{"id":34033,"date":"2011-03-06T20:24:18","date_gmt":"2011-03-07T01:24:18","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=34033"},"modified":"2011-03-06T20:25:09","modified_gmt":"2011-03-07T01:25:09","slug":"niewolnice-w-bialych-fartuchach-jaroslaw-dudala","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=34033","title":{"rendered":"Niewolnice w bia\u0142ych fartuchach &#8211; <em>Jaros\u0142aw Duda\u0142a<\/em>"},"content":{"rendered":"<p><strong>Polscy farmaceuci s\u0105 szykanowani i zmuszani do post\u0119powania wbrew sumieniu. Ten skandal rozgrywa si\u0119 w majestacie prawa! Problem  polega na braku ustawowego prawa farmaceuty do odmowy wykonania  czynno\u015bci sprzecznej z jego sumieniem, czyli klauzuli sumienia, podobnej  do tej, z kt\u00f3rej mog\u0105 korzysta\u0107 lekarze, piel\u0119gniarki i po\u0142o\u017cne. <\/strong><\/p>\r\n<p>Chodzi  g\u0142\u00f3wnie o sprzeda\u017c \u015brodk\u00f3w tzw. antykoncepcji awaryjnej. S\u0105 to  specyfiki, znajduj\u0105ce si\u0119 w legalnym obrocie. Dlaczego wi\u0119c farmaceuta  mia\u0142by odm\u00f3wi\u0107 ich sprzeda\u017cy? \u0179eby to zrozumie\u0107, trzeba wiedzie\u0107, jak  dzia\u0142a \u201eantykoncepcja awaryjna\u201d. W opisie octanu uliprystalu,  zamieszczonym na stronie Europejskiej Agencji Lek\u00f3w, czytamy, \u017ce blokuje  on wytwarzanie bia\u0142ek, potrzebnych do rozpocz\u0119cia i &#8211; uwaga! &#8211;  utrzymania ci\u0105\u017cy. To znaczy, \u017ce dzia\u0142aj\u0105 one tak\u017ce na dziecko ju\u017c  pocz\u0119te w pierwszych dniach po zap\u0142odnieniu. \u015arodki te wytwarzaj\u0105  warunki, w kt\u00f3rych dziecko umiera i jest wydalane z organizmu kobiety na  zewn\u0105trz. Mo\u017cna tu wi\u0119c m\u00f3wi\u0107 raczej o dzia\u0142aniu wczesnoporonnym ni\u017c  antykoncepcyjnym. Wspomniany octan uliprystalu jest chemicznie i  funkcjonalnie podobny do s\u0142awetnych i zakazanych w Polsce pigu\u0142ek  poronnych RU-486.<\/p>\r\n<p><strong>Antykoncepcyjny czy wczesnoporonny? <\/strong><\/p>\r\n<p>Problem dotyczy te\u017c zwyk\u0142ych hormonalnych \u015brodk\u00f3w antykoncepcyjnych.  <br \/>&#8211; Pojecha\u0142em kiedy\u015b na kongres ginekologiczny, kt\u00f3ry okaza\u0142 si\u0119  promocj\u0105 nowych \u015brodk\u00f3w antykoncepcyjnych. Dobry hotel, dobre jedzenie,  profesorowie w roli wyk\u0142adowc\u00f3w. Jeden z nich pokaza\u0142 nam slajd z  napisem: \u201ePrzy antykoncepcji nigdy nie mo\u017cna wykluczy\u0107 dzia\u0142ania  wczesnoporonnego\u201d. Bo tak w\u0142a\u015bnie jest: hormon wywo\u0142uje w macicy taki  miszmasz, \u017ce nie wiadomo, czy zadzia\u0142a wed\u0142ug za\u0142o\u017ce\u0144, czy  wczesnoporonnie. Zda\u0142em sobie wtedy spraw\u0119, czego tak naprawd\u0119 broni\u0119 &#8211;  wyzna\u0142 ginekolog z Zawiercia dr Ireneusz Orman, kt\u00f3ry zaprzesta\u0142  przepisywania \u015brodk\u00f3w antykoncepcyjnych. M\u00f3wi\u0105c dok\u0142adniej, wsp\u00f3\u0142czesne  \u015brodki antykoncepcyjne maj\u0105 nisk\u0105 zawarto\u015b\u0107 hormon\u00f3w.<\/p>\r\n<p>W efekcie nie zawsze blokuj\u0105 uwalnianie kom\u00f3rki jajowej z jajnika,  czop \u015bluzowy nie zawsze blokuje plemnikom dost\u0119p do kom\u00f3rki jajowej, a  plemniki nie s\u0105 dostatecznie spowolnione. W ten spos\u00f3b mo\u017ce doj\u015b\u0107 do  pocz\u0119cia. Pojawia si\u0119 male\u0144ki cz\u0142owiek. Odt\u0105d nie mo\u017ce by\u0107 ju\u017c mowy o  dzia\u0142aniu antykoncepcyjnym (\u201eanti-conceptio\u201d znaczy \u201eprzeciw-pocz\u0119ciu\u201d),  bo to pocz\u0119cie ju\u017c nast\u0105pi\u0142o. Na czym wi\u0119c wtedy polega dzia\u0142anie  pigu\u0142ek? Na niszczeniu b\u0142ony \u015bluzowej macicy. Jest ona tak niskiej  jako\u015bci, \u017ce cz\u0142owiek znajduj\u0105cy si\u0119 w stadium zarodkowym nie mo\u017ce si\u0119 w  niej zagnie\u017adzi\u0107 i umiera. W takiej sytuacji tabletki antykoncepcyjne  zabijaj\u0105 pocz\u0119te ju\u017c dziecko. Przerywaj\u0105 ci\u0105\u017c\u0119.<\/p>\r\n<p><strong>Definicje i pieni\u0105dze<\/strong><\/p>\r\n<p>Zwolennicy antykoncepcji argumentuj\u0105, \u017ce w opisywanej sytuacji nie  dochodzi do przerwania ci\u0105\u017cy, poniewa\u017c ta zaczyna si\u0119 wraz z  zagnie\u017cd\u017ceniem (implanatacj\u0105)  zarodka w macicy.  To p\u00f3j\u015bcie pod pr\u0105d  klasycznej definicji ci\u0105\u017cy, m\u00f3wi\u0105cej, \u017ce jest to okres od pocz\u0119cia do  porodu. To intuicyjne podej\u015bcie zosta\u0142o po raz pierwszy zakwestionowane w  1959 r. Wtedy pojawi\u0142a si\u0119 propozycja, by ci\u0105\u017c\u0119 liczy\u0107 od zagnie\u017cd\u017cenia  zarodka. Sugestia ta nie zyska\u0142a jednak powszechnej akceptacji.  Definicj\u0119 klasyczn\u0105 podaje np. encyklopedia PWN, a tak\u017ce ameryka\u0144ski  s\u0142ownik medyczny (\u201eThe American Heritage Stedman\u2019s Medical Dictionary\u201d).<\/p>\r\n<p>Definicj\u0119 \u201ezagnie\u017cd\u017ceniow\u0105\u201d uchwali\u0142y kilka lat temu stowarzyszenia  medyczne w USA i Wielkiej Brytanii. By\u0142o to z pewno\u015bci\u0105 dzia\u0142anie po  my\u015bli producent\u00f3w \u201eantykoncepcji awaryjnej\u201d. Mo\u017cna si\u0119 zastanawia\u0107, czy  nie by\u0142a to decyzja podobna, do przyj\u0119cia przez \u015awiatow\u0105 Organizacj\u0119  Zdrowia nowej definicji pandemii. Jak powiedzia\u0142 niemieckiemu  \u201eSpieglowi\u201d brytyjski lekarz Tom Jefferson z Cochrane Collaboration, z  definicji tej wykre\u015blono kryterium m\u00f3wi\u0105ce, \u017ce dotyczy to chor\u00f3b o  wysokiej \u015bmiertelno\u015bci. W ten spos\u00f3b w zesz\u0142ym roku zwyk\u0142a grypa  sezonowa sta\u0142a si\u0119 \u015bwiatow\u0105 pandemi\u0105. W efekcie firmy farmaceutyczne,  produkuj\u0105ce szczepionki przeciw grypie, mog\u0142y zbi\u0107 kokosy. Kwestia  definicji ci\u0105\u017cy jest wa\u017cna, ale drugorz\u0119dna. Bo po pocz\u0119ciu, a przed  zagnie\u017cd\u017ceniem, \u017cycie cz\u0142owieka ju\u017c istnieje. A skoro istnieje, to  nale\u017cy mu si\u0119 ochrona. Niezale\u017cnie od tego, czy uznamy, \u017ce jego matka  jest w ci\u0105\u017cy czy nie.<\/p>\r\n<p><strong>A je\u015bli antykoncepcja leczy?<\/strong><\/p>\r\n<p>Zwolennicy antykoncepcji m\u00f3wi\u0105 te\u017c, \u017ce \u015bmier\u0107 zarodka przed  zagnie\u017cd\u017ceniem to nic wielkiego, bo wiele zarodk\u00f3w umiera w tym okresie  naturalnie. To prawda, ale czy z faktu, \u017ce ludzie umieraj\u0105 naturalnie,  wynika prawo do decydowania przez innych o ich \u017cyciu i \u015bmierci? Warto tu  jeszcze odr\u00f3\u017cni\u0107 sytuacj\u0119, w kt\u00f3rej jaki\u015b \u015brodek hormonalny mo\u017ce by\u0107  stosowany jako antykoncepcja, ale mo\u017cna go tak\u017ce podawa\u0107 w celach  leczniczych. (Cz\u0119\u015b\u0107 specjalist\u00f3w kwestionuje sensowno\u015b\u0107 takiej terapii,  ale to ju\u017c inna sprawa). Za\u0142\u00f3\u017cmy jednak, \u017ce takie leczenie jest  sensowne.  Wtedy odpowiedzialno\u015b\u0107 moralna za stosowanie tego \u015brodka  spada na lekarza i pacjentk\u0119. Po stronie farmaceuty sprzedajacego taki  produkt mo\u017ce jej nie by\u0107 wcale. Jest jednak grupa produkt\u00f3w &#8211; i o te  w\u0142a\u015bnie chodzi najbardziej &#8211; kt\u00f3re w \u017caden spos\u00f3b nie poprawiaj\u0105  zdrowia, a mimo to aptekarze s\u0105 zmuszeni przez prawo do ich  sprzedawania.<\/p>\r\n<p><strong>Prawo wbrew rozs\u0105dkowi<\/strong><\/p>\r\n<p>Mog\u0142oby si\u0119 wydawa\u0107, \u017ce je\u015bli farmaceuta jest jednocze\u015bnie  w\u0142a\u015bcicielem apteki, to mo\u017ce sprzedawa\u0107, co chce i nie sprzedawa\u0107 tego,  czego nie chce. Prawo farmaceutyczne m\u00f3wi jednak co innego. Art. 95  nakazuje, by apteka by\u0142a wyposa\u017cona we wszystkie produkty lecznicze  potrzebne lokalnej spo\u0142eczno\u015bci. Je\u015bli czego\u015b nie ma, to kierownik  apteki powinien um\u00f3wi\u0107 si\u0119 z klientem co do terminu, w jakim sprowadzi  \u017c\u0105dany produkt leczniczy. Czy \u015brodki wczesnoporonne albo s\u0142u\u017c\u0105ce  wy\u0142\u0105cznie do antykoncepcji s\u0105 produktami leczniczymi? Na zdrowy rozum &#8211;  nie. Chyba \u017ce kto\u015b uzna, \u017ce ludzka p\u0142odno\u015b\u0107 i ci\u0105\u017ca to jednostki  chorobowe. Ale polskie prawo nie ma tu wiele wsp\u00f3lnego ze zdrowym  rozs\u0105dkiem. Zgodnie z prawem farmaceutycznym, do uznania jakiej\u015b  substancji za produkt leczniczy wystarcza, by podawano j\u0105 w celu  modyfikacji fizjologicznych funkcji organizmu. A ten warunek \u015brodki  antykoncepcyjne spe\u0142niaj\u0105. Tak wi\u0119c mo\u017cna zmusi\u0107 w\u0142a\u015bciciela apteki, by  je sprzedawa\u0142.<\/p>\r\n<p>Dotarli\u015bmy do farmaceutki z Warszawy, kt\u00f3ra odmawia\u0142a sprzeda\u017cy  niekt\u00f3rych specyfik\u00f3w. Jedna z klientek z\u0142o\u017cy\u0142a na ni\u0105 skarg\u0119. Aptekarka  musia\u0142a si\u0119 t\u0142umaczy\u0107 na pi\u015bmie. Szefostwo zacz\u0119\u0142o j\u0105 zmusza\u0107 do  dzia\u0142ania wbrew sumieniu. Zmieni\u0142a wi\u0119c prac\u0119 &#8211; zatrudni\u0142a si\u0119 w aptece,  kt\u00f3rej w\u0142a\u015bciciel pozwoli\u0142 jej na prac\u0119 w zgodzie z sumieniem. Gdy  zacz\u0119\u0142a z tego korzysta\u0107, pani ginekolog z pobliskiej przychodni  przysz\u0142a z awantur\u0105, potem sprawa trafi\u0142a do nadzoru farmaceutycznego.  Tam powiedziano farmaceutkom, \u017ceby \u201euwa\u017ca\u0142y\u201d. Kobieta zacz\u0119\u0142a wi\u0119c  wydawa\u0107 \u017c\u0105dane \u015brodki i do\u0142\u0105cza\u0107 do nich ulotki, informuj\u0105ce o ich  dzia\u0142aniu. Mog\u0142oby si\u0119 wydawa\u0107, \u017ce takie post\u0119powanie jest nie tylko  prawem, ale wr\u0119cz obowi\u0105zkiem farmaceuty.<\/p>\r\n<p>Ale nawet z tego aptekarka musia\u0142a si\u0119 t\u0142umaczy\u0107. Pa\u0144stwowy nadz\u00f3r  farmaceutyczny, kt\u00f3ry ma prawo nawet cofn\u0105\u0107 zezwolenie na prowadzenie  og\u00f3lnodost\u0119pnej apteki, stwierdzi\u0142, \u017ce ka\u017cda taka plac\u00f3wka zobowi\u0105zana  jest do posiadania (albo przynajmniej sprowadzania na \u017c\u0105danie) wszelkich  medykament\u00f3w, dopuszczonych do obrotu. Dotyczy to wi\u0119c tak\u017ce \u015brodk\u00f3w,  kt\u00f3rych dzia\u0142anie budzi moralny sprzeciw. Stan\u0119\u0142o na tym, \u017ce farmaceutka  wydaje \u017c\u0105dane specyfiki, czasem informuj\u0105c o ich dzia\u0142aniu. &#8211;  Traumatyczne prze\u017cycia\u2026 &#8211; podsumowuje kobieta dr\u017c\u0105cym g\u0142osem i prosi o  niepodawanie jej nazwiska. Zastanawia si\u0119 te\u017c, co jeszcze ka\u017c\u0105 jej  sprzedawa\u0107. &#8211; Mo\u017ce zestawy do eutanazji? &#8211; pyta bynajmniej nie  retorycznie.<\/p>\r\n<p><strong>Antyko\u015bcielne kazanie<\/strong><\/p>\r\n<p>Ewa Ciszewska jest w\u0142a\u015bcicielk\u0105 i kierowniczk\u0105 apteki, cz\u0142onkiem  Okr\u0119gowej Rady Aptekarskiej w Krakowie. W jej plac\u00f3wce nie ma \u015brodk\u00f3w  antykoncepcyjnych i wczesnoporonnych.- Nie mam z tym trudno\u015bci &#8211; m\u00f3wi  farmaceutka. &#8211; Oczywi\u015bcie, z ginekologami si\u0119 nie dogada\u0142am.  Wsp\u00f3\u0142pracuj\u0119 z wieloma osobami w \u015brodowisku farmaceutycznym, ale temat  \u015brodk\u00f3w wczesnoporonnych i antykoncepcyjnych to tabu. Czuj\u0119 si\u0119 jak w  kanale, otoczona, ale dzi\u0119ki Opatrzno\u015bci apteka jako\u015b funkcjonuje &#8211;  dodaje kobieta. <br \/>Przyznaje, \u017ce po wycofaniu si\u0119 ze sprzeda\u017cy cz\u0119\u015bci specyfik\u00f3w  straci\u0142a finansowo. &#8211; Jak przyjdzie jaki\u015b kryzys ekonomiczny, to  przetrwaj\u0105 tylko apteki sieciowe, a ja b\u0119d\u0119 musia\u0142a zmieni\u0107 zaw\u00f3d &#8211;  podsumowuje.<\/p>\r\n<p>Dotarli\u015bmy te\u017c do trzech innych farmaceutek z r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bci Polski,  kt\u00f3re mia\u0142y problemy, bo sumienie nie pozwala im na sprzeda\u017c \u015brodk\u00f3w  antykoncepcyjnych czy wczesnoporonnych. Na jedn\u0105 z nich donios\u0142a  apteczna sprz\u0105taczka. W sam Wielki Pi\u0105tek dosz\u0142o do dyscyplinuj\u0105cej  rozmowy z pracodawc\u0105. &#8211; To by\u0142o w\u0142a\u015bciwie antyko\u015bcielne kazanie &#8211; m\u00f3wi  zbesztana kobieta, kt\u00f3ra w ko\u0144cu straci\u0142a prac\u0119. W obecnym miejscu  zatrudnienia nie przyznaje si\u0119 pracodawcy do swych obiekcji, klientkom  m\u00f3wi o szkodliwo\u015bci \u015brodk\u00f3w antykoncepcyjnych i zamierza szuka\u0107 pracy w  aptece, kt\u00f3rej w\u0142a\u015bciciel ze zrozumieniem odniesie si\u0119 do jej postawy.  Druga z naszych rozm\u00f3wczy\u0144 te\u017c by\u0142a szanta\u017cowana. Szefowa grozi\u0142a jej  zwolnieniem. Do tego namawia\u0142a kierowniczk\u0119 przedstawicielka jednej z  firm farmaceutycznych. Kierowniczka nie zwolni\u0142a podw\u0142adnej. Ale kaza\u0142a  jej wydawa\u0107 wszelkie \u017c\u0105dane \u015brodki i trzyma\u0107 g\u0119b\u0119 na k\u0142\u00f3dk\u0119. W praktyce  jest tak, \u017ce gdy kto\u015b chce kupi\u0107 \u015brodki wczesnoporonne, farmaceutka  m\u00f3wi, \u017ce ich nie ma, nawet je\u015bli s\u0105 na p\u00f3\u0142ce. Kolejna aptekarka mia\u0142a  problemy ze znalezieniem pracy, w kt\u00f3rej mog\u0142aby nie wydawa\u0107 \u015brodk\u00f3w  wczesnoporonnych (tak\u017ce wk\u0142adek domacicznych, zwanych popularnie  spiralkami). By\u0142a te\u017c kierowniczk\u0105 kilku plac\u00f3wek. Zwykle bywa\u0142o tak, \u017ce  nie zamawia\u0142a tych produkt\u00f3w, a pracodawcy przymykali na to oko.<\/p>\r\n<p><strong>Sumienie? Prawo nie przewiduje\u2026<\/strong><\/p>\r\n<p>Problem polega na tym, \u017ce polskie prawo nie przewiduje prawa  farmaceuty do sprzeciwu sumienia. Wprawdzie Kodeks Etyki Aptekarza m\u00f3wi,  \u017ce \u201epowo\u0142aniem aptekarza jest wsp\u00f3\u0142udzia\u0142 w ochronie \u017cycia i zdrowia,  zapobieganie chorobom i niesienie ulgi w cierpieniu\u201d. Podkre\u015bla te\u017c, \u017ce  wykonuj\u0105c swoje zadania, aptekarz \u201emusi posiada\u0107 wolno\u015b\u0107 post\u0119powania  zgodnego ze swym sumieniem oraz swobod\u0119 dzia\u0142a\u0144 zawodowych stosown\u0105 do  wskaza\u0144 etycznych, aktualnego poziomu wiedzy i stanu prawnego\u201d. Kodeks  Etyki Aptekarza nie ma jednak mocy prawa. Dlatego potrzebna jest  regulacja ustawowa, m\u00f3wi\u0105ca o prawie farmaceuty do sprzeciwu sumienia, i  to regulacja konsekwentna, czyli taka, kt\u00f3ra nie nakazywa\u0142aby mu  jednocze\u015bnie informowania klienta apteki, gdzie taki czy inny \u015brodek  mo\u017cna naby\u0107. <br \/>Czy taki przepis godzi\u0142by w prawa klienta apteki? Nie. Je\u015bli pa\u0144stwo  przyj\u0119\u0142o na siebie obowi\u0105zek zapewnienia dost\u0119pu obywateli do \u015brodk\u00f3w  antykoncepcyjnych czy wczesnoporonnych i nie chce z niego zrezygnowa\u0107,  to niech\u017ce organy tego pa\u0144stwa szukaj\u0105 kogo\u015b, kto dostarczy te \u015brodki  dobrowolnie. Nie w\u0105tpi\u0119, \u017ce ch\u0119tni si\u0119 znajd\u0105.<\/p>\r\n<p><strong>Rada Europy: nie wolno zmusza\u0107<\/strong><\/p>\r\n<p>Wprowadzenie klauzuli sumienia do prawa farmaceutycznego  korespondowa\u0142oby z rezolucj\u0105 Rady Europy z 7 pa\u017adziernika ubieg\u0142ego  roku. Podkre\u015bla ona, \u017ce \u017cadna osoba, szpital ani inna instytucja (np.  apteka &#8211; przyp. JD) nie mog\u0105 by\u0107 zmuszane ani poci\u0105gane do  odpowiedzialno\u015bci za odmow\u0119 wykonania aborcji, pomocy w niej ani za  odmow\u0119 jakiegokolwiek dzia\u0142ania, kt\u00f3re mog\u0142oby spowodowa\u0107 \u015bmier\u0107 p\u0142odu  ludzkiego i embrionu. Klauzula ta dotyczy tak\u017ce eutanazji. Przyj\u0119cie tej  rezolucji by\u0142o krokiem w stron\u0119 przeciwn\u0105 ni\u017c ta, w kt\u00f3r\u0105 poszed\u0142  Europejski Trybuna\u0142 Praw Cz\u0142owieka w 2001 r. Uzna\u0142 on, \u017ce farmaceuci  francuscy maj\u0105 obowi\u0105zek sprzeda\u017cy \u015brodk\u00f3w antykoncepcji \u201edzie\u0144 po\u201d,  skoro obr\u00f3t nimi jest legalny. To kuriozalny i gro\u017any wyrok, bo gdyby  przyj\u0105\u0107 jego logik\u0119, to nale\u017ca\u0142oby odebra\u0107 prawo do sprzeciwu sumienia  tak\u017ce lekarzom odmawiaj\u0105cym wykonywania tzw. legalnych aborcji. Wracaj\u0105c  do \u015brodk\u00f3w wczesnoporonnych, to &#8211; zwa\u017cywszy na tre\u015b\u0107 orzeczenia  strasburskiego &#8211; jedynym pe\u0142nym rozwi\u0105zaniem by\u0142oby wprowadzenie zakazu  ich obrotu. Je\u015bli si\u0119 tak nie stanie, to trzeba przynajmniej  zagwarantowa\u0107 prawo farmaceuty do sprzeciwu sumienia.<\/p>\r\n<p><strong>Akceptacja gwa\u0142tu<\/strong><\/p>\r\n<p>Naczelna Rada Aptekarska nie chce rusza\u0107 tego tematu, bo &#8211; jak m\u00f3wi  jej wiceprezes Krzysztof Przystupa &#8211; \u015brodowisko farmaceutyczne nie ma  wypracowanego jednolitego stanowiska w tej sprawie. Skoro tak, to jakim\u015b  rozwi\u0105zaniem by\u0142oby domaganie si\u0119 przez samorz\u0105d aptekarzy swobody  post\u0119powania zar\u00f3wno dla tych, kt\u00f3rzy chc\u0105 handlowa\u0107 kontrowersyjnymi  specyfikami, jak i dla tych, kt\u00f3rzy tego nie chc\u0105. Mamy jednak  kuriozaln\u0105 sytuacj\u0119, w kt\u00f3rej samorz\u0105d tego \u015brodowiska milcz\u0105co  akceptuje prawo, kt\u00f3re gwa\u0142ci su-mienia cz\u0119\u015bci jego cz\u0142onk\u00f3w. Powsta\u0142a  jednak inicjatywa spo\u0142eczna, zmierzaj\u0105ca do wpisania klauzuli sumienia  do polskiego prawa (patrz: <a href=\"http:\/\/www.sumienie-farm.pl\/\"><span style=\"text-decoration: underline;\">www.sumienie-farm.pl<\/span><\/a>).  Zebrano ponad 6 tys. g\u0142os\u00f3w poparcia. Niestety, ustawa Prawo  farmaceutyczne jest w tej chwili w trakcie nowelizacji, dostosowuj\u0105cej  j\u0105 do prawa europejskiego. Projekt przeszed\u0142 przez Sejm i znajduje si\u0119 w  Senacie. &#8211; Na tym etapie nie mo\u017cna ju\u017c do niego wprowadzi\u0107 poprawki,  m\u00f3wi\u0105cej o prawie farmaceuty do sprzeciwu sumienia &#8211; m\u00f3wi by\u0142y  wiceminister zdrowia, obecnie pose\u0142 PiS Boles\u0142aw Piecha. To niedobrze,  bo je\u015bli parlament teraz zajmuje si\u0119 prawem farmaceutycznym, to  prawdopodobnie niepr\u0119dko wr\u00f3ci do tej ustawy. Chocia\u017c\u2026 jest na to  szansa. &#8211; Tzw. ustawa refundacyjna b\u0119dzie zmienia\u0142a kilka ustaw, m.in.  prawo farmaceutyczne &#8211; zwraca uwag\u0119 pose\u0142 Piecha.<\/p>\r\n<p><strong>Projekt Gowina<\/strong><\/p>\r\n<p>Inne mo\u017cliwo\u015bci to wpisanie klauzuli sumienia do ustawy o izbach  aptekarskich albo do ustawy bioetycznej. Zapisy, m\u00f3wi\u0105ce o prawie  farmaceuty do sprzeciwu sumienia, zawieraj\u0105 projekty bioetyczne pos\u0142a  Piechy, a tak\u017ce Jaros\u0142awa Gowina (PO). Mo\u017cna mie\u0107 do nich t\u0119 jedynie  uwag\u0119, \u017ce zawartymi w nich klauzulami sumienia nale\u017ca\u0142oby te\u017c obj\u0105\u0107 nie  tylko farmaceut\u00f3w (kt\u00f3rzy z definicji ustawowej musz\u0105 mie\u0107 wykszta\u0142cenie  wy\u017csze), ale tak\u017ce technik\u00f3w farmacji. Prawo powinno zakaza\u0107 obrotu  \u015brodkami farmaceutycznymi, kt\u00f3rych dzia\u0142anie jest wy\u0142\u0105cznie niszcz\u0105ce.  Wtedy problem klauzuli sumienia w odniesieniu do farmaceut\u00f3w by\u0142by  prawdopodobnie bezprzedmiotowy. Dop\u00f3ki tak si\u0119 nie stanie, trzeba d\u0105\u017cy\u0107  do wprowadzenia klauzuli sumienia. Trzeba chroni\u0107 farmaceut\u00f3w &#8211; takich  jak udr\u0119czone kobiety wyst\u0119puj\u0105ce w niniejszym tek\u015bcie &#8211; przed  pa\u0144stwowym przymusem \u0142ami\u0105cym ich sumienia.<\/p>\r\n<p><strong><em>Jaros\u0142aw Duda\u0142a<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Polscy farmaceuci s\u0105 szykanowani i zmuszani do post\u0119powania wbrew sumieniu. Ten skandal rozgrywa si\u0119 w majestacie prawa! Problem polega na braku ustawowego prawa farmaceuty do odmowy wykonania czynno\u015bci sprzecznej z jego sumieniem, czyli klauzuli sumienia, podobnej do tej, z kt\u00f3rej mog\u0105 korzysta\u0107 lekarze, piel\u0119gniarki i po\u0142o\u017cne. Chodzi g\u0142\u00f3wnie o sprzeda\u017c \u015brodk\u00f3w tzw. antykoncepcji awaryjnej. S\u0105 [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[94,23,98,86],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/34033"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=34033"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/34033\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=34033"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=34033"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=34033"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}