{"id":32884,"date":"2011-02-18T23:31:46","date_gmt":"2011-02-19T04:31:46","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=32884"},"modified":"2011-02-18T23:31:46","modified_gmt":"2011-02-19T04:31:46","slug":"restytucja-na-calego-krzysztof-laskowski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=32884","title":{"rendered":"Restytucja na ca\u0142ego – Krzysztof Laskowski<\/em>"},"content":{"rendered":"

Agencja \u017bydowska otwiera og\u00f3lno\u015bwiatowy program odnajdywania mienia utraconego w czasie holokaustu.<\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n

Oto t\u0142umaczenie artyku\u0142u<\/a> Ralpha Ahrena, zamieszczonego w izraelskim „Haaretzu”. Wykorzysta\u0142em te\u017c artyku\u0142<\/a> Polskiej Agencji Prasowej, zamieszczony w „Rzeczpospolitej”.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Rz\u0105d izraelski i Agencja \u017bydowska rozpoczynaj\u0105 og\u00f3lno\u015bwiatow\u0105 inicjatyw\u0119 maj\u0105c\u0105 na celu okre\u015blenie mienia utraconego albo skradzionego w czasie holokaustu i zwr\u00f3cenie go ocalonym albo ich spadkobiercom, jak dowieduje si\u0119 „Haaretz”. Nazwali projekt HEART – grup\u0105 do spraw restytucji mienia utraconego w okresie holokaustu. Na jej czele stoi, jako prezes, Rafi Eitan, by\u0142y minister ds. os\u00f3b w starszym wieku, a dyrektorem zarz\u0105dzaj\u0105cym zosta\u0142 Bobby Brown z Agencji \u017bydowskiej, nowojorczyk, kt\u00f3ry od ponad dziesi\u0119ciu lat zajmuje si\u0119 odzyskiwaniem mienia utraconego przez \u017cydowskich w\u0142a\u015bcicieli.<\/p>\r\n\r\n

Po raz pierwszy od czasu zag\u0142ady powsta\u0142 ca\u0142o\u015bciowy program umo\u017cliwiaj\u0105cy gromadzenie informacji o skradzionym lub przymusowo sprzedanym maj\u0105tku, z intencj\u0105 uzyskania za to rekompensaty – tak wed\u0142ug nieopublikowanego o\u015bwiadczenia, do kt\u00f3rego dotar\u0142 „Haaretz”, skomentowa\u0142 powo\u0142anie HEART szef Agencji \u017bydowskiej Natan Szaranski. Jego zdaniem „b\u0119dzie to szansa dla wielu ludzi, by w ko\u0144cu uzyskali rekompensat\u0119 za w\u0142asno\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 odebrano im i ich rodzinom”.<\/p>\r\n\r\n

Przedsi\u0119wzi\u0119cie ma by\u0107 zainaugurowane na pocz\u0105tku marca w Jerozolimie i Waszyngtonie. B\u0119dzie mu towarzyszy\u0107 wielka kampania promocyjna skierowana do tych, kt\u00f3rzy prze\u017cyli zag\u0142ad\u0119, oraz do ich bliskich.<\/p>\r\n\r\n

W pierwszym etapie projekt „serce” z szacowanym rocznym bud\u017cetem w wysoko\u015bci 9 milion\u00f3w szeklu, czyli oko\u0142o 9 milion\u00f3w z\u0142otych, skoncentruje si\u0119 na przygotowaniu roszcze\u0144 g\u0142\u00f3wnie wobec rz\u0105d\u00f3w pa\u0144stw z Europy \u015arodkowo-Wschodniej, kt\u00f3r\u0105 gazeta okre\u015bli\u0142a jako „Wschodni\u0105”. Tw\u00f3rcy zwr\u00f3c\u0105 si\u0119 do ocalonych albo ich spadkobierc\u00f3w, kt\u00f3rych rodziny posiada\u0142y mienie – w tym nieruchomo\u015bci, ruchomo\u015bci albo w\u0142asno\u015b\u0107 niematerialn\u0105 – i nie otrzyma\u0142y odszkodowania. Zainteresowani b\u0119d\u0105 mieli do pomocy stron\u0119 internetow\u0105 oraz infolini\u0119 w 13 j\u0119zykach.<\/p>\r\n\r\n

– Nie trzeba mie\u0107 dowodu w\u0142asno\u015bci maj\u0105tku, aby spe\u0142nia\u0107 warunki. Je\u015bli zainteresowani s\u0105dz\u0105, \u017ce posiadali takie mienie albo czerpali z niego zyski, powinni wype\u0142ni\u0107 formularz – m\u00f3wi Ania Werchowskaja, kt\u00f3ra czuwa nad praktyczn\u0105 stron\u0105 przedsi\u0119wzi\u0119cia. Werchowskaja to wiceprezes i dyrektor zarz\u0105dzaj\u0105ca w firmie prawnej A.B. Data., specjalizuj\u0105cej si\u0119 w pozwach zbiorowych. Opieraj\u0105c si\u0119 na szeroko zakrojonej pracy mieszcz\u0105cej si\u0119 w Milwaukee firmie nad poprzednimi przypadkami roszcze\u0144 restytucji mienia utraconego w czasie holokaustu, Agencja \u017bydowska i rz\u0105d izraelski wynaj\u0119\u0142y firm\u0119 w celu stworzenia infolinii i opracowania kampanii reklamowej. Werchowskaja odegra\u0142a wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w przygotowaniu porozumienia ze szwajcarskimi bankami, kt\u00f3re \u0142\u0105cznie wyp\u0142aci\u0142y ponad 10 tysi\u0105com gmin \u017cydowskich w 109 krajach 1,25 miliarda dolar\u00f3w za zaw\u0142aszczone mienie. Kierowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c zarz\u0105dzaniem mi\u0119dzynarodowymi centrami pomocy i infoliniami, kt\u00f3re udzieli\u0142y wsparcia ponad 100 tysi\u0105com os\u00f3b wyst\u0119puj\u0105cych z roszczeniami.<\/p>\r\n\r\n

Pracuj\u0105cy w Jerozolimie zesp\u00f3\u0142 Agencji \u017bydowskiej tworzy obecnie tylko Bobby Brown, by\u0142y pracownik Agencji, kt\u00f3ry stan\u0105\u0142 na czele nowego projektu, maj\u0105c do dyspozycji sekretark\u0119 i prawnika.
\r\n – Niestety, ocaleni z holokaustu bardzo szybko odchodz\u0105, a ich dzieci maj\u0105 obecnie po sze\u015b\u0107dziesi\u0105t lat. Jest bardzo wa\u017cne, by zgromadzi\u0107 mo\u017cliwie najdok\u0142adniejsze informacje zw wzgl\u0119du na histori\u0119, ze wzgl\u0119du na pami\u0119\u0107 i w celu wykorzystania ich w negocjacjach – powiedzia\u0142 w tym tygodniu „Haaretzowi” 59-letni Brown. – S\u0105dzimy, \u017ce to bardzo wa\u017cny moment, \u017ce zbyt d\u0142ugo czekali\u015bmy. Niemniej je\u015bli teraz tego nie zrobimy, mo\u017cemy straci\u0107 ostatni\u0105 okazj\u0119.<\/p>\r\n\r\n

Projekt „serce” – kt\u00f3ry prowadzony b\u0119dzie pod nadzorem Lei Nass (Likud), wiceminister ds. os\u00f3b w starszym wieku – opiera nadzieje na rekompensaty na niewi\u0105\u017c\u0105cej rezolucji przyj\u0119tej w 2009 roku na praskiej konferencji po\u015bwi\u0119conej mieniu utraconemu w czasie holokaustu. 46 pa\u0144stw wyrazi\u0142o wtedy zgod\u0119 na rekompensaty dla ofiar i ich spadkobierc\u00f3w za maj\u0105tek, kt\u00f3ry zaw\u0142aszczono na ich terytoriach.<\/p>\r\n\r\n

Nied\u0142ugo przed albo po upadku komunizmu kraje Europy \u015arodkowo-Wschodniej przyj\u0119\u0142y ustawy pozwalaj\u0105ce na restytucj\u0119 mienia \u017cydowskiego. Wed\u0142ug Moszego Sanbara, kt\u00f3ry przez wiele lat w r\u00f3\u017cnych organizacjach zajmowa\u0142 si\u0119 odzyskiwaniem maj\u0105tku, by\u0142y one na tyle restrykcyjne, \u017ce w efekcie niewielkie odszkodowania otrzyma\u0142a jedynie ma\u0142a liczba \u017byd\u00f3w.<\/p>\r\n\r\n

– Na praskiej konferencji stworzyli\u015bmy nowe podstawy do nowych roszcze\u0144 – nie s\u0105 one prawnie wi\u0105\u017c\u0105ce, ale by\u0142y i s\u0105 wi\u0105\u017c\u0105ce moralnie – powiedzia\u0142 Sanbar.<\/p>\r\n\r\n

– Trzeba zwr\u00f3ci\u0107 zagrabione mienie – to cz\u0119\u015b\u0107 polityki europejskiej, niekt\u00f3rzy prezydenci Stan\u00f3w Zjednoczonych tak definiowali swoj\u0105 polityk\u0119 – i jest to cz\u0119\u015b\u0107 polityki izraelskiej – powiedzia\u0142 Brown, kt\u00f3ry zajmowa\u0142 si\u0119 sprawami restytucji mienia \u017cydowskiego jako doradca ds. diaspory podczas pierwszej kadencji premiera Benjamina Netanjahu. – Czy nam si\u0119 uda? Czas poka\u017ce. Ale na pewno do\u0142o\u017cymy stara\u0144.<\/p>\r\n\r\n

Projekt „serce” wsp\u00f3\u0142pracuje ze \u015awiatow\u0105 \u017bydowsk\u0105 Organizacj\u0105 Restytucji – powiedzia\u0142 Brown. Mieszcz\u0105ca si\u0119 w Jerozolimie organizacja zosta\u0142a utworzona w 1993 roku przez 10 du\u017cych \u017cydowskich organizacji, w tym Agencj\u0119 \u017bydowsk\u0105, Centrum Organizacji Ocalonych z Holokaustu w Izraelu i Konferencj\u0119 ds. \u017bydowskich Roszcze\u0144 Maj\u0105tkowych przeciwko Niemcom. – Mam nadziej\u0119, \u017ce wszystkie organizacje pozarz\u0105dowe zajmuj\u0105ce si\u0119 t\u0105 dziedzin\u0105 wespr\u0105 nas – doda\u0142 Brown.<\/p>\r\n\r\n

Mieszcz\u0105ca si\u0119 w Stanach Zjednoczonych Konferencja ds. Roszcze\u0144 jest obecnie najbardziej znan\u0105 instytucj\u0105 zaanga\u017cowan\u0105 w walk\u0119 o restytucj\u0119 mienia utraconego w okresie holokaustu. Za\u0142o\u017cona w 1951 roku grupa sta\u0142a si\u0119 jedn\u0105 z najbogatszych \u017cydowskich organizacji na \u015bwiecie po upadku \u017celaznej kurtyny dzi\u0119ki sprzeda\u017cy nieruchomo\u015bci w by\u0142ej NRD, nale\u017c\u0105cych do \u017byd\u00f3w, ale kt\u00f3rych spadkobierc\u00f3w nie uda\u0142o si\u0119 odnale\u017a\u0107.<\/p>\r\n\r\n

W ostatnich latach Konferencja ds. Roszcze\u0144 zosta\u0142a poddana ostrej krytyce za spos\u00f3b zarz\u0105dzania funduszami. W 2006 roku grupa izraelskich organizacji – na czele z rz\u0105dem i Agencj\u0105 \u017bydowsk\u0105 – domaga\u0142a si\u0119 zagwarantowania prawa do wyznaczania po\u0142owy cz\u0142onk\u00f3w zarz\u0105du Konferencji ds. Roszcze\u0144, aby uzyska\u0107 wi\u0119kszy wp\u0142yw na zarz\u0105dzanie zasobami.<\/p>\r\n\r\n

Konferencja odrzuci\u0142a krytyk\u0119, odpowiadaj\u0105c, \u017ce organizacja „odnios\u0142a ogromny sukces w og\u00f3lno\u015bwiatowych negocjacjach rekompensat za mienie \u017cydowskie w imieniu ocalonych z holokaustu, w udzielaniu pomocy ofiarom narodowego socjalizmu i edukacji kolejnych pokole\u0144 na temat zag\u0142ady. W tym roku ukaza\u0142 si\u0119 raport adwokata Jeffreya Grudera, zam\u00f3wiony przez Rad\u0119 Przedstawicieli Brytyjskich \u017byd\u00f3w, krytyczny wobec dzia\u0142a\u0144 Konferencji ds. Roszcze\u0144 w zwi\u0105zku ze zwrotem pieni\u0119dzy otrzymanych od Niemiec ocalonym z holokaustu albo ich spadkobiercom.<\/p>\r\n\r\n

W obszernej odpowiedzi na raport Grudera Konferencja ds. Roszcze\u0144 stwierdzi\u0142a, \u017ce zgodnie ze stanem 31 grudnia 2009 roku „wyp\u0142acono lub przeznaczono do wyp\u0142acenia sum\u0119 704 milion\u00f3w eur\u00f3w, czyli 3,5 miliarda szekli, spe\u0142niaj\u0105cym warunki w\u0142a\u015bcicielom albo spadkobiercom, z kt\u00f3rych \u017caden nie otrzyma\u0142by mienia ani pieni\u0119dzy, gdyby nie szeroko zakrojone prace Konferencji ds. Roszcze\u0144 od 1990 roku.<\/p>\r\n\r\n

Nie istniej\u0105 \u017cadne podstawy, jak zak\u0142ada Gruder, by s\u0105dzi\u0107, \u017ce Konferencja ds. Roszcze\u0144 nie dba\u0142a lub nie dba o interesy spadkobierc\u00f3w”.<\/p>\r\n\r\n

– Konferencja ds. Roszcze\u0144 wykona\u0142a rewelacyjn\u0105 prac\u0119, ale ogranicza si\u0119 tylko do Niemiec i Austrii – powiedzia\u0142 Brown.<\/p>\r\n\r\n

„Obecnie nie koncentrujemy si\u0119 na jednym kraju. Tworzymy rozleg\u0142\u0105 sie\u0107 kontakt\u00f3w i mamy nadziej\u0119, \u017ce powstanie rejestr ocalonych z prawomocnymi roszczeniami, z kt\u00f3rych wielu utraci\u0142o nadziej\u0119 na rekompensat\u0119. To ostatnia bitwa holokaustu i jest naszym obowi\u0105zkiem uzyska\u0107 cho\u0107 minimum sprawiedliwo\u015bci”.<\/p>\r\n\r\n

Projekt „serce” zosta\u0142 w przewa\u017caj\u0105cej mierze dobrze przyj\u0119ty przez Izraelczyk\u00f3w zajmuj\u0105cych si\u0119 sprawami restytucji mienia \u017cydowskiego.<\/p>\r\n\r\n

– Wspieram ka\u017cde dzia\u0142anie poprawiaj\u0105ce warunki \u017cycia ocalonych z holokaustu. To dobra inicjatywa, kt\u00f3r\u0105 nale\u017cy powita\u0107 z rado\u015bci\u0105 – powiedzia\u0142 pose\u0142 do Knesetu Zeew Bielski (Kadima). Oko\u0142o trzy lata temu Bielski, \u00f3wczesny szef Agencji \u017bydowskiej, wszed\u0142 w konflikt z Konferencj\u0105 ds. Roszcze\u0144, kiedy za\u017c\u0105da\u0142 audytu ich ksi\u0105g, a Konferencja odpowiedzia\u0142a czasowym wstrzymaniem wyp\u0142at funduszy na rzecz projekt\u00f3w Agencji \u017bydowskiej, jak wtedy donosi\u0142y media.<\/p>\r\n\r\n

Sanbar, kt\u00f3ry za\u0142o\u017cy\u0142 \u015awiatow\u0105 \u017bydowsk\u0105 Organizacj\u0119 Restytucji, r\u00f3wnie\u017c okre\u015bli\u0142 projekt „serce” jako wa\u017cn\u0105 inicjatyw\u0119. Przewiduj\u0105c g\u0142osy krytyczne ze strony grup lub os\u00f3b, kt\u00f3re mog\u0105 wskazywa\u0107 na negatywny wp\u0142yw na tocz\u0105ce si\u0119 negocjacje z odpowiednimi rz\u0105dami, powiedzia\u0142, \u017ce taki rozw\u00f3j wypadk\u00f3w jest ma\u0142o prawdopodobny.<\/p>\r\n\r\n

„A.B. Data b\u0119dzie pomaga\u0107 Bobby’emu w odnajdywaniu wszelkiego mienia nale\u017c\u0105cego do \u017byd\u00f3w. Warto\u015b\u0107 rekompensat to ca\u0142kowicie odr\u0119bna sprawa, kt\u00f3ra podlega negocjacjom”.<\/p>\r\n\r\n

No i co? S\u0142awetna suma 65 miliard\u00f3w USD czeka. W polskich kieszeniach.<\/p>\r\n\r\n

\"\"Krzysztof Laskowski<\/strong><\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Agencja \u017bydowska otwiera og\u00f3lno\u015bwiatowy program odnajdywania mienia utraconego w czasie holokaustu. Oto t\u0142umaczenie artyku\u0142u Ralpha Ahrena, zamieszczonego w izraelskim „Haaretzu”. Wykorzysta\u0142em te\u017c artyku\u0142 Polskiej Agencji Prasowej, zamieszczony w „Rzeczpospolitej”. Rz\u0105d izraelski i Agencja \u017bydowska rozpoczynaj\u0105 og\u00f3lno\u015bwiatow\u0105 inicjatyw\u0119 maj\u0105c\u0105 na celu okre\u015blenie mienia utraconego albo skradzionego w czasie holokaustu i zwr\u00f3cenie go ocalonym albo ich spadkobiercom, […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[22],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/32884"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=32884"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/32884\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=32884"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=32884"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=32884"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}