{"id":28200,"date":"2010-11-06T22:10:42","date_gmt":"2010-11-07T03:10:42","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=28200"},"modified":"2010-11-06T22:10:42","modified_gmt":"2010-11-07T03:10:42","slug":"medialny-redyk-czyli-czas-strzyzenia-baranow-miroslaw-kokoszkiewicz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=28200","title":{"rendered":"Medialny redyk, czyli czas strzy\u017cenia baran\u00f3w – Miros\u0142aw Kokoszkiewicz<\/em>"},"content":{"rendered":"

Za oknem mamy jesie\u0144. Wkr\u00f3tce zacznie si\u0119 zima. Kr\u00f3tkie dni i d\u0142ugie wieczory sprzyja\u0107 b\u0119d\u0105 wspomnieniom minionego lata. Na kolejne przyjdzie nam czeka\u0107 dobre kilka miesi\u0119cy. Kiedy za\u015b ko\u0144czy si\u0119 zima, z ut\u0119sknieniem oczekujemy pierwszych oznak wiosny.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

W\u015br\u00f3d g\u00f3rali takim symbolem definitywnego ko\u0144ca zimy jest wiosenny redyk. Zaczyna si\u0119 w maju i cho\u0107 hodowla owiec spad\u0142a w Polsce drastycznie, tradycja ta ca\u0142kiem jeszcze nie zanik\u0142a. Zwyczaje i stare obrz\u0119dy zwi\u0105zane z wiosennym redykiem s\u0105 bardzo ciekawe i pouczaj\u0105ce.<\/p>\r\n\r\n

Polecam \u201em\u0142odym dobrze wykszta\u0142conym z du\u017cych miast\u201d<\/em> wybra\u0107 si\u0119 wiosn\u0105 na Podhale i przejrze\u0107 si\u0119 w lustrze.<\/p>\r\n\r\n

***<\/p>\r\n\r\n

Jeden baca, trzech juhas\u00f3w i kilka owczark\u00f3w potrafi zapanowa\u0107 nad stadem owiec i baran\u00f3w zbijaj\u0105c je w jeden kierdel tak skutecznie, \u017ce nie przychodzi im do g\u0142owy oddalanie si\u0119, buntowanie czy wybieranie w\u0142asnej drogi b\u0105d\u017a innego pastwiska.<\/p>\r\n\r\n

Obserwuj\u0105c z daleka pas\u0105ce si\u0119 owce z pozoru wydaje si\u0119 na pierwszy rzut oka, \u017ce s\u0105 beztroskie i wolne. Kiedy jednak d\u0142u\u017cej przyjrzymy si\u0119 temu widokowi, to zauwa\u017cymy, \u017ce co jaki\u015b czas ujadaj\u0105c i szczekaj\u0105c owczarki reaguj\u0105 na ka\u017cde oddalenie si\u0119 pojedynczej sztuki b\u0105d\u017a grupy owiec od stada.<\/p>\r\n\r\n

Nawet wtedy, kiedy kierdel staje si\u0119 zbyt ma\u0142o zbity w kup\u0119, a owce i barany roz\u0142a\u017c\u0105 si\u0119 nieostro\u017cnie na zbyt du\u017cym obszarze, owczarki przyst\u0119puj\u0105 do akcji robienia porz\u0105dku.<\/p>\r\n\r\n

Co ciekawe, dzieje si\u0119 to jakby bez udzia\u0142u bacy i juhas\u00f3w. S\u0105 oni zupe\u0142nie niewidoczni, cho\u0107 wiadomo, \u017ce to oni szkolili owczarki do tego trudnego zadania i gdzie\u015b z sza\u0142asu zwanego kolib\u0105 bacznie obserwuj\u0105 wszystko, co si\u0119 dzieje. Jednak psy oddelegowane do tej roli, opr\u00f3cz tresury musz\u0105 mie\u0107 pewne wrodzone predyspozycje. \u015alepe pos\u0142usze\u0144stwo, a w zamian poklepanie po karku, podrapanie za uchem i pe\u0142na micha.<\/p>\r\n\r\n

Jednym s\u0142owem bacowie i juhasi trzymaj\u0105 r\u0119k\u0119 na pulsie maj\u0105c do dyspozycji oddane \u015blepo narz\u0119dzia. Panuje wolno\u015b\u0107 i swoboda, ale \u015bci\u015ble kontrolowana.<\/p>\r\n\r\n

Aby tak do ko\u0144ca zapanowa\u0107 nad bezmy\u015blnym wydawa\u0142oby si\u0119 stadem ju\u017c du\u017co wcze\u015bniej czynione s\u0105 pewne sprawdzone przez wieki zabiegi.<\/p>\r\n\r\n

Jak wiemy owce pochodz\u0105 od r\u00f3\u017cnych gospodarzy i z r\u00f3\u017cnych wsi. Najpierw, wi\u0119c dochodzi do tak zwanego mieszania owiec. Baca na chwil\u0119 znika gdzie\u015b w\u015br\u00f3d drzew by za chwil\u0119 pojawi\u0107 si\u0119 ze \u015bci\u0119t\u0105 m\u0142od\u0105 jod\u0142\u0105. Po zaostrzenia jej na ko\u0144cu wbija j\u0105 w ziemi\u0119. Tak przygotowany s\u0142upek zwany jest mojk\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Nast\u0119pnie stado za pomoc\u0105 krzyk\u00f3w, gwizd\u00f3w juhas\u00f3w i ci\u0105g\u0142ego psiego ujadania i szczekania zbijane jest w jeden ciasny i niesamowicie becz\u0105cy kierdel, by nast\u0119pnie ruszy\u0107 wok\u00f3\u0142 mojki kilkakrotnie j\u0105 okr\u0105\u017caj\u0105c, jak jaki\u015b zaczarowany kr\u0105g. Podczas tego szalonego biegu psy i juhasi bacznie uwa\u017caj\u0105, aby \u017cadna owca nie wypad\u0142a poza kr\u0105g.<\/p>\r\n\r\n

Po tym rytuale owce staj\u0105 si\u0119 spokojniejsze, mniej becz\u0105 i ju\u017c nie jest im w g\u0142owie t\u0119sknota za w\u0142asnym gospodarzem, owczarni\u0105 czy ucieczk\u0105 do w\u0142asnej wsi.<\/p>\r\n\r\n

Dalej stado zap\u0119dzane jest do koszaru – ogrodzenia, w kt\u00f3rym przebywaj\u0105 noc\u0105. Baca z zawini\u0105tka wydobywa kadzid\u0142o i je podpala. Wonnym dymem okadza teraz wszystkie owce w koszarze, aby nada\u0107 im jeden wsp\u00f3lny zapach, by trzyma\u0142y si\u0119 razem i nie rozchodzi\u0142y po hali.<\/p>\r\n\r\n

Po tych wszystkich zabiegach, kt\u00f3re mimo rytualnego charakteru maja bardzo praktyczne znaczenie mo\u017cna strzyc i doi\u0107 owce do woli.<\/p>\r\n\r\n

I tak o to, co roku historia si\u0119 powtarza.<\/p>\r\n\r\n

Miros\u0142aw Kokoszkiewicz<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Za oknem mamy jesie\u0144. Wkr\u00f3tce zacznie si\u0119 zima. Kr\u00f3tkie dni i d\u0142ugie wieczory sprzyja\u0107 b\u0119d\u0105 wspomnieniom minionego lata. Na kolejne przyjdzie nam czeka\u0107 dobre kilka miesi\u0119cy. Kiedy za\u015b ko\u0144czy si\u0119 zima, z ut\u0119sknieniem oczekujemy pierwszych oznak wiosny. W\u015br\u00f3d g\u00f3rali takim symbolem definitywnego ko\u0144ca zimy jest wiosenny redyk. Zaczyna si\u0119 w maju i cho\u0107 hodowla owiec […]","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[20],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28200"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28200"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28200\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28200"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28200"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28200"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}