{"id":35938,"date":"2011-04-07T21:51:06","date_gmt":"2011-04-08T02:51:06","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=35938"},"modified":"2011-04-07T21:51:06","modified_gmt":"2011-04-08T02:51:06","slug":"uczyli-nas-regul-teraz-sami-je-zlamali","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=35938","title":{"rendered":"Uczyli nas regu\u0142, teraz sami je z\u0142amali"},"content":{"rendered":"

Nigdy w praktyce badawczej ani w opisach bada\u0144 nie spotka\u0142em si\u0119 z tak prymitywn\u0105 organizacj\u0105 bada\u0144, z tak\u0105 nonszalancj\u0105 w podej\u015bciu do specyfiki katastrofy jak do katastrofy smole\u0144skiej. I z tak\u0105 arogancj\u0105 opisu jej przyczyn<\/strong><\/em>
<\/strong><\/p>\r\n

Z gen. bryg. rez. Janem Baranieckim, by\u0142ym zast\u0119pc\u0105 dow\u00f3dcy Wojsk Lotniczych Obrony Powietrznej, posiadaj\u0105cym du\u017ce do\u015bwiadczenie w badaniu przyczyn katastrof lotniczych, rozmawia Marcin Austyn<\/strong>

Jak powinno wygl\u0105da\u0107 badanie katastrofy lotniczej?<\/strong>
– W badaniu katastrof i wypadk\u00f3w, lotniczych w szczeg\u00f3lno\u015bci, obowi\u0105zuj\u0105 prawa pisane krwi\u0105. Jest ich du\u017co, ale s\u0105 i te podstawowe, jak nasz Dekalog, i tych nie mo\u017cna pomin\u0105\u0107 ani obej\u015b\u0107. Po pierwsze, badania musz\u0105 rozpoczyna\u0107 si\u0119 tu\u017c po zaistnieniu katastrofy, bez zb\u0119dnych op\u00f3\u017anie\u0144. Czas dzia\u0142a destruktywnie na pami\u0119\u0107 ludzk\u0105, na \u015blady na ziemi i w przestrzeni. Badania powinny d\u0105\u017cy\u0107 do jak najszybszego zako\u0144czenia. Wykrycie przyczyny wprowadza profilaktyk\u0119 zabezpieczaj\u0105c\u0105 mo\u017cliwo\u015bci powstania nowych podobnych nieszcz\u0119\u015b\u0107. Po drugie, badania musz\u0105 by\u0107 skrupulatne, rzetelne i dociekliwe. Po trzecie, musz\u0105 by\u0107 one trwale rejestrowane i opisywane. Po czwarte, wszystkie elementy, cz\u0119\u015bci, \u015blady, zjawiska zwi\u0105zane z badanym zdarzeniem musz\u0105 by\u0107 traktowane jako bardzo wa\u017cne, do czasu pe\u0142nej ich weryfikacji i zarejestrowania.

Od czego rozpoczyna si\u0119 prace na miejscu zdarzenia?<\/strong>
– Badania rozpoczyna si\u0119 od ramowego planu bada\u0144, od swego rodzaju „\u015bcie\u017cki drogowej” sporz\u0105dzonej przez zawodowych, wyznaczonych kierownik\u00f3w bada\u0144 w obecno\u015bci wszystkich przedstawicieli poszczeg\u00f3lnych profesji. Plan traktuje si\u0119 przez pierwszy okres badania jako otwarty. Podstawowe, obowi\u0105zkowe dokumenty musz\u0105 by\u0107 przejrzyste, schludne i \u0142atwe (wyra\u017ane i opisane) do odczytania. Do nich nale\u017c\u0105: mapa („kroki”) miejsca katastrofy z kierunkiem nalotu, konfiguracj\u0105 badanego obiektu i w\u0142a\u015bciwego rozrzutu cz\u0119\u015bci, element\u00f3w i innych interesuj\u0105cych obiekt\u00f3w z podaniem wymiar\u00f3w odleg\u0142o\u015bci od osi zorientowanej na linii kierunku nalotu. Wszystko, co odnotowano na mapie, musi by\u0107 opisane (zdj\u0119cia, rysunki i inne zapisy, np. filmy itp.). Odczytanie mapy katastrofy daje obraz terenu i wygl\u0105du miejsca tu\u017c po jej zaistnieniu. Na mapie obowi\u0105zkowo powinny by\u0107 zaznaczone (potwierdzone zdj\u0119ciami) miejsca, gdzie znajdowa\u0142y si\u0119 cia\u0142a lub cz\u0119\u015bci cia\u0142 ofiar katastrofy oraz kokpit i aparatura wizualna z kokpitu.

Komisja ma jakie\u015b ograniczenia, je\u015bli chodzi o dob\u00f3r dokument\u00f3w, dowod\u00f3w?<\/strong>
– Tak na dobr\u0105 spraw\u0119 liczba dokument\u00f3w jest nieograniczona. Najkr\u00f3cej ujmuj\u0105c – mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce powinny zosta\u0107 zebrane wszystkie dowody, jakie by\u0142y konieczne w pracy badawczej, od pocz\u0105tku do zako\u0144czenia bada\u0144.

Jak wa\u017cny jest wyb\u00f3r os\u00f3b, kt\u00f3rym powierza si\u0119 takie badanie? Liczy si\u0119 tylko wiedza ekspercka?<\/strong>
– Do bada\u0144 wyznacza si\u0119 osoby wyselekcjonowane, posiadaj\u0105ce w\u0142a\u015bciwe morale, wykszta\u0142cenie profesjonalne, du\u017ce do\u015bwiadczenie w danej dziedzinie i ciesz\u0105ce si\u0119 dobr\u0105 opini\u0105 w otoczeniu (w pracy i \u015brodowisku).

Przez miniony rok mieli\u015bmy pewien k\u0142opot informacyjny. Z jednej strony sugerowano, \u017ce badania katastrofy s\u0105 obj\u0119te tajemnic\u0105 do ich zako\u0144czenia, z drugiej strony odnotowywali\u015bmy kolejne wyst\u0105pienia os\u00f3b zwi\u0105zanych z badaniem. To standardowe dzia\u0142ania?<\/strong>
– Cz\u0142onkowie ekipy badawczej nie mog\u0105 (a przynajmniej nie powinni) wypowiada\u0107 si\u0119 o stanie bada\u0144 do czasu ich zako\u0144czenia. Og\u0142aszanie przez kogokolwiek z ekipy badawczej przyczyny katastrofy przed zako\u0144czeniem bada\u0144 dyskwalifikuje go i wyklucza mo\u017cliwo\u015b\u0107 dalszej wsp\u00f3\u0142pracy w tej profesji.

Co podpowiada Panu do\u015bwiadczenie, kiedy patrzy Pan na miniony rok bada\u0144 katastrofy smole\u0144skiej?<\/strong>
– To przykre spostrze\u017cenia, bo nigdy w praktyce badawczej ani w opisach bada\u0144 nie spotka\u0142em si\u0119 z tak prymitywn\u0105 organizacj\u0105 bada\u0144, z tak\u0105 nonszalancj\u0105 w podej\u015bciu do specyfiki katastrofy jak do katastrofy smole\u0144skiej i z tak\u0105 arogancj\u0105 opisu przyczyny tej katastrofy. Jest to dla mnie niezrozumia\u0142e, bo \u00f3w specyficzny dekalog, m\u00f3wi\u0105cy nam, jak post\u0119powa\u0107 przy badaniu tego rodzaju wypadk\u00f3w, podawali nam sami Rosjanie, jeszcze w latach osiemdziesi\u0105tych, w Akademii Lotniczej im. \u0179ukowskiego, na wyk\u0142adach z dziedziny bezpiecze\u0144stwo lot\u00f3w. Tymczasem Rosjanie w swoim raporcie zapomnieli o abecadle, kt\u00f3re sami wymy\u015blili i nakazywali je przestrzega\u0107. Pomini\u0119cie tych praw rozumiem jako celowe dzia\u0142anie, kt\u00f3re ma ukrywa\u0107 prawd\u0119.

Jak d\u0142ugo mia\u0142 Pan okazj\u0119 pracowa\u0107 na tym rosyjskim „abecadle”? Mo\u017ce spos\u00f3b badania katastrofy smole\u0144skiej nie by\u0142 wyj\u0105tkiem?<\/strong>
– Pierwsze do\u015bwiadczenia w badaniu wypadk\u00f3w i katastrof w lotnictwie wojskowym rozpoczyna\u0142em w 1970 roku. Pocz\u0105tkowo jako ekspert najnowszej techniki sowieckiej w Polsce – samoloty Su-7. W nast\u0119pnych latach samoloty Su-20, Su-22. W p\u00f3\u017aniejszych latach jako inspektor, starszy inspektor, szef wydzia\u0142u i oddzia\u0142u i g\u0142\u00f3wny in\u017cynier lotnictwa bra\u0142em udzia\u0142 w badaniu wielu katastrof i wypadk\u00f3w na r\u00f3\u017cnych typach statk\u00f3w powietrznych w polskim lotnictwie. Mog\u0119 zapewni\u0107, \u017ce przez lata mojej pracy z podobnym potraktowaniem procesu badania przyczyn wypadku lotniczego si\u0119 nie spotka\u0142em.

Z punktu widzenia eksperckiego raport MAK jest nie do przyj\u0119cia?<\/strong>
– Oczywi\u015bcie. Jest jednak tu jeszcze inna kwestia, bo raport ten – je\u015bli nawet funkcjonuje jako dokument Federacji Rosyjskiej – nie powinien by\u0107 uznany jako obowi\u0105zuj\u0105cy dla Polski, poniewa\u017c to cia\u0142o powo\u0142ano do bada\u0144 zdarze\u0144 lotniczych lotnictwa Federacji Rosyjskiej i by\u0142ych republik ZSRS. To oczywiste, \u017ce Polska nigdy nie by\u0142a republik\u0105 sowieck\u0105 i to nasz rz\u0105d i premier Donald Tusk powinni ju\u017c wiedzie\u0107.

Mija rok od katastrofy, a my tak naprawd\u0119 wci\u0105\u017c nie wiemy, co by\u0142o jej przyczyn\u0105, nie otrzymali\u015bmy wraku do bada\u0144… W tej sytuacji mo\u017cna by\u0142o ju\u017c wykluczy\u0107 wersj\u0119 zamachu?<\/strong>
– To, co us\u0142yszeli\u015bmy na ostatniej konferencji prasowej polskiej prokuratury wojskowej, w mojej ocenie jest skandalem na skal\u0119 \u015bwiatow\u0105. By\u0142o to przecie\u017c oficjalne przyznanie si\u0119 pa\u0144stwa polskiego do wsp\u00f3\u0142uczestnictwa w mordzie smole\u0144skim. Prosz\u0119 pami\u0119ta\u0107, \u017ce prokuratura prowadzi dochodzenie i ustala win\u0119 po zako\u0144czeniu bada\u0144 komisji technicznej, a przecie\u017c wynik\u00f3w jej prac jeszcze nie og\u0142oszono. Po drugie, jakie to dowody wykluczaj\u0105 zamach? Zamach mo\u017cna by\u0142o wykluczy\u0107 w pierwszych dniach po katastrofie i mog\u0142a w tym temacie wypowiedzie\u0107 si\u0119 komisja polsko-rosyjska pracuj\u0105ca z udzia\u0142em ekspert\u00f3w mi\u0119dzynarodowych z kraj\u00f3w NATO. Takie rozwi\u0105zanie by\u0142oby prawdziwie transparentnym badaniem w tej specyficznej katastrofie. Przykro to m\u00f3wi\u0107, ale w obecnej sytuacji nale\u017ca\u0142oby podj\u0105\u0107 badania nowej hipotezy: „niezamierzonej lub zaplanowanej katastrofy z winy organizacji lotu z powodu zmowy rz\u0105du polskiego i Federacji Rosyjskiej o przebiegu tego lotu”.

Mija rok, a my mamy budowa\u0107 nowe hipotezy dotycz\u0105ce tej katastrofy?<\/strong>
– Wracanie dzi\u015b do rozpatrywania hipotez przyczyn powstania tej tragedii wydaje si\u0119 smutn\u0105 konieczno\u015bci\u0105. Niestety, to, co dzia\u0142o si\u0119 przez ten czas od katastrofy, pozwala twierdzi\u0107, a przynajmniej stawia\u0107 pytania o to, czy rz\u0105dy Polski i Rosji nie zrobi\u0142y wszystkiego, co by\u0142o mo\u017cliwe (dopuszczalne i niedopuszczalne), aby zatrze\u0107 \u015blady ewentualnego zamachu. Przecie\u017c tu\u017c po katastrofie ca\u0142y \u015bwiat patrzy\u0142 przychylnie na Polsk\u0119 i wsp\u00f3\u0142czuj\u0105c, chcia\u0142 nam pom\u00f3c. Kiedy rz\u0105d polski porozumia\u0142 si\u0119 z przecie\u017c potencjalnie wrogim pa\u0144stwem, nie prosz\u0105c przyjaci\u00f3\u0142 z NATO o rad\u0119 i jak\u0105kolwiek pomoc, owi przyjaciele poczuli si\u0119 ura\u017ceni. Na efekty nie trzeba by\u0142o d\u0142ugo czeka\u0107. Ci, kt\u00f3rym pomoc dla Polski by\u0142a niech\u0119tn\u0105 konieczno\u015bci\u0105, z zadowoleniem zaj\u0119li si\u0119 wa\u017cn\u0105 prac\u0105 (prezydent Obama golfem, pani kanclerz Merkel i premier W\u0142och rozmowami politycznymi), zrzucaj\u0105c swoj\u0105 nieobecno\u015b\u0107 na pogrzebie na py\u0142 wulkaniczny, a nie na obaw\u0119 spotkania si\u0119 w Krakowie z jakim\u015b potencjalnym zamachowcem. Dzi\u015b widzimy, \u017ce tak sko\u0144czy\u0142a si\u0119 niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Najja\u015bniejszej Rzeczypospolitej!

G\u0142osy os\u00f3b niezgadzaj\u0105cych si\u0119 ze sposobem dzia\u0142a\u0144 rz\u0105du maj\u0105 mocne uzasadnienie?<\/strong>
– Mo\u017ce to mocne s\u0142owa, ale ostatni rok mo\u017cna by okre\u015bli\u0107 mianem „roku zdrady smole\u0144skiej”. Niestety, wszystko to, czego do\u015bwiadczyli\u015bmy po katastrofie, dzia\u0142o si\u0119 przy aprobacie zar\u00f3wno rz\u0105du, jak i najwi\u0119kszych polskoj\u0119zycznych medi\u00f3w. Dzi\u015b polska przestrze\u0144 publiczna wype\u0142niona jest na wz\u00f3r Zachodu prawem, kt\u00f3re nie obowi\u0105zuje albo obowi\u0105zuje wybi\u00f3rczo, brakuje autorytet\u00f3w, a ze znacznej cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa „wypatroszono” podstawowe instynkty ludzkie i umiej\u0119tno\u015b\u0107 rozumnego my\u015blenia. Tymczasem taki rok powinien zako\u0144czy\u0107 si\u0119 rewolt\u0105 lub co najmniej upadkiem rz\u0105du i przedwczesnymi wyborami. W drugiej RP tak by si\u0119 sta\u0142o.

Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Nigdy w praktyce badawczej ani w opisach bada\u0144 nie spotka\u0142em si\u0119 z tak prymitywn\u0105 organizacj\u0105 bada\u0144, z tak\u0105 nonszalancj\u0105 w podej\u015bciu do specyfiki katastrofy jak do katastrofy smole\u0144skiej. I z tak\u0105 arogancj\u0105 opisu jej przyczyn Z gen. bryg. rez. Janem Baranieckim, by\u0142ym zast\u0119pc\u0105 dow\u00f3dcy Wojsk Lotniczych Obrony Powietrznej, posiadaj\u0105cym du\u017ce do\u015bwiadczenie w badaniu przyczyn katastrof […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[137],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35938"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=35938"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35938\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=35938"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=35938"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=35938"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}