{"id":28753,"date":"2010-11-25T22:53:29","date_gmt":"2010-11-26T03:53:29","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=28753"},"modified":"2010-11-25T22:53:29","modified_gmt":"2010-11-26T03:53:29","slug":"rosyjskie-lekcje-ii-wojny-swiatowej-dr-witold-wasilewski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=28753","title":{"rendered":"Rosyjskie lekcje II wojny \u015bwiatowej – dr Witold Wasilewski<\/em>"},"content":{"rendered":"

Jurij Muchin znany jest jako autor g\u0142\u00f3wnych – po upadku ZSRS – publikacji propaguj\u0105cych K\u0142amstwo Katy\u0144skie. Wydany w epoce Jelcyna niewielki „Katy\u0144ski krymina\u0142” oraz opublikowana ju\u017c w Rosji Putina osiemsetstronicowa „Antyrosyjska nikczemno\u015b\u0107. Analiza naukowo-historyczna. Rozpowszechnianie fa\u0142szerstwa sprawy katy\u0144skiej przez Polsk\u0119 i Generaln\u0105 Prokuratur\u0119 Rosji w celu rozpalenia nienawi\u015bci Polak\u00f3w do Rosjan” negowa\u0142y odpowiedzialno\u015b\u0107 sowieck\u0105 za Zbrodni\u0119 Katy\u0144sk\u0105. <\/strong>
\r\n
\r\n W Muchinowskiej wizji dziej\u00f3w ofiar\u0105 sprawy katy\u0144skiej by\u0142 d\u017awigaj\u0105cy g\u0142\u00f3wny ci\u0119\u017car wojny z III Rzesz\u0105 Zwi\u0105zek Sowiecki, a wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie sta\u0142a si\u0119 ni\u0105 oczerniana Rosja. Historia sprawy katy\u0144skiej w wersji Muchina przedstawia si\u0119 nast\u0119puj\u0105co: polskich oficer\u00f3w zamordowali Niemcy w 1941 r.; w 1943 r. Hitler postanowi\u0142 sk\u0142\u00f3ci\u0107 ZSRS z innymi pa\u0144stwami koalicji i odkry\u0142 do\u0142y \u015bmierci z cia\u0142ami polskich oficer\u00f3w pod Smole\u0144skiem, oskar\u017caj\u0105c o ich wymordowanie Rosjan. Rz\u0105d RP, przebywaj\u0105cy w Londynie, podchwyci\u0142 niemieck\u0105 prowokacj\u0119, co zaburzy\u0142o prowadzenie dzia\u0142a\u0144 wojennych i spowodowa\u0142o niepotrzebn\u0105 \u015bmier\u0107 milion\u00f3w \u017co\u0142nierzy. W latach osiemdziesi\u0105tych XX w. zdrajcy z Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Zwi\u0105zku Sowieckiego, Prokuratury Generalnej ZSRS – Rosji oraz Rosyjskiej Akademii Nauk reanimowali prowokacj\u0119 w celu m.in. popchni\u0119cia Polski ku strukturom polityczno-militarnym Zachodu.
\r\n Obie szeroko kolportowane w Rosji prace wywo\u0142a\u0142y w Polsce zrozumia\u0142e oburzenie.<\/p>\r\n\r\n

W najnowszej publikacji pt. „Lekcje Wielkiej Ojczy\u017anianej” (Uroki Wielikoj Otieczestwiennoj, Moskwa 2010, 448 s.) Muchin prezentuje udzia\u0142 i ocenia rol\u0119 Zwi\u0105zku Sowieckiego w II wojnie \u015bwiatowej, wzbogacaj\u0105c swoje wcze\u015bniejsze twierdzenia o dodatkowe w\u0105tki. Ksi\u0105\u017cka sk\u0142ada si\u0119 z programowego wst\u0119pu, podsumowuj\u0105cego epilogu oraz czterech cz\u0119\u015bci: Uwarunkowania zewn\u0119trzne, Problemy kadrowe, Przyczyny pora\u017cek i strat, Przyczyny zwyci\u0119stwa. Szczeg\u00f3\u0142owe ich omawianie i krytyczny rozbi\u00f3r uzna\u0107 nale\u017cy za bezcelowe ze wzgl\u0119du na charakter ca\u0142ej pracy, kt\u00f3ra powinna by\u0107 rozpatrywana jako element bardzo niepokoj\u0105cego zjawiska celowego fa\u0142szowania historii, a nie powa\u017cny g\u0142os w historiografii lub publicystyce historycznej.
\r\n Ksi\u0105\u017cka Muchina, przy pewnych pozorach naukowo\u015bci, ma charakter propagandowego manifestu. Jej podstawowa teza zasadza si\u0119 na twierdzeniu, i\u017c w toku II wojny \u015bwiatowej (uto\u017csamionej zgodnie z rosyjskim zwyczajem z Wielk\u0105 Wojn\u0105 Ojczy\u017anian\u0105 1941-1945) ZSRS by\u0142 zarazem g\u0142\u00f3wnym zwyci\u0119zc\u0105, jak i g\u0142\u00f3wn\u0105 ofiar\u0105 wojny. Wizja ta, zawieraj\u0105ca ziarno prawdy, ale oparta na manipulowaniu periodyzacj\u0105 dziej\u00f3w oraz na selekcji fakt\u00f3w i ich skrajnie jednostronnym na\u015bwietleniu nie odbiega niestety nie tylko od interpretacji sowieckiej, ale r\u00f3wnie\u017c od g\u0142\u00f3wnego nurtu wsp\u00f3\u0142czesnej historiografii rosyjskiej.<\/p>\r\n\r\n

Autor zwielokrotni\u0142 tez\u0119 o szczeg\u00f3lnej roli Zwi\u0105zku Sowieckiego w walce z hitleryzmem, rysuj\u0105c obraz samotnej walki Rosjan ju\u017c nie tylko z Niemcami, ale z ca\u0142\u0105 sprzymierzon\u0105 z nimi faszystowsk\u0105 Europ\u0105, do kt\u00f3rej zalicza – obok pa\u0144stw neutralnych – r\u00f3wnie\u017c wszystkie, z istotnym i nieprzypadkowym wyj\u0105tkiem Serbii, pa\u0144stwa okupowane przez III Rzesz\u0119, w tym Polsk\u0119.
\r\n Muchin z maniackim uporem (jak sam stwierdza: „niczym Katon”) przypomina, i\u017c w Wielkiej Wojnie Ojczy\u017anianej „ZSRS z pocz\u0105tkow\u0105 liczebno\u015bci\u0105 190 milion\u00f3w ludzi walczy\u0142 nie z 80 milionami dzisiejszych Niemc\u00f3w. ZSRS wojowa\u0142 praktycznie Z CA\u0141\u0104 EUROP\u0104, kt\u00f3rej ludno\u015b\u0107 (z wy\u0142\u0105czeniem sojuszniczej Anglii i partyzanckiej Serbii, kt\u00f3ra nie skapitulowa\u0142a przed Niemcami) wynosi\u0142a oko\u0142o 400 milion\u00f3w” (s. 16). Kluczowy wyw\u00f3d skupia si\u0119 na dobrowolnym spisku wielu narod\u00f3w Europy przeciwko ZSRS i Rosjanom. W ramach tego obrazu autor nie tylko nie cieniuje charakteru i zakresu wsp\u00f3\u0142pracy z Niemcami, ale do\u0142\u0105cza do grona kolaborant\u00f3w tak\u017ce narody, kt\u00f3re zaj\u0119\u0142y wobec III Rzeszy postaw\u0119 jednoznacznie negatywn\u0105, p\u0142ac\u0105c za to bardzo wysok\u0105 cen\u0119.
\r\n Budowaniu obrazu samotnych Rosjan walcz\u0105cych z hitlerowsk\u0105 Europ\u0105 s\u0142u\u017c\u0105 liczne k\u0142amliwe twierdzenia szczeg\u00f3\u0142owe. Muchin zamieszcza tabel\u0119 z zestawieniem walcz\u0105cych przeciwko ZSRS ochotnik\u00f3w, kt\u00f3rzy dostali si\u0119 do sowieckiej niewoli. Figuruje w niej 60.280 Polak\u00f3w! (s. 18). Autor nie podaje \u017ar\u00f3d\u0142a powy\u017cszej rewelacji, ignoruj\u0105c nawet subiektywn\u0105 w doborze materia\u0142\u00f3w rosyjsk\u0105 edycj\u0119 dokument\u00f3w po\u015bwi\u0119conych je\u0144com z lat 1939-1956, kt\u00f3ra nie potwierdza jego fantastycznej tezy. Zmy\u015blona informacja uruchamia u czytelnik\u00f3w ci\u0105g fa\u0142szywych domniema\u0144: skoro kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy polskich ochotnik\u00f3w dosta\u0142o si\u0119 do niewoli, to ilu w og\u00f3le Polak\u00f3w musia\u0142o zaci\u0105gn\u0105\u0107 si\u0119 do walki przeciwko Zwi\u0105zkowi Sowieckiemu? Antypolska obsesja Muchina znalaz\u0142a nowe uj\u015bcie w umiejscowieniu Polak\u00f3w w jednym rz\u0119dzie z \u017co\u0142nierzami rzeczywi\u015bcie walcz\u0105cych u boku Wehrmachtu formacji, takich jak wymienione w ksi\u0105\u017cce r\u00f3\u017cnonarodowe dywizje Waffen SS. Podkre\u015blenie udzia\u0142u przedstawicieli wielu narod\u00f3w, w tym z Europy Zachodniej, w hitlerowskiej machinie wojennej oraz dokonania przez niekt\u00f3re kraje Europy \u015arodkowej proniemieckiej wolty (rzecz jasna – ani s\u0142owa o tym, \u017ce dokonywa\u0142o si\u0119 to pod presj\u0105 okoliczno\u015bci i w ramach diabelskiej alternatywy Stalin – Hitler), zmieszane z wyssanymi z palca insynuacjami pod adresem innych, s\u0142u\u017cy budowie absolutnie fa\u0142szywego obrazu: Zwi\u0105zku Sowieckiego zawsze walcz\u0105cego z Niemcami i – pomimo zmowy z nimi innych narod\u00f3w oraz zdrady niekt\u00f3rych grup narodowych wewn\u0105trz kraju – zwyci\u0119\u017caj\u0105cego w samotnym boju.<\/p>\r\n\r\n

Zwi\u0105zek Sowiecki, w pierwszym okresie wojny faktycznie sprzymierzony z III Rzesz\u0105, nabiera w tej egzegezie cech absolutnego zwyci\u0119zcy i absolutnej ofiary. A ka\u017cdy, kto przeczy takiej wizji miejsca ZSRS w wojnie, do\u0142\u0105cza w oczach Muchina do oszczerc\u00f3w chc\u0105cych umniejszy\u0107 i zohydzi\u0107 rol\u0119 Rosji i Rosjan, zar\u00f3wno \u00f3wczesnych, jak i – co wa\u017cne – wsp\u00f3\u0142czesnych. Charakterystyczne dla Muchina jest pe\u0142ne uto\u017csamienie ZSRS z Rosj\u0105 oraz kompletne pomieszanie planu historycznego ze wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Konstrukcja dziej\u00f3w, w kt\u00f3rej prawdziwymi przeciwnikami nazizmu byli nie cz\u0142onkowie koalicji antyhitlerowskiej, ju\u017c nawet nie „narody Zwi\u0105zku Sowieckiego”, lecz jedynie lojalni wobec komunistycznego re\u017cimu Rosjanie, prowadzi autora do nast\u0119puj\u0105cej tezy: „Nale\u017ca\u0142o w przeddzie\u0144 wojny represjonowa\u0107 u siebie w Kraju pi\u0105t\u0105 kolumn\u0119 i tak zrobiono” (s. 444). Otrzymujemy uzasadnienie represji, deportacji i mord\u00f3w na Polakach oraz innych narodach w latach 1939-1941 (a tak\u017ce wcze\u015bniej i p\u00f3\u017aniej). W\u015br\u00f3d innych wniosk\u00f3w – owych „lekcji Wojny Ojczy\u017anianej” – do kt\u00f3rych prowadz\u0105 zafa\u0142szowane przes\u0142anki, spotykamy twierdzenie, \u017ce niepowodzenia Armii Czerwonej by\u0142y spowodowane b\u0142\u0119dami i zdrad\u0105 dow\u00f3dc\u00f3w wojskowych, a zwyci\u0119stwo „zosta\u0142o zdeterminowane przez fakt, i\u017c Rosja by\u0142a komunistyczna, a na czele Kraju i armii sta\u0142 najbardziej utalentowany komunista – J\u00f3zef Wissarionowicz Stalin” (s. 422, 445).<\/p>\r\n\r\n

Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na twierdzenie o wielkiej pozytywnej roli Stalina. Teza Muchina pozostaje w sprzeczno\u015bci z czynionymi niekiedy w Rosji, i znacznie cz\u0119\u015bciej po s\u0105siedzku, pr\u00f3bami oddzielenia bohaterstwa i zas\u0142ug prostych czerwonoarmist\u00f3w i „zwyk\u0142ych” Rosjan od stalinowskiego re\u017cimu. Podej\u015bcie takie – bli\u017csze zreszt\u0105 poprawno\u015bci politycznej ni\u017c historycznej prawdzie o pa\u0144stwie, jego instytucjach i ludziach – nie stanowi jednak dominuj\u0105cego w Rosji sposobu my\u015blenia. We wsp\u00f3\u0142czesnym rosyjskim dziejopisarstwie, jak i nade wszystko kszta\u0142tuj\u0105cym \u015bwiadomo\u015b\u0107 zbiorow\u0105 dziennikarstwie telewizyjnym dominuje zdecydowana afirmacja roli Zwi\u0105zku Sowieckiego oraz jego kierownictwa politycznego w latach 1939-1945. Zdaje sobie z tego spraw\u0119 ka\u017cdy, kto stara si\u0119 \u015bledzi\u0107 rosyjskie publikacje po\u015bwi\u0119cone historii najnowszej czy te\u017c \u015bledzi\u0142 w okolicy 65. rocznicy zako\u0144czenia II wojny \u015bwiatowej rosyjskie media elektroniczne. Nie zmieni\u0142o tego stanu rzeczy w spos\u00f3b g\u0142\u0119boki i trwa\u0142y kilka pozytywnych sygna\u0142\u00f3w wys\u0142anych z Kremla po tragedii smole\u0144skiej.<\/p>\r\n\r\n

Muchinowska narracja historyczna nie jest, na szcz\u0119\u015bcie, bezwzgl\u0119dnie i we wszystkich szczeg\u00f3\u0142ach reprezentatywna dla ca\u0142ej rosyjskiej opinii. Obci\u0105\u017canie Zbrodni\u0105 Katy\u0144sk\u0105 Niemc\u00f3w w\u015br\u00f3d rzetelnych historyk\u00f3w uchodzi za ekstremizm. W historiografii i publicystyce pr\u00f3buje si\u0119 podwa\u017ca\u0107 mit Stalina, podkre\u015blaj\u0105c rol\u0119 kadry oficerskiej (w czym pomocny jest mit marsza\u0142ka Georgija \u0179ukowa) w militarnym zwyci\u0119stwie. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Jurija Muchina – nie powinni\u015bmy mie\u0107 co do tego najmniejszych z\u0142udze\u0144 – nie stanowi jednak nic nieznacz\u0105cego marginesu, jego pogl\u0105dy znajduj\u0105 rezonans spo\u0142eczny i bez w\u0105tpienia ciesz\u0105 si\u0119 poparciem w\u015br\u00f3d kremlowskich elit. Proponowany przez „czo\u0142owego historyka i publicyst\u0119 si\u0142 patriotycznych” – jak na stronie tytu\u0142owej Muchina anonsuje wydawca – melan\u017c wielkoruskiego szowinizmu i komunistycznej tradycji sowieckiej jest w istocie zbie\u017cny z obowi\u0105zuj\u0105cym, przynajmniej od po\u0142owy lat 90. XX w., ideologicznym fundamentem sprawowanej z Kremla w\u0142adzy politycznej.<\/p>\r\n\r\n

Oceniaj\u0105c prace Muchina, stale nale\u017cy pami\u0119ta\u0107 o zwi\u0105zku – bez w\u0105tpienia w jego wydaniu patologicznym – polityki z histori\u0105. Tak jak walczymy na forum mi\u0119dzynarodowym, r\u00f3wnie\u017c przy u\u017cyciu \u015brodk\u00f3w dyplomatycznych, z okre\u015blaniem nazistowskich niemieckich oboz\u00f3w zag\u0142ady mianem „oboz\u00f3w polskich”, tak jak przedstawiamy Polakom niebezpiecze\u0144stwa enuncjacji Eriki Steinbach, tak powinni\u015bmy stanowczo pi\u0119tnowa\u0107 fa\u0142szowanie historii za nasz\u0105 wschodni\u0105 granic\u0105, ka\u017cdorazowo stosuj\u0105c oczywi\u015bcie metody adekwatne do konkretnego fa\u0142szu i jego wytw\u00f3rcy. Niedopuszczalne jest wypisywanie bredni o dziesi\u0105tkach tysi\u0119cy polskich \u017co\u0142nierzy ochotniczo walcz\u0105cych po stronie III Rzeszy. Fa\u0142szerskiej tw\u00f3rczo\u015bci Muchina, maj\u0105cej znamiona d\u0142ugotrwa\u0142ego i ciesz\u0105cego si\u0119 poparciem w\u0142adzy procederu, niestety nie mo\u017cna traktowa\u0107 tylko w kategoriach folkloru. Odpowiada ona niemo\u017cliwym do zaakceptowania pogl\u0105dom du\u017cej cz\u0119\u015bci Rosjan, w tym tych z elity w\u0142adzy, a r\u00f3wnocze\u015bnie te pogl\u0105dy umacnia. Proceder fa\u0142szowania historii i wykorzystywania fa\u0142szerstw przeciwko Polakom jest w Rosji kontynuowany w 2010 r., w roku obchod\u00f3w 70-lecia Zbrodni Katy\u0144skiej. Nale\u017cy zdawa\u0107 sobie z tego stanu rzeczy spraw\u0119, nie \u017cywi\u0105c bezzasadnych z\u0142udze\u0144 co do zakresu ewolucji rosyjskiego spojrzenia na histori\u0119 najnowsz\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Dr Witold Wasilewski<\/em><\/strong>
\r\n IPN Centrala<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Jurij Muchin znany jest jako autor g\u0142\u00f3wnych – po upadku ZSRS – publikacji propaguj\u0105cych K\u0142amstwo Katy\u0144skie. Wydany w epoce Jelcyna niewielki „Katy\u0144ski krymina\u0142” oraz opublikowana ju\u017c w Rosji Putina osiemsetstronicowa „Antyrosyjska nikczemno\u015b\u0107. Analiza naukowo-historyczna. Rozpowszechnianie fa\u0142szerstwa sprawy katy\u0144skiej przez Polsk\u0119 i Generaln\u0105 Prokuratur\u0119 Rosji w celu rozpalenia nienawi\u015bci Polak\u00f3w do Rosjan” negowa\u0142y odpowiedzialno\u015b\u0107 sowieck\u0105 za […]","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[66,141,20,59],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28753"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28753"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28753\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28753"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28753"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28753"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}