Dodano: 2006-04-20 12:00 am<\/p>
W styczniowym numerze katolickiego pisma 30DAYS znajdujemy interesuj\u0105cy wywiad z ksi\u0119dzem Alfredem L\u00c3\u00a4pple, d\u0142ugoletnim przyjacielem ks. J\u00f3zefa Ratzingera. Wywiad z ks. Alfredem L\u00c3\u00a4pple, dzi\u015b ju\u017c 91-letnim, lecz bystrym, w pe\u0142ni sprawnym – je\u017cd\u017c\u0105cym codziennie swoim Mercedesem – kap\u0142anem i profesorem wy\u017cszych uczelni, rzuca pewne \u015bwiat\u0142o na m\u0142odzie\u0144cze lata ksi\u0119dza Ratzingera.<\/strong><\/p> Ks. L\u00c3\u00a4pple przywo\u0142uje pocz\u0105tki znajomo\u015bci z Ratzingerem, kt\u00f3re zawi\u0105za\u0142y sie w styczniu 1946 roku i trwaj\u0105 a\u017c po dzie\u0144 dzisiejszy. Po powrocie z ameryka\u0144skiego obozu (L\u00c3\u00a4pple by\u0142 wcielony do Luftwaffe w 1939 roku), b\u0119d\u0105c ju\u017c na ostatnim roku studi\u00f3w seminaryjnych, przydzielony zosta\u0142 jako opiekun nowych student\u00f3w. Podczas jednego ze spotka\u0144 z grup\u0105 oko\u0142o 60 seminarzyst\u00f3w, podszed\u0142 do niego m\u0142ody cz\u0142owiek i powiedzial: Nazywam si\u0119 J\u00f3zef Ratzinger, chcia\u0142bym zada\u0107 kilka pyta\u0144. Ten pierwszy kontakt przerodzi\u0142 si\u0119 w blisk\u0105 d\u0142ugoletni\u0105 znajomo\u015b\u0107.<\/p> W grupie m\u0142odych student\u00f3w seminarium w bawarskim Freising, J\u00f3zef Ratzinger wraz ze swym bratem Georgem wyr\u00f3\u017cniali si\u0119 aktywno\u015bci\u0105: J\u00f3zef, siedz\u0105cy w ksi\u0105\u017ckach i przez to nazywany B\u00fccher-Ratz<\/em> i George, nazywany z racji ju\u017c wtedy osi\u0105gni\u0119tego profesjonalizmu muzycznego (by\u0142 organist\u0105 i dyrygentem) – Orgel-Ratz<\/em>. Co uderzy\u0142o Alfreda L\u00c3\u00a4pple w J\u00f3zefie najbardziej? „By\u0142 on jak sucha g\u0105bka” – wspomina L\u00c3\u00a4pple – „kt\u00f3ra niemal zach\u0142annie poch\u0142ania wod\u0119. Kiedy w swoich studiach napotyka\u0142 co\u015b nowego, co\u015b co wyja\u015bnia\u0142o, prostowa\u0142o lub otwiera\u0142o nowe drogi poj\u0119\u0107 znanych mu dotychczas, by\u0142 pe\u0142en entuzjazmu i nie m\u00f3g\u0142 doczeka\u0107 si\u0119 chwili by podzieli\u0107 si\u0119 t\u0105 nowo\u015bci\u0105 z innymi.” L\u00c3\u00a4pple szczeg\u00f3lnie pami\u0119ta z tego okresu liczne przechadzki po parku i dyskusje np. na temat filozofii Fryderyka Nietzsche.<\/p> Jednym z pierwszych wyk\u0142adowc\u00f3w Ratzingera by\u0142 filozof prof. Arnold Wilmsen, znany z neo-scholastycznego podej\u015bcia do Tomizmu. „Wyk\u0142ady Wilmsena sp\u0142ywa\u0142y po [Ratzingerze] jak krople deszczu na p\u0142aszczu przeciwdeszczowym.” – m\u00f3wi L\u00c3\u00a4pple i wspomina, \u017ce pewnego razu J\u00f3zef „Powiedzia\u0142 mi: Szkoda mi tego czasu, kt\u00f3ry straci\u0142em na wyk\u0142adach [Wilmsena]”. Filozofia przekazywana przez tego kszta\u0142conego w Rzymie ortodoksyjnego profesora, by\u0142a dla Ratzingera „zamkni\u0119ta”, by\u0142a nieciekawa, gdy\u017c zamiast „zadawa\u0107 pytania”, przedstawia\u0142a „gotowe odpowiedzi”. „Ksi\u0105\u017cki o takich tytu\u0142ach, jak Podstawy Chrze\u015bcija\u0144stwa<\/em> nie interesowaly Ratzingera” – kontynuuje L\u00c3\u00a4pple – „Nie by\u0142 zainteresowany definiowaniem Boga w kategoriach abstrakcyjnych.” Nie by\u0142o to wyj\u0105tkowe podej\u015bcie w\u015br\u00f3d \u00f3wczesnych umys\u0142\u00f3w: „[Ratzinger] zauwa\u017cy\u0142 to samo podej\u015bcie r\u00f3wnie\u017c u Martina Bubera – \u017cydowskiego filozofa personalistycznego”.<\/p> Po uko\u0144czeniu studi\u00f3w filozoficznych, Ratzinger kontyunuowa\u0142 dalsze studia na Wydziale Teologicznym uniwersytetu monachijskiego, gdzie studiowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c i L\u00c3\u00a4pple. Z tego okresu wspomina on najbardziej prominentnych profesor\u00f3w: Gottlieba S\u00f6hngen, Michaela Schamus i Friedriecha Wilhelm Maier. Teologi\u0119 Fundamentaln\u0105 prowadzi\u0142 prof. S\u00f6hngen, kt\u00f3rego konflikt z prof. Schamusem by\u0142 powszechnie znany i zauwa\u017calny. S\u00f6hngen „by\u0142 bardzo otwarty na nowe trendy przychodz\u0105ce z Francji”, podczas gdy dla scholastycznego Schmausa najwa\u017cniejsze by\u0142o, by „wiara Ko\u015bcio\u0142a by\u0142a komunikowana przed definitywny, nie zmieniaj\u0105cy si\u0119 zbi\u00f3r koncepcji nie\u015bmiertelnych prawd”. „S\u00f6hngen nigdy nie wydawa\u0142 pot\u0119piaj\u0105cych opinii o jakimkolwiek autorze. Nigdy nie odmawia\u0142 rozpatrzenia \u017cadnej opinii, sk\u0105dkolwiek mia\u0142aby pochodzi\u0107. Jego metoda polega\u0142a na wybraniu i udoskonaleniu tego dobra, kt\u00f3re mog\u0142o by\u0107 znalezione u ka\u017cdego autora i w ka\u017cdej teologicznej perspektywie, i „wszyciu” tych nowych rzeczy w Tradycj\u0119, a potem p\u00f3j\u015bcie dalej: zaznaczaj\u0105c [konieczno\u015b\u0107] nast\u0119pnych rozwini\u0119\u0107, kt\u00f3re po tym nast\u0119puj\u0105. U S\u00f6hngena, Ratzinger widzia\u0142 odkrywanie Tradycji rozumianej jako teologia Ojc\u00f3w, oraz ch\u0119\u0107 powrotu do tych wielkich \u017ar\u00f3de\u0142: od Platona do Newmana poprzez \u015bw. Tomasza, \u015bw. Bonawetur\u0119, Lutra. No i oczywi\u015bcie \u015bw. Augustyna.”<\/p> Gdy papie\u017c Pius XII w wydanej 29 czerwca 1943 roku encyklice Mystici Corpis Christi<\/em> u\u017cy\u0142 zwrotu „Mistyczne Cia\u0142o Chrystusa”, S\u00f6hngen podda\u0142 w w\u0105tpliow\u015b\u0107 u\u017cyte okre\u015blenie i twierdzi\u0142, \u017ce nie pochodzi ono z Biblii. Wobec tego zasugerowal on Ratzingerowi, by odnalaz\u0142 u \u015bw. Augustyna inne definicje Ko\u015bcio\u0142a. Wyniki docieka\u0144 Ratzingera przeros\u0142y oczekiwania swego profesora kiedy przedstawi\u0142 mu udokumentowane wielokrotne u\u017cycie okre\u015ble\u0144 „Lud Bo\u017cy” u \u015bw. Augustyna. „To samo okre\u015blenie zosta\u0142o zaproponowane pewien czas p\u00f3\u017aniej podczas Soboru Watyka\u0144skiego II i przez Paw\u0142a VI. Ale Ratzinger nie przeciwstwi\u0142 tych dw\u00f3ch definicji Ko\u015bcio\u0142a wobec siebie, on je po\u0142\u0105czy\u0142.”<\/p> Ratzinger przywo\u0142uje w swojej autobiografii fakt, \u017ce to w\u0142a\u015bnie L\u00c3\u00a4pple mia\u0142 wielki wp\u0142yw na kszta\u0142t pracy doktorskiej, gdy w 1949 roku L\u00c3\u00a4pple da\u0142 Ratzingerowi ksi\u0105\u017ck\u0119 Katolicyzm<\/em> francuskiego Jezuity Henri de Lubac, kt\u00f3ra „sta\u0142a si\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0105-przewodnikiem” i kt\u00f3ra „oferowala nowe spojrzenie na teologi\u0119”. Dzia\u0142o si\u0119 to w czasie, gdy de Lubac, Danielou i inni Jezuici z Lyonu byli odsuni\u0119ci od nauczania w seminariach i uniwersytetach. L\u00c3\u00a4pple wspomina, \u017ce gdy nadesz\u0142a wiadomo\u015b\u0107 o umieszczeniu prac Jezuit\u00f3w z Lyon na Indeksie, S\u00f6hngen – kt\u00f3ry korzysta\u0142 z tych ksi\u0105\u017cek podczas swoich wyk\u0142ad\u00f3w nigdy jednak „nie wspominaj\u0105c o tym”, \u017ce ich autorzy byli odsuni\u0119ci i \u017cyli w nie\u0142asce za swe nieortodoksyjne podej\u015bcie – „po wykladzie, w naszej obecno\u015bci, z wielk\u0105 z\u0142o\u015bci\u0105 rzuci\u0142 ksi\u0105\u017ckami o swoje biurko i wyla\u0142 ca\u0142\u0105 sw\u0105 z\u0142o\u015b\u0107 zasiadaj\u0105c do stoj\u0105cego w pokoju fortepianu, a by\u0142 wielkim muzykiem.”<\/p> M\u0142ody Ratzingera obraca\u0142 si\u0119 w \u015brodowisku uniwerstyteckim dalekim od ortodoksji: podobnie jak S\u00f6hngen, inny jego profesor mia\u0142 k\u0142opoty z w\u0142adz\u0105 ko\u015bcieln\u0105. Prof. Wilhelm Maier by\u0142 przed Wojn\u0105 odsuni\u0119ty od nauczania za nieortodoksyjne podej\u015bcie w pracach badawczych historycyzmu biblijnego. \u015arodowisko to z wielk\u0105 sympati\u0105 spogl\u0105da\u0142o te\u017c na tzw. ruch liturgiczny, kt\u00f3ry – s\u0142owami L\u00c3\u00a4pple – „celowa\u0142 w ponownym odkrywaniu podstawowych element\u00f3w liturgii „oswobodzonych” z dodatk\u00f3w, kt\u00f3re na\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 na ni\u0105 na przestrzeni wiek\u00f3w”. Jednym z profesor\u00f3w zafascynowanych ruchem liturgicznym i nowinkami przychodz\u0105cymi z Francji, by\u0142 prof. Josef Pascher.<\/p> R\u00f3wnie znacz\u0105ce s\u0105 wspomnienia Alfreda L\u00c3\u00a4pple momentu proklamowania przez papie\u017ca Piusa XII w 1950 roku dogmatu o Wniebowzi\u0119ciu Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny. Cia\u0142o profesorskie Wydzia\u0142u Teologii Uniwerstytetu w Monachium by\u0142o „generalnie bardzo krytyczne” co do samej proklamacji, skupiaj\u0105c swe obiekcje na celowo\u015bci „dogmatyzowania”. Prof. Schmaus tak krytycznie wyrazi\u0142 si\u0119 o tym akcie w diecezjalnym pi\u015bmie Munchner Katolische Kirchenzeitung<\/em>, \u017ce wezwany zosta\u0142 zar\u00f3wno przez diecezjalnego arcybiskupa jak i do samego Rzymu. Ratzinger, zdaniem L\u00c3\u00a4pple „r\u00f3wnie\u017c my\u015bla\u0142, \u017ce „dogmatyzowanie” nie by\u0142o potrzebne […] My\u015bla\u0142 on, \u017ce zdefiniowanie tego w tym momencie stworzy problemy w dialogu ekumenicznym, kt\u00f3ry w\u0142a\u015bnie rozkwita\u0142 w Niemczech.”<\/p> Za wstawiennictwem L\u00c3\u00a4pple, w 1952 roku Ratzinger powr\u00f3ci\u0142 do seminarium Freising, zast\u0119puj\u0105c ust\u0119puj\u0105cego prof. L\u00c3\u00a4pple na pozycji wyk\u0142adowcy Teologii Pastoralnej i w czerwcu 1953 roku obroni\u0142 prac\u0119 doktorsk\u0105 z teologii. Zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105cym na niemieckich uniwersytetach prawem, aby by\u0107 dopuszczonym do pozycji wyk\u0142adowcy, musia\u0142 on napisa\u0107 dodatkow\u0105 prac\u0119. Ratzinger wybra\u0142 \u015bw. Bonawentur\u0119 jako temat swej pracy. Jesieni\u0105 1955 roku Ratzinger przedstawi\u0142 swoj\u0105 prac\u0119, kt\u00f3ra od razu otrzyma\u0142a entuzjastyczn\u0105 opini\u0119 prof. S\u00f6hngena, ale r\u00f3wnie\u017c niezwykle krytyczn\u0105 prof. Schmausa. Prof. Michael Schmaus, mediewalista nazwa\u0142 prac\u0119 Ratzingera „modernistyczn\u0105” i powiedzia\u0142 do prof. S\u00f6hngena: „S\u0142uchaj, to jest praca modernistyczna i nie mog\u0119 jej pu\u015bci\u0107.” S\u00f6hngen ostrzeg\u0142 o tym Ratzingera i praca zosta\u0142a odes\u0142ana z powrotem do poprawy. Ilo\u015b\u0107 koniecznych poprawek by\u0142a tak wielka, \u017ce przepisanie pracy zaj\u0119\u0142o Ratzingerowi p\u00f3\u0142tora roku. 21 lutego 1957 roku, w wielkiej sali uniwersytetu monachijskiego odby\u0142a si\u0119 obrona pracy ks. J\u00f3zefa Ratzingera, kt\u00f3ra by\u0142a klasycznym \u015bredniowiecznym disputatio<\/em>, podczas kt\u00f3rej jednak Ratzinger… ani razu nie zabra\u0142 g\u0142osu. Gdy dysputa, kt\u00f3ra odbywa\u0142a si\u0119 pomi\u0119dzy profesorami Schmaus i S\u00f6hngen przy wyra\u017anym aplauzie zebranej publiczno\u015bci opowiadaj\u0105cej si\u0119 po stronie S\u00f6hngena, przeci\u0105ga\u0142a si\u0119, zjawi\u0142 si\u0119 rektor i wezwa\u0142 do zako\u0144czenia procesu. Wtedy wsta\u0142 przewodnicz\u0105cy komisji i oznajmi\u0142: „dobrze, Ratzinger kwalifikuje si\u0119.” W ten spos\u00f3b ks. dr J\u00f3zef Ratzinger zosta\u0142 dopuszczony do pozycji wyk\u0142adowcy.<\/p> Dla www.bibula.com opracowa\u0142 na podstawie artyku\u0142u w pi\u015bmie 30DAYS<\/em>, angielskoj\u0119zycznej wersji w\u0142oskiego pisma 30Giorni<\/em>
Lech Maziakowski <\/em>
19 kwietnia 2006<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dodano: 2006-04-20 12:00 amW styczniowym numerze katolickiego pisma 30DAYS znajdujemy interesuj\u0105cy wywiad z ksi\u0119dzem Alfredem L\u00c3\u00a4pple, d\u0142ugoletnim przyjacielem ks. J\u00f3zefa Ratzingera. Wywiad z ks. Alfredem L\u00c3\u00a4pple, dzi\u015b ju\u017c 91-letnim, lecz bystrym, w pe\u0142ni sprawnym – je\u017cd\u017c\u0105cym codziennie swoim Mercedesem – kap\u0142anem i profesorem wy\u017cszych uczelni, rzuca pewne \u015bwiat\u0142o na m\u0142odzie\u0144cze lata ksi\u0119dza Ratzingera.Ks. L\u00c3\u00a4pple przywo\u0142uje […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[328],"tags":[166,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/310"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=310"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/310\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=310"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=310"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=310"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}