{"id":28826,"date":"2010-11-28T22:34:47","date_gmt":"2010-11-29T03:34:47","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=28826"},"modified":"2010-11-28T22:34:47","modified_gmt":"2010-11-29T03:34:47","slug":"sprywatyzuja-nas-rzady-rosji-i-francji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=28826","title":{"rendered":"„Sprywatyzuj\u0105” nas rz\u0105dy Rosji i Francji"},"content":{"rendered":"

Czy 6 grudnia podczas wizyty prezydenta Dmitrija Miedwiediewa w Warszawie zostanie ustalony nabywca Lotosu?<\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n

Firm sektora paliwowego nie nale\u017cy sprzedawa\u0107 co do zasady. Tego przestrzegaj\u0105 cywilizowane rz\u0105dy. Tymczasem gabinet Donalda Tuska wyzbywa si\u0119 strategicznych sp\u00f3\u0142ek. Tak\u017ce tych w trakcie kosztownych proces\u00f3w modernizacyjnych, po kt\u00f3rych skokowo wzro\u015bnie ich warto\u015b\u0107, tak jak w przypadku Grupy Lotos. Per\u0142y polskiej energetyki nadal „prywatyzuj\u0105” obce rz\u0105dy. Pozna\u0144ska Enea mo\u017ce trafi\u0107 w r\u0119ce francuskiego koncernu pa\u0144stwowego EDF, a Lotosem interesuje si\u0119 Gazprom Nieft.<\/strong>
\r\n
\r\nGdy my\u015blimy o PO w roku 2005, widzimy parti\u0119 o cz\u0119\u015bciowo solidarno\u015bciowym rodowodzie, kt\u00f3ra przyj\u0119\u0142a liberalne zasady gospodarcze, ale tak\u017ce docenia bezpiecze\u0144stwo pa\u0144stwa i jego pozycj\u0119 mi\u0119dzynarodow\u0105. Ale tak by\u0142o pi\u0119\u0107 lat temu, gdy jeszcze w PO by\u0142 Jan Rokita. Dzi\u015b jest to ekipa, kt\u00f3ra dla samej przyjemno\u015bci odr\u00f3\u017cnienia si\u0119 od „strasznego” Jaros\u0142awa Kaczy\u0144skiego mo\u017ce odda\u0107 realne polskie interesy.
\r\n
\r\nGazprom bierze Lotos<\/strong>
\r\n
\r\nTrwa proces prywatyzacyjny dw\u00f3ch wa\u017cnych firm: Enei z siedzib\u0105 w Poznaniu i Grupy Lotos z Gda\u0144ska. Pierwsza z nich dzia\u0142a w sektorze elektroenergetycznym, druga jest firm\u0105 paliwow\u0105. Te dwa przyk\u0142ady w doskona\u0142y spos\u00f3b obrazuj\u0105 brak zrozumienia, na czym polega interes gospodarczy kraju przez obecn\u0105 ekip\u0119 rz\u0105dow\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Grupa Lotos realizuje ambitny program inwestycyjny 10+ maj\u0105cy zwi\u0119kszy\u0107 moce przerobowe prawie dwa razy – do 10 mln ton ropy rocznie. Rozpocz\u0119to go w latach 2006-2007 pod nazw\u0105 Program Kompleksowego Rozwoju Technologicznego, po czym, aby nazwa by\u0142a atrakcyjniejsza, zmieniono na lepiej brzmi\u0105ce 10+. W ramach programu zostan\u0105 wybudowane nowe instalacje: Instalacja Hydrokrakingu, Instalacja Hydroodsiarczania Olej\u00f3w Nap\u0119dowych, Instalacja Przerobu Ci\u0119\u017ckiej Pozosta\u0142o\u015bci. Program inwestycyjny nie przyni\u00f3s\u0142 jeszcze efekt\u00f3w finansowych, pierwszy etap zako\u0144czy si\u0119 na prze\u0142omie roku. Na stronie internetowej sp\u00f3\u0142ki www.lotos.pl mo\u017cemy znale\u017a\u0107 cytat: „Po zrealizowaniu Programu 10+ znacz\u0105co wzrosn\u0105 przychody, kt\u00f3re obecnie si\u0119gaj\u0105 ponad 16 mld z\u0142. Jeszcze lepsze wyniki finansowe koncernu oznaczaj\u0105 zwi\u0119kszenie wp\u0142yw\u00f3w z podatk\u00f3w dla samorz\u0105d\u00f3w lokalnych i Skarbu Pa\u0144stwa”.<\/p>\r\n\r\n

\u0141\u0105czne nak\u0142ady na program maj\u0105 wynie\u015b\u0107 oko\u0142o 1,4 mld euro. Przedsi\u0119wzi\u0119cie jest finansowane z funduszy w\u0142asnych Lotosu i kredytu. Sp\u00f3\u0142ka zaci\u0105gn\u0119\u0142a kredyty na sum\u0119 ok. 1,2 mld z\u0142otych. Firm sektora paliwowego nie nale\u017cy sprzedawa\u0107 co do zasady, ale nawet przekonany libera\u0142 powinien uzna\u0107, \u017ce sprzeda\u017c na obecnym etapie jest dzia\u0142aniem naruszaj\u0105cym interes w\u0142a\u015bciciela. Po prostu, je\u017celi wiem, \u017ce za rok, dwa, aktywa, kt\u00f3re sprzedaj\u0119, najprawdopodobniej zyskaj\u0105 na warto\u015bci, to nale\u017cy poczeka\u0107 z decyzj\u0105. Obecnie jedna akcja kosztuje ok. 30 z\u0142, trzy lata temu by\u0142o to 47 z\u0142otych. Skarb Pa\u0144stwa posiada 53 proc. og\u00f3\u0142u akcji w sp\u00f3\u0142ce, wartych wed\u0142ug obecnych cen oko\u0142o 2 mld z\u0142otych.<\/p>\r\n\r\n

Jednak 30 pa\u017adziernika 2010 r. minister skarbu og\u0142osi\u0142 zaproszenie do sk\u0142adania ofert, a transakcja ma zosta\u0107 zako\u0144czona w nast\u0119pnym roku. Co wi\u0119cej, zainteresowanie nabyciem Lotosu wyrazi\u0142a firma Gazprom Nieft. Ca\u0142kiem nie od rzeczy b\u0119dzie zapyta\u0107, czy 6 grudnia, podczas wizyty prezydenta Dmitrija Miedwiediewa w Warszawie, zostanie ustalony nabywca Lotosu…
\r\n
\r\nW r\u0119ku pa\u0144stwa<\/strong>
\r\n
\r\nInne b\u0142\u0119dy s\u0105 pope\u0142niane w przypadku pozna\u0144skiej Enei. Dopiero od 2007 r. sp\u00f3\u0142ka ta dzia\u0142a jako skonsolidowane przedsi\u0119biorstwo posiadaj\u0105ce zar\u00f3wno sieci dystrybucyjne, jak i elektrownie. Przed 2007 r. by\u0142a to firma o niewielkim potencjale rozwoju, a to na skutek podzia\u0142u elektroenergetyki dokonanego na pocz\u0105tku lat 90. Po konsolidacji \u0142atwo by\u0142o wprowadzi\u0107 j\u0105 na gie\u0142d\u0119, co zosta\u0142o zrobione ju\u017c przez rz\u0105d PO w 2009 roku. Obecnie trwa prywatyzacja, o sp\u00f3\u0142k\u0119 zabiegaj\u0105 dwa konsorcja: jedno kontrolowane przez kontrowersyjnego Jana Kulczyka, drugie przez francuski koncern pa\u0144stwowy EDF. W naszym kraju bowiem nadal za prywatyzacj\u0119 uchodzi sprzeda\u017c na rzecz firmy kontrolowanej przez pa\u0144stwo.<\/p>\r\n\r\n

Energetyka nadaje si\u0119 do prowadzenia sensownej polityki gospodarczej powi\u0105zanej z polityk\u0105 transportow\u0105, \u015brodowiskow\u0105 i energetyczn\u0105. Przyk\u0142adowo, wed\u0142ug wielu prognoz za 10-15 lat \u015bwiat osi\u0105gnie szczyt wydobycia ropy naftowej, po czym nast\u0105pi jego spadek i wzrost cen. Dlatego przewiduj\u0105cy rz\u0105d r\u00f3wnomiernie rozk\u0142ada akcenty w polityce gospodarczej. Strategie rozwoju transportu we Francji przewiduj\u0105 rozw\u00f3j przede wszystkim kolei i szynowego transportu publicznego, czyli tramwaj\u00f3w i metra. Elektroenergetyka w wi\u0119kszo\u015bci pa\u0144stw Europy pozostaje wi\u0119c w\u0142asno\u015bci\u0105 publiczn\u0105. Kontrolowane przez Skarb Pa\u0144stwa swojego kraju s\u0105 takie firmy, jak: RWE, Fortum, Verbund, Vattenfall, CEZ, Enel, EdF, GdF Suez, NorskHydro, DongEnergy, EsB, Hafslund. Firmy z przewag\u0105 kapita\u0142u prywatnego s\u0105 nieliczne, np. niemiecki Eon, hiszpa\u0144ska Iberdrola czy Scottish Power. Konkluduj\u0105c, w\u0142asno\u015b\u0107 pa\u0144stwowa jest czym\u015b normalnym w sektorze energetycznym.
\r\n
\r\nCeny nie spadaj\u0105<\/strong>
\r\n
\r\nPrywatyzacja elektroenergetyki cz\u0119sto \u0142\u0105czy si\u0119 z wysokimi cenami pr\u0105du. Wed\u0142ug urz\u0119du statystycznego Unii Europejskiej – Eurostatu ceny energii elektrycznej dla gospodarstw domowych za 100 KwH wynios\u0142y w drugiej po\u0142owie 2009 r., w poddanej pe\u0142ni mechanizmom prywatyzacji Wielkiej Brytanii, 14,07 euro, we Francji za\u015b – 12,25 euro (cena zawiera wszystkie podatki, kt\u00f3re we Francji s\u0105 wy\u017csze). Podobnie W\u0119gry, kt\u00f3re w poprzednich latach sprzeda\u0142y ca\u0142\u0105 energetyk\u0119, maj\u0105 jedne z najwy\u017cszych cen pr\u0105du w Europie. Dzieje si\u0119 tak dlatego, \u017ce w tym sektorze bardzo trudno o rzeczywist\u0105 konkurencj\u0119. Aby zaistnia\u0142a realna konkurencja mi\u0119dzy dostawcami pr\u0105du, powoduj\u0105ca obni\u017canie cen, konkurencyjne firmy musia\u0142yby wybudowa\u0107 w\u0142asne linie przesy\u0142owe elektryczno\u015bci, by odbiorca elektryczno\u015bci m\u00f3g\u0142 wybra\u0107 dostawc\u0119. Jest to teoretycznie mo\u017cliwe, ale koszt takiej inwestycji by\u0142by bardzo wysoki – wyobra\u017amy sobie ulice naszych miast i miasteczek rozkopane wzd\u0142u\u017c i wszerz, aby po\u0142o\u017cy\u0107 r\u00f3wnolegle linie energetyczne. Dlatego wymy\u015blono zasad\u0119 dost\u0119pu stron trzecich do infrastruktury, zasad\u0119 znan\u0105 pod angielskim skr\u00f3tem TPA (third party access). Polega ona na tym, \u017ce w\u0142a\u015bciciel infrastruktury przesy\u0142owej ma prawny obowi\u0105zek, na \u017c\u0105danie klienta, dostarczenia mu pr\u0105du zakupionego od firmy wskazanej przez tego nabywc\u0119. K\u0142opot z TPA polega na tym, \u017ce dane przedsi\u0119biorstwo po to wybudowa\u0142o sie\u0107, aby na niej zarabia\u0107, a nie po to, aby zarabia\u0142 kto\u015b inny (czyli ta strona trzecia), b\u0119dzie wi\u0119c ze wszystkich si\u0142 opiera\u0142o si\u0119 wprowadzeniu TPA.<\/p>\r\n\r\n

Dlatego, oczywi\u015bcie, mo\u017cemy sprzeda\u0107 energetyk\u0119 firmie prywatnej albo kontrolowanej przez inne pa\u0144stwo, ale nie ma \u017cadnej gwarancji, \u017ce wi\u0119ksza efektywno\u015b\u0107 zarz\u0105dzania tak\u0105 sp\u00f3\u0142k\u0105 przyniesie korzy\u015bci odbiorcom pr\u0105du. Nowy w\u0142a\u015bciciel z pewno\u015bci\u0105 sprawniej b\u0119dzie zarz\u0105dza\u0142 firm\u0105, zwolni 10-15 proc. pracownik\u00f3w, podejmie szybciej decyzje. I co z tego, skoro nie ma skutecznego mechanizmu, aby obni\u017cy\u0142 ceny? Jest na odwr\u00f3t, wszystkie mechanizmy ka\u017c\u0105 mu je podwy\u017csza\u0107, aby zarobi\u0107 na inwestycji. Zwolennicy prywatyzacji energetyki powinni powa\u017cnie rozwa\u017cy\u0107 takie ryzyko.<\/p>\r\n\r\n

W rezultacie od lat obserwujemy gr\u0119 pomi\u0119dzy Urz\u0119dem Regulacji Energetyki a firmami sektora. W\u0142a\u015bciciel sieci stara si\u0119 sabotowa\u0107 TPA, narzucaj\u0105c stawki za przesy\u0142 energii, na tyle wysokie, aby nikomu nie op\u0142aca\u0142o si\u0119 korzysta\u0107 z samej us\u0142ugi przesy\u0142u i by klient musia\u0142 kupowa\u0107 pr\u0105d od niego. Regulator d\u0105\u017cy do ograniczenia koszt\u00f3w przesy\u0142u, bada stawki, koszty inwestycji itd., ale zawsze jest o krok za firm\u0105. Stawki maj\u0105 tendencj\u0119 do r\u00f3wnania w g\u00f3r\u0119. Trzy lata temu przedstawiano przyk\u0142ady sprzedanych jako prywatne firm STOEN i GZE, u kt\u00f3rych ceny s\u0105 ni\u017csze od przeci\u0119tnych. Przedsi\u0119biorstwa te dzia\u0142aj\u0105 na najlepszej cz\u0119\u015bci rynku krajowego, w Warszawie i na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku, kt\u00f3ry cechuje du\u017ca urbanizacja, zag\u0119szczenie zamo\u017cnych odbiorc\u00f3w. Pomimo to ich dzisiejsze ceny, wed\u0142ug Agencji Rynku Energii, nie odbiegaj\u0105 od \u015bredniej.<\/p>\r\n\r\n

Dr Pawe\u0142 Sza\u0142amacha<\/strong><\/em>
\r\n
\r\nAutor jest prezesem Instytutu Sobieskiego. W latach 2006-2007 by\u0142 sekretarzem stanu w Ministerstwie Skarbu Pa\u0144stwa.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Czy 6 grudnia podczas wizyty prezydenta Dmitrija Miedwiediewa w Warszawie zostanie ustalony nabywca Lotosu? Firm sektora paliwowego nie nale\u017cy sprzedawa\u0107 co do zasady. Tego przestrzegaj\u0105 cywilizowane rz\u0105dy. Tymczasem gabinet Donalda Tuska wyzbywa si\u0119 strategicznych sp\u00f3\u0142ek. Tak\u017ce tych w trakcie kosztownych proces\u00f3w modernizacyjnych, po kt\u00f3rych skokowo wzro\u015bnie ich warto\u015b\u0107, tak jak w przypadku Grupy Lotos. Per\u0142y […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[98,52],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28826"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28826"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28826\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28826"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28826"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28826"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}