{"id":2513,"date":"2008-09-16T16:59:04","date_gmt":"2008-09-16T16:59:04","guid":{"rendered":""},"modified":"2009-10-02T21:16:44","modified_gmt":"2009-10-03T02:16:44","slug":"prby-marszaka-borusewicza-ograniczania-wolnoci-nauczania-i-bada-naukowych-wywiad-ze-s-cenckiewiczem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=2513","title":{"rendered":"„Pr\u00f3by marsza\u0142ka Borusewicza ograniczania wolno\u015bci nauczania i bada\u0144 naukowych” – wywiad ze S\u0142. Cenckiewiczem<\/em>"},"content":{"rendered":"

My\u015blenie, \u017ce trzeba po\u015bwi\u0119ci\u0107 mnie, aby ratowa\u0107 Instytut, to \u015blepa uliczka – m\u00f3wi historyk S\u0142awomir Cenckiewicz<\/em>.<\/p>\r\n\r\n

Dlaczego zrezygnowa\u0142 pan z pracy w IPN?<\/strong><\/p>\r\n\r\n

S\u0142awomir Cenckiewicz: Ze wzgl\u0119du na brutalne ataki i naciski na IPN ze strony polityk\u00f3w. W swoim o\u015bwiadczeniu wspomnia\u0142em o telefonie marsza\u0142ka Senatu Bogdana Borusewicza. W poniedzia\u0142ek dzwoni\u0142 on do dyrektora gda\u0144skiego oddzia\u0142u IPN i czyni\u0142 mu zarzuty w zwi\u0105zku z tym, \u017ce do jego szko\u0142y (cho\u0107 nie jest to prywatna szko\u0142a pana marsza\u0142ka), Zespo\u0142u Szk\u00f3\u0142 Plastycznych, zaproszono ma\u0142\u017ce\u0144stwo Gwiazd\u00f3w i Krzysztofa Wyszkowskiego. To tylko jedna z lekcji realizowanych w ramach programu edukacyjnego IPN. Zreszt\u0105 tydzie\u0144 wcze\u015bniej w tej samej szkole by\u0142 pan marsza\u0142ek. Nie by\u0142a to pierwsza interwencja w tej sprawie, w zesz\u0142ym tygodniu do IPN dzwoni\u0142a przedstawicielka biura pana marsza\u0142ka Ma\u0142gorzata G\u0142adysz, kt\u00f3ra w obcesowy spos\u00f3b atakowa\u0142a kierowniczk\u0119 pionu edukacyjnego pani\u0105 Justyn\u0119 Skowronek. M\u00f3wi\u0142a o „oszo\u0142omach” – chodzi\u0142o o Gwiazd\u00f3w.<\/p>\r\n\r\n

Borusewicz twierdzi, \u017ce nie naciska\u0142 na pa\u0144skie odwo\u0142anie.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Moje nazwisko pojawi\u0142o si\u0119 w obu interwencjach. Dla mnie sam fakt, \u017ce jedna z najwa\u017cniejszych os\u00f3b w pa\u0144stwie wykonuje takie telefony do niezale\u017cnej instytucji, jest oburzaj\u0105cy i mo\u017ce by\u0107 traktowany jako forma nacisku i presji. Borusewicz m\u00f3wi\u0142, \u017ce nie \u017cyczy sobie, by takie osoby by\u0142y zapraszane do szk\u00f3\u0142. Dzi\u015b m\u00f3wi, \u017ce to karygodne. A trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce mamy do czynienia z postaciami historycznymi. W innych pa\u0144stwach uznano by to za pr\u00f3b\u0119 ograniczenia wolno\u015bci nauczania i bada\u0144 naukowych.<\/p>\r\n\r\n

Z naszych informacji wynika, \u017ce nie tylko Borusewicz mia\u0142 by\u0107 zainteresowany dymisj\u0105. <\/strong><\/p>\r\n\r\n

Dociera\u0142y do mnie sygna\u0142y, \u017ce padaj\u0105 gro\u017aby pod adresem IPN. Od d\u0142u\u017cszego czasu m\u00f3wiono, i\u017c zar\u00f3wno w\u0142adze miejskie w Gda\u0144sku, jak i kuratorium o\u015bwiaty nie s\u0105 zachwycone prowadzonymi przez IPN dzia\u0142aniami edukacyjnymi. By\u0142y te\u017c naciski polityczne<\/p>\r\n\r\n

Jakie konkretnie? <\/strong><\/p>\r\n\r\n

S\u0142ysza\u0142em, \u017ce by\u0142y gro\u017aby obci\u0119cia pieni\u0119dzy na dzia\u0142alno\u015b\u0107 IPN w sumie o 30-40 milion\u00f3w z\u0142otych.<\/p>\r\n\r\n

Kto je formu\u0142owa\u0142?<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Bez nara\u017cania si\u0119 na proces mog\u0119 tylko powiedzie\u0107 o tym, co jest jawne. 9 wrze\u015bnia pose\u0142 PO Arkadiusz Rybicki w wywiadzie dla gda\u0144skiej TVP m\u00f3wi\u0142 wprost, \u017ce Platforma \u017ca\u0142uje, i\u017c g\u0142osowa\u0142a na Janusza Kurtyk\u0119 i \u017ce to on jej g\u0142osami zosta\u0142 wybrany na szefa IPN. Wymienia\u0142 w tym wywiadzie r\u00f3wnie\u017c moje nazwisko. Rybicki zdradzi\u0142, \u017ce w ca\u0142ej sprawie nie chodzi o moj\u0105 skromn\u0105 osob\u0119, ale prawdziwym celem jest Janusz Kurtyka.<\/p>\r\n\r\n

Co obci\u0119cie 30 milion\u00f3w z\u0142otych oznacza dla IPN?<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Skoro si\u0119ga si\u0119 po taki straszak, to oznacza, \u017ce mo\u017ce to stanowi\u0107 problem dla IPN.<\/p>\r\n\r\n

Czy pana dymisja jest zwi\u0105zana r\u00f3wnie\u017c z ksi\u0105\u017ck\u0105 o Lechu Wa\u0142\u0119sie?<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Z rozmowy telefonicznej z pani\u0105 G\u0142adysz wynika\u0142a jasna sugestia, \u017ce od czasu wydania ksi\u0105\u017cki Cenckiewicza i Gontarczyka nale\u017cy si\u0119 przyjrze\u0107 dzia\u0142alno\u015bci IPN, zw\u0142aszcza w kontek\u015bcie dyskusji o bud\u017cecie.<\/p>\r\n\r\n

Jak wygl\u0105da\u0142y rozmowy z Januszem Kurtyk\u0105?<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Sprawa ci\u0105gn\u0119\u0142a si\u0119 od tygodnia. Szef IPN proponowa\u0142 mi pozostanie w Instytucie, ale na stanowisku np. kierownika referatu bada\u0144 naukowych, dokumentacji i zbior\u00f3w bibliotecznych. Mia\u0142em si\u0119 zamieni\u0107 na stanowiska z Igorem Ha\u0142agid\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Dlaczego pan odm\u00f3wi\u0142? <\/strong><\/p>\r\n\r\n

Bo jak powtarzam, tutaj gra nie idzie o mnie, ale o ca\u0142y IPN. Moim zdaniem my\u015blenie, \u017ce trzeba po\u015bwi\u0119ci\u0107 mnie, aby ratowa\u0107 Instytut, to \u015blepa uliczka. W gruncie rzeczy chodzi o g\u0142ow\u0119 prezesa IPN i przysz\u0142o\u015b\u0107 tej niezmiernie wa\u017cnej i potrzebnej instytucji.<\/p>\r\n\r\n

Par\u0119 os\u00f3b, kt\u00f3re uwa\u017ca pan za przyjaci\u00f3\u0142, prywatnie m\u00f3wi, \u017ce odchodz\u0105c, pope\u0142ni\u0142 pan b\u0142\u0105d. <\/strong><\/p>\r\n\r\n

Dziwi\u0119 si\u0119, \u017ce moi przyjaciele tak uwa\u017caj\u0105. Wychodz\u0105 pewnie z za\u0142o\u017cenia, \u017ce nale\u017cy po\u015bwi\u0119ci\u0107 co\u015b, by ratowa\u0107 ca\u0142o\u015b\u0107. Ja w tym przypadku mia\u0142em powa\u017cne w\u0105tpliwo\u015bci i chc\u0105c oszcz\u0119dzi\u0107 Instytutowi kolejnych k\u0142opot\u00f3w – w momencie dyskusji bud\u017cetowych – wola\u0142em odej\u015b\u0107.<\/p>\r\n\r\n

Czy politycy mieli podstawy si\u0119 obawia\u0107, \u017ce pa\u0144skie pozostanie w IPN jest dla nich potencjalnie niebezpieczne?<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Trudno to oceni\u0107. W gda\u0144skim oddziale stworzy\u0142em zesp\u00f3\u0142 zajmuj\u0105cy si\u0119 latami 70. i 80. w wymiarze edukacyjnym i naukowym.<\/p>\r\n\r\n

W Polsce cz\u0119sto historia przeplata si\u0119 z bie\u017c\u0105cym \u017cyciem.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Zesp\u00f3\u0142 naukowy zajmowa\u0142 si\u0119 przede wszystkim opracowaniem struktury bezpieczniackiej na tym terenie. W sferze edukacyjnej planowali\u015bmy m.in. wystawy o Federacji M\u0142odzie\u017cy Walcz\u0105cej. Szkoda tego wszystkiego.<\/p>\r\n\r\n

Nad czym pracowa\u0142 pan ostatnio?<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Dotar\u0142em do bardzo ciekawych dokument\u00f3w dotycz\u0105cych dekady lat 70., dzia\u0142alno\u015bci opozycyjnej i genezy Sierpnia \u201880, a tak\u017ce prze\u0142omu w roku 1989. Bada\u0142em te\u017c kwesti\u0119 niszczenia dokument\u00f3w SB i PZPR w latach 1989 – 1990 w Tr\u00f3jmie\u015bcie, kt\u00f3re odbywa\u0142o si\u0119 za przyzwoleniem elit okr\u0105g\u0142osto\u0142owych. Napisz\u0119 o tym ksi\u0105\u017ck\u0119.<\/p>\r\n\r\n

Co b\u0119dzie pan teraz robi\u0142?<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Ko\u0144cz\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119 o Annie Walentynowicz. Zamierzam sko\u0144czy\u0107 habilitacj\u0119 o Polonii ameryka\u0144skiej, opublikuj\u0119 prac\u0119 po\u015bwi\u0119con\u0105 mojej ulubionej postaci.<\/p>\r\n\r\n

Wa\u0142\u0119sie?<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Nie. Chodzi o pu\u0142kownika Ignacego Matuszewskiego, mi\u0119dzywojennego szefa wywiadu, kt\u00f3ry w 1939 r. uratowa\u0142 polskie z\u0142oto. Spoczywa zapomniany na cmentarzu w Nowym Jorku. Wszyscy m\u00f3wi\u0105 dzi\u015b o polityce historycznej, a mogi\u0142y wielkich Polak\u00f3w wo\u0142aj\u0105 o pami\u0119\u0107!<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n\r\n

Za: Rzeczpospolita | Cezary Gmyz \t\t\t\t\t\t\t \t\t\t\t\t\t \t\t\t\t\t\t16-09-2008, ostatnia aktualizacja 16-09-2008 21:51
\r\n
\r\n „Chodzi o g\u0142ow\u0119 prezesa Janusza Kurtyki”\r\n\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n

ZOB. R\u00d3WNIE\u017b:<\/p>\r\n\r\n\r\n