Nie ma pokoju bez sprawiedliwo\u015bci, a sprawiedliwo\u015bci bez zado\u015b\u0107uczynienia. Pok\u00f3j w Europie jest uzale\u017cniony od naprawienia, pod mi\u0119dzynarodowym nadzorem, wyrz\u0105dzonych Niemcom krzywd oraz wymierzenia Polakom sprawiedliwo\u015bci w „Norymberdze-bis” – takie wnioski mo\u017cna wyci\u0105gn\u0105\u0107 z lektury styczniowego dodatku historycznego do wychodz\u0105cego w milionowym nak\u0142adzie niemieckiego tygodnika „Der Spiegel” [1].<\/p>\r\n\r\n
S\u0142abo\u015b\u0107 pa\u0144stwa polskiego, ujawniona w katastrofie smole\u0144skiej, zach\u0119ci\u0142a Niemc\u00f3w do otwarcia nowego rozdzia\u0142u w naszych wzajemnych stosunkach. Niedawna uchwa\u0142a Bundestagu wezwa\u0142a do ustanowienia dnia pami\u0119ci o niemieckich ofiarach wyp\u0119dze\u0144 oraz do – jak si\u0119 wyra\u017cono – „doprowadzenia do ko\u0144ca procesu pojednania<\/strong>” (niem. „Auss\u00f6hnung vollenden”). Opiniotw\u00f3rczy „Der Spiegel” wyja\u015bni\u0142, na czym owo ostateczne pogodzenie kat\u00f3w z ofiarami drugiej wojny \u015bwiatowej mia\u0142oby polega\u0107: na postawieniu m.in. Polski w stan oskar\u017cenia za wyp\u0119dzenie Niemc\u00f3w z ich siedzib i na wyegzekwowaniu na mi\u0119dzynarodowej konferencji zado\u015b\u0107uczynienia za ich cierpienia.<\/strong> „Spiegel”, jak to uj\u0105\u0142 jeden z niemieckich obserwator\u00f3w, spopularyzowa\u0142 w ten spos\u00f3b, w wyostrzonej jedynie formie, cele wsp\u00f3\u0142czesnej niemieckiej polityki zagranicznej [2].<\/p>\r\n\r\n „Spiegel” powo\u0142uje si\u0119 na przyk\u0142ad haskiego trybuna\u0142u ds. zbrodni w by\u0142ej Jugos\u0142awii, kt\u00f3ry w imieniu spo\u0142eczno\u015bci mi\u0119dzynarodowej oskar\u017ca i s\u0105dzi m.in. za czystki etniczne i przymusowe wysiedlenia. Urz\u0119duje te\u017c w Hadze Mi\u0119dzynarodowy Trybuna\u0142 Sprawiedliwo\u015bci, g\u0142\u00f3wny organ s\u0105dowy ONZ. „Dlaczego, do diab\u0142a, wci\u0105\u017c jeszcze nikt nie oskar\u017ca tam odpowiedzialnych za zbrodnie powojennych wyp\u0119dze\u0144?” – pyta z emfaz\u0105 niemiecki tygodnik, argumentuj\u0105c, \u017ce wyp\u0119dzenie Niemc\u00f3w z dzisiejszej Polski wg wsp\u00f3\u0142czesnych norm prawnych jest przecie\u017c zbrodni\u0105 przeciwko ludzko\u015bci, tak\u0105 sam\u0105 jak zbrodnie w by\u0142ej Jugos\u0142awii, s\u0105dzone w Hadze [3].<\/p>\r\n\r\n Powie mo\u017ce kto\u015b, \u017ce powojenne przesiedlenia s\u0105 zbyt odleg\u0142e w czasie, by do nich wraca\u0107, a prawo mi\u0119dzynarodowe nie mo\u017ce dzia\u0142a\u0107 wstecz? Ot\u00f3\u017c nic bardziej b\u0142\u0119dnego. W Norymberdze tu\u017c po wojnie, aby sprawiedliwo\u015b\u0107 nie skapitulowa\u0142a przed zbrodni\u0105, uznano za konieczne s\u0105dzi\u0107 za czyny, z kt\u00f3rych wi\u0119kszo\u015b\u0107 w chwili ich pope\u0142nienia nie by\u0142a karalna (dla przyk\u0142adu, szefa MSZ III Rzeszy s\u0105dzono m.in. za deportacje europejskich \u017byd\u00f3w).<\/p>\r\n\r\n „Spiegel” powo\u0142uje si\u0119 te\u017c na orzecznictwo Europejskiego Trybuna\u0142u Praw Cz\u0142owieka w Strasburgu, wielokrotnie ju\u017c odrzucaj\u0105cego skargi obywateli Europy Wschodniej na s\u0105dzenie ich za zbrodnie przeciwko ludzko\u015bci z naruszeniem zasady „Nulla poena sine lege”<\/em> („nie ma kary bez ustawy”), a mianowicie z ustaw uchwalonych dopiero po upadku systemu sowieckiego. Warte szczeg\u00f3lnej uwagi, zdaniem „Spiegla”, jest orzeczenie Trybuna\u0142u oddalaj\u0105cego skarg\u0119 dw\u00f3ch obywateli Estonii, os\u0105dzonych w tym kraju na podstawie ustawy z 1994 roku za wsp\u00f3\u0142udzia\u0142 w sowieckich deportacjach do \u0142agr\u00f3w w roku 1949. Da si\u0119 ono sprowadzi\u0107 do stwierdzenia, \u017ce w przypadku zbrodni przeciwko ludzko\u015bci zasada niedzia\u0142ania prawa wstecz nie obowi\u0105zuje.<\/p>\r\n\r\n Wyci\u0105gaj\u0105c wnioski z orzecznictwa Europejskiego Trybuna\u0142u Praw Cz\u0142owieka, „Spiegel” proponuje p\u00f3j\u015b\u0107 w \u015blady Estonii, na skal\u0119 jednak niepor\u00f3wnanie wi\u0119ksz\u0105. Norymberga-bis dla os\u0105dzenia zbrodni wyp\u0119dze\u0144? Mi\u0119dzynarodowy trybuna\u0142 dla zado\u015b\u0107uczynienia niemieckim ofiarom wyp\u0119dze\u0144, ju\u017c w roku 2011? A czemu\u017cby nie? S\u0105dz\u0105c po wyrokach zapad\u0142ych w Strasburgu, na poparcie europejskich stra\u017cnik\u00f3w praw cz\u0142owieka Niemcy w swych roszczeniach wobec Polski z pewno\u015bci\u0105 mog\u0105 liczy\u0107.<\/p>\r\n\r\n Czym mia\u0142yby by\u0107 wynagrodzone cierpienia Niemc\u00f3w? „Spiegel” podsuwa rozwi\u0105zanie: dorobek wielu pokole\u0144, kt\u00f3ry znajduje si\u0119 na ziemiach odebranych Niemcom, nie jest w\u0142asno\u015bci\u0105 jedynie tych, kt\u00f3rzy tam dzi\u015b \u017cyj\u0105, ale r\u00f3wnie\u017c milion\u00f3w tych Niemc\u00f3w i ich potomk\u00f3w, kt\u00f3rzy zostali z nich wygnani [4]. Owijaj\u0105c rzecz w bawe\u0142n\u0119, tygodnik odwa\u017ca si\u0119 m\u00f3wi\u0107 jedynie o „dorobku kulturalnym” niemczyzny na Wschodzie, jednak wymowa wypowiedzi zebranych w specjalnym numerze „Spiegla” nie pozostawiaj\u0105 w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce roszczenia wobec Polski dotycz\u0105 nie tylko skarb\u00f3w niemieckiej kultury.<\/p>\r\n\r\n Na naszych oczach, pod has\u0142ami wyr\u00f3wnania krzywd historycznych, s\u0105 bezmy\u015blnie (chcia\u0142bym wierzy\u0107) niszczone kruche wi\u0119zy, kt\u00f3re dzi\u0119ki wysi\u0142kowi wielu m\u0105drych ludzi, Polak\u00f3w i Niemc\u00f3w, zacz\u0119\u0142y nas ze sob\u0105 powoli \u0142\u0105czy\u0107 w imi\u0119 dobrego s\u0105siedztwa, wsp\u00f3lnej przysz\u0142o\u015bci i wiary w cz\u0142owieka. Wi\u0119zy delikatne, zbudowane z wsp\u00f3\u0142czucia, \u017cyczliwo\u015bci, gest\u00f3w pojednania i wysi\u0142k\u00f3w zrozumienia drugiej strony – krucha konstrukcja nad otch\u0142ani\u0105 potwornych zbrodni, nad morzem przelanej krwi niewinnych, wo\u0142aj\u0105cej o pomst\u0119; czy mamy jej us\u0142ucha\u0107?<\/p>\r\n\r\n Niemcy apeluj\u0105 o wyr\u00f3wnanie historycznych krzywd, ale czy dadz\u0105 si\u0119 one kiedykolwiek wyr\u00f3wna\u0107? Moje miasto, starte z powierzchni ziemi, straci\u0142o podczas wojny wi\u0119cej mieszka\u0144c\u00f3w ni\u017c Hiroszima, Drezno, Hamburg, Berlin, Kolonia i Nagasaki razem wzi\u0119te. Co pi\u0105ty mieszkaniec mojego kraju straci\u0142 podczas wojny \u017cycie, a pozostali wyszli z niej okaleczeni. Na p\u00f3\u0142 wieku stracili\u015bmy niezale\u017cno\u015b\u0107, zmuszeni do s\u0142u\u017cenia innym. I wy si\u0119 z nami, Niemcy, piel\u0119gnuj\u0105cy swoje w\u0142asne krywdy spadkobiercy marze\u0144 o niemieckim wschodzie Europy, naprawd\u0119 chcecie od nowa policzy\u0107 za doznane krzywdy? Czy nie widzicie, \u017ce pukacie do wr\u00f3t piekie\u0142, po raz kolejny w historii?<\/p>\r\n\r\n Droga, kt\u00f3r\u0105 wskazuje „Spiegel” i niedawna uchwa\u0142a niemieckiego parlamentu, nie prowadzi do pojednania i pokoju w Europie, wr\u0119cz przeciwnie. Ile razy trzeba przypomina\u0107, \u017ce pod z\u0142udnym has\u0142em sprawiedliwo\u015bci dziejowej i wyr\u00f3wnania niemieckich krzywd historycznych rozp\u0119tano najstraszliwsz\u0105 z dotychczasowych wojen, kt\u00f3rej ofiar\u0105 padli w ko\u0144cu r\u00f3wnie\u017c Niemcy, wcze\u015bniej dopuszczaj\u0105c si\u0119 niewyobra\u017calnych zbrodni na innych? Czy historia musi si\u0119 powt\u00f3rzy\u0107, by jej nauka dotar\u0142a wreszcie do teuto\u0144skich, zakutych jak wida\u0107, \u0142b\u00f3w?<\/p>\r\n\r\n Bielszym<\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n [1] „Spiegel Geschichte” 1\/2001 – „Die Deutschen im Osten”.<\/p>\r\n\r\n [2] „N\u00fcrnberg II”, artyku\u0142 redakcyjny \u201eInformationen zur deutschen Aussenpolitik” z 16.02.2011<\/p>\r\n\r\n [3] T. Darnst\u00c3\u00a4dt, „Aktenzeichen ungel\u00f6st” w „Spiegel Geschichte” 1\/2011.<\/p>\r\n\r\n [4] „Randlage mit Bollwerksfunktion”, wywiad z A. Kossertem w „Spiegel Geschichte” 1\/2011.<\/p>\r\n\r\n PS.\u00a0 Na marginesie mej notatki i tylko pozornie z ni\u0105 bez zwi\u0105zku, zach\u0119cam do przy\u0142\u0105czenia si\u0119 do apelu o pozbawienie, po jego skandalicznych wypowiedziach (zob. „Doradca rz\u0105du RFN dzi\u0119kuje Bogu za katastrof\u0119 smole\u0144sk\u0105<\/a>„), czo\u0142owego doradcy rz\u0105du i przemys\u0142u niemieckiego ds. Rosji, Aleksandra Rahra, dotacji Deutsche Bank AG. Szczeg\u00f3\u0142y znajd\u0105 Pa\u0144stwo TUTAJ<\/a>, uzasadnienie – m.in. TUTAJ<\/a>.<\/p>\r\n\r\n
<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Nie ma pokoju bez sprawiedliwo\u015bci, a sprawiedliwo\u015bci bez zado\u015b\u0107uczynienia. Pok\u00f3j w Europie jest uzale\u017cniony od naprawienia, pod mi\u0119dzynarodowym nadzorem, wyrz\u0105dzonych Niemcom krzywd oraz wymierzenia Polakom sprawiedliwo\u015bci w „Norymberdze-bis” – takie wnioski mo\u017cna wyci\u0105gn\u0105\u0107 z lektury styczniowego dodatku historycznego do wychodz\u0105cego w milionowym nak\u0142adzie niemieckiego tygodnika „Der Spiegel” [1]. S\u0142abo\u015b\u0107 pa\u0144stwa polskiego, ujawniona w katastrofie smole\u0144skiej, […]","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[6],"tags":[166,124,98,29],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33084"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=33084"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33084\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=33084"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=33084"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=33084"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}