{"id":31843,"date":"2011-02-03T23:00:25","date_gmt":"2011-02-04T04:00:25","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=31843"},"modified":"2011-02-03T23:00:25","modified_gmt":"2011-02-04T04:00:25","slug":"ile-kosztuje-oko-lenina","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=31843","title":{"rendered":"Ile kosztuje oko Lenina"},"content":{"rendered":"

Pod rz\u0105dami Platformy Obywatelskiej Bia\u0142ystok wraca do czas\u00f3w ho\u0142dowania bohaterom komunizmu. Najnowszym tego przyk\u0142adem jest ods\u0142oni\u0119ta kilka dni temu, niemal w centrum miasta, instalacja „kinooko” Aleksandry Czerniawskiej. Instalacja po\u015bwi\u0119cona jest tw\u00f3rczo\u015bci urodzonego w styczniu 1896 r. w Bia\u0142ymstoku Dawida (Denisa) Kaufmana ps. „Dziga Wiertow”, autora m.in. filmu „Trzy pie\u015bni o Leninie”.<\/strong>
\r\n
\r\nTo w\u0142a\u015bnie „Dziga Wiertow” wymy\u015bli\u0142 tzw. propagand\u0119 dokumentaln\u0105. Swoje filmy „Dziga” montowa\u0142 z wybranych uj\u0119\u0107, kt\u00f3re pasowa\u0142y do panuj\u0105cej w Rosji sowieckiej ideologii komunistycznej, natomiast sceny dokumentuj\u0105ce prawdziw\u0105, smutn\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107 \u017cycia w totalitarnym systemie po prostu wycina\u0142 lub ich nie rejestrowa\u0142 w og\u00f3le. By\u0142 wi\u0119c prekursorem propagandy i manipulacji medialnej, kt\u00f3ra pr\u0119\u017cnie rozwija si\u0119 do dzi\u015b.<\/p>\r\n\r\n

Dla \u015brodowiska, kt\u00f3re tworzy w Bia\u0142ymstoku miejsca pami\u0119ci „Dzigi Wiertowa”, najwa\u017cniejsze jest jednak to, \u017ce by\u0142 on pionierem kina dokumentalnego i artyst\u0105. A \u017ce wspiera\u0142 zbrodniczy system? To bez znaczenia. Dlatego te\u017c podczas prezentacji swojej instalacji Aleksandra Czerniawska zapewnia\u0142a: „Moim celem nie jest pochwa\u0142a komunizmu, ale inspiruj\u0105cej do dzi\u015b wielu tw\u00f3rc\u00f3w wiertowskiej koncepcji dokumentu”. Problemu z „Dzig\u0105” nie widzi r\u00f3wnie\u017c dyrektor miejskiej Galerii Arsena\u0142, kt\u00f3ra zam\u00f3wi\u0142a instalacj\u0119. – Bardzo si\u0119 ciesz\u0119, \u017ce mo\u017cemy rozmawia\u0107 o sztuce najnowszej w przestrzeni Bia\u0142egostoku. To obiekt, kt\u00f3ry w pe\u0142ni satysfakcjonuje i jeste\u015bmy zadowoleni, \u017ce mogli\u015bmy pom\u00f3c w jego powstaniu – m\u00f3wi\u0142a podczas prezentacji instalacji Monika Szewczyk, szefowa Galerii Arsena\u0142. Galeria Arsena\u0142 znana jest z prezentowania sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej, cz\u0119sto skandalizuj\u0105cej i blu\u017anierczej. Dla przyk\u0142adu w ubieg\u0142ym roku mo\u017cna by\u0142o tam ogl\u0105da\u0107 wystaw\u0119 prac Doroty Nieznalskiej, kt\u00f3ra mia\u0142a postawiony zarzut obrazy uczu\u0107 religijnych.<\/p>\r\n\r\n

Instalacja po\u015bwi\u0119cona pami\u0119ci Dawida Kaufmana zosta\u0142a ulokowana blisko centrum miasta, w okolicach lokalu pod nazw\u0105 Czarci Pub. Powsta\u0142a ona kosztem 75 tys. z\u0142 z ubieg\u0142orocznego bud\u017cetu Galerii Arsena\u0142, miejskiej plac\u00f3wki kultury. – Dziwi\u0119 si\u0119, \u017ce miasto znajduje 75 tys. z\u0142 na tego typu „dzie\u0142o”, promuj\u0105ce osob\u0119 bia\u0142ostoczanina, wprawdzie znanego w \u015bwiecie sztuki filmowej, jednak cz\u0142owieka, kt\u00f3ry mia\u0142 sw\u00f3j niema\u0142y udzia\u0142 w lukrowaniu ogromnych sowieckich zbrodni. Dlatego, moim zdaniem, fakt, \u017ce piewca komunizmu urodzi\u0142 si\u0119 w naszym mie\u015bcie, wcale nie jest dla bia\u0142ostoczan powodem do dumy i nie warto stawia\u0107 mu tu pomnik\u00f3w – powiedzia\u0142 nam Rafa\u0142 Rudnicki, szef klubu radnych PiS w Radzie Miasta.<\/p>\r\n\r\n

Podobnego zdania jest Ewa Cywi\u0144ska, przewodnicz\u0105ca spo\u0142ecznego komitetu, staraniem kt\u00f3rego powsta\u0142 niedawno w Bia\u0142ymstoku pomnik po\u015bwi\u0119cony ofiarom katastrofy smole\u0144skiej. Chc\u0105c sprzeciwi\u0107 si\u0119 fundowaniu przez miasto miejsca pami\u0119ci, jej zdaniem, niegodnej tego osobie, zorganizowa\u0142a nietypowy protest. – Nasz protest przeprowadzili\u015bmy w formie performance, niejako uzupe\u0142nienie prezentacji tego dzie\u0142a. Dla organizator\u00f3w tej prezentacji by\u0142o to zupe\u0142ne zaskoczenie. Nie wiedzieli, jak takiemu protestowi przeciwdzia\u0142a\u0107, wi\u0119c nam nie przeszkadzali – m\u00f3wi. Protestuj\u0105cy mieli ze sob\u0105 portret Lenina z zas\u0142oni\u0119tym przepask\u0105 jednym okiem, co nawi\u0105zywa\u0142o do tw\u00f3rczo\u015bci propagandowej Wiertowa, kt\u00f3rego Lenin za wiern\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 idei komunistycznej rewolucji \u015bwiatowej ceni\u0142 i promowa\u0142. – Na plakacie nios\u0142am has\u0142o „Ile kosztuje oko Lenina – bia\u0142ostoczanina?” – okazuje si\u0119, \u017ce 75 tys. z\u0142otych. To du\u017co wi\u0119cej ni\u017c koszty budowy pomnika ofiar katastrofy smole\u0144skiej – podkre\u015bla Ewa Cywi\u0144ska.
\r\nW\u0142adze miasta zdominowane przez PO s\u0105 jednak innego zdania i sowieckiemu propagandy\u015bcie pomniki stawiaj\u0105. Pierwszy, w formie tablicy upami\u0119tniaj\u0105cej osob\u0119 Dawida Kaufmana ju\u017c w lipcu 2009 roku zosta\u0142 zamontowany na jednej ze \u015bcian kina „Forum”, obiektu nale\u017c\u0105cego do miasta. Miejsce na tablic\u0119 wybrano nie przypadkiem, bo przed wojn\u0105 sta\u0142 tu dom inteligenckiej, \u017cydowskiej rodziny Kaufman\u00f3w. Dawid Kaufman mia\u0142 jeszcze dw\u00f3ch braci. Wszyscy wybrali zaw\u00f3d filmowca. Michai\u0142 i Dawid realizowali go, kr\u0119c\u0105c filmy propagandowe w ZSRS, natomiast najm\u0142odszy – Borys, wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 przy produkcji film\u00f3w fabularnych w USA. W roku 1954 za zdj\u0119cia do filmu Eli Kazana „Na nabrze\u017cach” otrzyma\u0142 Oscara.<\/p>\r\n\r\n

Uczczenie pami\u0105tkow\u0105 tablic\u0105 za osi\u0105gni\u0119cia w dziedzinie sztuki filmowej jedynie Dawida Kaufmana radny Rafa\u0142 Rudnicki uzna\u0142 wi\u0119c za pomy\u0142k\u0119 i zg\u0142osi\u0142 w tej sprawie interpelacj\u0119 skierowan\u0105 do Tadeusza Truskolaskiego, \u015bci\u015ble zwi\u0105zanego z PO prezydenta Bia\u0142egostoku. Radny zapyta\u0142 w niej, czy rozwa\u017ca on mo\u017cliwo\u015b\u0107 zdj\u0119cia tablicy po\u015bwi\u0119conej postaci „Dzigi Wiertowa” z powodu b\u0142\u0119d\u00f3w w jej tre\u015bci. W\u0142odarz miasta nie dopatrzy\u0142 si\u0119 jednak \u017cadnego b\u0142\u0119du. „Celem umieszczonej na budynku Bia\u0142ostockiego O\u015brodka Kultury tablicy jest przypomnienie mieszka\u0144com sylwetki pochodz\u0105cego z Bia\u0142egostoku, zas\u0142u\u017conego dla kultury \u015bwiatowej dokumentalisty. W moim przekonaniu tre\u015b\u0107 tablicy nie zawiera b\u0142\u0119d\u00f3w, w zwi\u0105zku z tym nie przewiduje jej demonta\u017cu” – napisa\u0142. Po takiej odpowiedzi radny wnosi\u0142, \u017ceby dopisa\u0107 na tablicy po\u015bwieconej Dawidowi Kaufmanowi, zgodnie z faktami, i\u017c s\u0142u\u017cy\u0142 on sowieckiemu systemowi komunistycznemu. Zn\u00f3w bez skutku. Na dodatek radny za swoj\u0105 interpelacj\u0119 zebra\u0142 ci\u0119gi od dziennikarzy. – Zosta\u0142em przez „Gazet\u0119 Wyborcz\u0105” wy\u015bmiany, za to, \u017ce – zdaniem autora tego szyderczego artyku\u0142u – nie znam si\u0119 na sztuce filmowej – wspomina Rudnicki. – O tym, \u017ce wybitny artysta „Wiertow” stworzy\u0142 m.in. kronik\u0119 filmow\u0105 ukazuj\u0105c\u0105, jak wspaniale i dostatnio \u017cyje si\u0119 na Ukrainie – w okresie, kiedy Stalin wywo\u0142a\u0142 tam wielki g\u0142\u00f3d, wskutek kt\u00f3rego zmar\u0142o kilka milion\u00f3w ludzi, „Wyborcza” jednak zapomnia\u0142a napisa\u0107 – dodaje radny.
\r\n
\r\nAdam Bia\u0142ous, Bia\u0142ystok<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Pod rz\u0105dami Platformy Obywatelskiej Bia\u0142ystok wraca do czas\u00f3w ho\u0142dowania bohaterom komunizmu. Najnowszym tego przyk\u0142adem jest ods\u0142oni\u0119ta kilka dni temu, niemal w centrum miasta, instalacja „kinooko” Aleksandry Czerniawskiej. Instalacja po\u015bwi\u0119cona jest tw\u00f3rczo\u015bci urodzonego w styczniu 1896 r. w Bia\u0142ymstoku Dawida (Denisa) Kaufmana ps. „Dziga Wiertow”, autora m.in. filmu „Trzy pie\u015bni o Leninie”. To w\u0142a\u015bnie „Dziga Wiertow” […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[8],"tags":[66,98,53,97],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31843"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=31843"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31843\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=31843"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=31843"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=31843"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}