{"id":26407,"date":"2010-08-31T20:10:20","date_gmt":"2010-09-01T01:10:20","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=26407"},"modified":"2010-08-31T20:10:20","modified_gmt":"2010-09-01T01:10:20","slug":"smolensk-pasazerowie-tu-154-powinni-przezyc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=26407","title":{"rendered":"Smole\u0144sk: Pasa\u017cerowie Tu-154 powinni prze\u017cy\u0107"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Stenogramy rozm\u00f3w w kokpicie w badaniu katastrof  s\u0105 zawsze materia\u0142em jedynie pomocniczym. Najistotniejsze s\u0105 informacje  ze skrzynki rejestruj\u0105cej parametry lotu. To, \u017ce ich dotychczas nie  opublikowano, jest dla mnie najbardziej zagadkowe i oburzaj\u0105ce. Dopiero  te dane mog\u0142yby nam wiele wyja\u015bni\u0107 &#8211; z kapitanem Januszem Wi\u0119ckowskim,  wieloletnim pilotem Tu-154, rozmawiaj\u0105 Leszek Misiak i Grzegorz  Wierzcho\u0142owski<\/strong><\/em><\/p>\r\n\r\n<p><strong>Ze stenogram\u00f3w wynika, \u017ce Tu-154 z par\u0105  prezydenck\u0105 na pok\u0142adzie odebra\u0142 sygna\u0142 markera bli\u017cszej radiolatarni  na wysoko\u015bci 20 m, w dodatku sygna\u0142 przerywa\u0142. Komendy wie\u017cy w Smole\u0144sku  te\u017c by\u0142y sp\u00f3\u017anione i mija\u0142y si\u0119 z rzeczywisto\u015bci\u0105. Ze stenogram\u00f3w  wy\u0142ania si\u0119 niejasny obraz katastrofy.<\/strong><br \/>\r\n Stenogramy rozm\u00f3w w  kokpicie w badaniu katastrof s\u0105 zawsze materia\u0142em jedynie pomocniczym.  Najistotniejsze s\u0105 informacje ze skrzynki rejestruj\u0105cej parametry lotu.<br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Dlaczego wi\u0119c ich dotychczas nie opublikowano?<\/strong><br \/>\r\n To  jest dla mnie najbardziej zagadkowe i oburzaj\u0105ce. Dopiero te dane  mog\u0142yby nam wiele wyja\u015bni\u0107. Gdy samolot podchodzi do l\u0105dowania, ta\u015bma w  czarnej skrzynce rejestruj\u0105cej parametry przesuwa si\u0119 dwa razy szybciej,  wa\u017cny jest zapis co do u\u0142amka sekundy &#8211; pr\u0119dko\u015bci samolotu, wysoko\u015bci,  pr\u0119dko\u015bci wznoszenia i opadania. Opublikowania tych danych powinni ju\u017c  dawno za\u017c\u0105da\u0107 kieruj\u0105cy naszym \u015bledztwem i rz\u0105d. <br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Na razie jednak ich nie znamy. Wiemy tylko, \u017ce samolot zboczy\u0142 ze \u015bcie\u017cki schodzenia i \u015bcina\u0142 drzewa.<\/strong><br \/>\r\n Na  ca\u0142ym \u015bwiecie obowi\u0105zuje zasada, \u017ce kilometr od progu pasa nie powinno  by\u0107 \u017cadnego drzewa, \u017cadnych przeszk\u00f3d, zar\u00f3wno na lotniskach wojskowych,  jak i cywilnych. A tam by\u0142y drzewa na wysoko\u015bci radiolatarni\u2026<br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Samolot nie lecia\u0142 wprost na pr\u00f3g pasa.<\/strong><br \/>\r\n To  nie ma znaczenia, oni byli zaledwie 30-40 m z boku pasa, skorygowanie  kursu to tylko ma\u0142y ruch wolantem. W tej odleg\u0142o\u015bci od osi pasa nie  powinno by\u0107 drzew. <br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Pilot podawa\u0142 wysoko\u015b\u0107 zni\u017cania do 20  m, absolutnie nic nie widz\u0105c, bo by\u0142a bardzo g\u0119sta mg\u0142a. Wydaje si\u0119 to  wr\u0119cz niemo\u017cliwe. A przecie\u017c, nie maj\u0105c \u017cadnej widoczno\u015bci ju\u017c na  wysoko\u015bci 70 m (tyle wed\u0142ug karty podej\u015bcia lotniska Smole\u0144sk-Siewiernyj  wynosi wysoko\u015b\u0107 decyzyjna), nie m\u00f3g\u0142 wed\u0142ug procedur podchodzi\u0107 do  l\u0105dowania. Czy do\u015bwiadczony pilot, w dodatku maj\u0105cy na pok\u0142adzie tak\u0105  delegacj\u0119, powinien si\u0119 tak zachowa\u0107?<br \/>\r\n <\/strong>Nie wyobra\u017cam sobie  takiej sytuacji, \u017ce piloci nie widz\u0105 ziemi, a nawigator spokojnie  odlicza wysoko\u015b\u0107 a\u017c do 20 m. Je\u015bli do tego dosz\u0142o, to znaczy, \u017ce musia\u0142a  nast\u0105pi\u0107 jaka\u015b awaria. Ka\u017cdy normalnie my\u015bl\u0105cy pilot, nie widz\u0105c ziemi  na tak ma\u0142ej wysoko\u015bci, poderwa\u0142by samolot na drugi kr\u0105g, czyli  odlecia\u0142. Uwa\u017cam, \u017ce oni stracili panowanie nad sterowaniem samolotu.  Wed\u0142ug mnie, mog\u0142o doj\u015b\u0107 do awarii silnika w ogonie samolotu, kt\u00f3ry  rozrywaj\u0105c si\u0119, przeci\u0105\u0142 gumowe przewody hydrauliczne i samolot straci\u0142  sterowno\u015b\u0107. Dlatego dla mnie najwa\u017cniejsze jest poznanie, jak wygl\u0105da  komora tego silnika. W tej sprawie dzwoni\u0142em nawet do Edmunda Klicha.  Powiedzia\u0142em, \u017ce mia\u0142em podobny przypadek podczas podej\u015bcia na lotnisko  Orly w Pary\u017cu i utraci\u0142em silnik. Na szcz\u0119\u015bcie zd\u0105\u017cy\u0142em go wy\u0142\u0105czy\u0107,  zanim si\u0119 rozlecia\u0142.<br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Drugi pilot Tu-154 mjr Robert Grzywna na 80 m powiedzia\u0142: odchodzimy.<\/strong><br \/>\r\n I  tak naprawd\u0119 nie wiemy, co dalej si\u0119 dzia\u0142o. Wszystko, co nast\u0105pi\u0142o  potem, jest wbrew logice latania, je\u015bli za\u0142o\u017cymy &#8211; jak twierdzi MAK &#8211; \u017ce  mieli sprawny samolot. <br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Rz\u0105dowy Tu-154 &#8211; jak powiedzia\u0142  nam jeden z ekspert\u00f3w &#8211; w ostatnich sekundach lotu zachowywa\u0142 si\u0119 tak,  jakby uszkodzeniu uleg\u0142 serwozaw\u00f3r instalacji hydraulicznej wspomagania  sterowania samolotem. Mg\u0142a mog\u0142a utrzymywa\u0107 zawieszone cz\u0105stki (opary)  substancji olejowej lub innej, kt\u00f3ra (podobnie jak py\u0142 wulkaniczny), gdy  dostanie si\u0119 do powolnego serwozaworu hydraulicznego steru, zatyka go,  powoduj\u0105c jego dezorganizacj\u0119 funkcyjn\u0105, czyli odwr\u00f3cenie dzia\u0142ania.<br \/>\r\n <\/strong>W  tupolewie s\u0105 trzy niezale\u017cne instalacje hydrauliczne, kt\u00f3re otwieraj\u0105  si\u0119 i zamykaj\u0105, powoduj\u0105c odpowiednie wychylenie steru g\u0142\u0119boko\u015bci, steru  kierunku i lotek. Dopiero uszkodzenie tych trzech instalacji spowoduje  utrat\u0119 sterowno\u015bci. Je\u015bli cho\u0107 jedna z instalacji jest sprawna, samolot  jest sterowny. Chyba \u017ce &#8211; tak jak wspomnia\u0142em &#8211; silnik \u015brodkowy uleg\u0142by  awarii i dosz\u0142o do jego rozerwania. Na zdj\u0119ciach z terenu katastrofy  wida\u0107 jeden z <a id=\"anchorbbtBubble640\" href=\"javascript:void(0)\">dysk\u00f3w <\/a> turbiny &#8211; jest on ca\u0142y, le\u017cy na ziemi. Gdyby spad\u0142 z silnikiem rozerwanym po uderzeniu, nie powinien by\u0107 ca\u0142y. <br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Mo\u017ce wypad\u0142, gdy samolot obraca\u0142 si\u0119 o 180 stopni po uderzeniu w drzewo?<\/strong><br \/>\r\n \u015aci\u0119cie takiej brzozy nie spowoduje wykonania przez samolot p\u00f3\u0142beczki. To jest masa 90 t. <br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Podobnie  stwierdzi\u0142 w wypowiedzi dla \u201eGP\u201d ekspert, prof. Zdobys\u0142aw Goraj z  Wydzia\u0142u Mechanicznego Energetyki i Lotnictwa Politechniki Warszawskiej.  Powiedzia\u0142, \u017ce zderzenie z brzoz\u0105 przy masie ok. 100 t nie mia\u0142o  \u017cadnego wp\u0142ywu na lot tupolewa. Ale wed\u0142ug MAK uderzenie w brzoz\u0119 urwa\u0142o  cz\u0119\u015b\u0107 skrzyd\u0142a\u2026 <br \/>\r\n <\/strong>Mog\u0142o urwa\u0107, bo to jest du\u017ca pr\u0119dko\u015b\u0107, ale  nie mog\u0142o spowodowa\u0107 wykonania p\u00f3\u0142beczki. Je\u015bli po zderzeniu z tym  drzewem samolot utraci\u0142 sterowno\u015b\u0107, poniewa\u017c wyciek\u0142 p\u0142yn hydrauliczny  wskutek urwania ko\u0144c\u00f3wki skrzyd\u0142a, co jest mo\u017cliwe, to si\u0142a bezw\u0142adno\u015bci  przyziemi\u0142aby go ko\u0142ami do ziemi, na pomieszczenia baga\u017cowe, kt\u00f3re s\u0105  pod pod\u0142og\u0105 w cz\u0119\u015bci pasa\u017cerskiej. To zamortyzowa\u0142oby uderzenie. Samolot  m\u00f3g\u0142by lekko si\u0119 przechyli\u0107, ale nie obr\u00f3ci\u0107 o 180 stopni! Przy takim  przyziemieniu si\u0142a uderzenia spowodowa\u0142aby u pasa\u017cer\u00f3w roz\u0142o\u017cenie  ci\u0119\u017caru na po\u015bladki i kr\u0119gos\u0142up i s\u0105dz\u0119, \u017ce w takiej sytuacji wiele os\u00f3b  prze\u017cy\u0142oby katastrof\u0119. <br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>A gdyby samolot by\u0142 sprawny, czy m\u00f3g\u0142by wykona\u0107 taki obr\u00f3t?<\/strong><br \/>\r\n Je\u015bli by\u0142by sprawny, to wykonanie p\u00f3\u0142beczki wymaga\u0142oby dzia\u0142ania pilota. Ale po co? Dla fantazji? Absurd.<br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Mo\u017ce  wi\u0119c zadzia\u0142a\u0142a jaka\u015b nieznana si\u0142a, samolot przekozio\u0142kowa\u0142 i rozpad\u0142  si\u0119 na drobne kawa\u0142ki? W \u201eGP\u201d opublikowali\u015bmy ma\u0142o znane zdj\u0119cia  Rautersa, na kt\u00f3rym wida\u0107 ko\u0142a Tu-154 ca\u0142e w b\u0142ocie. Mo\u017ce samolot  rzeczywi\u015bcie przyziemia\u0142 i w\u00f3wczas co\u015b si\u0119 sta\u0142o, zadzia\u0142a\u0142a jaka\u015b si\u0142a,  kt\u00f3ra spowodowa\u0142a jego obr\u00f3t?<\/strong><br \/>\r\n Jaka?<br \/>\r\n <strong><br \/>\r\n My\u015blimy o \u201eteorii spiskowej\u201d.<br \/>\r\n <\/strong>Nie  jestem zwolennikiem teorii spiskowych, my\u015bl\u0119, \u017ce co\u015b si\u0119 sta\u0142o z  samolotem. Dwie katastrofy polskich I\u0142\u00f3w-62, kt\u00f3re maj\u0105 te same silniki  co Tu-154, by\u0142y spowodowane rozerwaniem silnika, kt\u00f3re zablokowa\u0142o ster  g\u0142\u0119boko\u015bci. Dlatego chcia\u0142bym wreszcie zobaczy\u0107 zapis pracy silnik\u00f3w:  jakie mia\u0142y ustawione moce, jakie by\u0142y temperatury gaz\u00f3w wylotowych za  turbinami. Bo nawet gdy silnik \u015brodkowy si\u0119 kr\u0119ci\u0142, trac\u0105c swoj\u0105 moc,  kiedy rozpada\u0142 si\u0119 na kawa\u0142ki, dalej pokazywa\u0142 obroty, bo warto\u015b\u0107  obrot\u00f3w mo\u017ce by\u0107 pobierana ze spr\u0119\u017carki albo z pierwszego stopnia  turbiny. <br \/>\r\n Mo\u017ce jednak by\u0142o tak, jak twierdzi gen. Anodina: uderzenie w  drzewo spowodowa\u0142o upadek Tu-154 grzbietem o ziemi\u0119 i dlatego wszyscy  zgin\u0119li?<br \/>\r\n Teoria z drzewem &#8211; powtarzam raz jeszcze &#8211; mnie nie  przekonuje. Czy znaj\u0105 panowie przebieg katastrofy I\u0142a-62 w Lasach  Kabackich? Samolot ci\u0105\u0142 jak brzytwa wierzcho\u0142ki wielu drzew, i to  grubych.<br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Skrzyde\u0142 nie pourywa\u0142?<br \/>\r\n <\/strong>Pourywa\u0142, ale  ci\u0105\u0142 drzewa r\u00f3wno do samego ko\u0144ca, lec\u0105c w normalnej pozycji. A w  Smole\u0144sku \u015bci\u0105\u0142 jedno wi\u0119ksze drzewo, bo nie licz\u0119 tych ma\u0142ych, i to  mia\u0142o by\u0107 przyczyn\u0105 wykonania p\u00f3\u0142beczki\u2026<br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Podobno kpt. Protasiuk powiedzia\u0142: \u201epatrzcie, jak l\u0105duj\u0105 debe\u015bciaki\u201d.<br \/>\r\n <\/strong>Ale  nie powiedzia\u0142: \u201epatrzcie, jestem samob\u00f3jc\u0105, poka\u017c\u0119 wam, jak si\u0119 zabija  ludzi\u201d. \u015acie\u017cka schodzenia z 5 do 16 m na sekund\u0119 wskazuje, \u017ce tego nie  m\u00f3g\u0142 zrobi\u0107 cz\u0142owiek \u015bwiadomy, zdrowy na umy\u015ble, w sprawnym samolocie.  Je\u017celi za\u0142oga zdawa\u0142a sobie spraw\u0119 z tego, co robi, nie powinno doj\u015b\u0107 do  tej katastrofy. To byli normalni ludzie, kt\u00f3rzy mieli rodziny, nie  chcieli zabi\u0107 ani siebie, ani innych. Lata\u0142em Tu-154 pi\u0119\u0107 i p\u00f3\u0142 roku w  LOT, wylata\u0142em na nim 2500 godzin. To jest dobry samolot, najlepszy z  rosyjskich maszyn, jakie u <a id=\"anchorbbtBubble1155\" href=\"javascript:void(0)\">nas <\/a> lata\u0142y. Wbrew temu jednak, co m\u00f3wi\u0105 Rosjanie, by\u0142o sporo wypadk\u00f3w tych  samolot\u00f3w w ZSRR z powodu awarii silnika &#8211; 66 katastrof na 1000  wyprodukowanych samolot\u00f3w. <br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Winnych ju\u017c wskazano &#8211; pilot\u00f3w, kt\u00f3rzy za wszelk\u0105 cen\u0119 starali si\u0119 wyl\u0105dowa\u0107.<\/strong><br \/>\r\n Niekt\u00f3rzy  dziennikarze ju\u017c maj\u0105 winnych i naprowadzaj\u0105 swoich rozm\u00f3wc\u00f3w, by to  potwierdzili: durni piloci l\u0105dowali, a naciska\u0142 na nich prezydent lub  gen. B\u0142asik. Zna\u0142em gen. B\u0142asika. To by\u0142 wspania\u0142y dow\u00f3dca. Oni go ju\u017c  wskazali jako winnego, a Palikot m\u00f3wi o krwi na r\u0119kach prezydenta. To  poni\u017cej krytyki. Niestety, ani polscy prokuratorzy, ani rz\u0105dz\u0105cy nic nie  zrobili, by\u015bmy poznali prawd\u0119 o tej tragedii. I to mnie dziwi. Ja nie  szukam winnego, nie wskazuj\u0119 go, lecz chc\u0119 pozna\u0107 prawd\u0119. By\u0107 mo\u017ce  piloci te\u017c pope\u0142nili b\u0142\u0119dy, ale najpierw chcia\u0142bym zobaczy\u0107 parametry  pracy silnik\u00f3w, instalacji hydraulicznej i inne. Z oryginalnych  skrzynek, a nie z kopii, bo ka\u017cdy materia\u0142 mo\u017cna sfa\u0142szowa\u0107. Oryginalne  materia\u0142y s\u0105 jednak przed nami ukrywane. <br \/>\r\n <br \/>\r\n <strong>Co pana najbardziej zastanawia lub dziwi w tej sprawie?<\/strong><br \/>\r\n Podej\u015bcie  ludzi, kt\u00f3rzy powinni dzia\u0142a\u0107 w kierunku wyja\u015bnienia prawdy o tej  katastrofie, lecz nie wykorzystuj\u0105 swojej w\u0142adzy i mo\u017cliwo\u015bci. <br \/>\r\n <strong><br \/>\r\n Wierzy pan, \u017ce kiedy\u015b t\u0119 prawd\u0119 poznamy?<\/strong><br \/>\r\n Mimo wszystko wierz\u0119, \u017ce pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej tak si\u0119 stanie.<\/p>\r\n\r\n<p><strong><em><br \/>\r\nLeszek Misiak, Grzegorz Wierzcho\u0142owski<\/em><\/strong><br \/>\r\n &#8222;Gazeta Polska&#8221;, 31-08-2010 07:58","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Stenogramy rozm\u00f3w w kokpicie w badaniu katastrof s\u0105 zawsze materia\u0142em jedynie pomocniczym. Najistotniejsze s\u0105 informacje ze skrzynki rejestruj\u0105cej parametry lotu. To, \u017ce ich dotychczas nie opublikowano, jest dla mnie najbardziej zagadkowe i oburzaj\u0105ce. Dopiero te dane mog\u0142yby nam wiele wyja\u015bni\u0107 &#8211; z kapitanem Januszem Wi\u0119ckowskim, wieloletnim pilotem Tu-154, rozmawiaj\u0105 Leszek Misiak i Grzegorz Wierzcho\u0142owski Ze [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[139],"tags":[137],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26407"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26407"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26407\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26407"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26407"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26407"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}