{"id":32252,"date":"2011-02-09T23:24:40","date_gmt":"2011-02-10T04:24:40","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=32252"},"modified":"2011-02-09T14:37:47","modified_gmt":"2011-02-09T19:37:47","slug":"lekarze-bezpieki-tadeusz-m-pluzanski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=32252","title":{"rendered":"Lekarze bezpieki – Tadeusz M. P\u0142u\u017ca\u0144ski<\/em>"},"content":{"rendered":"

Z ludzi pracuj\u0105cych w wi\u0119zieniu mokotowskim w czasach stalinowskiej nocy \u017cyje jeszcze Ryszard Mo\u0144ko – w Hrubieszowie i Stefania Jab\u0142o\u0144ska – w Warszawie. Przygl\u0105dali si\u0119 \u015bmierci polskich patriot\u00f3w, cz\u0119sto pomagali im odej\u015b\u0107… Kazimierza Jezierskiego z Mo\u0144k\u0105 po\u0142\u0105czy\u0142 na zawsze mord na rotmistrzu Witoldzie Pileckim. Jab\u0142o\u0144ska do dzi\u015b jest uwa\u017cana za wybitnego naukowca.<\/strong>
\r\n
\r\n „M\u0105\u017c Wiery Gran by\u0142 oficerem bezpieki. Porucznik Kazimierz Jezierski to by\u0142a posta\u0107 maj\u0105ca wp\u0142ywy, mog\u0105ce jej pom\u00f3c przed stalinowskim s\u0105dem i gdyby niszczy\u0142 j\u0105 jaki\u015b muzyk. Bra\u0142 udzia\u0142 w egzekucji polskich bohater\u00f3w, takich jak np. rotmistrz Pilecki, kt\u00f3ry poszed\u0142 na ochotnika do Auschwitz” – powiedzia\u0142 ostatnio w jednym z wywiad\u00f3w Andrzej Szpilman, syn W\u0142adys\u0142awa „Pianisty” Szpilmana. Szpilman junior odpowiedzia\u0142 w ten spos\u00f3b na zarzuty Wiery Gran (w\u0142a\u015bciwie Weroniki Grynberg), o to, \u017ce Szpilman senior kolaborowa\u0142 czasie wojny z Niemcami. Przez wiele powojennych lat takie samo oskar\u017cenie miotano w\u0142a\u015bnie wobec Gran. W obu przypadkach wina nie zosta\u0142a udowodniona.
\r\n
\r\n Zaufany cz\u0142owiek w\u0142adzy<\/strong>
\r\n
\r\n W czasie wojny obojgu przysz\u0142o \u017cy\u0107 w warszawskim getcie. Ona \u015bpiewa\u0142a, on jej akompaniowa\u0142. Oboje prze\u017cyli – g\u0142\u00f3wnie dzi\u0119ki pomocy Polak\u00f3w. Gdyby Gran nie by\u0142a polsk\u0105 \u017byd\u00f3wk\u0105, pewnie pr\u00f3cz kolaboracji wytoczono by jeszcze ci\u0119\u017csze dzia\u0142a – \u017ce jest antysemitk\u0105. A Szpilmana – gdyby po wojnie nie pracowa\u0142 w Polskim Radiu, tylko robi\u0142 karier\u0119 w UB, pobyt w getcie ca\u0142kowicie by usprawiedliwia\u0142. Ale wr\u00f3\u0107my do Kazimierza Jezierskiego.<\/p>\r\n\r\n

Gdy si\u0119gn\u0105\u0107 do dokument\u00f3w, faktycznie okazuje si\u0119, \u017ce jako porucznik UB uczestniczy\u0142 w zamordowaniu bohaterskiego rotmistrza Witolda Pileckiego. Jest podpisany – jako por. dr hab. – pod protoko\u0142em wykonania wyroku \u015bmierci z 25 maja 1948 r. w wi\u0119zieniu mokotowskim w Warszawie. Towarzystwo ma doborowe. Na pierwszej pozycji figuruje naczelnik wi\u0119zienia – por. Ryszard Mo\u0144ko. Faktycznie by\u0142 zast\u0119pc\u0105 naczelnika – Alojzego Grabickiego. Na trzeciej – ks. Wincenty Martusiewicz. Strzela\u0142 Piotr \u015amieta\u0144ski – dow\u00f3dca jednoosobowego plutonu egzekucyjnego. I tu jedna ciekawostka – Pilecki w czasie wojny u\u017cywa\u0142 pseudonimu Jezierski. To potworny chichot historii.<\/p>\r\n\r\n

Prawie dwa lata p\u00f3\u017aniej, 1 marca 1951 r., Kazimierz Jezierski, ju\u017c jako kapitan, by\u0142 obecny przy egzekucji cz\u0142onk\u00f3w IV Zarz\u0105du WiN. Od strza\u0142u w ty\u0142 g\u0142owy zgin\u0119li: \u0141ukasz Ciepli\u0144ski, Adam Lazarowicz, Mieczys\u0142aw Kawalec, J\u00f3zef Rzepka, Franciszek B\u0142a\u017cej, J\u00f3zef Batory, Karol Chmiel. Tym razem strzela\u0142 nast\u0119pca \u015amieta\u0144skiego, kolejny kat Mokotowa – Aleksander Drej.<\/p>\r\n\r\n

Ponad rok p\u00f3\u017aniej, 7 czerwca 1952 r., tak\u017ce na Rakowieckiej, bra\u0142 udzia\u0142 w mordzie na Karolu S\u0119ku, komendancie Okr\u0119gu Podlaskiego Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. Na \u015bmier\u0107 skaza\u0142 go s\u0119dzia Stefan Michnik, kt\u00f3ry pod odmowie ekstradycji przez Szwecj\u0119, do ko\u0144ca \u017cycia b\u0119dzie sobie spokojnie \u017cy\u0142 w Uppsali pod Sztokholmem.<\/p>\r\n\r\n

Ale kim by\u0142 Kazimierz Jezierski, skoro komuni\u015bci dopu\u015bcili go do egzekucji kluczowych wrog\u00f3w? Na pewno wa\u017cn\u0105 figur\u0105, zaufanym cz\u0142owiekiem w\u0142adzy.<\/p>\r\n\r\n

„Jan S\u0119k ju\u017c dawno usi\u0142owa\u0107 odnale\u017a\u0107 Kazimierza Jezierskiego. Dowiedzia\u0142 si\u0119, \u017ce lekarz wyemigrowa\u0142 do USA, ma szerok\u0105 praktyk\u0119 w stanie New Jersey” – napisa\u0142a dziennikarka Ma\u0142gorzata Szejnert („\u015ar\u00f3d \u017cywych trup\u00f3w”, Londyn 1990). A wi\u0119c Jezierski to lekarz, dodajmy: ubecki lekarz. Co w takim razie robi\u0142 u boku s\u0142ynnej piosenkarki Wiery Gran?
\r\n
\r\n Wyci\u0105gn\u0105\u0142 j\u0105 z getta<\/strong>
\r\n
\r\n Odpowied\u017a znajdujemy w tek\u015bcie Justyny Daniluk „Czy istnieje prawda o Wierze Gran?” w „Dzienniku Polskim”:<\/p>\r\n\r\n

„Z ogarni\u0119tej po\u017cog\u0105 wojenn\u0105 Warszawy wywi\u00f3z\u0142 j\u0105 Kazimierz Jezierski, syn lekarza jej matki, kt\u00f3ry niejako „przej\u0105\u0142” opiek\u0119 nad ni\u0105 po \u015bmierci ojca. (…) Pojechali. Na wsch\u00f3d, do Lwowa. Kazik zrobi\u0142 z niej swoj\u0105 \u017con\u0119. \u0179yli jak ma\u0142\u017ce\u0144stwo. P\u00f3\u017aniej niejednokrotnie ratowa\u0142 jej \u017cycie. Nigdy nie dzi\u0119kowa\u0142a, w ko\u0144cu dosta\u0142 to, co chcia\u0142 – j\u0105, na par\u0119na\u015bcie \u0142adnych lat. We Lwowie zosta\u0142a zaanga\u017cowana do Klubu Artyst\u00f3w. Pracowa\u0142a. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 aktor\u00f3w, kt\u00f3rych wojna zasta\u0142a na wschodzie, pracowa\u0142o na chwa\u0142\u0119 powstaj\u0105cej pot\u0119gi Zwi\u0105zku Sowieckiego. By\u0142y to w du\u017cej mierze tendencyjne wyst\u0119py, prosowieckie”.<\/p>\r\n\r\n

Ale w warszawskim getcie pozosta\u0142a jej matka i siostry:<\/p>\r\n\r\n

„Wiera, szalej\u0105ca z rozpaczy i ze zmartwienia, wr\u00f3ci\u0142a z Jezierskim do Warszawy – tam zap\u0142aci\u0142a, \u017ceby wej\u015b\u0107 do getta. By\u0142a z matk\u0105. Powodzi\u0142o jej si\u0119 dobrze, by\u0142a tamtejsz\u0105 gwiazd\u0105 – \u017cydowsk\u0105, ale gwiazd\u0105”. I dalej: „Z getta w ostatniej chwili wyci\u0105gn\u0105\u0142 j\u0105 Jezierski, kt\u00f3ry sam, chocia\u017c te\u017c by\u0142 \u017bydem (co do ko\u0144ca \u017cycia ukrywa\u0142), to funkcjonowa\u0142 jako aryjczyk, na legalnych papierach. Wywi\u00f3z\u0142 j\u0105 do Babic, gdzie zosta\u0142a do ko\u0144ca wojny – osowia\u0142a, nie swoja, z przefarbowanymi na blond w\u0142osami, odmieniona. Nie mog\u0142a nigdzie wychodzi\u0107, za du\u017co ludzi pami\u0119ta\u0142o pi\u0119kn\u0105 Wier\u0119 Gran. Matka i siostry zgin\u0119\u0142y w Treblince”.<\/p>\r\n\r\n

Szczepionka Fi\u0142atowa<\/strong>
\r\n
\r\n Naczelnik wi\u0119zienia mokotowskiego Alojzy Grabinki m\u00f3wi\u0142: „Szpital wi\u0119zienny na Mokotowie by\u0142 ca\u0142kowicie w dyspozycji Departamentu \u015aledczego i Departamentu X. Wst\u0119pu tam nie mieli\u015bmy”.<\/p>\r\n\r\n

Lekarka Kami\u0144ska, specjalistka chor\u00f3b wewn\u0119trznych i anatomii patologicznej, kt\u00f3ra prac\u0119 na Mokotowie rozpocz\u0119\u0142a 15 lipca 1945 roku, opowiada\u0142a o personelu szpitala. Komendantem by\u0142 dr Charbicz [p\u0142k dr Charbicz, w\u0142a\u015bciwie Marek Heberman – TMP], potem p\u0142k dr Maksymilian Kasztela\u0144ski, nast\u0119pnie p\u0142k dr Ludwik Garmada. W\u015br\u00f3d lekarzy etatowych wymieni\u0142a chirurga Kazimierza Jezierskiego i dermatologa Stefani\u0119 Jab\u0142o\u0144sk\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Oddajmy g\u0142os wi\u0119\u017aniowi W\u0142adys\u0142awowi Minkiewiczowi („Mokot\u00f3w, Wronki, Rawicz. Wspomnienia 1939 – 1954”, Warszawa 1988):<\/p>\r\n\r\n

„Na „og\u00f3lniaku”, kt\u00f3ry jako cz\u0119\u015b\u0107 wi\u0119zienia \u015bledczego tak\u017ce podlega\u0142 R\u00f3\u017ca\u0144skiemu, rz\u0105dzi\u0142 naczelnik czy mo\u017ce komendant Grabicki. Jego praw\u0105 r\u0119k\u0105 by\u0142 oficer od specjalnych zada\u0144, zwany przez nas „specem” [wspomniany ju\u017c Ryszard Mo\u0144ko – TMP]. Obaj byli niezbyt rozgarni\u0119ci, ale niezwykle gorliwie wykonywali powierzone im obowi\u0105zki. W szczeg\u00f3lnych wypadkach potrafili zn\u0119ca\u0107 si\u0119 nad wi\u0119\u017aniami, jak np. po g\u0142o\u015bnej pr\u00f3bie ucieczki wi\u0119\u017ani\u00f3w skazanych na \u015bmier\u0107, kiedy co pewien czas zjawiali si\u0119 w celi, gdzie osadzono skutych kajdankami i rozebranych do naga W\u0142adys\u0142awa Si\u0142\u0119-Nowickiego, Hieronima Dekutowskiego („Zapor\u0119”), „Rysia”, „\u0179bika” i chyba jeszcze kilku innych”. I dalej: „Grabicki pilnowa\u0142, \u017ceby podleg\u0142y mu personel rygorystycznie przestrzega\u0142 regulaminu wi\u0119ziennego, a przy tym zawsze dba\u0142 o to, by w miar\u0119 mo\u017cno\u015bci ogranicza\u0107 wyp\u0142ywaj\u0105ce ze\u0144 przywileje. (…) W niemal wszystkich przypadkach komendant szpitala, oczywi\u015bcie ubek, nakazywa\u0142 stosowa\u0107 uniwersalny w jego mniemaniu lek – oczywi\u015bcie sowiecki – szczepionk\u0119 Fi\u0142atowa. Polega\u0142o to na tym, \u017ce nacina\u0142o si\u0119 sk\u00f3r\u0119 pacjenta, \u017ceby w\u0142o\u017cy\u0107 pod ni\u0105 wycinek z \u0142o\u017cyska rodz\u0105cej matki. Mnie stosowano t\u0119 szczepionk\u0119 dwukrotnie, ale niestety nie przyczyni\u0142a si\u0119 ona do poprawy mego zdrowia w najmniejszym nawet stopniu. (…) Znienawidzona chyba przez wszystkich, kt\u00f3rzy mieli z ni\u0105 do czynienia, ale za to ceniona przez w\u0142adze wi\u0119zienne, by\u0142a doktor Szembergowa”.<\/p>\r\n\r\n

Podpisywa\u0142a wyroki<\/strong>
\r\n
\r\n W „Polskim almanachu medycznym” za 1956 rok figuruje kilku lekarzy, pracuj\u0105cych na Mokotowie:<\/p>\r\n\r\n