sto jest interpretowana jako nakaz ciszy, jako zakaz u\u017cywania zwyk\u0142ych narz\u0119dzi kultury do ukazania czego\u015b tak nadzwyczajnego, jak niewyobra\u017calny fakt ludob\u00f3jstwa&#8221;. Nawet po wzbiciu si\u0119 na wy\u017cyny &#8222;nakazu ciszy&#8221;, nie ma si\u0119 jednak co martwi\u0107 o obrany kierunek: wyprodukowano dotychczas dostateczn\u0105 ilo\u015b\u0107 materia\u0142u, kt\u00f3ry wystarczy na dziesi\u0105tki lat urabiania spo\u0142ecze\u0144stw. A przy tym dokonuje si\u0119 stale &#8222;reform edukacji&#8221; wprowadzaj\u0105c kolejne godziny lekcyjne przeznaczone na &#8222;studia nad Holokaustem&#8221; i urz\u0105dza pielgrzymki dzieci do wsp\u00f3\u0142czesnych muze\u00f3w tolerancji <em>vel<\/em> nienawi\u015bci.<\/p>\r\n<p>Pomimo s\u0142\u00f3w udawanego zw\u0105tpienia, nie ma si\u0119 wi\u0119c co martwi\u0107 o losy przysz\u0142ej produkcji filmowej, kt\u00f3ra w si\u0119ganiu po coraz bardziej wyrafinowane obrazy &#8222;nakazu ciszy&#8221;, widzi po prostu w tym wszystkim wielki biznes, widzi drog\u0119 do kariery, do laur\u00f3w, do wywiad\u00f3w, zdj\u0119\u0107 na ok\u0142adkach tabloid\u00f3w, limuzyn, \u015bwiate\u0142, schod\u00f3w&#8230; &#8222;Dlaczego oportunistyczni, zdolni m\u0142odzi noweli\u015bci lgn\u0105 w stron\u0119 magiczno-realistycznego przedstawiania tej zdecydownie niemagicznej rzeczywisto\u015bci jak\u0105 jest Shoah?&#8221; &#8211; zapytuje Autor. W nast\u0119pnym zdaniu sam sobie odpowiada, a m\u00f3wi dok\u0142adnie to co tak szczerze wyja\u015bni\u0142a znana aktorka Kate Winslet. &#8222;Zauwa\u017cy\u0142am, \u017ce je\u015bli robisz film o Holokau\u015bcie, masz murowanego Oskara.&#8221;<\/p>\r\n<p>Nie, panie A.O.Scott, to nie \u017carty, jak raczy Pan interpretowa\u0107 wypowied\u017a Winslet. To szczera prawda pokazuj\u0105ca, \u017ce dzisiejsz\u0105 sztuk\u0105 filmow\u0105 nie rz\u0105dzi prawdziwa sztuka, \u017ce literatur\u0105 nie rz\u0105dzi prawdziwa literatura, \u017ce dziennikarstwem nie rz\u0105dzi rzetelne dziennikarstwo. Wszystkim tym rz\u0105dzi obrzydliwa mieszanina pod\u0142ej ideologii z brudnymi pieni\u0119dzmi. Bo &#8222;Przedsi\u0119biorstwo Holokaustu&#8221; musi si\u0119 czym\u015b \u017cywi\u0107.<\/p>\r\n<p><strong><em>Lech Maziakowski<\/em><\/strong><br \/> Washington, DC | 10 grudnia 2008 | www.bibula.com<\/p>\r\n<\/div>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<blockquote>\r\n<p><strong>ZOB. R\u00d3WNIE\u017b:<\/strong><\/p>\r\n<ul>\r\n<li><a title=\" Floryda: Aron, jeden z \"legendarnych braci Bielskich\" aresztowany za kradzie\u017c \u0107wier\u0107 miliona dolar\u00f3w 93-letniej Polce\" href=\"..\/..\/?p=1391\" rel=\"bookmark\">Floryda: Aron, jeden z &#8222;legendarnych braci Bielskich&#8221; aresztowany za kradzie\u017c \u0107wier\u0107 miliona dolar\u00f3w 93-letniej Polce<\/a><\/li>\r\n<li><a title=\" Czy \"partyzanci\" Tewje Bielskiego pacyfikowali Naliboki?\" href=\"..\/..\/?p=2061\" rel=\"bookmark\">Czy &#8222;partyzanci&#8221; Tewje Bielskiego pacyfikowali Naliboki?<\/a><\/li>\r\n<li><a title=\" Litwa: \"Ocalali z Holokaustu\" oskar\u017cani o dokonywanie zbrodni wojennych\" href=\"..\/..\/?p=2098\" rel=\"bookmark\">Litwa: &#8222;Ocalali z Holokaustu&#8221; oskar\u017cani o dokonywanie zbrodni wojennych<\/a><\/li>\r\n<li><a title=\" Nie ma w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce ludob\u00f3jstwo\" href=\"..\/..\/?p=2262\" rel=\"bookmark\">Nie ma w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce ludob\u00f3jstwo<\/a><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<\/blockquote>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"&#8222;Dlaczego mamy teraz tak wiele film\u00f3w o Holokau\u015bcie i kto czerpie z tego korzy\u015bci?&#8221; &#8211; pod takim niemal blu\u017anierczym tytu\u0142em ukaza\u0142 si\u0119 artyku\u0142 na \u0142amach poczytnego dziennika International Herald Tribune. Autor tekstu, znany krytyk filmowy, sta\u0142y komentator The New York Times&#8217;a, Anthony O. Scott, zastanawia si\u0119 g\u0142o\u015bno co sprawia, \u017ce od d\u0142u\u017cszego czasu, a ze [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[22,53,55,20,59],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3668"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3668"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3668\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3668"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3668"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3668"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}