{"id":28197,"date":"2010-11-06T23:59:17","date_gmt":"2010-11-07T04:59:17","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=28197"},"modified":"2010-11-06T21:05:03","modified_gmt":"2010-11-07T02:05:03","slug":"jestesmy-w-punkcie-zwrotnym-wywiad-z-biskupem-bernardem-fellay-fsspx","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=28197","title":{"rendered":"&#8222;Jeste\u015bmy w punkcie zwrotnym&#8221; &#8211; <em>wywiad z biskupem Bernardem Fellay, FSSPX<\/em>"},"content":{"rendered":"<p><strong>Wywiad z biskupem Bernardem Fellayem dla <em>Nouvelles de Chr\u00c3\u00a9tient\u00c3\u00a9<\/em><\/strong><strong>, Wrzesie\u0144\/Pa\u017adziernik 2010<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p><em>Bractwo  Kap\u0142a\u0144skie \u015bw. Piusa X obchodzi czterdziest\u0105 rocznic\u0119 istnienia. Czy to  koniec w\u0119dr\u00f3wki po pustyni, tak jak to by\u0142o z \u017bydami w czasach  Moj\u017cesza?<\/em><\/p>\r\n\r\n<p>Wydaje  mi si\u0119, \u017ce to, czego do\u015bwiadczamy przypomina raczej jedn\u0105 z tych wypraw  zwiadowc\u00f3w, kt\u00f3rzy mogli rzuci\u0107 okiem na Ziemi\u0119 Obiecan\u0105, podczas gdy  okoliczno\u015bci nie pozwala\u0142y na to, by lud m\u00f3g\u0142 do niej wej\u015b\u0107. \u0179eby  unikn\u0105\u0107 nieporozumie\u0144 co do u\u017cytego przed chwil\u0105 por\u00f3wnania, \u015bpiesz\u0119  doda\u0107, \u017ce deklarujemy &#8211; r\u00f3wnie stanowczo co zawsze &#8211; \u017ce jeste\u015bmy  katolikami i \u017ce, z Bo\u017c\u0105 pomoc\u0105, mamy zamiar nimi pozosta\u0107. Jednak dla  Ko\u015bcio\u0142a jako ca\u0142o\u015bci ten kryzys faktycznie przypomina b\u0142\u0105kanie si\u0119 po  pustyni. Z jedn\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105: o mann\u0119 jest naprawd\u0119 ci\u0119\u017cko. S\u0105 obiecuj\u0105ce  znaki, zw\u0142aszcza ze strony Rzymu; niestety s\u0105 one do\u015b\u0107 popl\u0105tane jak  chodzi o inne problematyczne kwestie. Kilka \u017ad\u017abe\u0142 trawy na pustyni&#8230;<\/p>\r\n\r\n<p><em>Jak w tych okoliczno\u015bciach wygl\u0105da rozw\u00f3j Bractwa Kap\u0142a\u0144skiego \u015bw. Piusa X na \u015bwiecie? <\/em><\/p>\r\n\r\n<p>Bractwo  rozwija si\u0119 po trochu wsz\u0119dzie. Niekt\u00f3re regiony prze\u017cywaj\u0105  gwa\u0142towniejszy wzrost ni\u017c inne &#8211; my\u015bl\u0119 tu na przyk\u0142ad o Stanach  Zjednoczonych &#8211; ale wielka przeszkoda, na jak\u0105 napotykamy to brak  kap\u0142an\u00f3w. Pro\u015bby o pomoc nadchodz\u0105 ze wszystkich stron, ale z powodu  wielkiego braku ksi\u0119\u017cy nie mo\u017cemy odpowiedzie\u0107 tak, jak powinni\u015bmy i jak  by\u015bmy chcieli. Ka\u017cde oddelegowanie kap\u0142ana FSSPX do zada\u0144  duszpasterskich oznacza konieczno\u015b\u0107 dokonania wyboru, kt\u00f3ry b\u0119dzie  rozczarowaniem dla jednej lub wielu grup wiernych. Z jednej strony to  raczej dobry znak, poniewa\u017c ilustruje pewien rozw\u00f3j naszego dzie\u0142a, ale  jest to r\u00f3wnie\u017c bardzo bolesne. Pomy\u015blmy o krajach misyjnych, zw\u0142aszcza w  Afryce, czy o Brazylii. Gdyby\u015bmy mogli wys\u0142a\u0107 tam pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu  ksi\u0119\u017cy, by\u0142aby to wielka ulga. Czeka r\u00f3wnie\u017c olbrzymi kontynent  azjatycki &#8230;<\/p>\r\n\r\n<p><em>Arcybiskup  Lefebvre zwyk\u0142 mawia\u0107, \u017ce dla w\u0142adz rzymskich statystyki ilustruj\u0105ce  rozw\u00f3j Bractwa s\u0105 wymowniejsze, ni\u017c argumenty teologiczne. Czy tak samo  jest i dzi\u015b? <\/em><\/p>\r\n\r\n<p>Nie  wiem, czy powinni\u015bmy m\u00f3wi\u0107 &#8222;statystyki&#8221;, czy raczej &#8222;fakty&#8221;. Tak czy  owak, te dwie rzeczy licz\u0105 si\u0119 tak samo. Jak m\u00f3wi stare poczciwe  porzekad\u0142o: <em>contra factum non fit argumentum &#8211;<\/em> z faktami si\u0119 nie  dyskutuje &#8211; i to jest wci\u0105\u017c jak najbardziej aktualne. R\u00f3wnie\u017c  stwierdzenie arcybiskupa Lefebvre&#8217;a jest nadal prawdziwe. Nale\u017cy  zaznaczy\u0107, \u017ce to nie liczby jako takie robi\u0105 wra\u017cenie w Rzymie, poniewa\u017c  ilo\u015bciowo wci\u0105\u017c stanowimy \u0142atw\u0105 do przeoczenia cz\u0105stk\u0119 Mistycznego  Cia\u0142a jako ca\u0142o\u015bci. Ale to, co sob\u0105 reprezentujemy w niezwykle \u017cywy  spos\u00f3b, ta \u017cyj\u0105ca tradycja &#8211; to ich zdumiewa. Te wspania\u0142e owoce, kt\u00f3re z  ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105, co przyzna\u0142 osobi\u015bcie nawet jeden z wysoko postawionych  pra\u0142at\u00f3w rzymskich, s\u0105 dzie\u0142em Ducha \u015awi\u0119tego &#8211; to w\u0142a\u015bnie sk\u0142ania  w\u0142adze rzymskie do spogl\u0105dania na nas. A zw\u0142aszcza to, \u017ce m\u00f3wimy tu o  \u015bwie\u017cych owocach, kt\u00f3re wyrastaj\u0105 w sercu pustyni.<\/p>\r\n\r\n<p><em>W  tym miesi\u0105cu (wrze\u015bniu 2010) do Stolicy Apostolskiej maj\u0105 zosta\u0107  przes\u0142ane raporty w sprawie recepcji i wprowadzania w \u017cycie postanowie\u0144 <\/em><em>Motu Proprio dotycz\u0105cego tradycyjnej Mszy \u015bw. Jedynie kilku biskup\u00f3w w spos\u00f3b hojny odpowiedzia\u0142o na wskazania z Rzymu.  W jaki spos\u00f3b mo\u017ce Ekscelencja wyja\u015bni\u0107 t\u0119 opiesza\u0142o\u015b\u0107, czy te\u017c op\u00f3r? <\/em><\/p>\r\n\r\n<p>Tak samo jak Nowa Msza wyra\u017ca pewnego nowego ducha, ducha Soboru Watyka\u0144skiego II, tak  Msza  tradycyjna wyra\u017ca ducha katolickiego. Ci kt\u00f3rzy trzymaj\u0105 si\u0119 kurczowo  Soboru Watyka\u0144skiego II, poniewa\u017c widz\u0105 w nim nowy pocz\u0105tek Ko\u015bcio\u0142a,  albo ci, kt\u00f3rzy mniemaj\u0105, \u017ce wraz z Soborem Watyka\u0144skim II rozpocz\u0105\u0142 si\u0119  nieodwo\u0142alnie nowy rozdzia\u0142 w dziejach Ko\u015bcio\u0142a, po prostu nie s\u0105 w  stanie zaakceptowa\u0107 wsp\u00f3\u0142istnienia Mszy, wyra\u017caj\u0105cej dok\u0142adnie to, co,  jak my\u015bleli, na zawsze ju\u017c zostawili za sob\u0105. Te dwie Msze uciele\u015bniaj\u0105  dwa r\u00f3\u017cne duchy. To jest fakt! I te dwa duchy nie mog\u0105 egzystowa\u0107 obok  siebie! W\u015br\u00f3d &#8222;nowoczesnych katolik\u00f3w&#8221; znajdujemy przyk\u0142adowo podobn\u0105  nienawi\u015b\u0107 wobec r\u00f3\u017ca\u0144ca. To wszystko jest ze sob\u0105 powi\u0105zane. W  kontrowersjach wok\u00f3\u0142 Mszy widzimy bardzo dobr\u0105 ilustracj\u0119 z\u0142o\u017cono\u015bci  kryzysu, kt\u00f3ry wstrz\u0105sa Ko\u015bcio\u0142em.<\/p>\r\n\r\n<p><em>Czy  pragnie Ekscelencja powiedzie\u0107 przez to, \u017ce w dzisiejszym Ko\u015bciele, pod  fasad\u0105 jedno\u015bci, kryj\u0105 si\u0119 podzia\u0142y nie tylko pomi\u0119dzy lokalnymi  konferencjami episkopat\u00f3w, a Stolic\u0105 Apostolsk\u0105, lecz r\u00f3wnie\u017c pomi\u0119dzy  r\u00f3\u017cnymi przeciwstawnymi tendencjami w samym Rzymie? Czy ma Ekscelencja  jakie\u015b dowody na to? <\/em><\/p>\r\n\r\n<p>O  tak! Niestety, z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 \u017cyjemy w tych czasach, kiedy, jak to  zosta\u0142o przepowiedziane, kardyna\u0142 wyst\u0105pi przeciwko kardyna\u0142owi, a  biskup przeciwko biskupowi. Ten rodzaj sporu odbywa si\u0119, generalnie  rzecz bior\u0105c, bardzo dyskretnie i umyka uwadze \u015bwieckich. Jednak  ostatnio, przy r\u00f3\u017cnych okazjach, sta\u0142 si\u0119 sporem otwartym i publicznym,  np. w przypadku bezprzyk\u0142adnego ataku kardyna\u0142a Sch\u00f6nborna na kardyna\u0142a  Sodano.  Wygl\u0105da\u0142o to troch\u0119 jak wyr\u00f3wnywanie porachunk\u00f3w. Nie jest  tajemnic\u0105, \u017ce przeciwstawne tendencje \u015bcieraj\u0105 si\u0119 w samym Rzymie. Wiemy  o kilku przypadkach, ale nie s\u0105dz\u0119, by ich ujawnianie mia\u0142o w czym\u015b  pom\u00f3c wiernym \u015bwieckim.<\/p>\r\n\r\n<p><em>Niedawna konferencja Msgr. Guido Pozzo, sekretarza Komisji <\/em><em>Ecclesia Dei,  w seminarium Bractwa Kap\u0142a\u0144skiego \u015bw. Piotra mia\u0142a na celu pr\u00f3b\u0119  udowodnienia ci\u0105g\u0142o\u015bci doktrynalnej pomi\u0119dzy Drugim Soborem Watyka\u0144skim,  a Tradycj\u0105. W tym celu zaj\u0119to si\u0119 kwesti\u0105 wyra\u017cenia &#8222;subsistit in\u201d i  kwesti\u0105 ekumenizmu. Czy te przyk\u0142ady s\u0105 dla Ekscelencji przekonywuj\u0105ce? <\/em><\/p>\r\n\r\n<p>Nie  powiedzia\u0142bym &#8222;przekonywuj\u0105ce&#8221;, ale zaskakuj\u0105ce. Ta konferencja to  bardzo logiczne zastosowanie zasad, przedstawionych przez Benedykta XVI w  grudniu 2005 roku. Przedstawiono nam koncepcj\u0119 ekumenizmu dalece r\u00f3\u017cn\u0105  od tego, co s\u0142yszeli\u015bmy przez ostatnie czterdzie\u015bci lat &#8230;, koncepcj\u0119  uwzgl\u0119dniaj\u0105c\u0105 ponadczasowe zasady dotycz\u0105ce jedyno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a i jego  doskona\u0142o\u015bci oraz traktuj\u0105c\u0105 o ekskluzywnym charakterze zbawienia.  Widzimy w tym faktyczn\u0105 ch\u0119\u0107 zachowania odwiecznego nauczania Ko\u015bcio\u0142a, a  tak\u017ce ch\u0119\u0107 odczytania Soboru w \u015bwietle Tradycji.  Ta  mieszanka, aczkolwiek interesuj\u0105ca, wci\u0105\u017c pozostawia otwartymi pewne  logicznie nasuwaj\u0105ce si\u0119 pytania, dotycz\u0105ce roli odgrywanej przez inne  wyznania chrze\u015bcija\u0144skie (denominacje) &#8230; kt\u00f3re to do czas\u00f3w Piusa XII  w\u0142\u0105cznie nazywane by\u0142y &#8222;fa\u0142szywymi religiami&#8221;. Czy kto\u015b teraz o\u015bmieli  si\u0119 ponownie u\u017cy\u0107 tego terminu?<\/p>\r\n\r\n<p><em>W  swoim do\u015b\u0107 d\u0142ugim podsumowaniu msgr. Pozzo proponuje nam Drugi Sob\u00f3r  Watyka\u0144ski, kt\u00f3ry zosta\u0142 ponownie przejrzany, czy mo\u017ce nawet poprawiony:  odrzucaj\u0105cy relatywizm, nadmierny nacisk po\u0142o\u017cony na aspekty  &#8222;pastoralne&#8221; (duszpasterskie) i przesadne poleganie na &#8222;dialogu&#8221;&#8230; Czy  s\u0105dzi Ekscelencja, \u017ce ta prezentacja ma szans\u0119 spotka\u0107 si\u0119 z  jednomy\u015blnym przyj\u0119ciem w Rzymie i w diecezjach? Co Ekscelencja my\u015bli o  tej nowej, zrewidowanej wersji Soboru? <\/em><\/p>\r\n\r\n<p>To  interesuj\u0105ce w tym sensie, \u017ce prezentuje si\u0119 nam nowy Sob\u00f3r Watyka\u0144ski  II, Sob\u00f3r, kt\u00f3rego tak naprawd\u0119 nigdy nie znali\u015bmy i kt\u00f3ry r\u00f3\u017cni si\u0119 od  tego Soboru, jaki przedstawiano przez ostatnie czterdzie\u015bci lat. Jakby  Sob\u00f3r w nowej sk\u00f3rze! Jest to szczeg\u00f3lnie interesuj\u0105ce z tego wzgl\u0119du,  \u017ce tendencje skrajnie modernistyczne zosta\u0142y do\u015b\u0107 mocno pot\u0119pione.  Zaprezentowano nam sob\u00f3r umiarkowany i do\u015b\u0107 konserwatywny. Pozostaje  pytanie, jak to nowe odczytanie zostanie odebrane? Z pewno\u015bci\u0105 zostanie  uznane za zbyt tradycyjne dla modernist\u00f3w i nie do\u015b\u0107 tradycyjne dla nas.  Powiedzmy wi\u0119c tylko, \u017ce wiele z naszych atak\u00f3w i zarzut\u00f3w okaza\u0142o si\u0119  by\u0107 usprawiedliwionych, spora cz\u0119\u015b\u0107 z tego, co pot\u0119piamy, zosta\u0142a  pot\u0119piona. Ale mimo i\u017c same zjawiska zosta\u0142y pot\u0119pione, wci\u0105\u017c istnieje  wielka niezgodno\u015b\u0107 co do tego, co stanowi ich przyczyn\u0119. Ostatecznie  bowiem, je\u015bli taka intelektualna dezorientacja by\u0142a mo\u017cliwa w  odniesieniu do Soboru  &#8211; i to w takim stopniu i na  taka skal\u0119 &#8211; z pewno\u015bci\u0105 musia\u0142a istnie\u0107 odpowiednio powa\u017cna przyczyna!  Skoro obserwujemy tak wielki rozziew w interpretacji dokument\u00f3w  soborowych, pewnego dnia b\u0119dziemy musieli przyzna\u0107 \u017ce braki i  niedostatki w tych dokumentach nie znalaz\u0142y si\u0119 tam bez powodu.<\/p>\r\n\r\n<p><em>Niekt\u00f3rzy  ludzie zwi\u0105zani z Tradycj\u0105 uwa\u017caj\u0105, \u017ce kryzys w Ko\u015bciele powinien  zako\u0144czy\u0107 si\u0119 natychmiastowo, \u017ce przej\u015bcie od obecnego kryzysu do jego  rozwi\u0105zania powinno nast\u0105pi\u0107 od razu. Czy w opinii Ekscelencji jest to  oznaka nadprzyrodzonego zaufania, czy te\u017c typowo ludzka niecierpliwo\u015b\u0107? W  przypadku stopniowego rozwi\u0105zania, jakie pozytywne kroki ju\u017c zosta\u0142y  podj\u0119te? I jakie kroki ma Ekscelencja nadziej\u0119 zobaczy\u0107 w przysz\u0142o\u015bci? <\/em><\/p>\r\n\r\n<p>Natychmiastowe  rozwi\u0105zanie kryzysu, tak jak je sobie wyobra\u017caj\u0105 niekt\u00f3rzy ludzie, mo\u017ce  by\u0107 jedynie wynikiem cudu lub skutkiem przemocy i gwa\u0142tu na du\u017c\u0105 skal\u0119.  Je\u015bli nie nast\u0105pi to w taki spos\u00f3b, wci\u0105\u017c pozostanie rozwi\u0105zanie  stopniowe. Pomimo \u017ce nie mamy absolutnie prawa wyklucza\u0107 opcji, \u017ce B\u00f3g  m\u00f3g\u0142by uczyni\u0107 taki cud, jednak zazwyczaj kieruje On swoim Ko\u015bcio\u0142em w  inny spos\u00f3b, poprzez zwyk\u0142\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 ze stworzeniami i Swoimi  \u015bwi\u0119tymi. Og\u00f3lnie rzecz ujmuj\u0105c, przezwyci\u0119\u017cenie kryzysu zajmuje  przynajmniej tyle samo czasu co spowodowanie go, je\u015bli nie wi\u0119cej. Droga  odbudowy jest d\u0142uga, a praca do wykonania &#8211; olbrzymia. Jednak w  pierwszym rz\u0119dzie to wyb\u00f3r wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w b\u0119dzie czynnikiem  rozstrzygaj\u0105cym. Je\u015bli polityka nominowania biskup\u00f3w w ko\u0144cu si\u0119 zmieni,  b\u0119dziemy mogli mie\u0107 nadziej\u0119. W ten sam spos\u00f3b b\u0119dzie musia\u0142a nast\u0105pi\u0107  dog\u0142\u0119bna reforma nauczania na uniwersytetach papieskich i reforma  formacji kap\u0142an\u00f3w w seminariach. To dalekosi\u0119\u017cne projekty, kt\u00f3re p\u00f3ki co  pozostaj\u0105 jedynie w sferze marze\u0144, ale w ci\u0105gu dziesi\u0119ciu lat mog\u0142yby  na powa\u017cnie nabra\u0107 kszta\u0142tu. Na pocz\u0105tku wszystko zale\u017cy od papie\u017ca. W  tej chwili pozytywnym zjawiskiem jest przede wszystkim sam fakt  przyznania, \u017ce wiele rzeczy posz\u0142o nie tak.\u2026. Ludzie przyznaj\u0105, \u017ce jest  choroba, jest powa\u017cny kryzys w Ko\u015bciele. Czy p\u00f3jd\u0105 du\u017co dalej?  Zobaczymy.<\/p>\r\n\r\n<p><em>Czym  szczeg\u00f3lnie Bractwo Kap\u0142a\u0144skie \u015bw. Piusa X mo\u017ce przyczyni\u0107 si\u0119 do  przezwyci\u0119\u017cenia tego niespotykanego wcze\u015bniej kryzysu? Jak\u0105 rol\u0119  katolicy wierni Tradycji mog\u0105 odegra\u0107 w dziele odbudowy? Czego  Ekscelencja oczekuje od pokolenia m\u0142odych, kt\u00f3rzy dzi\u015b maj\u0105 lat  dwadzie\u015bcia, a b\u0119d\u0105 mie\u0107 sze\u015b\u0107dziesi\u0105t &#8230; za kolejne czterdzie\u015bci lat? <\/em><\/p>\r\n\r\n<p>Mo\u017cemy  przypomina\u0107, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 posiada przesz\u0142o\u015b\u0107, kt\u00f3ra r\u00f3wnie\u017c dzi\u015b  pozostaje cenna. To nie jest jaka\u015b zakurzona nostalgia, ale \u015bwie\u017ce  spojrzenie na Tradycj\u0119 Ko\u015bcio\u0142a &#8211; decyduj\u0105cy wk\u0142ad w rozwi\u0105zanie  kryzysu. Dodajmy do tego przypomnienie si\u0142y tradycyjnej Mszy \u015bw., misji i  roli kap\u0142ana &#8211; takiej, jakiej \u017cyczy\u0142 sobie Nasz Pan: na Jego obraz i  wed\u0142ug Jego Ducha. Kiedy pytamy ksi\u0119\u017cy, zwracaj\u0105cych si\u0119 do Bractwa,  czego od nas oczekuj\u0105, najpierw m\u00f3wi\u0105 nam, \u017ce chc\u0105 doktryny. Najpierw!  Nawet wcze\u015bniej ni\u017c [nauki] Mszy [Wszechczas\u00f3w]! To zaskakuj\u0105ce, ale  zarazem to dobry znak. Wierni \u015bwieccy maj\u0105 wa\u017cne zadanie bycia  \u015bwiadkami, pokazywania, \u017ce \u017cycie chrze\u015bcija\u0144skie, tak jak je zawsze  rozumiano, z jego wymogami i szacunkiem dla praw Bo\u017cych, jest jak  najbardziej mo\u017cliwe we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie. To \u017cycie chrze\u015bcija\u0144skie w  praktyce jest tym bardzo konkretnym przyk\u0142adem, jakiego potrzebuje  wsp\u00f3\u0142czesny cz\u0142owiek, cho\u0107by spotkany przelotnie, na ulicy&#8230; Co do  pokolenia dwudziestolatk\u00f3w, widz\u0119, \u017ce ono czeka, gotowe na przygod\u0119  Tradycji, \u017ce wyczuwa bardzo dobrze, \u017ce to, co im si\u0119 proponuje poza  Tradycj\u0105 to &#8222;podrabiany towar&#8221;. Znajdujemy si\u0119 w punkcie zwrotnym dla  dzie\u0142a przysz\u0142ej odbudowy i, pomimo \u017ce nie jest to jeszcze wyra\u017anie  widoczne ani oczywiste, my\u015bl\u0119, \u017ce wszystko jest mo\u017cliwe.<\/p>\r\n\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><strong>Przypis:<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\">1.      Konferencja, o kt\u00f3rej mowa w wywiadzie, zosta\u0142a wyg\u0142oszona przez  msgr. Guido Pozzo 2 lipca 2010 w seminarium w Wigratzbad w Niemczech.  Jej tytu\u0142 to &#8222;Aspekty teologii katolickiej w recepcji Soboru  Watyka\u0144skiego II&#8221;<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Wywiad z biskupem Bernardem Fellayem dla Nouvelles de Chr\u00c3\u00a9tient\u00c3\u00a9, Wrzesie\u0144\/Pa\u017adziernik 2010 Bractwo Kap\u0142a\u0144skie \u015bw. Piusa X obchodzi czterdziest\u0105 rocznic\u0119 istnienia. Czy to koniec w\u0119dr\u00f3wki po pustyni, tak jak to by\u0142o z \u017bydami w czasach Moj\u017cesza? Wydaje mi si\u0119, \u017ce to, czego do\u015bwiadczamy przypomina raczej jedn\u0105 z tych wypraw zwiadowc\u00f3w, kt\u00f3rzy mogli rzuci\u0107 okiem na Ziemi\u0119 [&hellip;]","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[3],"tags":[32,41],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28197"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28197"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28197\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28197"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28197"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28197"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}