{"id":26709,"date":"2010-09-16T04:21:11","date_gmt":"2010-09-16T09:21:11","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=26709"},"modified":"2010-09-16T04:21:12","modified_gmt":"2010-09-16T09:21:12","slug":"podejrzany-przetarg-na-samoloty-dla-vip-ow-sikorski-chcial-tanio-ale-malo-bezpiecznie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=26709","title":{"rendered":"Podejrzany przetarg na samoloty dla VIP-\u00f3w: Sikorski chcia\u0142 tanio, ale ma\u0142o bezpiecznie"},"content":{"rendered":"<p><strong>Przetarg na zakup samolot\u00f3w dla VIP-\u00f3w przygotowany i og\u0142oszony przez  Rados\u0142awa Sikorskiego by\u0142 pod sta\u0142ym nadzorem niezale\u017cnych  obserwator\u00f3w. Tyle \u017ce minister Sikorski nie m\u00f3wi, jak ta wsp\u00f3\u0142praca  przebiega\u0142a i czym si\u0119 sko\u0144czy\u0142a. W tej szczytnej idei zwi\u0105zanej z  obserwatorami ju\u017c na pocz\u0105tku w MON pope\u0142niono b\u0142\u0105d. Za swoj\u0105 prac\u0119  obserwatorzy otrzymywali pieni\u0105dze od zamawiaj\u0105cego, a to stoi w  sprzeczno\u015bci z podstawow\u0105 rol\u0105, jak\u0105 maj\u0105 spe\u0142nia\u0107 tacy obserwatorzy, a  mianowicie &#8211; niezale\u017cno\u015bci\u0105<br \/>\r\n<br \/>\r\nZ Jackiem Kotasem, podsekretarzem  stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej w rz\u0105dzie Prawa i  Sprawiedliwo\u015bci, rozmawia Anna Ambroziak<\/strong><br \/>\r\n<br \/>\r\n<strong>Katastrofa  smole\u0144ska ujawni\u0142a wiele niedoci\u0105gni\u0119\u0107 i zaniedba\u0144 w sferze zaopatrzenia  floty rz\u0105dowej w odpowiednie samoloty. Jednocze\u015bnie pojawi\u0142y si\u0119  oskar\u017cenia, jakoby winnym tej sytuacji by\u0142 Aleksander Szczyg\u0142o, minister  obrony narodowej w rz\u0105dzie PiS.<\/strong><br \/>\r\n&#8211; Byli\u015bmy \u015bwiadkami pod\u0142ego &#8211;  chc\u0119 to powiedzie\u0107 z ca\u0142\u0105 moc\u0105 &#8211; pod\u0142ego, bo opartego nie na prawdzie,  ale na insynuacjach, ataku na cz\u0142owieka, kt\u00f3ry ju\u017c nie mo\u017ce broni\u0107 si\u0119  sam. Aleksander Szczyg\u0142o zgin\u0105\u0142 10 kwietnia 2010 roku pod Smole\u0144skiem.  Tu\u017c po katastrofie niekt\u00f3rzy politycy PO &#8211; mam tu na my\u015bli m.in.  ministra Bogdana Klicha, ministra Rados\u0142awa Sikorskiego i wiceministra  Marcina Idzika, nie m\u00f3wili wprost, ale sugerowali, \u017ce to w\u0142a\u015bnie  minister Szczyg\u0142o z powodu odwo\u0142ania przetargu na samoloty dla VIP-\u00f3w  ponosi wsp\u00f3\u0142odpowiedzialno\u015b\u0107 za t\u0119 straszliw\u0105 tragedi\u0119. Zarzuty, \u017ce  Aleksander Szczyg\u0142o jest winny braku nowych samolot\u00f3w dla VIP-\u00f3w,  pojawia\u0142y si\u0119 ju\u017c wcze\u015bniej, natomiast po katastrofie przybra\u0142o to  posta\u0107 zmasowanego ataku. Moim zdaniem, chodzi\u0142o o zrzucenie  odpowiedzialno\u015bci za t\u0119 tragedi\u0119 na ministra Szczyg\u0142\u0119 i ucieczk\u0119 od  odpowiedzialno\u015bci i winy w\u0142asnej. <br \/>\r\n<br \/>\r\n<strong>Jak w ostatnich latach przebiega\u0142y starania o zakup samolot\u00f3w dla najwa\u017cniejszych os\u00f3b w pa\u0144stwie?<\/strong><br \/>\r\n&#8211;  Post\u0119powanie przetargowe na zakup nowych samolot\u00f3w dla VIP-\u00f3w zosta\u0142o  og\u0142oszone 26 lipca 2006 roku przez Rados\u0142awa Sikorskiego jako ministra  obrony narodowej. Zosta\u0142o ono odwo\u0142ane 30 maja 2007 roku przez prezesa  Agencji Mienia Wojskowego, a nie ministra obrony narodowej, jak to  sugerowali wcze\u015bniej wymienieni politycy. Nie by\u0142a to wi\u0119c decyzja  ministra Aleksandra Szczyg\u0142y, ale decyzja prezesa AMW Bart\u0142omieja  Grabskiego, a co najwa\u017cniejsze &#8211; prezes zrobi\u0142 to na wniosek komisji  przetargowej. Minister Szczyg\u0142o akceptowa\u0142 i wspiera\u0142 t\u0119 decyzj\u0119,  uznaj\u0105c zasadno\u015b\u0107 stoj\u0105cych za ni\u0105 argument\u00f3w, a jednocze\u015bnie szybko  zainicjowa\u0142 i prowadzi\u0142 prace i dzia\u0142ania, kt\u00f3re umo\u017cliwi\u0142yby zakup  nowych samolot\u00f3w dla VIP-\u00f3w w nowym przetargu. Tymczasem do opinii  publicznej trafia\u0142a, powtarzana przez niekt\u00f3rych polityk\u00f3w, nieprawdziwa  informacja, \u017ce przetarg na samoloty dla VIP-\u00f3w odwo\u0142a\u0142 \u015bp. minister  Szczyg\u0142o. <br \/>\r\n<br \/>\r\n<strong>Dlaczego przetarg zosta\u0142 jednak odwo\u0142any?<\/strong><br \/>\r\n&#8211;  Przede wszystkim za\u0142o\u017cenia odwo\u0142anego przetargu zosta\u0142y \u017ale  przygotowane. W og\u0142oszonym za kadencji ministra Sikorskiego przetargu  g\u0142\u00f3wnym kryterium by\u0142a cena samolotu. By\u0142a ona wa\u017cniejsza od kwestii  bezpiecze\u0144stwa. Gdyby przyj\u0105\u0107 pewne proporcje, to cena dostawy, us\u0142ug  oraz koszty eksploatacji stanowi\u0142yby 70 procent, a parametry dotycz\u0105ce  bezpiecze\u0144stwa, parametry lotno-techniczne oraz wymagania w zakresie  komfortu podr\u00f3\u017cy &#8211; 30 procent. Gdyby uj\u0105\u0107 to bardziej szczeg\u00f3\u0142owo, to  cena oferty stanowi\u0142a 46,7 proc. kryterium oceny oferty, natomiast  koszty u\u017cytkowania &#8211; 23,3 procent. Dla porz\u0105dku podam, \u017ce bezpiecze\u0144stwo  oszacowano na zaledwie 10 procent. Przypisanie zdecydowanie mniejszej  wagi do bezpiecze\u0144stwa (a to jest przecie\u017c zasadniczy parametr w  lotnictwie, a w przewozach VIP-\u00f3w szczeg\u00f3lnie) w stosunku do ceny  samolotu i koszt\u00f3w jego eksploatacji jest ewidentnym b\u0142\u0119dem  merytorycznym, nie tylko z punktu widzenia bezpiecze\u0144stwa lot\u00f3w.  Zastosowane w przetargu og\u0142oszonym za kadencji ministra Sikorskiego  kryteria oceny ofert, wedle wielu opinii, jednoznacznie preferowa\u0142y  samolot tani, o stosunkowo niskim poziomie bezpiecze\u0144stwa i ma\u0142ym  zaawansowaniu technologicznym, ale drogi w eksploatacji. W takim  przetargu nawet najnowocze\u015bniejszy i najbezpieczniejszy samolot nie  wygra z samolotem najta\u0144szym. Zreszt\u0105 na to zwracali nam uwag\u0119 oferenci w  zastrze\u017ceniach.<br \/>\r\n<br \/>\r\n<strong>Jakie to by\u0142y firmy?<\/strong><br \/>\r\n&#8211; O ile sobie  przypominam, to sze\u015b\u0107 firm wykaza\u0142o zainteresowanie przetargiem, ale po  analizie warunk\u00f3w przetargu cz\u0119\u015b\u0107 z nich, zg\u0142aszaj\u0105c wiele zastrze\u017ce\u0144,  wycofa\u0142a si\u0119. Natomiast wracaj\u0105c do przyczyn odwo\u0142ania przetargu:  ujawniono te\u017c braki w dokumentacji post\u0119powania przetargowego i jej  ewidencjonowaniu (wed\u0142ug stanu na marzec 2007 r. a\u017c 60 proc. dokument\u00f3w  nie zarejestrowano w Kancelarii AMW). Nie prowadzono protoko\u0142u  post\u0119powania, eksperci bior\u0105cy udzia\u0142 w posiedzeniach komisji  przetargowej nie z\u0142o\u017cyli w nale\u017cytych terminach o\u015bwiadcze\u0144 o braku  konfliktu interes\u00f3w przed rozpocz\u0119ciem negocjacji z oferentami (zosta\u0142o  to zrobione ex post, w nowym sk\u0142adzie komisji). Prace komisji w nowym  sk\u0142adzie ujawni\u0142y, \u017ce zaistnia\u0142y rozbie\u017cno\u015bci pomi\u0119dzy Wst\u0119pnymi  Za\u0142o\u017ceniami Taktyczno-Technicznymi a Warunkami Przetargu, kt\u00f3re to WZTT  powinny by\u0142y stanowi\u0107 podstaw\u0119 Warunk\u00f3w. Przyj\u0119ta hierarchia wa\u017cno\u015bci  grup parametr\u00f3w i cech samolotu preferowa\u0142a samoloty o wysokich kosztach  eksploatacyjnych, w tym o du\u017cym zu\u017cyciu paliwa oraz przestarza\u0142ej  konstrukcji. Chodzi\u0142o o wart setki milion\u00f3w z\u0142otych przetarg na samoloty  dla najwa\u017cniejszych os\u00f3b w pa\u0144stwie. Dlatego nie mo\u017cna by\u0142o dopu\u015bci\u0107 do  kompromitacji i zarzut\u00f3w m.in. o ba\u0142agan w dokumentacji.<br \/>\r\n<br \/>\r\n<strong>Minister  Sikorski powtarza jednak, \u017ce to Aleksander Szczyg\u0142o rozwi\u0105za\u0142 przetarg  na nowe samoloty, kt\u00f3ry Sikorski przygotowa\u0142 wraz ze specjalistami,  m.in. z Transparency International Polska.<\/strong><br \/>\r\n&#8211; Rzeczywi\u015bcie,  przygotowany i og\u0142oszony przez niego przetarg by\u0142 pod sta\u0142ym nadzorem  niezale\u017cnych obserwator\u00f3w. Tyle \u017ce minister Sikorski nie m\u00f3wi, jak ta  wsp\u00f3\u0142praca przebiega\u0142a i czym si\u0119 sko\u0144czy\u0142a. W tej szczytnej idei  zwi\u0105zanej z obserwatorami ju\u017c na pocz\u0105tku w MON pope\u0142niono b\u0142\u0105d. Za  swoj\u0105 prac\u0119 obserwatorzy otrzymywali bowiem pieni\u0105dze od zamawiaj\u0105cego, a  to stoi w sprzeczno\u015bci z podstawow\u0105 rol\u0105, jak\u0105 maj\u0105 spe\u0142nia\u0107 tacy  obserwatorzy, a mianowicie &#8211; niezale\u017cno\u015bci\u0105. Do tego obserwatorzy  uporczywie bronili ewidentnie nieobiektywnych kryteri\u00f3w oceny,  sugerowali uzupe\u0142nienie dokumentacji ex post, nie reagowali na  nieprawid\u0142owo\u015bci, a nawet ignorowanie procedur post\u0119powania  przetargowego i zasad prowadzenia dokumentacji. Wiele m\u00f3wi\u0105cym faktem o  ocenie tej wsp\u00f3\u0142pracy jest to, \u017ce po oficjalnym podpisaniu Porozumienia o  wsp\u00f3\u0142pracy pomi\u0119dzy MON i Transparency International Polska &#8211;  stowarzyszenia dzia\u0142aj\u0105cego na rzecz przeciwdzia\u0142ania korupcji, w marcu  2007 r., za kadencji ministra Szczyg\u0142y, TI Polska poprosi\u0142o o zmian\u0119  dotychczasowych obserwator\u00f3w przebiegu przetargu. Warto te\u017c zajrze\u0107 do  doniesie\u0144 medialnych z tamtego okresu, omawiaj\u0105cych przetarg i jego  warunki. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ekspert\u00f3w, ale te\u017c cz\u0119\u015b\u0107 oferent\u00f3w, zarzuca\u0142a MON  przygotowanie przetargu pod konkretnego producenta, kt\u00f3ry to producent w  ich zgodnej opinii nie posiada\u0142 odpowiedniego dla przewozu VIP-\u00f3w  samolotu. Przypomn\u0119, \u017ce &#8211; wed\u0142ug medi\u00f3w &#8211; producentem tym by\u0142 Embraer, z  kt\u00f3rym niedawno, bez przeprowadzenia przetargu, MON podpisa\u0142o wart\u0105  oko\u0142o 200 mln z\u0142 umow\u0119 czarteru samolot\u00f3w do obs\u0142ugi lot\u00f3w  najwa\u017cniejszych os\u00f3b w pa\u0144stwie. <br \/>\r\n<br \/>\r\n<strong>Jeszcze w styczniu tego roku  Aleksander Szczyg\u0142o, szef Biura Bezpiecze\u0144stwa Narodowego, wskazywa\u0142,  \u017ce czarter to rozwi\u0105zanie poch\u0142aniaj\u0105ce tyle samo pieni\u0119dzy, ile zakup  dw\u00f3ch nowych maszyn dla 36. Specjalnego Pu\u0142ku Lotnictwa Transportowego.<\/strong><br \/>\r\n&#8211;  W opinii wielu ekspert\u00f3w, rozwi\u0105zania, kt\u00f3re wcze\u015bniej przygotowywa\u0142  minister Bogdan Klich, a po 10 kwietnia 2010 roku to, kt\u00f3re zrealizowa\u0142,  jest z\u0142e z wielu powod\u00f3w, a najwa\u017cniejsze z nich to brak zapewnienia  odpowiedniego poziomu bezpiecze\u0144stwa i koszty. Minister Klich nie  skorzysta\u0142, nawet poprzez modyfikacj\u0119, z przygotowanych materia\u0142\u00f3w i nie  og\u0142osi\u0142 przetargu na nowe samoloty dla VIP-\u00f3w przez ponad dwa lata  swojej pracy w MON. Nie znam podstaw i analiz, na kt\u00f3rych oparto decyzje  o wyborze embraer\u00f3w. Przed katastrof\u0105 starano si\u0119 o przygotowanie  jakiego\u015b przetargu, po 10 kwietnia bez przetargu podpisano umow\u0119. Takie  dzia\u0142ania i wcze\u015bniejsze w tym obszarze powinny by\u0107 wyja\u015bnione. Za  kadencji ministra Szczyg\u0142y wsp\u00f3lnie z przedstawicielami Dow\u00f3dztwa Si\u0142  Powietrznych, Agencji Mienia Wojskowego i przedstawicielami dysponent\u00f3w  samolot\u00f3w VIP, kancelariami Prezydenta RP, Senatu i Sejmu RP oraz  Prezesa Rady Ministr\u00f3w dokonano uzgodnie\u0144 i opracowano na nowo projekt  Wst\u0119pne Za\u0142o\u017cenia Taktyczno-Techniczne oraz przedstawiono propozycj\u0119  kompleksowego rozwi\u0105zania problemu przewozu lotniczego wa\u017cnych os\u00f3b w  pa\u0144stwie. Minister Szczyg\u0142o wyda\u0142 21 wrze\u015bnia 2007 roku decyzj\u0119 w  sprawie wyposa\u017cenia Si\u0142 Zbrojnych RP w nowe samoloty do przewozu VIP  oraz zleci\u0142 opracowanie wszystkich g\u0142\u00f3wnych dokument\u00f3w do ko\u0144ca 2007  roku, tak aby nowy przetarg m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 jak najszybciej og\u0142oszony.  Ostatni\u0105 jego decyzj\u0105 w tej sprawie by\u0142o powo\u0142anie w listopadzie 2007  roku Komisji Przetargowej. W wyniku tych wszystkich &#8211; pokr\u00f3tce tylko  om\u00f3wionych &#8211; dzia\u0142a\u0144 i przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 5 marca 2008 roku nast\u0119pca ministra  Szczyg\u0142y, Bogdan Klich, po otrzymaniu z Ministerstwa Gospodarki za\u0142o\u017ce\u0144  do oferty offsetowej dysponowa\u0142 ju\u017c kompletem dokumentacji niezb\u0119dnej  do og\u0142oszenia nowego przetargu. Ale go nie og\u0142osi\u0142 i nie zrobi\u0142 tego  przez ponad dwa lata swojej kadencji. Co bardzo ciekawe &#8211; i na to  chcia\u0142bym zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 &#8211; ju\u017c nast\u0119pnego dnia, tj. 6 marca 2008 roku,  odby\u0142o si\u0119 spotkanie w MON z udzia\u0142em Marcina Idzika, dzisiejszego  wiceministra, wtedy pe\u0142nomocnika MON ds. procedur antykorupcyjnych, na  kt\u00f3rym rozwa\u017cano zakup trzech nowych samolot\u00f3w lub trzech u\u017cywanych.  Taka decyzja oznacza\u0142a de facto odst\u0105pienie od og\u0142oszenia przetargu i  rozpocz\u0119cie wi\u0119kszo\u015bci prac od nowa. Dzi\u015b sugeruje si\u0119, \u017ce za brak  samolot\u00f3w odpowiada \u015bp. Aleksander Szczyg\u0142o. By\u0107 mo\u017ce zrozumia\u0142bym, \u017ce  kto\u015b ma swojego faworyta w przetargu, \u017ce kto\u015b inny nie potrafi lub boi  si\u0119 podejmowa\u0107 decyzje. Ale nie mog\u0119 milcze\u0107, gdy win\u0119 za w\u0142asne  dzia\u0142ania lub ich brak zrzuca si\u0119 na cz\u0142owieka, kt\u00f3ry nie mo\u017ce si\u0119  broni\u0107, bo zgin\u0105\u0142 tragicznie 10 kwietnia tego roku.<br \/>\r\n<br \/>\r\n<strong>Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Przetarg na zakup samolot\u00f3w dla VIP-\u00f3w przygotowany i og\u0142oszony przez Rados\u0142awa Sikorskiego by\u0142 pod sta\u0142ym nadzorem niezale\u017cnych obserwator\u00f3w. Tyle \u017ce minister Sikorski nie m\u00f3wi, jak ta wsp\u00f3\u0142praca przebiega\u0142a i czym si\u0119 sko\u0144czy\u0142a. W tej szczytnej idei zwi\u0105zanej z obserwatorami ju\u017c na pocz\u0105tku w MON pope\u0142niono b\u0142\u0105d. Za swoj\u0105 prac\u0119 obserwatorzy otrzymywali pieni\u0105dze od zamawiaj\u0105cego, a [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[8],"tags":[98,104],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26709"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26709"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26709\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26709"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26709"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26709"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}