{"id":27698,"date":"2010-10-21T16:07:12","date_gmt":"2010-10-21T21:07:12","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=27698"},"modified":"2010-10-21T16:07:12","modified_gmt":"2010-10-21T21:07:12","slug":"panstwo-nad-pusta-rura-aleksander-scios","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=27698","title":{"rendered":"Pa\u0144stwo nad pust\u0105 rur\u0105 &#8211; <em>Aleksander \u015acios<\/em>"},"content":{"rendered":"<p><strong>&#8222;<em>Nie b\u0119dziemy si\u0119 napinali i wysilali, \u017ceby zmienia\u0107 terminy, skoro nie ma w kraju zapotrzebowania na d\u0142u\u017csze rozwi\u0105zania<\/em>&#8221; &#8211; oznajmi\u0142 wicepremier Pawlak podczas niedawnej\u00a0 konferencji prasowej po\u015bwi\u0119conej umowie gazowej z Rosj\u0105. Ta interesuj\u0105ca refleksja dopad\u0142a Pawlaka po blisko dwuletnim okresie negocjowania umowy, kt\u00f3rej jeden z warunk\u00f3w przewidywa\u0142\u00a0 przed\u0142u\u017cenie tranzytu rosyjskiego gazu przez terytorium Polski do 2045 r.\u00a0 Tak d\u0142ugi okres mia\u0142 nam zapewni\u0107 b\u0142ogi spok\u00f3j i bezpiecze\u0144stwo dostaw gwarantowane przez p\u0142k Putina.<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>Obecnie us\u0142yszeli\u015bmy od Pawlaka argument, i\u017c przed\u0142u\u017cenie tranzytu zabezpieczy\u0142oby ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 pracy gazoci\u0105gu jamalskiego, a bez tego tranzyt ten mo\u017ce zosta\u0107 przej\u0119ty przez gazoci\u0105g Nord Stream, biegn\u0105cy z Rosji do Niemiec po dnie Ba\u0142tyku. To odkrywcza informacja, bo przez ca\u0142y okres negocjacji nie s\u0142yszeli\u015bmy od ludzi z grupy rz\u0105dz\u0105cej, by takie zagro\u017cenie by\u0142o w og\u00f3le brane pod uwag\u0119.<\/p>\r\n\r\n<p>Przeciwnie. G\u0142\u00f3wny polski negocjator nie widzia\u0142 \u017cadnego zwi\u0105zku mi\u0119dzy budow\u0105 Nord Stream, a kontraktem gazowym. W maju 2009 roku Waldemar Pawlak w wywiadzie \u201eRosjanie s\u0105 mistrzami gry na kraw\u0119dzi\u201d stwierdzi\u0142: \u201e<em>Uwa\u017cam, \u017ce budowa Nord Streamu mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107 katastrofaln\u0105 inwestycj\u0105 dla Gazpromu i dla Rosjan. Ale nie wi\u0105\u017c\u0119 tej inwestycji z negocjacjami z Polsk\u0105. Po ostatnim konflikcie z Ukrain\u0105 Gazprom i Rosja nie maj\u0105 tak komfortowej sytuacji, by pozwoli\u0107 sobie na brak porozumienia z Polsk\u0105<\/em>.\u201d<\/p>\r\n\r\n<p>Ciekawe, czy po blisko dwuletniej \u201egrze na kraw\u0119dzi\u201d Pawlak jest nadal przekonany, \u017ce Rosja nie mo\u017ce sobie pozwoli\u0107 na traktowanie Polski jak klienta drugiej kategorii? Ciekawe r\u00f3wnie\u017c, jak z perspektywy tej wypowiedzi ocenia\u0107 zapewnienia o dobrych relacjach z Moskw\u0105 i stek podobnych, propagandowych bzdur. Wszak Pawlak sam przyzna\u0142, \u017ce Rosja mo\u017ce nas wystawi\u0107 do wiatru buduj\u0105c sw\u00f3j najwa\u017cniejszy projekt Nord Stream, a nikt przy zdrowych zmys\u0142ach nie uwierzy, by umowa gazowa z Polsk\u0105 mia\u0142a powstrzyma\u0107 Putina przed realizacj\u0105 d\u0142ugofalowej strategii .<\/p>\r\n\r\n<p>Przed niedzieln\u0105 tur\u0105 rozm\u00f3w z Rosjanami Pawlak poinformowa\u0142, \u017ce resort gospodarki deklaruje gotowo\u015b\u0107 rozm\u00f3w z Moskw\u0105 o skr\u00f3ceniu nowego kontraktu na dostawy gazu do Polski z 2035 roku do 2022 r. Okazuje si\u0119 te\u017c, \u017ce rz\u0105d Tuska za sw\u00f3j najwi\u0119kszy sukces negocjacyjny uwa\u017ca\u0142 rosyjsk\u0105 gwarancj\u0119 tranzytu do 2045 roku i obawia si\u0119, \u017ce obecnie Rosjanie mog\u0105 za\u017c\u0105da\u0107 skr\u00f3cenia umowy tranzytowej. W opinii rz\u0105du by\u0142oby to rozwi\u0105zanie niekorzystne dla Polski, i co podkre\u015bla si\u0119 bardzo wyra\u017anie &#8211; wymuszone \u017c\u0105daniami opozycji.<\/p>\r\n\r\n<p>Prezes Polskiego G\u00f3rnictwa Naftowego i Gazownictwa, Micha\u0142 Szubski przekonywa\u0142, \u017ce\u00a0 <em>\u201eutrzymanie jak najd\u0142u\u017cszego okresu trwania umowy tranzytowej to nasz priorytet. Je\u015bli to si\u0119 nie uda, stracimy wp\u0142ywy z op\u0142at tranzytowych i podatk\u00f3w p\u0142aconych przez EuRoPol Gaz, sp\u00f3\u0142k\u0119 zarz\u0105dzaj\u0105c\u0105 polskim odcinkiem gazoci\u0105gu, bez pracy zostanie te\u017c ponad 300 os\u00f3b<\/em>\u201d. Maciej Kaliski dyrektor departamentu ropy i gazu Ministerstwa Gospodarki do tego \u201eogromu strat\u201d dodaje: \u201e<em>Mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119, \u017ce za 20 lat ruroci\u0105g jamalski, dzi\u015b g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o zaopatrzenia Polski w gaz, b\u0119dzie pusty<\/em>\u201d.<\/p>\r\n\r\n<p>Obawy \u201epolskich przyjaci\u00f3\u0142\u201d ju\u017c nast\u0119pnego dnia rozwia\u0142 dyrektor Instytutu Energetyki Narodowej w Moskwie profesor Siergiej Prawosudow. Nawi\u0105zuj\u0105c bezpo\u015brednio do wypowiedzi Macieja Kaliskiego\u00a0 Prawosudow stwierdza: \u201e<em>Maciej Kaliski [&#8230;] z jednej strony, wyra\u017ca przekonanie, \u017ce d\u0142ugi okres, jaki obejmuje transakcja, jest korzystny dla strony polskiej. Jednak\u017ce wyra\u017ca on obawy, \u017ce za 20 lat Rosja mo\u017ce zrezygnowa\u0107 nagle z dostaw gazu przez Polsk\u0119 przez nitk\u0119 \u201eJama\u0142-Europa\u201d i zastosuje do tych cel\u00f3w &#8222;Nord Stream&#8221;. W tej sytuacji Polacy b\u0119d\u0105 musieli kupowa\u0107 rosyjski gaz od Niemiec<\/em>.\u201d<\/p>\r\n\r\n<p>Profesor\u00a0 Instytutu Energetyki Narodowej uspokaja zatem: <em>\u201etaki termin jest zbyt daleki, aby wyci\u0105ga\u0107 dok\u0142adne wnioski czy po prostu wyra\u017ca\u0107 za\u0142o\u017cenia. Chodzi o to, \u017ce &#8222;Nord Stream&#8221; jest budowany do cel\u00f3w jak najbardziej przejrzystych: chodzi o zwi\u0119kszenie dostaw gazu rosyjskiego do Europy Zachodniej, gdzie w\u0142asne zasoby paliwowe s\u0105 bliskie wyczerpania. Natomiast na P\u00f3\u0142wyspie Jama\u0142 na p\u00f3\u0142nocy Syberii znaleziono olbrzymie zasoby gazu ziemnego, starczy ich na sto lat, a mo\u017ce nawet wi\u0119cej. Po co wi\u0119c Rosja mia\u0142aby rezygnowa\u0107 z wykorzystania tak wielkiego gazoci\u0105gu, jak \u201eJama\u0142-Europa\u201d? Nie ma w tym \u017cadnego sensu<\/em>.\u201d<\/p>\r\n\r\n<p>Te uspakajaj\u0105ce wyja\u015bnienia s\u0105 tyle samo warte, ile argumenty wicepremiera Pawlaka i lamenty tzw. polskich negocjator\u00f3w. Sk\u0105d nagle pojawi\u0142y si\u0119 tego rodzaju odkrywcze refleksje i czym t\u0142umaczy\u0107 \u201eprzebudzenie\u201d wicepremiera?<\/p>\r\n\r\n<p>Cho\u0107 nie wiemy, kto podpowiedzia\u0142 Pawlakowi, \u017ce Rosja rozgrywa nasz kraj w ramach wieloletniej strategii podporz\u0105dkowania Europy, trudno przecie\u017c przypuszcza\u0107, by on sam i rz\u0105d Donalda Tuska nie znali istotnych fakt\u00f3w dotycz\u0105cych mo\u017cliwo\u015bci eksploatacji ruroci\u0105gu jamalskiego i plan\u00f3w Gazpromu.<\/p>\r\n\r\n<p>Rosyjski koncern, od dnia, gdy Amerykanie zwi\u0119kszyli wydobycie w\u0142asnego gazu ze z\u0142\u00f3\u017c \u0142upkowych i pokazali Rosjanom, \u017ce mog\u0105 si\u0119 po\u017cegna\u0107 z planami gazowego podboju Ameryki cierpi na wyra\u017any \u201esyndrom \u0142upkowy\u201d, kt\u00f3rego objawy wyra\u017anie zdradza\u0142\u00a0 szef Gazpromu Aleksiej Miller podczas czerwcowego wyst\u0105pienia w Cannes, gdzie Gazprom zorganizowa\u0142 konferencj\u0119 mened\u017cer\u00f3w europejskich firm gazowych. Pr\u00f3buj\u0105c rozprawia\u0107 si\u0119 z \u201emitem\u201d z\u0142\u00f3\u017c \u0142upkowych Miller przeprowadzi\u0142 w\u00f3wczas klasyczn\u0105 kampani\u0119 czarnego PR, maluj\u0105c apokaliptyczne wizje skutk\u00f3w eksploatacji z\u0142\u00f3\u017c: zdewastowane krajobrazy, zatrute wodopoje, wstrz\u0105sy ziemi przy tworzeniu szczelin w ska\u0142ach \u0142upkowych. Cz\u0119\u015b\u0107 tej argumentacji s\u0142yszeli\u015bmy kilka dni p\u00f3\u017aniej z ust Bronis\u0142awa Komorowskiego, podczas spotkania wyborczego w Londynie.<\/p>\r\n\r\n<p>Nie trzeba przekonywa\u0107, \u017ce spos\u00f3b w jaki grupa rz\u0105dz\u0105ca traktuje polski potencja\u0142 w zakresie pozyskiwania w\u0142asnego gazu ze z\u0142\u00f3\u017c \u0142upkowych \u015bwiadczy o przyj\u0119ciu rosyjskiego punktu widzenia.\u00a0 Sam Gazprom ma si\u0119 czego obawia\u0107 i l\u0119k przed gazem \u0142upkowym to zaledwie cz\u0119\u015b\u0107 rosyjskich problem\u00f3w.<\/p>\r\n\r\n<p>Jeszcze dwa lata temu koncern by\u0142, (wed\u0142ug agencji Bloomberg) trzeci\u0105 pod wzgl\u0119dem wielko\u015bci kapita\u0142u sp\u00f3\u0142k\u0105 \u015bwiata, zaraz po PetroChina i ExxonMobil. Dzisiaj, nie wiadomo czy mie\u015bci si\u0119 w pierwszej setce. D\u0142ug Gazpromu ju\u017c przed rokiem wynosi\u0142 ponad 50 mld dolar\u00f3w. Zad\u0142u\u017cona jest te\u017c Rosja &#8211; d\u0142ugi znacznie dzi\u015b przewy\u017cszaj\u0105 rezerwy zaoszcz\u0119dzone przez Kreml w okresie prosperity. Tymczasem zasoby gazu si\u0119 ko\u0144cz\u0105, a Gazprom z braku \u015brodk\u00f3w nie mo\u017ce sobie poradzi\u0107 z eksploatacj\u0105 nowych. Zwi\u0119kszeniu ulegaj\u0105 te\u017c koszty wydobycia gazu i ropy. O ile w Arabii Saudyjskiej koszt wydobycia bary\u0142ki ropy wynosi kilka dolar\u00f3w, o tyle w Rosji ju\u017c ponad 30 dolar\u00f3w. Ratunkiem dla Gazpromu mog\u0142yby okaza\u0107 si\u0119 nowe inwestycje i eksploatacja nowych z\u0142\u00f3\u017c. Na to jednak Rosjan nie sta\u0107.<\/p>\r\n\r\n<p>Dowodem tego stanu rzeczy by\u0142a majowa decyzja o rezygnacji z inwestowania w z\u0142o\u017ca Sztokman na Morzu Berentsa, z kt\u00f3rych gaz mia\u0142 zasili\u0107 ruroci\u0105g Nord Stream. Pocz\u0105tkowo ich eksploatacja mia\u0142a ruszy\u0107 w 2013 roku, obecnie m\u00f3wi si\u0119 ju\u017c o roku 2016, ale i ten termin nie jest pewny. Rosjanie nie mog\u0105 sobie pozwoli\u0107 na inwestowanie w z\u0142o\u017ca Sztokman z powodu wysokich koszt\u00f3w &#8211; s\u0105 one szacowane na 25 mld dol. Tyle potrzeba m.in. na budow\u0119 gazoci\u0105g\u00f3w &#8211; l\u0105dowego, kt\u00f3ry mia\u0142by prowadzi\u0107 z Teriberki ko\u0142o Murma\u0144ska do Sankt Petersburga (oko\u0142o 1500 km), i morskiego (560 km). Wielomiliardowe inwestycje musia\u0142yby zosta\u0107 uwzgl\u0119dnione w cenie gazu, kt\u00f3ry sta\u0142by si\u0119 dla europejskich odbiorc\u00f3w ma\u0142o atrakcyjny.<\/p>\r\n\r\n<p>Analitycy s\u0105 przekonani, \u017ce faktyczne uruchomienie produkcji (o ile w og\u00f3le do tego dojdzie) mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 najwcze\u015bniej po roku 2020. To decyzja niezwykle wa\u017cna, r\u00f3wnie\u017c dla Polski. Oznacza bowiem, \u017ce ruroci\u0105giem Nord Stream pop\u0142ynie gaz z Jama\u0142u, a przez najbli\u017csze kilkana\u015bcie lat Gazprom nie b\u0119dzie mia\u0142 nowych,\u00a0 alternatywnych z\u0142\u00f3\u017c.<\/p>\r\n\r\n<p>Poniewa\u017c to Nord Stream jest dzi\u015b dla Rosji priorytetowym projektem politycznym, wydaje si\u0119 wi\u0119cej ni\u017c pewne, \u017ce ograniczeniu ulegn\u0105 dostawy gazoci\u0105giem jamalskim, to za\u015b oznacza zmniejszenie lub zablokowanie dostaw do Polski.<\/p>\r\n\r\n<p>Z tego punktu widzenia niezwykle wa\u017cna by\u0142a informacja przekazana w czerwcu 2007 roku przez sekretarza rosyjskiej Rady Bezpiecze\u0144stwa Narodowego Igora Iwanowa, i\u017c rezerwy obecnych z\u0142\u00f3\u017c surowc\u00f3w energetycznych o wysokiej wydajno\u015bci s\u0105 w Rosji wyczerpane w 50 procentach., a &#8222;<em>po\u0142owa pozosta\u0142ych oraz nowe z\u0142o\u017ca s\u0105 trudno dost\u0119pne, tote\u017c ich eksploatacja by\u0142aby bardzo kosztowna i wymaga\u0142aby zastosowania nowoczesnych technologii\u201d.<\/em> Na takie technologie Rosji nie sta\u0107.<em> <\/em> Iwanow podkre\u015bli\u0142 w\u00f3wczas, \u017ce je\u015bli nie rozpocznie si\u0119 eksploatacji nowych z\u0142\u00f3\u017c, rosyjskie zasoby zostan\u0105 wyczerpane w 90 proc. ju\u017c do 2030 roku.<\/p>\r\n\r\n<p>Fakt, \u017ce rosyjski profesor Siergiej Prawosudow k\u0142amie na temat przysz\u0142o\u015bci Jama\u0142u jest ca\u0142kowicie naturalny. To jednak, \u017ce w tej kwestii wprowadza nas w b\u0142\u0105d r\u00f3wnie\u017c wicepremier Pawlak naturalne ju\u017c nie jest i powinno zosta\u0107 gruntownie wyja\u015bnione. Podobnie, jak wyja\u015bnione powinny zosta\u0107 okoliczno\u015bci towarzysz\u0105ce negocjacjom kontraktu i przyczyny zmiany stanowiska strony polskiej.<\/p>\r\n\r\n<p>W \u015bwietle tego, co wiemy o przysz\u0142o\u015bci rosyjskich z\u0142\u00f3\u017c i perspektywach rozwoju Gazpromu &#8211; jak wyt\u0142umaczy\u0107, \u017ce grupa rz\u0105dz\u0105ca d\u0105\u017cy\u0142a do zawarcia umowy na dostawy gazu do roku 2035, a umow\u0119 tranzytow\u0105 chcia\u0142a przed\u0142u\u017cy\u0107 a\u017c po rok 2045 &#8211; ka\u017c\u0105c spo\u0142ecze\u0144stwu upatrywa\u0107 w tych terminach \u201eniebywa\u0142y sukces negocjacyjny\u201d?\u00a0 Na podstawie jakich przes\u0142anek Pawlak i inni wmawiaj\u0105 Polakom, jakoby umowa tranzytowa do 2045 roku mia\u0142a stanowi\u0107 dostateczn\u0105 gwarancj\u0119, \u017ce ruroci\u0105giem jamalskim b\u0119dzie nadal p\u0142yn\u0105\u0142 gaz? Co z zapis\u00f3w tej umowy mia\u0142oby sk\u0142oni\u0107 Gazprom do rezygnacji z priorytet\u00f3w politycznych i wy\u0142o\u017cenia ogromnych \u015brodk\u00f3w na eksploatacj\u0119 nowych z\u0142\u00f3\u017c, tak, by zape\u0142ni\u0107 rur\u0119 z\u00a0 Jama\u0142u\u00a0 na okres 35 lat?<\/p>\r\n\r\n<p>Przez blisko dwa lata rz\u0105d Donalda Tuska przy wsparciu tzw. ekspert\u00f3w przekonywa\u0142 nas, \u017ce warunki umowy z Rosj\u0105 s\u0105 dla Polski idealne i daj\u0105 nam gwarancj\u0119 bezpiecze\u0144stwa energetycznego. Gdy w spraw\u0119 w\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 Komisja Europejska, a Polska po raz kolejny sta\u0142a si\u0119 bezwolnym przedmiotem rozgrywek obcych rz\u0105d\u00f3w i wielkich koncern\u00f3w &#8211; pr\u00f3buje nam si\u0119 wmawia\u0107, \u017ce na skutek przewlekania negocjacji kontraktu, (w czym du\u017c\u0105 win\u0119 ma ponosi\u0107 opozycja) Rosja narzuci nam skr\u00f3cenie umowy na dostawy gazu i ograniczy tranzyt paliwa przez Polsk\u0119. Po dw\u00f3ch latach ulegania dyktatowi p\u0142k Putina i rezygnacji z polityki dywersyfikacji odwr\u00f3t od szkodliwej koncepcji d\u0142ugoterminowej umowy przedstawia si\u0119 jako czynnik negatywny, wymuszony reakcjami opozycji i pa\u0144stw UE. To co\u015b wi\u0119cej, ni\u017c tylko chwyt propagandowy.<\/p>\r\n\r\n<p>Jak w tej sytuacji obecny rz\u0105d chce zapewni\u0107 Polsce bezpiecze\u0144stwo energetyczne, je\u015bli \u015bwiadomie zrezygnowa\u0142 z protestu w sprawie odcinka Nord Stream blokuj\u0105cego dost\u0119p do portu w \u015awinouj\u015bciu i zlikwidowa\u0142 wszystkie projekty s\u0142u\u017c\u0105ce dywersyfikacji dostaw?<\/p>\r\n\r\n<p>Podczas ubieg\u0142otygodniowej konferencji wicepremier Pawlak t\u0142umacz\u0105c skr\u00f3cenie okresu obowi\u0105zywania umowy tranzytowej stwierdzi\u0142 wprost: &#8222;<em>Zagra\u0142y tutaj r\u00f3\u017cne interesy niemieckie i ameryka\u0144skie i w konsekwencji ta sprawa zosta\u0142a od\u0142o\u017cona na bok<\/em>&#8222;. Trudno by\u0142oby znale\u017a\u0107 wypowied\u017a , kt\u00f3ra dobitniej \u015bwiadczy o s\u0142abo\u015bci, nieudolno\u015bci i serwilizmie grupy rz\u0105dz\u0105cej. Oznacza ona, \u017ce obecny rz\u0105d nie pragnie nawet naturalnej rywalizacji kapita\u0142\u00f3w rosyjskiego, niemieckiego czy ameryka\u0144skiego na polskim rynku i nie dostrzega w og\u00f3le mo\u017cliwo\u015bci wp\u0142ywu na kszta\u0142t umowy i nasze bezpiecze\u0144stwo energetyczne. Tylko ta jedna wypowied\u017a jest wyrazem kompromituj\u0105cej bierno\u015bci, rezygnacji z narz\u0119dzi pa\u0144stwa suwerennego i poddania si\u0119 obcemu dyktatowi.<\/p>\r\n\r\n<p>Charakterystyczne w tej sprawie jest zachowanie Rosji, kt\u00f3ra najwi\u0119kszy nacisk k\u0142adzie w\u0142a\u015bnie na utrzymanie w\u0142adzy nad polskim odcinkiem ruroci\u0105gu jamalskiego. Temu samemu celowi s\u0142u\u017cy\u0142y wytyczne p\u0142k Putina, udzielone rz\u0105dowi Tuska we wrze\u015bniu 2009 roku. Rosyjskie &#8222;Wiedomosti&#8221; podaj\u0105, \u017ce Rosja nadal upiera si\u0119 przy tym, \u017ce polski Gaz-System powinien by\u0107 tylko technicznym operatorem gazoci\u0105gu jamalskiego i odmawia mu prawa do samodzielnych decyzji. &#8222;<em>Liczymy na to, \u017ce podczas zbli\u017caj\u0105cych si\u0119 negocjacji w\u0142a\u015bnie ten wariant b\u0119dzie omawiany jako podstawowy<\/em>&#8221; &#8211; stwierdza Ministerstwo Energetyki Rosji.<\/p>\r\n\r\n<p>Czy mo\u017ce by\u0107 bardziej czytelny sygna\u0142, \u017ce Rosja traktuje umow\u0119 jako element politycznego i gospodarczego uzale\u017cnienia Polski? Wida\u0107 r\u00f3wnie\u017c wyra\u017anie, \u017ce istot\u0105 kontraktu nie jest zapewnienie bezpiecze\u0144stwa dostaw gazu (to mo\u017cna osi\u0105gn\u0105\u0107 w kilka innych sposob\u00f3w) a utrwalenie wp\u0142yw\u00f3w Rosji i zapewnienie jej eksterytorialnego instrumentu w\u0142adzy. Na takie rozwi\u0105zania zgodzi\u0142a si\u0119 grupa rz\u0105dz\u0105ca, inicjuj\u0105c m.in. zmiany struktury w\u0142a\u015bcicielskiej w sp\u00f3\u0142ce zarz\u0105dzaj\u0105cej polskim odcinkiem gazoci\u0105gu.<\/p>\r\n\r\n<p>Wobec realnych mo\u017cliwo\u015bci Gazpromu i cel\u00f3w Nord Stream wiadomo przecie\u017c, \u017ce nie istniej\u0105 gwarancje na przesy\u0142 gazu ruroci\u0105giem jamalskim do 2045 roku, a nawet rok 2022 wydaje si\u0119 mocno w\u0105tpliwy. Je\u015bli zatem Rosja upiera si\u0119 przy swoich \u017c\u0105daniach i nie chce dopu\u015bci\u0107 niezale\u017cnego operatora, b\u0119dzie mie\u0107 w r\u0119ku mocne narz\u0119dzie nacisku, gwarantuj\u0105ce jej obecno\u015b\u0107 na terytorium III RP i wp\u0142yw na decyzje przysz\u0142ych rz\u0105d\u00f3w w zakresie polityki energetycznej. Poprzez uzale\u017cnienie polskiej infrastruktury od gazoci\u0105gu jamalskiego Rosja zapewni sobie bezwzgl\u0119dny monopol, przy jednoczesnym zachowaniu szkodliwej dla nas zasady, i\u017c to samo przedsi\u0119biorstwo jest w\u0142a\u015bcicielem sieci i zajmuje si\u0119 obrotem gazem. Je\u015bli do tej perspektywy doda\u0107 ograniczenie rozwoju gazoportu w \u015awinouj\u015bciu przez le\u017c\u0105c\u0105 zbyt p\u0142ytko rur\u0119 Nord Stream, \u0142atwo sobie wyobrazi\u0107, \u017ce Polska zostanie skazana na d\u0142ugoletni dyktat Moskwy i Berlina. Dyktat tym gro\u017aniejszy, je\u015bli ju\u017c dzi\u015b wiadomo, \u017ce rura jamalska mo\u017ce by\u0107 pusta.<\/p>\r\n\r\n<p><strong><em>Aleksander \u015acios<\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n<p><em>Artyku\u0142 opublikowany w nr.42\/2010 Gazety Polskiej <\/em><\/p>\r\n\r\n<p><br class=\"spacer_\" \/><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"&#8222;Nie b\u0119dziemy si\u0119 napinali i wysilali, \u017ceby zmienia\u0107 terminy, skoro nie ma w kraju zapotrzebowania na d\u0142u\u017csze rozwi\u0105zania&#8221; &#8211; oznajmi\u0142 wicepremier Pawlak podczas niedawnej\u00a0 konferencji prasowej po\u015bwi\u0119conej umowie gazowej z Rosj\u0105. Ta interesuj\u0105ca refleksja dopad\u0142a Pawlaka po blisko dwuletnim okresie negocjowania umowy, kt\u00f3rej jeden z warunk\u00f3w przewidywa\u0142\u00a0 przed\u0142u\u017cenie tranzytu rosyjskiego gazu przez terytorium Polski do [&hellip;]","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[89,23,98,141],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27698"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=27698"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27698\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=27698"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=27698"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=27698"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}