{"id":23199,"date":"2010-06-22T10:39:12","date_gmt":"2010-06-22T15:39:12","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=23199"},"modified":"2010-06-22T10:39:12","modified_gmt":"2010-06-22T15:39:12","slug":"kontroler-z-okecia-wieza-naprowadzala-tu-154-do-zderzenia-z-ziemia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=23199","title":{"rendered":"Kontroler z Ok\u0119cia: Wie\u017ca naprowadza\u0142a Tu-154 do zderzenia z ziemi\u0105"},"content":{"rendered":"<p><strong>Jestem pewien,  \u017ce za\u0142oga nie podj\u0119\u0142a decyzji o l\u0105dowaniu, lecz o odej\u015bciu na drugi kr\u0105g  i \u017ce kontrolerzy z wie\u017cy w Smole\u0144sku z\u0142amali przepisy mi\u0119dzynarodowego  prawa lotniczego. Tak\u017ce dotycz\u0105ce uruchomienia akcji ratowniczej &#8211; m\u00f3wi  kontroler wie\u017cy na Ok\u0119ciu, kt\u00f3ry prosi o zachowanie anonimowo\u015bci.<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>Od wielu lat pracuj\u0119 na  stanowisku kontrolera wie\u017cy na Ok\u0119ciu. Nie mam w\u0105tpliwo\u015bci &#8211; informacje  kontrolera: 10.40.13-4 na kursie i \u015bcie\u017cce, 10.40.26-3 na kursie i  \u015bcie\u017cce (przy za\u0142o\u017ceniu, \u017ce stenogram m\u00f3wi prawd\u0119!) by\u0142y ewidentnie  niezgodne z rzeczywistym po\u0142o\u017ceniem samolotu.<\/p>\r\n\r\n<p>Kontroler (je\u015bli to by\u0142  kontroler, a nie osoba podstawiona), kt\u00f3ry by\u0142 przekonany o w\u0142a\u015bciwym  dzia\u0142aniu radaru, powinien zacz\u0105\u0107 si\u0119 niepokoi\u0107, kiedy na dw\u00f3ch  kilometrach od progu pasa nie widzia\u0142 samolotu. Nie m\u00f3g\u0142 go widzie\u0107 z  powodu mg\u0142y, ale powinien ju\u017c dostrzega\u0107 przedzieraj\u0105ce si\u0119 przez ni\u0105  \u015bwiat\u0142a.\u00a0I tak zareagowa\u0142. Poprosi\u0142 za\u0142og\u0119 o w\u0142\u0105czenie reflektor\u00f3w  (10.40.32).<\/p>\r\n\r\n<p>Reflektory by\u0142y ju\u017c  w\u0142\u0105czone (zosta\u0142y najprawdopodobniej uruchomione wraz z wypuszczeniem  podwozia). Kontroler nadal nie widzi samolotu, wie, \u017ce nieuchronnie i  szybko zbli\u017ca si\u0119 moment decyzji.\u00a0Informuje: 10.40.38-2 na kursie i  \u015bcie\u017cce.<\/p>\r\n\r\n<p><strong>Absurdalna  informacja wie\u017cy<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>To oznacza, \u017ce jest  przekonany o w\u0142a\u015bciwym po\u0142o\u017ceniu samolotu albo kto\u015b go zmusza do takiej  wypowiedzi, albo kto\u015b odtworzy\u0142 nagran\u0105 wcze\u015bniej sekwencj\u0119 z ta\u015bmy.  Charakterystyczne, \u017ce informacje o dystansie podawane s\u0105 w odst\u0119pie 13 i  12 sekund, czyli prawid\u0142owo i za oko\u0142o 11 sekund (10.40.49) samolot  powinien by\u0107 1100 metr\u00f3w od pasa, czyli nad bli\u017csz\u0105  radiolatarni\u0105.\u00a0W\u00f3wczas powinna pa\u015b\u0107 co najmniej informacja, a w\u0142a\u015bciwie  komenda: 1 na kursie i \u015bcie\u017cce, wysoko\u015b\u0107 decyzji!<\/p>\r\n\r\n<p>Kontroler powinien te\u017c  poda\u0107 w tym momencie warunki l\u0105dowania, to znaczy aktualn\u0105 widzialno\u015b\u0107  wzd\u0142u\u017c pasa, si\u0142\u0119 i kierunek wiatru, ewentualne zmiany, jakie zasz\u0142y od  ostatniej informacji pogodowej (podstaw\u0119 chmur, stan nawierzchni,  ci\u015bnienie), i wyda\u0107 zgod\u0119 na l\u0105dowanie. Taka zgoda, jakkolwiek do  niczego niezobowi\u0105zuj\u0105ca za\u0142ogi, ma o tyle istotne znaczenie, \u017ce m\u00f3wi  jej o dost\u0119pno\u015bci drogi startowej i o tym, \u017ce jest wolna od innych  statk\u00f3w powietrznych, pojazd\u00f3w, pieszych itd. Mi\u0119dzy innymi na jej  podstawie za\u0142oga podejmuje decyzj\u0119 o dalszych dzia\u0142aniach. Jest to jedna  z kilku sk\u0142adowych takiej decyzji. I za\u0142oga musi mie\u0107 te informacje, by  w\u0142a\u015bciwie i odpowiedzialnie j\u0105 podj\u0105\u0107. Taka informacja si\u0119 nie  pojawi\u0142a.<\/p>\r\n\r\n<p>\u0179adna ju\u017c si\u0119 nie  pojawi\u0142a a\u017c do absurdalnej informacji:\u00a0Horyzont, 101.<\/p>\r\n\r\n<p>Zak\u0142adam, \u017ce w ich  [rosyjskiej] nomenklaturze oznacza\u0107 to musi polecenie odej\u015bcia na drugi  kr\u0105g, bo podczas takiego manewru za\u0142oga wyr\u00f3wnuje lot, dodaje mocy na  silnikach, po czym si\u0119 wznosi. Komenda pad\u0142a wi\u0119c co najmniej 5 sekund  za p\u00f3\u017ano, nawet w \u015bwietle przekonania kontrolera o w\u0142a\u015bciwej pozycji  maszyny na kursie i na \u015bcie\u017cce. Jak wiemy, samolot by\u0142 du\u017co za nisko, by  na kilometr przed pasem kontroler m\u00f3g\u0142 powiedzie\u0107, \u017ce s\u0105 na \u015bcie\u017cce.  Samolot lecia\u0142 pod \u015bcie\u017ck\u0105 ju\u017c od oko\u0142o 4. kilometra przed progiem pasa.  Tymczasem kontroler upewnia\u0142 ich w przekonaniu, \u017ce lec\u0105 z w\u0142a\u015bciwym  gradientem schodzenia (co by\u0142o po cz\u0119\u015bci prawd\u0105), ale i po \u015bcie\u017cce.  Opieraj\u0105c si\u0119 na informacjach kontrolera, musieli uderzy\u0107 w ziemi\u0119,  gdyby kontynuowali podej\u015bcie i podj\u0119li decyzj\u0119 o l\u0105dowaniu. Wiemy  jednak, \u017ce je przerwali i rozpocz\u0119li odej\u015bcie po nieudanym podej\u015bciu,  ale bezskutecznie. Samolot nadal szed\u0142 w d\u00f3\u0142, wr\u0119cz jakby dok\u0142adnie  odwrotnie do zamierzonego manewru, z jeszcze wi\u0119ksz\u0105 pr\u0119dko\u015bci\u0105. Wygl\u0105da  to na uszkodzenie, zablokowanie steru wysoko\u015bci.<\/p>\r\n\r\n<p><strong>Kontoler  wiedzia\u0142, ale nie powiedzia\u0142\u2026<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>Poniewa\u017c informacja od  kontrolera, kt\u00f3ra daje prawo podj\u0119cia decyzji o l\u0105dowaniu, nigdy si\u0119 nie  pojawi\u0142a, tym bardziej jestem pewien, \u017ce za\u0142oga nie podj\u0119\u0142a decyzji o  l\u0105dowaniu, lecz odej\u015bciu na drugi kr\u0105g. Bezwzgl\u0119dnie kontroler (b\u0105d\u017a  kierownik lot\u00f3w) musi da\u0107 przynajmniej has\u0142o: \u201epas wolny\u201d. To oznacza &#8211;  dost\u0119pny, niestanowi\u0105cy zagro\u017cenia dla l\u0105duj\u0105cej maszyny, kt\u00f3rej za\u0142oga  nie jest w stanie (nawet przy idealnych warunkach pogodowych) dostrzec  tego wszystkiego, co widzi (lub o czym wie) kontroler. Ma on wiedz\u0119 o  wszelkich ewentualnych zgodach, jakie wyda\u0142 innym statkom powietrznym,  samochodom, s\u0142u\u017cbom technicznym lub nawet pieszym na zaj\u0119cie czy  przeci\u0119cie pasa. Poza tymi wszystkimi mo\u017cliwymi do przewidzenia i  znanymi czynnikami na ka\u017cdym lotnisku czy l\u0105dowisku, zw\u0142aszcza w terenie  niezurbanizowanym, nale\u017cy spodziewa\u0107 si\u0119 nag\u0142ego wtargni\u0119cia na pas  dzikiej zwierzyny b\u0105d\u017a stada ptak\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0105 stanowi\u0107 ogromne  zagro\u017cenie dla l\u0105duj\u0105cej z du\u017c\u0105 pr\u0119dko\u015bci\u0105 maszyny.<\/p>\r\n\r\n<p>Za\u0142oga natomiast znajduje  si\u0119 w \u015brodowisku zmiennym, dynamicznym. Jej po\u0142o\u017cenie &#8211; wysoko\u015b\u0107 &#8211; jest  w ci\u0105g\u0142ym ruchu. Musi \u015bledzi\u0107 przyrz\u0105dy, zw\u0142aszcza w gorszych warunkach  pogodowych, s\u0142ucha\u0107 instrukcji z ziemi, porozumiewa\u0107 si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105 i  wreszcie\u2026 reagowa\u0107 na te wszystkie elementy. Czynnikiem decyduj\u0105cym jest  czas, kt\u00f3rego z ka\u017cdym metrem obni\u017canej wysoko\u015bci i zbli\u017caj\u0105cej si\u0119  ziemi ubywa.<\/p>\r\n\r\n<p>Po to w\u0142a\u015bnie na  posterunku ka\u017cdego lotniska \u015bwiata w roli s\u0142u\u017cebnej wobec ka\u017cdej za\u0142ogi  trwa kontroler lotniskowy. Rola kontrolera naprowadzaj\u0105cego samolot za  pomoc\u0105 radaru nie umniejsza w \u017caden spos\u00f3b znaczenia i odpowiedzialno\u015bci  kontrolera udzielaj\u0105cego b\u0105d\u017a nie zgody na l\u0105dowanie. Dlatego na og\u00f3\u0142  s\u0105 to dwie r\u00f3\u017cne osoby. Jeden odpowiada za podej\u015bcie do l\u0105dowania i ma  zazwyczaj uprawnienia radarowe, drugi nie musi ich mie\u0107, ale ma pe\u0142n\u0105  wiedz\u0119, co dzieje si\u0119 w jego rejonie odpowiedzialno\u015bci, czyli na samym  lotnisku. Je\u015bli nawet obie te czynno\u015bci sprawuje jedna osoba, to jest  ona w pe\u0142ni odpowiedzialna za wszystkie te elementy. Trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce  taka osoba pe\u0142ni s\u0142u\u017cb\u0119 kontroli ruchu lotniczego. Udziela zgody na  podej\u015bcie, start, l\u0105dowanie, przekazuje wszystkie niezb\u0119dne informacje, a  w razie potrzeby pe\u0142ni r\u00f3wnie\u017c s\u0142u\u017cb\u0119 ratowniczo-poszukiwawcz\u0105. Ta  r\u00f3wnie\u017c nie zosta\u0142a wype\u0142niona w\u0142a\u015bciwie. Kontroler powinien  bezzw\u0142ocznie po utracie odczytu radarowego danego statku powietrznego  albo w ci\u0105gu pi\u0119ciu minut od spodziewanego l\u0105dowania i\/lub utraty  \u0142\u0105czno\u015bci z za\u0142og\u0105 (je\u015bli s\u0142u\u017cba kontroli radarowej nie jest zapewniana)  og\u0142osi\u0107 alarm dla s\u0142u\u017cb ratownictwa. Po to w\u0142a\u015bnie w\u0142adze lotnicze  ka\u017cdego pa\u0144stwa powo\u0142uj\u0105 kontrol\u0119 ruchu lotniczego. Jednym z kilku  podstawowych pyta\u0144 dla komisji badaj\u0105cej ten wypadek powinno by\u0107 wi\u0119c  tak\u017ce okre\u015blenie czasu, w kt\u00f3rym taki alarm og\u0142oszono. Jednak z  przekaz\u00f3w medialnych wiadomo, \u017ce kontroler pytany w pierwszych chwilach  po tragedii o samolot przez osoby ze strony polskiej, odpowiedzia\u0142, \u017ce  maszyna\u2026 odlecia\u0142a. Je\u017celi jest to informacja prawdziwa, oznacza to, \u017ce  kontrola ruchu w Smole\u0144sku nie zadzia\u0142a\u0142a zgodnie z przepisami prawa o  ruchu lotniczym.<\/p>\r\n\r\n<p>opr. redakcja<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Jestem pewien, \u017ce za\u0142oga nie podj\u0119\u0142a decyzji o l\u0105dowaniu, lecz o odej\u015bciu na drugi kr\u0105g i \u017ce kontrolerzy z wie\u017cy w Smole\u0144sku z\u0142amali przepisy mi\u0119dzynarodowego prawa lotniczego. Tak\u017ce dotycz\u0105ce uruchomienia akcji ratowniczej &#8211; m\u00f3wi kontroler wie\u017cy na Ok\u0119ciu, kt\u00f3ry prosi o zachowanie anonimowo\u015bci. Od wielu lat pracuj\u0119 na stanowisku kontrolera wie\u017cy na Ok\u0119ciu. Nie mam [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[139],"tags":[137],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23199"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23199"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23199\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23199"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23199"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23199"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}