{"id":25782,"date":"2010-08-16T09:36:43","date_gmt":"2010-08-16T14:36:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=25782"},"modified":"2010-08-16T09:37:47","modified_gmt":"2010-08-16T14:37:47","slug":"agentura-coraz-grozniejsza","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=25782","title":{"rendered":"Agentura coraz gro\u017aniejsza"},"content":{"rendered":"

Trzech genera\u0142\u00f3w, pani major i jej przyjaciel psycholog – rosyjski szpieg. To g\u0142\u00f3wni aktorzy afery, kt\u00f3ra wstrz\u0105sn\u0119\u0142a w\u0142a\u015bnie Czechami. Ale Rosjan, bardziej ni\u017c armia, interesuje czeski sektor energetyczny.<\/strong>\r\n\r\n

27 lipca praski dziennik \u201eMlada fronta Dnes\u201d napisa\u0142, \u017ce za niedawnymi nag\u0142ymi dymisjami trzech wysokich genera\u0142\u00f3w kryje si\u0119 afera szpiegowska. Co opr\u00f3cz stopnia \u0142\u0105czy\u0142o tych wa\u017cnych rang\u0105 dow\u00f3dc\u00f3w? Sekretarka prowadz\u0105ca kolejno ich gabinety – m\u0142oda pani major. Ta z kolei przyja\u017ani\u0142a si\u0119 z pewnym psychologiem, kt\u00f3ry okaza\u0142 si\u0119 by\u0107 rosyjskim szpiegiem.<\/p>\r\n\r\n

Czeska Mata Hari<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Czeski kontrwywiad zainteresowa\u0142 si\u0119 t\u0105 przyja\u017ani\u0105 pi\u0119\u0107 lat temu. Od tej pory \u015bledzi\u0142 kontakty Roberta Rachard\u017co, psychologa s\u0142u\u017cb wi\u0119ziennych, z m\u0142od\u0105 oficer pracuj\u0105c\u0105 w sztabie w O\u0142omu\u0144cu. Wcze\u015bniej by\u0142a zatrudniona w gabinetach kilku innych dow\u00f3dc\u00f3w armii czeskiej. Na pocz\u0105tku tego roku s\u0142u\u017cby postanowi\u0142y przyst\u0105pi\u0107 do akcji. Ale agent Rachard\u017co zdo\u0142a\u0142 zbiec do Rosji. Pani major zosta\u0142a zwolniona z armii, podobnie jak trzej genera\u0142owie, u kt\u00f3rych pracowa\u0142a.<\/p>\r\n\r\n

Franti\u0161ek Hrabal musia\u0142 opu\u015bci\u0107 fotel szefa Kancelarii Wojskowej Prezydenta Republiki Czeskiej, Josef Sedlak przesta\u0142 by\u0107 przedstawicielem Czech przy Naczelnym Dow\u00f3dztwie NATO w Europie, a Josef Proksz straci\u0142 stanowisko pierwszego zast\u0119pcy szefa Sztabu Generalnego Republiki Czeskiej. Media informowa\u0142y w\u00f3wczas, \u017ce genera\u0142owie odchodz\u0105 z armii na w\u0142asne \u017c\u0105danie.<\/p>\r\n\r\n

\u201eZidentyfikowali\u015bmy i wyeliminowali\u015bmy pr\u00f3b\u0119 przenikni\u0119cia rosyjskiego wywiadu wojskowego do wp\u0142ywowych struktur dow\u00f3dczych armii celem pozyskania poufnych informacji z najwy\u017cszych szczebli resortu obrony\u201d –<\/em> informowa\u0142 w czerwcu czeski wywiad wojskowy. Czy rzeczywi\u015bcie uda\u0142o si\u0119 \u201ewyeliminowa\u0107 pr\u00f3b\u0119\u201d?<\/p>\r\n\r\n

Trudno stwierdzi\u0107, czy ten optymistyczny przekaz jest zgodny z rzeczywisto\u015bci\u0105, czy jednak Czechy (a nawet NATO) nie ponios\u0142y strat na skutek dzia\u0142alno\u015bci szpiega i jego wtyczki w generalskich gabinetach. Co ciekawe, pani major pozostaje wci\u0105\u017c na wolno\u015bci.<\/p>\r\n\r\n

Kiedy zwalniano j\u0105 ze s\u0142u\u017cby, mia\u0142a zapewnia\u0107, i\u017c nie mia\u0142a poj\u0119cia, \u017ce jej przyjaciel jest szpiegiem rosyjskim. Niejasne jest te\u017c, do jakich informacji mia\u0142a dost\u0119p i co przekaza\u0142a szpiegowi. Ten za\u015b m\u00f3g\u0142 mie\u0107 wp\u0142yw na \u015bwiat przest\u0119pczy, bo jeszcze do wrze\u015bnia 2009 r. pracowa\u0142 jako psycholog s\u0142u\u017cb wi\u0119ziennych. Mia\u0142 kontakt z osadzonymi i dost\u0119p do ich spisu (nie s\u0105 to informacje bez znaczenia dla agenta obcego mocarstwa).<\/p>\r\n\r\n

Przez ostatni rok z Czech wydalono w sumie 7 rosyjskich \u201edyplomat\u00f3w\u201d. To tylko wierzcho\u0142ek g\u00f3ry lodowej. Kolejnego starcia s\u0142u\u017cb specjalnych nale\u017cy oczekiwa\u0107 w sektorze energetycznym. Rz\u0105d Petra Ne\u00c4\u008dasa uznaje za jeden ze swoich priorytet\u00f3w zmniejszenie zale\u017cno\u015bci energetycznej od Moskwy. Tymczasem rozpoczyna si\u0119 wielomiliardowy przetarg na rozbudow\u0119 elektrowni atomowej w Temelinie – w\u015br\u00f3d zainteresowanych s\u0105 koncerny rosyjskie.<\/p>\r\n\r\n

Czechy s\u0105 jednym z najbardziej infiltrowanych przez Moskw\u0119 kraj\u00f3w europejskich. Jak przyznaje jeden z b. ministr\u00f3w – \u201erosyjskie sp\u00f3\u0142ki energetyczne u\u017cywaj\u0105 starych, pochodz\u0105cych z czas\u00f3w komunistycznych kontakt\u00f3w\u201d.<\/em> Za taki kontakt uzna\u0107 mo\u017cna na przyk\u0142ad Miroslava Sloufa, by\u0142ego dzia\u0142acza Komsomo\u0142u, kt\u00f3rego firma Slavia Consulting zawar\u0142a lukratywny kontrakt z rosyjskim \u0141ukoilem, dzi\u0119ki czemu dostarcza\u0142a w ub.r. 20 proc. paliwa lotniczego u\u017cywanego przez mi\u0119dzynarodowe lotnisko w Pradze. Slouf jest nie tylko cz\u0142owiekiem \u0141ukoilu w Czechach, ale te\u017c praw\u0105 r\u0119k\u0105 wci\u0105\u017c popularnego ekspremiera Milosa Zemana, socjaldemokraty, kt\u00f3ry ma podobno ambicje zast\u0105pi\u0107 V\u00e1clava Klausa w fotelu prezydenta.<\/p>\r\n\r\n

Tymczasem czeska lewica, jak wielu innych na Zachodzie, \u015bwi\u0119cie wierzy, \u017ce rosyjskie firmy zachowuj\u0105 si\u0119 nie inaczej ni\u017c ich zachodni partnerzy. \u201eNie uwa\u017cam, \u017ceby zwyk\u0142e inwestycje nap\u0142ywaj\u0105ce z Rosji, USA, W\u0142och, Chin, Japonii, Brazylii, Niemiec, Francji czy sk\u0105dkolwiek by\u0142y zagro\u017ceniem dla naszej narodowej niezale\u017cno\u015bci\u201d<\/em> – to opinia by\u0142ego socjalistycznego premiera Czech, Jiriego Paroubka.<\/p>\r\n\r\n

Tymczasem rosyjskie sp\u00f3\u0142ki, zar\u00f3wno pa\u0144stwowe, jak i prywatne, odgrywaj\u0105 integraln\u0105 rol\u0119 w polityce zagranicznej Kremla. \u0179adna zachodnia sp\u00f3\u0142ka nie zgodzi\u0142aby si\u0119 traci\u0107 miliardy dolar\u00f3w poprzez odcinanie dostaw gazu do klient\u00f3w. Gazprom zrobi\u0142 to ju\u017c wielokrotnie, karz\u0105c w ten spos\u00f3b w imieniu pa\u0144stwa rosyjskiego Ukrain\u0119 (za prozachodni\u0105 polityk\u0119) i Bia\u0142oru\u015b (za niewystarczaj\u0105c\u0105 uleg\u0142o\u015b\u0107).<\/p>\r\n\r\n

<\/span><\/p>\r\n\r\n

Na rynku energetycznym Kreml stosuje taktyk\u0119 ataku przez ukrycie (\u201eattack by stealth\u201d), opieraj\u0105c si\u0119 na skomplikowanej sieci sp\u00f3\u0142ek-przykrywek, nominalnie b\u0119d\u0105cych w\u0142asno\u015bci\u0105 i zarz\u0105dzanych przez Europejczyk\u00f3w, faktycznie za\u015b kontrolowanych przez Moskw\u0119.<\/p>\r\n\r\n

W\u015br\u00f3d takich sp\u00f3\u0142ek jest handluj\u0105ca gazem sp\u00f3\u0142ka Vemex. Jest czeska tylko nominalnie, kontroluje j\u0105 Gazprom poprzez liczne sp\u00f3\u0142ki ulokowane w Szwajcarii, Niemczech i Austrii.<\/p>\r\n\r\n

Jedn\u0105 z najbardziej znanych jest Centrex Europe Energy and Gas, istotne ogniwo w rosyjskiej strategii. Centrex jest zarejestrowana w Austrii i, zgodnie ze stron\u0105 internetow\u0105 Gazpromu, za\u0142o\u017cona zosta\u0142a przez Gazprombank, ale prawdziwa struktura w\u0142asno\u015bciowa sp\u00f3\u0142ki jest nie do ustalenia. Wed\u0142ug danych Komisji Europejskiej, Centrex jest w\u0142asno\u015bci\u0105 Centrex Group Holding Ltd., firmy zarejestrowanej na Cyprze kontrolowanej z kolei przez niemieck\u0105 fili\u0119 Gazpromu oraz RN Privatsiftung, wiede\u0144ski fundusz, kt\u00f3rego udzia\u0142owcy nie chc\u0105 si\u0119 ujawni\u0107.<\/p>\r\n\r\n

Wsp\u00f3\u0142kontrolowana przez Centrex sp\u00f3\u0142ka Vemex to tylko jedna z wielu firm, kt\u00f3re Gazprom za\u0142o\u017cy\u0142 w \u015arodkowej i Wschodniej Europie, aby skuteczniej walczy\u0107 o udzia\u0142y w europejskich firmach energetycznych. Ukrywaj\u0105c si\u0119 za takimi sp\u00f3\u0142kami, Gazprom czyni swoje dzia\u0142ania bardziej akceptowalnymi dla Europejczyk\u00f3w, oficjalnie obawiaj\u0105cych si\u0119 wzrostu rosyjskich wp\u0142yw\u00f3w. Je\u015bli Rosjanie zechc\u0105 przej\u0105\u0107 kontrol\u0119 nad strategicznymi aktywami czeskiej energetyki, zrobi\u0105 to poprzez sp\u00f3\u0142ki zarejestrowane w Europie Zachodniej.<\/p>\r\n\r\n

Apetyt na Temelin<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Rosyjscy szpiedzy wykazuj\u0105 coraz wi\u0119ksz\u0105 aktywno\u015b\u0107 w Republice Czeskiej i skupiaj\u0105 swoj\u0105 uwag\u0119 na sektorze energetycznym, w tym energetyce atomowej – to najwa\u017cniejsze wnioski p\u0142yn\u0105ce z raportu kontrwywiadu czeskiego BIS upublicznionego 23 czerwca. Od lat agencja uwa\u017cnie obserwuje dzia\u0142ania rosyjskiego wywiadu, ale raport po raz pierwszy identyfikuje jako g\u0142\u00f3wne obszary zainteresowania Rosjan sektor naukowy i energetyczny.<\/p>\r\n\r\n

\u201eRosyjskie s\u0142u\u017cby wywiadowcze nie maj\u0105 sobie r\u00f3wnych na terytorium Czech, je\u015bli chodzi o rozmach, intensywno\u015b\u0107, agresywno\u015b\u0107 i liczb\u0119 operacji\u201d –<\/em> g\u0142osi raport BIS.<\/p>\r\n\r\n

\u201eWydajno\u015b\u0107 i aktywno\u015b\u0107 rosyjskiego wywiadu wzros\u0142a g\u0142\u00f3wnie w sektorach technologii naukowych i ekonomicznych, w tym energetycznym. Te projekty s\u0105 same w sobie legalne, ale naznaczone obecno\u015bci\u0105 agent\u00f3w rosyjskiego wywiadu\u201d –<\/em> to kolejny cytat z raportu cywilnego kontrwywiadu. Nieco zmala\u0142o zainteresowanie Rosjan sprawami stricte militarnymi. Jak twierdzi w og\u0142oszonym 1 czerwca dorocznym raporcie agencja Wywiadu Wojskowego (VZ), spadek aktywno\u015bci rosyjskiej nast\u0105pi\u0142 w drugiej po\u0142owie 2009 r. i nale\u017cy go wi\u0105za\u0107 z rezygnacj\u0105 Baracka Obamy z planu rozmieszczenia w Czechach element\u00f3w tarczy antyrakietowej.<\/p>\r\n\r\n

Alarmuj\u0105cy raport BIS pojawi\u0142 si\u0119 dwa dni po tym, jak rz\u0105d og\u0142osi\u0142 nominacj\u0119 swego specjalnego przedstawiciela ds. przetargu na rozbudow\u0119 elektrowni atomowej w Temelinie. Przez dwa lata b\u0119dzie nim V\u00e1clav Bartu\u0161ka, odpowiedzialny za kwestie energetyczne podczas czeskiej prezydencji w UE, zwolennik ograniczania zale\u017cno\u015bci energetycznej od Rosji. Bartu\u0161ka zdaje sobie spraw\u0119 z zagro\u017ce\u0144 zwi\u0105zanych z wartym miliardy dolar\u00f3w przetargiem. Staj\u0105 do niego, obok Westinghouse Electric (cz\u0119\u015b\u0107 koncernu Toshiba) i francuskiej Arevy, konsorcjum rosyjskiego Atomstrojeksportu i Skody (jej faktyczni w\u0142a\u015bciciele nie s\u0105 znani, kontroluj\u0105 firm\u0119 poprzez szereg anonimowych sp\u00f3\u0142ek).<\/p>\r\n\r\n

Antoni Rybczy\u0144ski<\/strong><\/em>
\r\n „Gazeta Polska”<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Trzech genera\u0142\u00f3w, pani major i jej przyjaciel psycholog – rosyjski szpieg. To g\u0142\u00f3wni aktorzy afery, kt\u00f3ra wstrz\u0105sn\u0119\u0142a w\u0142a\u015bnie Czechami. Ale Rosjan, bardziej ni\u017c armia, interesuje czeski sektor energetyczny. 27 lipca praski dziennik \u201eMlada fronta Dnes\u201d napisa\u0142, \u017ce za niedawnymi nag\u0142ymi dymisjami trzech wysokich genera\u0142\u00f3w kryje si\u0119 afera szpiegowska. Co opr\u00f3cz stopnia \u0142\u0105czy\u0142o tych wa\u017cnych rang\u0105 […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[89,84,141],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25782"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25782"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25782\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25782"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25782"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25782"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}