{"id":25886,"date":"2010-08-17T22:13:24","date_gmt":"2010-08-18T03:13:24","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=25886"},"modified":"2010-08-17T22:13:24","modified_gmt":"2010-08-18T03:13:24","slug":"dekrucyfikacja-w-prl-filip-musial","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=25886","title":{"rendered":"Dekrucyfikacja w PRL – Filip Musia\u0142<\/em>"},"content":{"rendered":"

Propaganda komunistyczna przedstawia\u0142a wiernych broni\u0105cych Ko\u015bcio\u0142a i krzy\u017ca jako wiedziony przez fanatyczne staruszki t\u0142um chuligan\u00f3w i kryminalist\u00f3w. Funkcjonariusze aparatu represji stawali si\u0119 za\u015b statecznymi str\u00f3\u017cami prawa w komunistycznym „raju” nad Wis\u0142\u0105<\/strong><\/em><\/p>\r\n\r\n

Walka z komunizmem by\u0142a walk\u0105 o krzy\u017c; batali\u0105 z materializmem nios\u0105cym duchow\u0105 pustk\u0119, kt\u00f3rego wyznawcy zmierzali do zniszczenia wiary i jej symboli. W propagandzie re\u017cimu ci, kt\u00f3rzy usuwali krzy\u017ce, reprezentowali zawsze „\u015bwiat\u0142e si\u0142y” – byli rozwa\u017cnymi obywatelami zmierzaj\u0105cymi do harmonijnego wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego na zasadzie r\u00f3wnouprawnienia pogl\u0105d\u00f3w. Obro\u0144c\u00f3w krzy\u017ca przedstawiano jako sfanatyzowan\u0105 dzicz, burz\u0105c\u0105 spo\u0142eczn\u0105 zgod\u0119, j\u0105trz\u0105c\u0105, prowokuj\u0105c\u0105 konflikt ze statecznymi i rozs\u0105dnymi w\u0142adzami pa\u0144stwowymi.<\/strong>
\r\n
\r\n„Ludowa” Polska, okaleczona terytorialnie, pozbawiona elity, kt\u00f3ra zosta\u0142a wymordowana przez obu okupant\u00f3w, a po wojnie by\u0142a dobijana przez Sowiet\u00f3w i narzucon\u0105 przez nich komunistyczn\u0105 w\u0142adz\u0119, mia\u0142a \u0142atwo poddawa\u0107 si\u0119 czerwonej rewolucji. Zmiana granic, wysiedlenia, powszechny terror mia\u0142y dope\u0142ni\u0107 wojennych strat i zniszcze\u0144 – zerwa\u0107 wi\u0119zi spo\u0142eczne, unicestwi\u0107 \u015brodowiska lokalne, rozbi\u0107 rodziny. Miejsce wsp\u00f3lnoty powinny – w my\u015bl tej taktyki – zaj\u0105\u0107 samotne jednostki – podatne na manipulacj\u0119 i indoktrynacj\u0119. Po zniszczeniu Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego, rozbiciu zbrojnej i politycznej konspiracji, pacyfikacji jawnie dzia\u0142aj\u0105cych opozycjonist\u00f3w jedyn\u0105 wsp\u00f3lnot\u0105 przeciwstawiaj\u0105c\u0105 si\u0119 re\u017cimowi pozosta\u0142 Ko\u015bci\u00f3\u0142 i symbolizuj\u0105cy go znak: krzy\u017c.
\r\n Komuni\u015bci przyst\u0105pili wi\u0119c do walki z Ko\u015bcio\u0142em i krzy\u017cem – nazywanym przez nich „emblematem religijnym”. Ju\u017c pod koniec lat czterdziestych zacz\u0119to usuwa\u0107 krzy\u017ce z przestrzeni publicznej. Wcze\u015bniej zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce komuni\u015bci wykorzystywali je instrumentalnie. Jeszcze w 1947 r. stawiano je na sto\u0142ach, za kt\u00f3rymi siedzieli s\u0119dziowie skazuj\u0105cy dzia\u0142aczy niepodleg\u0142o\u015bciowych.
\r\nKrzy\u017ce powr\u00f3ci\u0142y do niekt\u00f3rych budynk\u00f3w u\u017cyteczno\u015bci publicznej po „odwil\u017cy” – w 1957 r. – gdy W\u0142adys\u0142aw Gomu\u0142ka, chc\u0105c zyska\u0107 spo\u0142eczne poparcie, udawa\u0142, \u017ce nie b\u0119dzie prowadzi\u0142 walki z Ko\u015bcio\u0142em. Jednak ju\u017c rok p\u00f3\u017aniej rozpocz\u0119to „akcj\u0119 dekrucyfikacyjn\u0105”. Przeciwko wiernym broni\u0105cym krzy\u017cy kierowano jednostki Milicji Obywatelskiej. Ponownie wr\u00f3ci\u0142y one – zw\u0142aszcza do szk\u00f3\u0142 – po Sierpniu ’80. Podw\u0142adni „cz\u0142owieka honoru” – ministra spraw wewn\u0119trznych Czes\u0142awa Kiszczaka – przeprowadzili akcj\u0119 usuwania krzy\u017cy po zako\u0144czeniu stanu wojennego na prze\u0142omie 1983 i 1984 roku.
\r\n
\r\nJak to by\u0142o w Nowej Hucie<\/strong>
\r\nNajg\u0142o\u015bniejsza w PRL by\u0142a walka o krzy\u017c w Nowej Hucie. Huta – sztandarowa budowa „Planu 6-letniego” mia\u0142a by\u0107 „miastem bez Boga”. Sprowadzano tam m\u0142odych ludzi z ca\u0142ej Polski, kt\u00f3rzy wyrwani ze swego naturalnego \u015brodowiska, najcz\u0119\u015bciej wiejskiego, gdzie silna by\u0142a wiara katolicka, poddawani byli gwa\u0142townej indoktrynacji. Cz\u0119\u015bci z nich nie uda\u0142o si\u0119 przepoczwarzy\u0107 w ateistycznego „cz\u0142owieka socjalistycznego”. Niekt\u00f3rzy z tych, kt\u00f3rzy w latach 50. si\u0119 zagubili, w latach 60. i 70. przeszli proces rekatolizacji. Mi\u0119dzy innymi dzi\u0119ki temu w latach 80. Nowa Huta stanowi\u0142a jedn\u0105 z wa\u017cniejszych wysp antyre\u017cimowego oporu. W procesie powrotu do wiary tych, kt\u00f3rzy pod naciskiem komunistycznej nagonki zagubili drog\u0119 do Boga, istotn\u0105 rol\u0119 odegra\u0142 sp\u00f3r o budow\u0119 ko\u015bcio\u0142a w Nowej Hucie.
\r\nStarania o jego powstanie podj\u0119to w czasie, gdy Nowa Huta by\u0142a jeszcze wielkim placem budowy z robotniczymi barakami. W\u00f3wczas nie by\u0142o mo\u017cliwe postawienie krzy\u017ca, a wszystkie kolejne petycje by\u0142y odrzucane przez w\u0142adze re\u017cimu. Wykorzystywano klasyczn\u0105 argumentacj\u0119: w nowohuckim re\u017cimowym tygodniku „Budujemy Socjalizm” pisano: „Dzi\u015b budownictwo mieszkaniowe sta\u0142o si\u0119 najbardziej pal\u0105cym, a zarazem trudnym problemem, gdy\u017c z jednej strony odczuwamy dotkliwy brak mieszka\u0144, a z drugiej nie mniej dotkliwy brak materia\u0142\u00f3w budowlanych. Jasn\u0105 jest rzecz\u0105, \u017ce w takiej sytuacji nie wolno nam zmarnowa\u0107 b\u0105d\u017a nieekonomicznie czy pochopnie wykorzysta\u0107 ani jednej ceg\u0142y, ani jednej z\u0142ot\u00f3wki. I pytam teraz, czy w \u015bwietle tych okoliczno\u015bci budowa kosztownego ko\u015bcio\u0142a w Nowej Hucie jest w tej chwili przedsi\u0119wzi\u0119ciem s\u0142usznym?”.
\r\nDopiero w czasie „odwil\u017cy” sytuacja si\u0119 zmieni\u0142a. Powracaj\u0105cy do w\u0142adzy Gomu\u0142ka, w poszukiwaniu spo\u0142ecznej popularno\u015bci zdecydowa\u0142 si\u0119 na zmian\u0119 taktyki w polityce wyznaniowej. Sens „odwil\u017cy” w sferze religijnej tak charakteryzowa\u0142 w 1958 r. Urz\u0105d ds. Wyzna\u0144: „Kompromisy, jakie zosta\u0142y dokonane, by\u0142y – rzecz prosta – przemianami taktycznymi, a nie ust\u0119pstwami ideologicznymi. S\u0105 pomy\u015blane jako metody skuteczniej ni\u017c dotychczas zbli\u017caj\u0105ce nasze spo\u0142ecze\u0144stwo do laicyzacji”.
\r\nW listopadzie 1956 r. Gomu\u0142ka przyj\u0105\u0142 delegacj\u0119 wiernych z Nowej Huty i zaakceptowa\u0142 pomys\u0142 budowy ko\u015bcio\u0142a. Decyzj\u0119 „zrzucono w d\u00f3\u0142” i ju\u017c miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej Wydzia\u0142 ds. Wyzna\u0144 Prezydium Wojew\u00f3dzkiej Rady Narodowej w Krakowie wyda\u0142 zgod\u0119 na budow\u0119 ko\u015bcio\u0142a w Nowej Hucie. W lutym nast\u0119pnego roku w\u0142adze miasta wyznaczy\u0142y miejsce, w kt\u00f3rym mia\u0142a powsta\u0107 \u015bwi\u0105tynia: „Mi\u0119dzy ulicami Majakowskiego – Marksa – budynkiem teatru kameralnego – zabudow\u0105 wschodniej granicy osiedla C-1”. 17 marca 1957 r. administrator apostolski metropolii krakowskiej ks. abp Eugeniusz Baziak po\u015bwi\u0119ci\u0142 krzy\u017c, kt\u00f3ry postawiono w miejscu, gdzie mia\u0142 stan\u0105\u0107 dom Bo\u017cy.
\r\n
\r\nUsun\u0105\u0107 krzy\u017c!<\/strong>
\r\nW 1958 r. Gomu\u0142ka podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o gwa\u0142townym „dokr\u0119ceniu \u015bruby” polityki wyznaniowej. Nakazy partyjnej wierchuszki szybko przekazano „w d\u00f3\u0142”. Pocz\u0105tkowo regionalne w\u0142adze op\u00f3\u017ania\u0142y zgod\u0119 na rozpocz\u0119cie budowy nowohuckiego ko\u015bcio\u0142a, a w pa\u017adzierniku 1959 r. uchyli\u0142y wcze\u015bniejsz\u0105 decyzj\u0119 o lokalizacji. Oznacza\u0142o to, \u017ce formalnie w\u0142adze nadal zgadzaj\u0105 si\u0119 na budow\u0119 ko\u015bcio\u0142a, jednak faktycznie nie ma miejsca, w kt\u00f3rym m\u00f3g\u0142by on powsta\u0107. W styczniu 1960 r. do kurii metropolitalnej w Krakowie wp\u0142yn\u0119\u0142o pismo, w kt\u00f3rym informowano, \u017ce dzia\u0142ka, na kt\u00f3rej stoi krzy\u017c, przeznaczona jest pod budow\u0119 szko\u0142y. Jednocze\u015bnie komuni\u015bci rozwi\u0105zali Komitet Budowy Ko\u015bcio\u0142a, a zgromadzone przez niego pieni\u0105dze zaw\u0142aszczyli, przeznaczaj\u0105c je na budow\u0119 szko\u0142y „tysi\u0105clatki”. W po\u0142owie kwietnia 1960 r. za\u017c\u0105dano usuni\u0119cia krzy\u017ca z dzia\u0142ki, a 27 kwietnia pojawili si\u0119 robotnicy zamierzaj\u0105cy tego dokona\u0107. Wierni stan\u0119li w jego obronie, przegonili pracownik\u00f3w. Na dzia\u0142ce gromadzi\u0142o si\u0119 coraz wi\u0119cej mieszka\u0144c\u00f3w Nowej Huty. Skierowanie do walki z nimi jednostek MO i ZOMO, wspieranych przez SB, rozpocz\u0119\u0142o rzeczywist\u0105 batali\u0119, kt\u00f3ra ogarn\u0119\u0142a tak\u017ce okoliczne ulice. W nocy sprowadzono dodatkowe „si\u0142y porz\u0105dkowe”, rozp\u0119dzaj\u0105c wiernych przy u\u017cyciu ostrej amunicji, co najmniej pi\u0119\u0107 os\u00f3b postrzelono, do dzi\u015b nie uda\u0142o si\u0119 ustali\u0107, czy by\u0142y ofiary \u015bmiertelne. Niezweryfikowane przekazy ustne m\u00f3wi\u0105 o dw\u00f3ch osobach zabitych. Op\u00f3r trwa\u0142 do 30 kwietnia, codziennie rano milicjanci za pomoc\u0105 pa\u0142ek przeganiali wiernych spod krzy\u017ca. Aresztowano niemal 500 os\u00f3b, cz\u0119\u015b\u0107 z nich skazano na kary do 5 lat wi\u0119zienia, na innych na\u0142o\u017cono grzywny.
\r\n
\r\n„Spokojni robotnicy” i „sfanatyzowany t\u0142um”<\/strong>
\r\nMetod\u0105 komunistycznych medi\u00f3w by\u0142o cz\u0119sto przemilczenie. Gdy uznano, \u017ce sprawa nie „rozla\u0142a” si\u0119 jeszcze po kraju, po prostu o niej nie wspominano. Gazety og\u00f3lnopolskie nie uzna\u0142y wydarze\u0144 w Nowej Hucie za warte odnotowania. Najwi\u0119ksze krakowskie dzienniki „Dziennik Polski” i „Gazeta Krakowska” (organ Komitetu Wojew\u00f3dzkiego PZPR) w pierwszych dniach po pacyfikacji Nowej Huty nie znalaz\u0142y miejsca na poinformowanie o walkach na ulicach „miasta bez Boga”. Dzie\u0144 po milicyjnej akcji redaktorzy woleli pisa\u0107 o trzecim dniu obrad zjazdu Zwi\u0105zku M\u0142odzie\u017cy Socjalistycznej, wizycie parlamentarzyst\u00f3w meksyka\u0144skich w Krakowie i nawrocie zimy w Europie Zachodniej. Z kolei 29 kwietnia informowano o 90. rocznicy urodzin Lenina i spodziewanej wizycie „grupy naukowc\u00f3w i technik\u00f3w radzieckich”.
\r\nDopiero w sobot\u0119, 30 kwietnia, opublikowano artyku\u0142y odwo\u0142uj\u0105ce si\u0119 do nowohuckich wydarze\u0144. „Dziennik Polski” relacj\u0119 z przebiegu utrzyma\u0142 w klasycznej formule: „w\u0142adze miejskie, przy zachowaniu wszelkich przepis\u00f3w prawnych, zarz\u0105dzi\u0142y podj\u0119cie wst\u0119pnych prac budowlanych” – \u0142\u0105cz\u0105cych si\u0119 z konieczno\u015bci\u0105 usuni\u0119cia krzy\u017ca. Natomiast „zaj\u015bcia na placu Teatralnym wywo\u0142a\u0142a grupa fanatycznych i zdezorientowanych kobiet”. Argumentowano nast\u0119pnie konieczno\u015b\u0107 wybudowania szko\u0142y, bo przecie\u017c ka\u017cde „op\u00f3\u017anienie budowy nowych obiekt\u00f3w szkolnych grozi dalszym pogorszeniem warunk\u00f3w nauczania”. Tymczasem przeciwko „rozwa\u017cnym” decyzjom w\u0142adz miejskich wyst\u0105pi\u0142a „grupa nieodpowiedzialnych jednostek, kt\u00f3re podsycaj\u0105c emocje religijne przypadkowych przechodni\u00f3w, porwa\u0142y za sob\u0105 przede wszystkim \u017c\u0105dnych sensacji wyrostk\u00f3w”. W konsekwencji tego „w ekscesy zostali zamieszani ludzie, kt\u00f3rym zabrak\u0142o samodzielnego s\u0105du; ulegaj\u0105c psychozie t\u0142umu, pozwolili oni zarazem kierowa\u0107 sob\u0105 nieodpowiedzialnym elementom”. By nie by\u0142o w\u0105tpliwo\u015bci, po czyjej stronie by\u0142a racja, dodawano: „jak\u017ce inna, spokojna by\u0142a postawa za\u0142\u00f3g robotniczych zak\u0142ad\u00f3w Nowej Huty” – kt\u00f3re nie zastrajkowa\u0142y. Nade wszystko jednak dziennikarze doceniali „organa porz\u0105dkowe”, kt\u00f3re przy pomocy „oddzia\u0142\u00f3w robotniczych” – „przywr\u00f3ci\u0142y bezpiecze\u0144stwo publiczne, unikaj\u0105c u\u017cycia ostrych \u015brodk\u00f3w, a swoj\u0105 rozwa\u017cn\u0105 postaw\u0105 spowodowa\u0142y, \u017ce oby\u0142o si\u0119 bez nieszcz\u0119\u015bliwych ofiar”. Podsumowano zatem: „organa porz\u0105dkowe zrobi\u0142y wi\u0119c to, do czego zosta\u0142y powo\u0142ane”.
\r\n W „Gazecie Krakowskiej” opisywano z kolei trudne kszta\u0142towanie si\u0119 nowohuckiej „klasy robotniczej”. Przestrzegano jednocze\u015bnie: „Reakcyjne elementy klerykalne d\u0105\u017cy\u0142y i d\u0105\u017c\u0105 do zak\u0142\u00f3cenia tego procesu, usi\u0142uj\u0105 wnie\u015b\u0107 w tradycj\u0119 i oblicze miasta \u015bredniowieczne elementy fanatyzmu i obskurantyzmu”. Nawi\u0105zywano nast\u0119pnie bezpo\u015brednio do wydarze\u0144 z placu Teatralnego: „Ostatnio pretekstem do tego uczyniono spraw\u0119 budownictwa sakralnego, usi\u0142uj\u0105c j\u0105trzy\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwo. C\u00f3\u017c bowiem innego chcia\u0142 osi\u0105gn\u0105\u0107 proboszcz z Bie\u0144czyc, odczytuj\u0105c niedawno z ambony list Prezydium Miejskiej Rady Narodowej, powiadamiaj\u0105cy, \u017ce w zwi\u0105zku z rozpocz\u0119ciem budowy szko\u0142y Tysi\u0105clecia w centrum Nowej Huty zachodzi potrzeba przeniesienia w inne miejsce znajduj\u0105cego si\u0119 tam krzy\u017ca”. T\u0142umaczono wi\u0119c: „Skutki tego rodzaju j\u0105trze\u0144 nie da\u0142y na siebie d\u0142ugo czeka\u0107. Grupa kobiet rozpocz\u0119\u0142a awantury, usi\u0142uj\u0105c uniemo\u017cliwi\u0107 prace budowlane. Brak nale\u017cytego i energicznego przeciwdzia\u0142ania w\u0142adz wykorzysta\u0142y chuliga\u0144skie i kryminalne elementy dla burd i awantur”.
\r\n Kolejne komentarze by\u0142y zb\u0119dne. Sprawa krzy\u017ca uton\u0119\u0142a w propagandzie „\u015bwi\u0119ta 1 Maja”. Podkre\u015blano wi\u0119c, \u017ce w pochodzie wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 4 tysi\u0105ce os\u00f3b, a „mieszka\u0144cy najm\u0142odszej dzielnicy Krakowa” powitali 1 maja w „\u015bwi\u0105tecznej atmosferze”.
\r\nKropk\u0119 nad „i” postawi\u0142 W\u0142adys\u0142aw Gomu\u0142ka, kt\u00f3ry przyjecha\u0142 do Krakowa w po\u0142owie maja, by uczestniczy\u0107 w obchodach Dnia Hutnika. W przedrukowywanym w gazetach i transmitowanym w radiu i telewizji przem\u00f3wieniu grzmia\u0142: „W tym mie\u015bcie dominuje coraz silniej \u015bwiadomo\u015b\u0107 wielkoprzemys\u0142owych, zdyscyplinowanych, oddanych sprawie socjalizmu robotnik\u00f3w. I to jest decyduj\u0105ce dla oblicza Nowej Huty, a nie pozosta\u0142e jeszcze resztki antyspo\u0142ecznych szumowin, kt\u00f3re niedawno da\u0142y o sobie zna\u0107 w gorsz\u0105cych chuliga\u0144skich ekscesach. Za\u0142oga Huty im. Lenina s\u0142usznie pot\u0119pi\u0142a haniebne wyczyny chuligan\u00f3w podszczutych przez kleryka\u0142\u00f3w (…)”. Pierwszy sekretarz wyznaczy\u0142 te\u017c cel, twierdz\u0105c, \u017ce pora: „usun\u0105\u0107 poza obr\u0119b miasta awanturnik\u00f3w i darmozjad\u00f3w”.
\r\n
\r\nSi\u0142y mi\u0142o\u015bci i nienawistnicy<\/strong>
\r\nZgodnie z zasadami propagandy przypominanymi przez Mieczys\u0142awa Jastruna „Poz\u00f3r, powtarzany bezustannie nabiera w ko\u0144cu znamion oczywisto\u015bci. Aby to si\u0119 sta\u0142o, powtarzany musi by\u0107 ci\u0105gle tak, aby sens jego zagubi\u0142 si\u0119 w ostatecznym wyniku”. Takim pozorem by\u0142 obraz obro\u0144c\u00f3w krzy\u017ca. Wskutek manipulacji komunist\u00f3w grupa wiernych dzia\u0142aj\u0105cych w s\u0142usznej sprawie „przeobra\u017ca\u0142a si\u0119” w wiedziony przez „fanatyczne staruszki t\u0142um chuligan\u00f3w i kryminalist\u00f3w”. Funkcjonariusze aparatu represji stawali si\u0119 za\u015b statecznymi str\u00f3\u017cami prawa d\u0105\u017c\u0105cymi do zapewnienia \u0142adu zburzonego przez dzia\u0142aj\u0105cych z politycznych pobudek nienawistnik\u00f3w, zmierzaj\u0105cych do zburzenia spokoju panuj\u0105cego w komunistycznym „raju” nad Wis\u0142\u0105.
\r\nCho\u0107 w Nowej Hucie, w miejscu, gdzie mia\u0142a stan\u0105\u0107 \u015bwi\u0105tynia, wybudowano szko\u0142\u0119, staraniem ks. kard. Karola Wojty\u0142y powsta\u0142 te\u017c, cho\u0107 gdzie indziej, oczekiwany ko\u015bci\u00f3\u0142 – Arka Pana. Nieopodal placu, w kt\u00f3rym w 1957 r. wkopano krzy\u017c, stoj\u0105 dzi\u015b ko\u015bci\u00f3\u0142 Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Pana Jezusa, a obok niego ods\u0142oni\u0119ty w listopadzie 2007 r. pomnik Krzy\u017ca Nowohuckiego.
\r\n<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Filip Musia\u0142<\/strong><\/em><\/p>\r\n\r\n

Autor jest pracownikiem Instytutu Pami\u0119ci Narodowej, kieruje Referatem Bada\u0144 Naukowych w oddzia\u0142owym biurze Edukacji Publicznej w Krakowie<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Propaganda komunistyczna przedstawia\u0142a wiernych broni\u0105cych Ko\u015bcio\u0142a i krzy\u017ca jako wiedziony przez fanatyczne staruszki t\u0142um chuligan\u00f3w i kryminalist\u00f3w. Funkcjonariusze aparatu represji stawali si\u0119 za\u015b statecznymi str\u00f3\u017cami prawa w komunistycznym „raju” nad Wis\u0142\u0105 Walka z komunizmem by\u0142a walk\u0105 o krzy\u017c; batali\u0105 z materializmem nios\u0105cym duchow\u0105 pustk\u0119, kt\u00f3rego wyznawcy zmierzali do zniszczenia wiary i jej symboli. W propagandzie […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[132,81],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25886"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25886"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25886\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25886"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25886"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25886"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}