{"id":24940,"date":"2010-07-29T22:38:43","date_gmt":"2010-07-30T03:38:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=24940"},"modified":"2010-07-29T22:38:43","modified_gmt":"2010-07-30T03:38:43","slug":"to-byli-swietni-piloci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=24940","title":{"rendered":"To byli \u015bwietni piloci"},"content":{"rendered":"

Z p\u0142k. rez. pil. dr. hab. in\u017c. Januszem Zi\u00f3\u0142kowskim, dyrektorem Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego Liceum Lotniczego w D\u0119blinie, by\u0142ym dziekanem Wydzia\u0142u Lotnictwa w Wy\u017cszej Szkole Oficerskiej Si\u0142 Powietrznych w D\u0119blinie, rozmawia Marta Ziarnik<\/strong>
\r\n
\r\nJak informacj\u0119 o katastrofie polskiego samolotu rz\u0105dowego przyj\u0119li wychowawcy i kadeci Liceum Lotniczego w D\u0119blinie?<\/strong>
\r\n– Na wie\u015b\u0107 o katastrofie og\u0142osili\u015bmy w szkole \u017ca\u0142ob\u0119, kt\u00f3ra trwa\u0142a do ko\u0144ca roku szkolnego. Zgin\u0119\u0142o przecie\u017c tyle wa\u017cnych os\u00f3b w pa\u0144stwie. A ponadto cz\u0119\u015b\u0107 za\u0142ogi samolotu stanowili wychowankowie naszej szko\u0142y. To by\u0142 trudny okres. Tu\u017c po katastrofie delegacja uczni\u00f3w wpisa\u0142a si\u0119 do ksi\u0119gi kondolencyjnej wy\u0142o\u017conej w Pa\u0142acu Prezydenckim i do ksi\u0119gi w Dow\u00f3dztwie Si\u0142 Powietrznych. Uczestniczyli\u015bmy tak\u017ce w pogrzebach. Przy wyprowadzeniu trumny gen. Andrzeja B\u0142asika, dow\u00f3dcy Si\u0142 Powietrznych RP, nasi uczniowie od\u015bpiewali „Marsz Lotnik\u00f3w”. Uczniowie Liceum Lotniczego to wspania\u0142a m\u0142odzie\u017c. Trafiaj\u0105 do nas dziewcz\u0119ta i ch\u0142opcy z bardzo du\u017c\u0105 motywacj\u0105 do zawodu pilota wojskowego. To pocz\u0105tek drogi do kokpitu samolot\u00f3w w lotnictwie wojskowym. W tym roku – tradycyjnie – wszyscy zdali egzamin maturalny. Na kilka tysi\u0119cy student\u00f3w – kadet\u00f3w Akademii Si\u0142 Powietrznych USA w Kolorado Springs jest trzech Polak\u00f3w, i s\u0105 oni w\u0142a\u015bnie absolwentami Liceum Lotniczego w D\u0119blinie.
\r\n
\r\nZna\u0142 Pan osobi\u015bcie za\u0142og\u0119 tupolewa: mjr. Arkadiusza Protasiuka, pp\u0142k. Roberta Grzywn\u0119 i kpt. Artura Zi\u0119tka? <\/strong>
\r\n– Moje doros\u0142e \u017cycie jest zwi\u0105zane z tym \u015brodowiskiem, ze Szko\u0142\u0105 Orl\u0105t. Z tr\u00f3jki pilot\u00f3w – wychowank\u00f3w naszej d\u0119bli\u0144skiej szko\u0142y – najlepiej zna\u0142em Roberta Grzywn\u0119. By\u0142 to m\u0142odzieniec, kt\u00f3ry wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 swoim zachowaniem. By\u0142 weso\u0142y, dowcipny i bardzo umuzykalniony. Bra\u0142 udzia\u0142 we wszystkich imprezach szkolnych, przygotowywa\u0142 r\u00f3\u017cne programy, w tym chocia\u017cby \u015bwietny program studni\u00f3wkowy. Dlatego te\u017c tak dobrze go zapami\u0119ta\u0142em. By\u0142 bardzo dobrym uczniem, bra\u0142 aktywny udzia\u0142 w \u017cyciu pozalekcyjnym. Reprezentowa\u0142 te\u017c nasz\u0105 szko\u0142\u0119 w zawodach sportowych. By\u0142 bardzo widoczny i niezwykle przez wszystkich lubiany. Ca\u0142a szko\u0142a: nauczyciele, wychowawcy i pracownicy administracji, wspomina go bardzo ciep\u0142o. Pami\u0119tam Roberta najlepiej tak\u017ce z tego wzgl\u0119du, \u017ce by\u0142 na studni\u00f3wce z sympatyczn\u0105 i pi\u0119kn\u0105 dziewczyn\u0105 – c\u00f3rk\u0105 naszej ksi\u0119gowej. P\u00f3\u017aniej zostali par\u0105, a w ko\u0144cu by\u0142em na ich weselu, i utrzymywali\u015bmy p\u00f3\u017aniej przyjacielskie relacje.
\r\nJe\u015bli za\u015b chodzi o Arkadiusza Protasiuka, to bez w\u0105tpienia by\u0142 ambitnym uczniem. Zawsze mia\u0142 dobre oceny. Pami\u0119tam, \u017ce w zasadzie ca\u0142y sw\u00f3j czas po\u015bwi\u0119ca\u0142 nauce, przez co w mniejszym stopniu ni\u017c Robert bra\u0142 udzia\u0142 w \u017cyciu pozalekcyjnym. Podkre\u015blam tutaj kwesti\u0119 zaj\u0119\u0107 pozalekcyjnych, poniewa\u017c ca\u0142a m\u0142odzie\u017c w Liceum Lotniczym przebywa na miejscu, w internacie. Pochodz\u0105 z ca\u0142ej Polski, i dlatego w szkole realizuje si\u0119 bardzo rozbudowane zaj\u0119cia pozalekcyjne.
\r\nKapitana Artura Zi\u0119tka, niestety, nie pami\u0119tam. By\u0107 mo\u017ce uczy\u0142 si\u0119 u nas w momencie, gdy przez kilka lat by\u0142em dziekanem Wydzia\u0142u Lotnictwa w Wy\u017cszej Szkole Oficerskiej Si\u0142 Powietrznych.
\r\n
\r\nKiedy mjr Protasiuk wst\u0119powa\u0142 do Szko\u0142y Orl\u0105t, od samego pocz\u0105tku mia\u0142 jasno postawiony cel?<\/strong>
\r\n– Dok\u0142adnie. Arek z niecierpliwo\u015bci\u0105 czeka\u0142 na szkolenie lotnicze. Rozmawia\u0142em niedawno z jego wychowawc\u0105, kt\u00f3ry opowiada\u0142 mi, \u017ce nie m\u00f3g\u0142 si\u0119 on wprost doczeka\u0107 tych zaj\u0119\u0107. Od pocz\u0105tku szkolenia lotniczego \u015bwietnie si\u0119 czu\u0142 w powietrzu.
\r\n
\r\nCo Pan s\u0105dzi o zarzutach, jakoby mjr Protasiuk nie zna\u0142 w wystarczaj\u0105cym stopniu j\u0119zyka rosyjskiego?<\/strong>
\r\n– Jak ju\u017c m\u00f3wi\u0142em, Artur mia\u0142 zawsze dobre oceny. Przede wszystkim za\u015b, co pragn\u0119 szczeg\u00f3lnie mocno podkre\u015bli\u0107, mia\u0142 bardzo dobre oceny w\u0142a\u015bnie z j\u0119zyk\u00f3w rosyjskiego i angielskiego. Nasza szko\u0142a zawsze mia\u0142a wybitnych nauczycieli j\u0119zyk\u00f3w, poniewa\u017c byli to przewa\u017cnie wyk\u0142adowcy w Wy\u017cszej Oficerskiej Szkole Si\u0142 Powietrznych. Po naszym liceum uczniowie byli przyjmowani do tej uczelni, gdzie realizowali zaj\u0119cia z tymi w\u0142a\u015bnie wyk\u0142adowcami. Ponadto musimy pami\u0119ta\u0107, \u017ce jeszcze wtedy j\u0119zyk rosyjski by\u0142 na wysokim poziomie. W\u00f3wczas do liceum przychodzili uczniowie, kt\u00f3rzy przecie\u017c uczyli si\u0119 go wcze\u015bniej, w szkole podstawowej.
\r\n
\r\nDlaczego, Pana zdaniem, w ci\u0105gu pierwszych tygodni po katastrofie rozpowszechniano w niekt\u00f3rych mediach w\u0142a\u015bnie tak\u0105 tez\u0119?<\/strong>
\r\n– Nie wiem. Prawdopodobnie dlatego, \u017ce jeden z tych rosyjskich kontroler\u00f3w tak sobie powiedzia\u0142, a p\u00f3\u017aniej to posz\u0142o w eter.
\r\n
\r\nPojawi\u0142 si\u0119 w\u0105tek rzekomych nacisk\u00f3w na pilot\u00f3w i obecno\u015bci genera\u0142a B\u0142asika w kokpicie… <\/strong>
\r\n– Z ca\u0142ym przekonaniem mog\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce ewentualna obecno\u015b\u0107 gen. B\u0142asika w kokpicie na pewno nie mia\u0142a \u017cadnego ujemnego wp\u0142ywu na zachowanie pilot\u00f3w! Przecie\u017c genera\u0142 cz\u0119sto z nimi lata\u0142 w sk\u0142adzie za\u0142ogi. Genera\u0142 B\u0142asik zna\u0142 tych wszystkich pilot\u00f3w po imieniu. Podkre\u015blam, i\u017c nie ma \u017cadnych przes\u0142anek \u015bwiadcz\u0105cych o tym, \u017ceby obecno\u015b\u0107 gen. B\u0142asika mia\u0142a jakikolwiek ujemny wp\u0142yw na zachowanie za\u0142ogi.
\r\nObecno\u015b\u0107 genera\u0142a B\u0142asika na pewno wr\u0119cz doda\u0142a im otuchy. Jestem przekonany, \u017ce za\u0142oga by\u0142a dobrze przygotowana do tego lotu, a je\u015bli genera\u0142 tam si\u0119 znalaz\u0142, to raczej jako, nazwijmy to, taki „dobry duch”.
\r\n
\r\nZna\u0142 Pan osobi\u015bcie genera\u0142a Andrzeja B\u0142asika?<\/strong>
\r\n– Tak. Genera\u0142 B\u0142asik to te\u017c absolwent naszego liceum. I gdy zosta\u0142 dow\u00f3dc\u0105 Si\u0142 Powietrznych, okaza\u0142 si\u0119 wspania\u0142ym cz\u0142owiekiem. Pe\u0142nienie funkcji dow\u00f3dczych nigdy nie przeszkadza\u0142o mu w kontaktach mi\u0119dzyludzkich – takich zwyczajnych, serdecznych. Pragn\u0119 te\u017c zauwa\u017cy\u0107, \u017ce mianowanie gen. B\u0142asika dow\u00f3dc\u0105 Si\u0142 Powietrznych jest dla naszego liceum – w kt\u00f3rym stawia\u0142 pierwsze kroki – naprawd\u0119 zaszczytem. Nasz absolwent zdoby\u0142 przecie\u017c najwy\u017csze dla pilota wojskowego szczyty! I pomimo swojej pozycji by\u0142 naszym cz\u0119stym go\u015bciem, spotyka\u0142 si\u0119 z by\u0142ymi nauczycielami, bra\u0142 udzia\u0142 w uroczysto\u015bciach i osobi\u015bcie spotyka\u0142 si\u0119 z uczniami. Okaza\u0142 si\u0119 niezwykle ciep\u0142ym, \u017cyczliwym i kole\u017ce\u0144skim dow\u00f3dc\u0105. Ale przede wszystkim by\u0142 \u015bwietnym pilotem.
\r\n
\r\nPojawi\u0142y si\u0119 te\u017c zarzuty, \u017ce prezydent usi\u0142owa\u0142 wym\u00f3c na pilotach l\u0105dowanie…<\/strong>
\r\n– Nie wierz\u0119 w tego typu insynuacje.
\r\n
\r\nJak na podobn\u0105 ewentualno\u015b\u0107 s\u0105 szkoleni piloci? \u0179eby bezwzgl\u0119dnie wykonywali polecenia czy raczej, by sami podejmowali decyzje?<\/strong>
\r\n– Na pok\u0142adzie samolotu kapitan jest zawsze pierwszy po Bogu. To jest zasada i na morzu, i w powietrzu. Inaczej jest tylko w samolotach bojowych w sytuacji, kiedy trwa wojna. W\u00f3wczas to dow\u00f3dca mo\u017ce podejmowa\u0107 decyzje. Nawet te ryzykowne. Ale to tylko i wy\u0142\u0105cznie w ekstremalnej sytuacji. Tutaj za\u015b pilot, kiedy siada za stery, jest ca\u0142kowicie za wszystko odpowiedzialny i nikt, powtarzam: nikt (!), nie ma i nie mo\u017ce mie\u0107 na niego \u017cadnego wp\u0142ywu. Pilot nie wykona niczyjego polecenia, kt\u00f3re by\u0142oby wbrew jego bezpiecze\u0144stwu!
\r\n
\r\nWyklucza Pan, \u017ce mjr Protasiuk m\u00f3g\u0142 ryzykowa\u0107 chocia\u017cby z tego wzgl\u0119du, by unikn\u0105\u0107 powt\u00f3rki wydarze\u0144 z Gruzji z 2008 roku?<\/strong>
\r\n– Co do Gruzji nie chc\u0119 si\u0119 ju\u017c wypowiada\u0107, bo wszyscy pami\u0119tamy, jaka w zwi\u0105zku z tym by\u0142a atmosfera. Jedni w\u00f3wczas my\u015bleli, \u017ce pilot stch\u00f3rzy\u0142, a inni – \u017ce nie wykona\u0142 polecenia. Tymczasem okaza\u0142o si\u0119, \u017ce pilot podj\u0105\u0142 w\u00f3wczas s\u0142uszn\u0105 decyzj\u0119. Jaki to jednak mia\u0142o skutek, widzimy. Moim zdaniem, wydarzenia z 2008 roku nie tylko \u017ce Protasiuka nie wystraszy\u0142y, ale wr\u0119cz musia\u0142y go umocni\u0107 w tym, by podejmowa\u0142 tylko takie decyzje, kt\u00f3re uzna za najlepsze.
\r\n
\r\nPadaj\u0105 zarzuty, \u017ce piloci nie mieli wylatanej wystarczaj\u0105cej liczby godzin.<\/strong>
\r\n– Nie wolno si\u0119 sugerowa\u0107 tym, \u017ce piloci mieli taki, a nie inny nalot. Wiadomo, \u017ce kiedy\u015b ten nalot musz\u0105 zrobi\u0107, ale na pewno, podkre\u015blam: na pewno, byli to piloci, kt\u00f3rzy przeszli wszystkie etapy szkolenia i zostali dopuszczeni do wykonywania tego typu zada\u0144.
\r\n
\r\nCo mog\u0142o zatem spowodowa\u0107 katastrof\u0119?<\/strong>
\r\n– Ka\u017cdy z nas, do\u015bwiadczonych pilot\u00f3w, ma w\u0142asne teorie. Nie chcia\u0142bym jednak podejmowa\u0107 tego tematu. Mog\u0119 powiedzie\u0107 tylko tyle, \u017ce przypuszczam, i\u017c 10 kwietnia mog\u0142o zaistnie\u0107 wiele czynnik\u00f3w, kt\u00f3re z\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 na katastrof\u0119. Na pewno nie by\u0142a to wina pilot\u00f3w. By\u0107 pilotem w specpu\u0142ku to najwy\u017cszy zaszczyt. Tam piloci chc\u0105 lata\u0107 i tam trafiaj\u0105 najlepsi z najlepszych. Kiedy ju\u017c si\u0119 tam dostan\u0105, bardzo si\u0119 z tego ciesz\u0105, a inni im wr\u0119cz zazdroszcz\u0105. To jest bowiem latanie najwy\u017cszej rangi, przede wszystkim ze wzgl\u0119du na sprz\u0119t, kt\u00f3ry jest tam sprawny w najwy\u017cszym stopniu. Przed ka\u017cdym wylotem samolot jest w przeddzie\u0144 oblatany, zaplombowany i nieustannie pilnowany, a sama za\u0142oga – dodatkowo sprawdzana. Tak\u017ce maszyna przygotowana jako rezerwowa jest wcze\u015bniej poddawana tym procedurom. Z prezydenckim tupolewem post\u0105piono podobnie.
\r\n
\r\nCo, wed\u0142ug Pana, zawiod\u0142o?<\/strong>
\r\n– Nie chc\u0119 wypowiada\u0107 si\u0119 na temat samej katastrofy, gdy\u017c ustalenie jej przyczyn wymaga jeszcze wielu bada\u0144. Trzeba wszystkie urz\u0105dzenia, dane i zapisy zebra\u0107 i zsynchronizowa\u0107. Trzeba, sekunda po sekundzie, podda\u0107 to wszystko szczeg\u00f3\u0142owej analizie. Musz\u0119 tak\u017ce powiedzie\u0107, \u017ce serce mnie boli, gdy s\u0142ysz\u0119 niekt\u00f3re wypowiedzi tych wszystkich pseudoekspert\u00f3w, kt\u00f3rzy karmi\u0105 nas swoimi teoriami. Zauwa\u017cy\u0142em, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 medi\u00f3w wybiera sobie takich komentator\u00f3w, kt\u00f3rzy niewiele z tym tematem maj\u0105 wsp\u00f3lnego.
\r\n
\r\nJak Pan odbiera systematyczn\u0105 nagonk\u0119 Rosjan, w kt\u00f3rej uczestniczy, niestety, te\u017c cz\u0119\u015b\u0107 polskich dziennikarzy (zw\u0142aszcza „Gazety Wyborczej” i TVN), i na si\u0142\u0119, bez jakichkolwiek merytorycznych argument\u00f3w, jednoznacznie przes\u0105dza o winie pilot\u00f3w?<\/strong>
\r\n– Jestem tym oburzony. Dlatego \u017ce dzisiaj, na tym etapie bada\u0144, absolutnie nie mo\u017cna powiedzie\u0107 nic pewnego. Jestem przekonany, \u017ce jest kilka przyczyn tej katastrofy. M\u00f3wienie o tym, \u017ce winna jest za\u0142oga, jest naprawd\u0119 bardzo du\u017cym nadu\u017cyciem.
\r\n
\r\nJednak to nie tylko media bombarduj\u0105 nas takimi przekazami. Pierwsze informacje Mi\u0119dzypa\u0144stwowego Komitetu Lotniczego – zaraz po katastrofie – by\u0142y jasne: winni s\u0105 tylko i wy\u0142\u0105cznie piloci.<\/strong>
\r\n– To zosta\u0142o powiedziane za wcze\u015bnie. Jak ju\u017c wspomina\u0142em, trzeba poczeka\u0107, a\u017c wszystkie okoliczno\u015bci katastrofy zostan\u0105 wyja\u015bnione. To by\u0142o zdecydowanie przedwczesne os\u0105dzanie. Trzeba poczeka\u0107 na wyniki bada\u0144 empirycznych.
\r\n
\r\nJak Pan ocenia tryb \u015bledztwa, czego Panu w nim brakuje?<\/strong>
\r\n– Nie chc\u0119 tego komentowa\u0107.
\r\n
\r\nDzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/p>\r\n\r\n

\r\n

* Arek [mjr Arkadiusz Protasiuk] by\u0142 bardzo ambitnym uczniem, z niecierpliwo\u015bci\u0105 czeka\u0142 na szkolenie lotnicze. Rozmawia\u0142em niedawno z jego wychowawc\u0105. Opowiada\u0142, \u017ce nie m\u00f3g\u0142 si\u0119 wprost doczeka\u0107 tych zaj\u0119\u0107. Od pocz\u0105tku szkolenia lotniczego \u015bwietnie czu\u0142 si\u0119 w powietrzu
\r\n
\r\n* Ca\u0142e doros\u0142e \u017cycie jestem zwi\u0105zany ze Szko\u0142\u0105 Orl\u0105t w D\u0119blinie. Najlepiej zna\u0142em pp\u0142k. Roberta Grzywn\u0119. By\u0142 weso\u0142y, dowcipny, wysportowany i bardzo umuzykalniony. Ca\u0142a szko\u0142a wspomina go bardzo ciep\u0142o. Bawi\u0142em si\u0119 na jego weselu, byli\u015bmy przyjaci\u00f3\u0142mi
\r\n
\r\n* Z ca\u0142ym przekonaniem mog\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce ewentualna obecno\u015b\u0107 genera\u0142a Andrzeja B\u0142asika w kokpicie na pewno nie mia\u0142a \u017cadnego ujemnego wp\u0142ywu na zachowanie pilot\u00f3w. On przecie\u017c sam cz\u0119sto lata\u0142 w sk\u0142adzie za\u0142ogi
\r\n
\r\n* Genera\u0142 Andrzej B\u0142asik by\u0142 wspania\u0142ym cz\u0142owiekiem i \u015bwietnym pilotem. Cho\u0107 piastowa\u0142 najwy\u017csz\u0105 funkcj\u0119 w Dow\u00f3dztwie Si\u0142 Powietrznych, by\u0142 cz\u0119stym go\u015bciem d\u0119bli\u0144skiej Szko\u0142y Orl\u0105t, spotyka\u0142 si\u0119 z nauczycielami, bra\u0142 udzia\u0142 w uroczysto\u015bciach i osobi\u015bcie spotyka\u0142 si\u0119 z uczniami<\/h4>\r\n<\/blockquote>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Z p\u0142k. rez. pil. dr. hab. in\u017c. Januszem Zi\u00f3\u0142kowskim, dyrektorem Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego Liceum Lotniczego w D\u0119blinie, by\u0142ym dziekanem Wydzia\u0142u Lotnictwa w Wy\u017cszej Szkole Oficerskiej Si\u0142 Powietrznych w D\u0119blinie, rozmawia Marta Ziarnik Jak informacj\u0119 o katastrofie polskiego samolotu rz\u0105dowego przyj\u0119li wychowawcy i kadeci Liceum Lotniczego w D\u0119blinie? – Na wie\u015b\u0107 o katastrofie og\u0142osili\u015bmy w szkole \u017ca\u0142ob\u0119, kt\u00f3ra […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[139],"tags":[137],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24940"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=24940"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24940\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=24940"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=24940"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=24940"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}