{"id":27308,"date":"2010-10-12T22:13:05","date_gmt":"2010-10-13T03:13:05","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=27308"},"modified":"2010-10-12T22:13:05","modified_gmt":"2010-10-13T03:13:05","slug":"medialna-linia-budowy-mitu-wywiad-z-prof-zdzislawem-krasnodebskim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=27308","title":{"rendered":"Medialna linia budowy mitu – wywiad z prof. Zdzis\u0142awem Krasnod\u0119bskim<\/em>"},"content":{"rendered":"

Jest grupa os\u00f3b, kt\u00f3ra fanatycznie wierzy w oficjaln\u0105 wersj\u0119 wydarze\u0144, a wyemitowany przez TVP rosyjski film „dokumentalny”, po\u015bwi\u0119cony polskiej recepcji katastrofy smole\u0144skiej, mia\u0142 t\u0119 wiar\u0119 utrwali\u0107<\/em><\/h4>\r\n\r\n

Z prof. Zdzis\u0142awem Krasnod\u0119bskim, socjologiem, wyk\u0142adowc\u0105 na UKSW, rozmawia Paulina Jarosi\u0144ska<\/strong>
\r\n
\r\n10 pa\u017adziernika, dok\u0142adnie p\u00f3\u0142 roku po tragedii narodowej pod Smole\u0144skiem, telewizja publiczna wyemitowa\u0142a rosyjski film na temat katastrofy pt. „Syndrom katy\u0144ski”, kt\u00f3ry kolportuje skrajnie zideologizowane, fa\u0142szywe tezy.<\/strong>
\r\n– Po pierwsze, rzecz\u0105 znamienn\u0105 jest to, \u017ce chyba innego filmu na temat katastrofy smole\u0144skiej po prostu nie ma. Jedn\u0105 z bardziej tajemniczych spraw, kt\u00f3re dziej\u0105 si\u0119 wok\u00f3\u0142 Smole\u0144ska, jest to, \u017ce prasa na \u015bwiecie w og\u00f3le milczy o tej tragedii. Przecie\u017c p\u00f3\u0142rocze po katastrofie mog\u0142oby by\u0107 znakomit\u0105 okazj\u0105, aby stworzy\u0107 taki film albo opublikowa\u0107 jaki\u015b niezale\u017cny artyku\u0142 na ten temat. Znamienne jest r\u00f3wnie\u017c to, \u017ce takiego filmu nie nakr\u0119cili tak\u017ce Polacy. Je\u015bli natomiast chodzi o ten konkretny film, to w pewnym sensie nie ma nic dziwnego w tym, \u017ce pokazujemy rosyjski punkt widzenia, czyli to, co oficjalnie m\u00f3wi si\u0119 Rosjanom, bo to powinno nas interesowa\u0107. Ten film jak na rosyjskie standardy stara si\u0119 by\u0107 wywa\u017cony i spokojny w tonie. Wszelkie sugestie dotycz\u0105ce przyczyn katastrofy s\u0105 podane w spos\u00f3b do\u015b\u0107 umiarkowany. Zadziwiaj\u0105ce jest jednak to, \u017ce jest to jedyny materia\u0142, jaki telewizja publiczna w Polsce mia\u0142a do wyemitowania. Zabrak\u0142o mi dyskusji po emisji tego filmu. Przecie\u017c po tylu miesi\u0105cach mamy wi\u0119cej informacji ni\u017c tw\u00f3rcy filmu w momencie jego monta\u017cu.
\r\n
\r\nCo najbardziej uderzy\u0142o Pana w tym filmie?<\/strong>
\r\n– Ot\u00f3\u017c, jedn\u0105 z bardziej uderzaj\u0105cych kwestii w filmie jest brak jakichkolwiek z w\u0105tk\u00f3w, kt\u00f3re wskazywa\u0142yby na to, \u017ce jaka\u015b cz\u0105stka odpowiedzialno\u015bci mog\u0142aby spoczywa\u0107 na stronie rosyjskiej. Nie ma w nim nic na temat przygotowania lotniska, nic na temat genezy wizyty z 7 kwietnia premiera Donalda Tuska. Nie ma r\u00f3wnie\u017c na\u015bwietlonego t\u0142a politycznego katastrofy. Brakuje r\u00f3wnie\u017c informacji o trudno\u015bciach, jakie strona rosyjska czyni\u0142a prezydentowi Lechowi Kaczy\u0144skiemu w kwestii wizyty 10 kwietnia. Brakuje jeszcze wcze\u015bniejszych w\u0105tk\u00f3w, czyli kontrastu pomi\u0119dzy przem\u00f3wieniem Lecha Kaczy\u0144skiego a premiera Putina na Westerplatte 1 wrze\u015bnia. Jest to dokument kompletnie bezkrytyczny, je\u015bli chodzi o stron\u0119 rosyjsk\u0105. Co wi\u0119cej, nie wspominaj\u0105c o tym wszystkim, film stronniczo przedstawia „narodziny” teorii spiskowej w kontek\u015bcie filmu „Solidarni 2010”; m\u00f3wi si\u0119 w nim m.in. o Radiu Maryja w wyrywkowy i zmanipulowany spos\u00f3b. W gruncie rzeczy oferuje on oficjaln\u0105, „kanoniczn\u0105” interpretacj\u0119 katastrofy, kt\u00f3r\u0105 przyj\u0119to r\u00f3wnie\u017c po polskiej stronie przez ob\u00f3z rz\u0105dz\u0105cy. Ma\u0142o tego, jest ona najprawdopodobniej rozpowszechniana przez polsk\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 dyplomatyczn\u0105 na polecenie Rados\u0142awa Sikorskiego, co utrwala na \u015bwiecie t\u0119 wersj\u0119, o kt\u00f3rej wiemy ju\u017c, \u017ce nie zgadza si\u0119 z wieloma faktami.
\r\n
\r\nW filmie natr\u0119tnie przewija si\u0119 teza, \u017ce katastrofa smole\u0144ska mo\u017ce by\u0107 przyczynkiem do pojednania polsko-rosyjskiego. Uwydatnia on r\u00f3wnie\u017c pr\u00f3b\u0119 zatarcia pami\u0119ci o tragedii, ale w pierwszej kolejno\u015bci hamuje dost\u0119p do ujawnienia i poznania prawdy o jej przyczynach.<\/strong>
\r\n– Ten film m\u00f3wi du\u017co o \u017ca\u0142obie Polak\u00f3w, chce sprowadzi\u0107 tragedi\u0119 do poziomu uczu\u0107, prze\u017cywania \u015bmierci i wsp\u00f3\u0142czucia. To samo mia\u0142o miejsce podczas pielgrzymki do Smole\u0144ska cz\u0119\u015bci rodzin razem z Ann\u0105 Komorowsk\u0105. Chodzi o to, \u017ceby na p\u0142aszczy\u017anie ludzkiej solidarno\u015bci i wsp\u00f3\u0142odczuwania zbudowa\u0107 relacj\u0119 polsk\u0105-rosyjsk\u0105 i tylko w takich kategoriach m\u00f3wi\u0107 o katastrofie. My\u015bl\u0119, \u017ce podobny film nakr\u0119ci\u0142by Andrzej Wajda. Nieprzypadkowo film wyemitowano w Programie 2, opanowanym przez SLD, tradycyjnie sk\u0142onnym do rozwijania przyja\u017ani polsko-rosyjskiej. Teraz jest to tak\u017ce cel obozu rz\u0105dz\u0105cego. I telewizja publiczna s\u0142u\u017cy do krzewienia tej nowej przyja\u017ani polsko-rosyjskiej, a tak naprawd\u0119 sojuszu z putinowsk\u0105 Rosj\u0105. W filmie nie ma w og\u00f3le wypowiedzi np. dysydent\u00f3w rosyjskich, kt\u00f3rzy licznie i bardzo krytycznie odnosili si\u0119 do dzia\u0142a\u0144 Rosji w kwestii \u015bledztwa smole\u0144skiego. Mimo \u0142agodnych ton\u00f3w zawartych W filmie, sam fakt, \u017ce chce si\u0119 popiesznie zbudowa\u0107 nowe relacje polsko-rosyjskie na \u015bmierci 96 przedstawicieli polskiej elity, zanim jeszcze wyja\u015bni\u0142o si\u0119 jej przyczyny, ma w sobie co\u015b niezwykle brutalnego.
\r\n
\r\nJako Polacy jeste\u015bmy sk\u0142onni ulega\u0107 tej propagandzie?<\/strong>
\r\n– Zacz\u0105\u0142bym od tego, \u017ce Polacy od pierwszych chwil po katastrofie s\u0142yszeli w oficjalnym przekazie medialnym wiele k\u0142amstw rz\u0105du. Jak ju\u017c raz zacz\u0119to k\u0142ama\u0107, to potem z tego k\u0142amstwa trudno jest wyj\u015b\u0107. K\u0142amstwo fundamentalne polega\u0142a na tym, \u017ce powiedziano Polakom, \u017ce pa\u0144stwo polskie zda\u0142o egzamin w sytuacji jego ogromnej pora\u017cki, druzgoc\u0105cej kl\u0119ski. Katastrofa pokaza\u0142a, jak bardzo s\u0142abym pa\u0144stwem jest Polska. To pierwsze k\u0142amstwo implikowa\u0142o kolejne. Je\u015bli chodzi o nasze spo\u0142ecze\u0144stwo, to o ile mo\u017cna wierzy\u0107 sonda\u017com, w pierwszych dniach po katastrofie 80 procent Polak\u00f3w ufa\u0142o, \u017ce \u015bledztwo przebiega doskonale i w harmonijnej wsp\u00f3\u0142pracy z w\u0142adzami rosyjskimi, dzi\u015b za\u015b 50 procent s\u0105dzi, \u017ce tak nie jest. Oznacza\u0142oby to zasadnicz\u0105 zmian\u0119 nastroj\u00f3w. Rzeczywiscie dzi\u015b nikt przy zdrowych zmys\u0142ach nie mo\u017ce powiedzie\u0107, \u017ce \u015bledztwo przebiega zgodnie z mi\u0119dzynarodowymi standardami przyjmowanymi w krajach cywilizowanych.
\r\n
\r\nAle jest przecie\u017c grupa ludzi, kt\u00f3rzy sugeruj\u0105 si\u0119 tym, co przeczytaj\u0105 np. w „Gazecie Wyborczej”…<\/strong>
\r\n– Powiedzia\u0142bym, \u017ce s\u0105 cztery grupy Polak\u00f3w. Pierwsz\u0105 grup\u0105 s\u0105 tacy przed-Polacy. Oni w og\u00f3le nie interesuj\u0105 si\u0119 katastrof\u0105 smole\u0144sk\u0105. Stanowi\u0105 j\u0105 nierzadko osoby m\u0142ode bardziej zainteresowane dopalaczami i imprezami ni\u017c sprawami zwi\u0105zanymi z pa\u0144stwem, tak\u017ce ci, kt\u00f3rzy skoncentrowani s\u0105 na swoim \u017cyciu prywatnym, sprawach materialnych. Druga grupa to ludzie, kt\u00f3rzy fanatycznie wierz\u0105 w oficjaln\u0105 wersj\u0119 zdarze\u0144. Nie dopuszczaj\u0105 oni do siebie \u017cadnych w\u0105tpliwo\u015bci. Niestety, do tej grupy nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c jaka\u015b cz\u0119\u015b\u0107 polskich elit. Trzecia grupa to ludzie, kt\u00f3rzy wiedz\u0105, \u017ce co\u015b jest nie w porz\u0105dku, ale uwa\u017caj\u0105, \u017ce powinni\u015bmy o tym nie m\u00f3wi\u0107 i zap\u0142aci\u0107 wszelk\u0105 cen\u0119, aby to nie wysz\u0142o na jaw. To jest, wed\u0142ug mnie, najgorsza grupa. Mog\u0105 oni godzi\u0107 si\u0119 nawet na to, \u017ce katastrofa mo\u017ce mie\u0107 przyczyny intencjonalne, ale woli to ukrywa\u0107, a raczej uwa\u017ca, \u017ce dla w\u0142asnego dobra powini\u015bmy to ukrywa\u0107. Oni \u015bwiadomie u\u017cywaj\u0105 j\u0119zyka maj\u0105cego zaciemni\u0107 spraw\u0119 odpowiedzialno\u015bci, na przyk\u0142ad u\u017cywaj\u0105 okre\u015blenia „samolot prezydencki”, a nie „rz\u0105dowy”. Uwa\u017caj\u0105, \u017ce powinni\u015bmy prze\u0142kn\u0105\u0107 ka\u017cd\u0105 wersj\u0119 wydarze\u0144, kt\u00f3ra przedstawi nam strona rosyjska. Kto\u015b, kto reprezentuje tak\u0105 postaw\u0105, jest – moim zdaniem – na granicy zdrady narodowej. Ostatnia grupa to ludzie powszechnie nazywani „oszo\u0142omami” i „zwolennikami teorii spiskowej”, a wed\u0142ug mnie reprezentuj\u0105 oni najbardziej racjonaln\u0105 postaw\u0119. Ot\u00f3\u017c ta grupa ma \u015bwiadomo\u015b\u0107 k\u0142amstw rz\u0105du, zaniedba\u0144, braku dowod\u00f3w, tuszowania sprawy i nie mo\u017ce zgodzi\u0107 si\u0119 na taki stan rzeczy. Nie wiem, jak liczna jest to grupa, bo znacza cz\u0119\u015b\u0107 os\u00f3b, kt\u00f3ra tak my\u015bli, boi si\u0119 do tego przyzna\u0107 i boi si\u0119 podj\u0105\u0107 jakiekolwiek dzia\u0142ania.
\r\n
\r\nPo emisji tego filmu mo\u017ce powi\u0119kszy\u0107 si\u0119 grupa os\u00f3b, kt\u00f3ra, jak Pan powiedzia\u0142, „fanatycznie wierzy w oficjaln\u0105 wersj\u0119 zdarze\u0144”.<\/strong>
\r\n– Wydaje mi si\u0119, \u017ce jednym z g\u0142\u00f3wnych powod\u00f3w emisji tego filmu by\u0142a obawa, \u017ce ta interpretacja nie jest jeszcze dostatecznie silnie ugruntowana w mentalno\u015bci spo\u0142ecznej. Nale\u017cy wi\u0119c oczekiwa\u0107, \u017ce nast\u0105pi wzmocnienie nacisku, by z jednej strony ugruntowa\u0107 wspomniany fanatazym, a z drugiej – napi\u0119tnowa\u0107 i wyeliminowa\u0107 z debaty publicznej, a potem w og\u00f3le z \u017cycia publicznego tych, kt\u00f3rzy oficjaln\u0105 wersj\u0119 zdarze\u0144 podwa\u017caj\u0105.
\r\n
\r\nDzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Jest grupa os\u00f3b, kt\u00f3ra fanatycznie wierzy w oficjaln\u0105 wersj\u0119 wydarze\u0144, a wyemitowany przez TVP rosyjski film „dokumentalny”, po\u015bwi\u0119cony polskiej recepcji katastrofy smole\u0144skiej, mia\u0142 t\u0119 wiar\u0119 utrwali\u0107 Z prof. Zdzis\u0142awem Krasnod\u0119bskim, socjologiem, wyk\u0142adowc\u0105 na UKSW, rozmawia Paulina Jarosi\u0144ska 10 pa\u017adziernika, dok\u0142adnie p\u00f3\u0142 roku po tragedii narodowej pod Smole\u0144skiem, telewizja publiczna wyemitowa\u0142a rosyjski film na temat katastrofy […]","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[98,137,141,20],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27308"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=27308"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27308\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=27308"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=27308"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=27308"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}