{"id":35639,"date":"2011-04-02T10:03:40","date_gmt":"2011-04-02T15:03:40","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=35639"},"modified":"2011-04-02T10:03:40","modified_gmt":"2011-04-02T15:03:40","slug":"pieniadze-polsko-niemiecko-zydowskie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=35639","title":{"rendered":"Pieni\u0105dze polsko-niemiecko-\u017cydowskie"},"content":{"rendered":"<p><strong>Wiek XVIII.<\/strong> W 1757 w r\u0119ce Fryderyka Wielkiego wpada pod Lipskiem w Pleissenbergu mennica wraz z stemplami, gdzie kr\u00f3l polski August III i jego minister Bruhl nielegalnie\u00a0 fa\u0142szowali od kilku lat &#8211; polskie tynfy, sz\u00f3staki i trojaki.<\/p>\r\n<p>Kr\u00f3l pruski mia\u0142\u00a0 ju\u017c\u00a0 du\u017ce do\u015bwiadczenie w fa\u0142szowaniu polskich dukat\u00f3w, bowiem od 1753 roku wybija\u0142 na eksport do Polski ma\u0142owarto\u015bciowe dukaty kupuj\u0105c za to w Polsce s\u00f3l kamienn\u0105 i byd\u0142o.<\/p>\r\n<p>W tym celu zawar\u0142 kontrakty z bankierami \u017cydowskimi Efraimem i Francklem o prowadzenie mennic w Wroc\u0142awiu, Aurich i Kliwii a p\u00f3\u017aniej w kwietniu 1755\u00a0 nast\u0119pne umowy z Moj\u017ceszem i Abrahamem Francklami w sprawie\u00a0 dostawy srebra do mennic. Zaraz po tym zacz\u0119to bi\u0107 w Kr\u00f3lewcu i Wroc\u0142awiu tynfy si\u00f3dmej pr\u00f3by, warto\u015bci zaledwie p\u00f3\u0142pi\u0105ta\u00a0 trojaka, gorsze od saskich i branderburskich o 33%.<\/p>\r\n<p>W tym\u017ce roku zawarto kontrakt generalny z paru dalszymi sp\u00f3\u0142kami \u017cydowkimi pod nazw\u0105&#8221; Moses Gumpertz et consortetes&#8221; i &#8221; Moses Isaac und Daniel Itzig&#8221;.<\/p>\r\n<p>Nazwiska w\u0142a\u015bcicieli m\u00f3wi\u0105 jasno kto mia\u0142 \u015bci\u0105ga\u0107 kruszce z zagranicy, a rozmieszczenie mennic wskazuje kierunek eksportu.<\/p>\r\n<p>Po zdobyciu stempli mennicy pleissenberskiej Fryderyk Wielki, jak mawiano w \u00f3wczesnej Polsce&#8221;, wydzier\u017cawi\u0142 mennice ca\u0142ej Europy&#8221; i rozpocz\u0105\u0142 proces fa\u0142szowania pieni\u0105dza na niespotykan\u0105 dotychczas skal\u0119. Pocz\u0105tkowo bankierzy kr\u0119powali si\u0119 umowami, przestrzegali zatwierdzonej stopy i denuncjowali si\u0119 nawzajem, potem zacz\u0119li kusi\u0107 Fryderyka coraz ni\u017csz\u0105 stop\u0105 i fa\u0142szowali poza koncesj\u0105 na w\u0142asny rachunek. W 1757 r. bito pieni\u0119dz dla zagranicy poni\u017cej 50% nominalnej ceny, a do 1760 r. wybijano z grzywny srebra zamiast normalnych 12-13 talar\u00f3w &#8211; 19,20,31,33 , a na koniec 40 talar\u00f3w.<\/p>\r\n<p>Zgodnie z umow\u0105 z Fryderykim, ow\u0105 zaraz\u0119 ekonomiczn\u0105 szkodliw\u0105 dla Polski roznosili po naszym kraju i ca\u0142ej Europie faktorzy \u017cydowscy, kt\u00f3rych g\u0142\u00f3wnym zreszt\u0105 celem by\u0142o \u015bci\u0105ganie dobrej starej monety do Prus.<\/p>\r\n<p>Przemyt os\u0142aniali pruscy dyplomaci Benoit i Reimer, pod ich os\u0142on\u0105 dyplomatyczn\u0105 w Gda\u0144sku operowali \u017cydowscy bankierzy Aleksander Moses i Moses Pinkus Schlesinger.<\/p>\r\n<p>W budowaniu przysz\u0142ej pot\u0119gi Prus a tym samym przysz\u0142ych sprusaczonych Niemiec dominuj\u0105cy udzia\u0142 wzi\u0119\u0142y dwie os\u0142awione firmy &#8222;Ephraim und Sohne&#8221; i &#8221; Moses Isaac und Daniel Itzig&#8221;. Tylko one same dostarczyly skarbowi pruskiemu 20 milion\u00f3w talar\u00f3w. Z Polski wyssano zbiorowym wysi\u0142kiem\u00a0 prusko- \u017cydowskim w\/g\u00a0 pami\u0119tnik\u00f3w ostatniego kr\u00f3la Polski Stanis\u0142awa Augusta Poniatowskiego, kwot\u0119\u00a0 200 000 000 z\u0142otych, tzn. 25 milion\u00f3w talar\u00f3w, doprowadzaj\u0105c do ruiny wszystkie warstwy ludno\u015bci i ca\u0142\u0105 \u00f3wczesn\u0105 gospodark\u0119 Polski.<\/p>\r\n<p>Pisze o tym w swojej\u00a0 ostatnio wydanej a przemilczanej w PRL-u\u00a0 doskona\u0142ej ksi\u0105\u017cce &#8221; Fryderyk Wielki a Polska&#8221;, jeden z najwybitniejszych historyk\u00f3w polskich, prof. W\u0142adys\u0142aw Konopczy\u0144ski, znakomity znawca XVIII wieku i zwolennik opisywania historii w oparciu o rzetelne badania archiwalne.<\/p>\r\n<p><strong>Wiek XXI.<\/strong> Ach ta <em>Polnische Wirtschaft<\/em> &#8211; szepn\u0119\u0142a z zgross\u0105, lubi\u0105ca si\u0119 powtarza\u0107 Klio Cykliczna.<\/p>\r\n<p><strong><em>suntao1<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Wiek XVIII. W 1757 w r\u0119ce Fryderyka Wielkiego wpada pod Lipskiem w Pleissenbergu mennica wraz z stemplami, gdzie kr\u00f3l polski August III i jego minister Bruhl nielegalnie\u00a0 fa\u0142szowali od kilku lat &#8211; polskie tynfy, sz\u00f3staki i trojaki. Kr\u00f3l pruski mia\u0142\u00a0 ju\u017c\u00a0 du\u017ce do\u015bwiadczenie w fa\u0142szowaniu polskich dukat\u00f3w, bowiem od 1753 roku wybija\u0142 na eksport do [&hellip;]","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[53,52],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35639"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=35639"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35639\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=35639"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=35639"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=35639"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}