{"id":22016,"date":"2010-05-24T20:00:45","date_gmt":"2010-05-25T00:00:45","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=22016"},"modified":"2010-05-24T20:00:45","modified_gmt":"2010-05-25T01:00:45","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=22016","title":{"rendered":"Bez czarnych skrzynek nie wyja\u015bnimy tej katastrofy"},"content":{"rendered":"<p><strong><em>MAK &#8211; badaj\u0105cy przyczyny katastrofy z 10 kwietnia &#8211; udzieli\u0142 wcze\u015bniej  akredytacji zak\u0142adom w Samarze, kt\u00f3re remontowa\u0142y polskiego Tu-154M.  Uciekanie od hipotezy awarii i jej szybkie wykluczenie bez pokazania  materia\u0142u z czarnych skrzynek mo\u017ce by\u0107 odbierane jako odruch obronny ze  strony rosyjskiego komitetu.<\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n<p><strong>Bez poznania oryginalnej zawarto\u015bci czarnych skrzynek wyja\u015bnienie  przyczyn katastrofy prezydenckiego samolotu Tu-154M jest nierealne &#8211;  oceniaj\u0105 do\u015bwiadczeni piloci. Jak podkre\u015blaj\u0105, fragmentaryczne  informacje przekazywane przez rosyjski Mi\u0119dzypa\u0144stwowy Komitet Lotniczy  (MAK) nie s\u0105 wzmocnione \u017cadnymi dowodami. W tej sytuacji trudno oceni\u0107,  na ile podawane szczeg\u00f3\u0142y maj\u0105 odzwierciedlenie w faktach, zw\u0142aszcza \u017ce  komitet wyklucza pewne hipotezy bez t\u0142umaczenia, na jakiej podstawie. <\/strong><br \/>\r\n<br \/>\r\nZ  dotychczasowych prac MAK mo\u017cna wnioskowa\u0107, \u017ce rosyjska komisja sk\u0142ania  si\u0119 ku temu, by odpowiedzialno\u015bci\u0105 za tragedi\u0119 pod Katyniem obarczy\u0107  za\u0142og\u0119 prezydenckiego samolotu. Jednak okoliczno\u015bci katastrofy wci\u0105\u017c  rodz\u0105 wiele pyta\u0144. Cho\u0107 komitet poda\u0142 gar\u015b\u0107 (ma\u0142o znacz\u0105cych)  szczeg\u00f3\u0142\u00f3w, to nie przybli\u017cy\u0142 opinii publicznej do prawdy o 10 kwietnia  br. Nie wiemy chocia\u017cby tego, dlaczego autopilot sprowadzi\u0142 samolot tu\u017c  nad ziemi\u0119 na kilometr przed pasem startowym. Je\u015bli za\u0142oga dzia\u0142a\u0142a  w\u0142a\u015bciwie, to urz\u0105dzenie powinno mie\u0107 zadan\u0105 wysoko\u015b\u0107 nad dalsz\u0105  radiolatarni\u0105, pr\u0119dko\u015b\u0107 pionowego zni\u017cania do bli\u017cszej radiolatarni i w  zale\u017cno\u015bci od tych parametr\u00f3w wysoko\u015b\u0107 nad bli\u017csz\u0105 radiolatarni\u0105.  Teoretycznie mo\u017cna za\u0142o\u017cy\u0107, \u017ce autopilot m\u00f3g\u0142 mie\u0107 wprowadzon\u0105 tylko  warto\u015b\u0107 pionowego schodzenia, nie mo\u017cna te\u017c wykluczy\u0107, \u017ce mog\u0142a by\u0107 to  z\u0142a warto\u015b\u0107&#8230; W\u0142a\u015bnie te dane powinny by\u0107 odczytane z czarnych skrzynek  i doskonale znane MAK.<br \/>\r\nKomisja jednak nie podaje \u017cadnych szczeg\u00f3\u0142\u00f3w,  by umocni\u0107 swoj\u0105 tez\u0119 sugeruj\u0105c\u0105 b\u0142\u0105d i z\u0142e wyszkolenie za\u0142ogi.  Dlaczego? Wiemy tylko, \u017ce system TAWS ostrzega\u0142 pilot\u00f3w przed zbli\u017ceniem  do ziemi, a piloci nie zareagowali od razu. Tu tak\u017ce MAK nie t\u0142umaczy, z  jakich powod\u00f3w i co dzia\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas na pok\u0142adzie. Pod\u0105\u017caj\u0105c za  retoryk\u0105 komisji, mo\u017cna by si\u0119gn\u0105\u0107 do wypadku samolotu CASA-295M w  Miros\u0142awcu i za\u0142o\u017cy\u0107, \u017ce piloci mogli si\u0119 zasugerowa\u0107, \u017ce zeszli ju\u017c  poni\u017cej wysoko\u015bci decyzji (dlatego nie reagowali na sygna\u0142 ostrze\u017ce\u0144  TAWS) i obaj skupili swoj\u0105 uwag\u0119 (co by\u0142oby niedopuszczalne) na szukaniu  ziemi. B\u0119d\u0105c we mgle i nie obserwuj\u0105c wskaza\u0144 urz\u0105dze\u0144, trudno by\u0142o im  oceni\u0107 pozycj\u0119 samolotu&#8230; Jednak dotychczasowe oceny MAK takiego  zachowania w \u017caden spos\u00f3b nie potwierdzaj\u0105. Co wi\u0119cej, w kontek\u015bcie  przyj\u0119cia wiarygodno\u015bci tej tezy pojawiaj\u0105 si\u0119 kolejne w\u0105tpliwo\u015bci.  Wiemy przecie\u017c, \u017ce autopilot zosta\u0142 wy\u0142\u0105czony na 5,4 s przed uderzeniem w  pierwsz\u0105 przeszkod\u0119. W ocenie do\u015bwiadczonych pilot\u00f3w, samolot musia\u0142  znajdowa\u0107 si\u0119 w tym momencie jeszcze kilkana\u015bcie metr\u00f3w nad ziemi\u0105, a  zatem piloci mieli czas, by podci\u0105gn\u0105\u0107 samolot i odlecie\u0107 wy\u017cej. Tak si\u0119  jednak nie sta\u0142o. &#8211; 5 sekund to wystarczaj\u0105co du\u017co, by odej\u015b\u0107 do g\u00f3ry.  Na tym samolocie ju\u017c po 1,5 s jest si\u0119 wy\u017cej, a przecie\u017c wystarczy\u0142oby,  gdyby piloci weszli w poziomy lot &#8211; oceni\u0142 do\u015bwiadczony pilot Tu-154  (nazwisko do wiadomo\u015bci redakcji). W tym miejscu ponownie powraca  pytanie o awari\u0119 samolotu &#8211; czy maszyna nie wznios\u0142a si\u0119, bo nie  pozwoli\u0142y jej na to np. uszkodzone silniki, czy te\u017c samolotem nie da\u0142o  si\u0119 sterowa\u0107? W\u0105tpliwo\u015bci wzmacnia fakt, \u017ce to MAK &#8211; badaj\u0105cy przyczyny  katastrofy &#8211; akredytowa\u0142 zak\u0142ady w Samarze, kt\u00f3re remontowa\u0142y polskiego <br \/>\r\nTu-154M.  W tej perspektywie uciekanie od hipotezy awarii i jej szybkie  wykluczenie bez pokazania materia\u0142u z czarnych skrzynek mo\u017ce by\u0107  odbierane jako odruch obronny ze strony rosyjskiego komitetu.<br \/>\r\n<br \/>\r\n<strong>Czekamy  na oryginalne i kompletne zapisy<\/strong><br \/>\r\nWed\u0142ug do\u015bwiadczonych pilot\u00f3w,  wprowadzenie b\u0142\u0119dnych danych do autopilota wydaje si\u0119 w\u0105tpliwe. Jak  ocenili w rozmowie z &#8222;Naszym Dziennikiem&#8221;, ju\u017c samo zej\u015bcie Tu-154M z  poziomu od ok. 200 do 100 metr\u00f3w nie by\u0142o naturalne dla tego samolotu i  zbyt szybkie. &#8211; Na 18 s przed tragedi\u0105 piloci us\u0142yszeli ostrzegawcze  &#8222;pull up&#8221; (ci\u0105gnij w g\u00f3r\u0119). Powinni natychmiast od\u0142\u0105czy\u0107 autopilota.  Dlaczego tego nie zrobili, skoro mieli sprawny samolot? A mo\u017ce tego nie  zrobili, bo maszyna szwankowa\u0142a? Dlaczego tak d\u0142ugo czekali? To dla mnie  zagadka, bo nikt tak nie post\u0119puje &#8211; stwierdzi\u0142 pilot. Jego zdaniem,  samolot nie powinien si\u0119 znale\u017a\u0107 w tym miejscu na tej wysoko\u015bci, a to,  dlaczego tak si\u0119 sta\u0142o, jest wci\u0105\u017c niejasne. Jak doda\u0142, w obecnej  sytuacji dla strony polskiej wa\u017cne jest, by pozna\u0107 zawarto\u015b\u0107 czarnych  skrzynek i odczyta\u0107 m.in. parametry lotu, stan pracy silnik\u00f3w,  temperatur\u0119 gaz\u00f3w wylotowych oraz pos\u0142ucha\u0107, co dzia\u0142o si\u0119 w kabinie i  dowiedzie\u0107 si\u0119, dlaczego za\u0142oga nie odpowiada\u0142a kontrolerowi.<br \/>\r\nPodobnie  katastrof\u0119 ocenia dr in\u017c. Ryszard Drozdowicz, pilot, specjalista ds.  aerodynamiki lotnictwa. W jego przekonaniu, bez pe\u0142nej informacji o  zawarto\u015bci czarnych skrzynek ocena tego, co si\u0119 wydarzy\u0142o 10 kwietnia  br., jest niemo\u017cliwa. &#8211; Pierwsza sprawa, na kt\u00f3r\u0105 chcia\u0142bym zwr\u00f3ci\u0107  uwag\u0119, to \u017ar\u00f3d\u0142o informacji niepochodz\u0105ce bezpo\u015brednio z oryginalnych  zapis\u00f3w czarnych skrzynek. Z ca\u0142\u0105 stanowczo\u015bci\u0105 nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce  wy\u0142\u0105cznie oryginalne i kompletne zapisy z tych skrzynek maj\u0105 warto\u015b\u0107  poznawcz\u0105 i tylko na nich mo\u017cna si\u0119 opiera\u0107. Dotychczasowe informacje do  mnie docieraj\u0105ce pochodz\u0105 ze \u017ar\u00f3de\u0142 po\u015brednich i w \u017caden spos\u00f3b nie  mo\u017cna z nich z\u0142o\u017cy\u0107 jednej sensownej ca\u0142o\u015bci &#8211; powiedzia\u0142. Odnosz\u0105c si\u0119  do u\u017cywania autopilota przez za\u0142og\u0119 rz\u0105dowego samolotu, zaznaczy\u0142, \u017ce  nie rozumie, po co do\u015bwiadczonym pilotom wioz\u0105cym tak wa\u017cn\u0105 delegacj\u0119  potrzebny by\u0142 autopilot na \u015bcie\u017cce podej\u015bcia, kilka sekund przed  l\u0105dowaniem. Jak zauwa\u017cy\u0142, po to w samolocie jest dw\u00f3ch dobrze  wyszkolonych i do\u015bwiadczonych pilot\u00f3w, by &#8222;r\u0119cznie&#8221; wykonali manewr  l\u0105dowania &#8211; przyrz\u0105dy przy l\u0105dowaniu s\u0142u\u017c\u0105 im jedynie do kontroli. <br \/>\r\n&#8211;  Pami\u0119tajmy, \u017ce najtrudniejsze by\u0142o i jest bezpieczne l\u0105dowanie. Nie  mo\u017cna sobie wyobrazi\u0107 powierzenia tej fazy lotu jakiemukolwiek, nawet  najbardziej zaawansowanemu autopilotowi, i to z takimi pasa\u017cerami na  pok\u0142adzie &#8211; doda\u0142.<br \/>\r\n<br \/>\r\n<strong>ILS czy RSL?<\/strong><br \/>\r\nWprawdzie podczas  l\u0105dowania z wykorzystaniem systemu nawigacyjnego ILS, kt\u00f3ry wspomaga  l\u0105dowanie samolotu w trudnych warunkach, przy ograniczonej widoczno\u015bci,  mo\u017cliwe jest posadzenie samolotu przez autopilota (mo\u017ce on przej\u0105\u0107  prowadzenie samolotu po \u015bcie\u017cce i kierunku schodzenia i sam wprowadza\u0107  poprawki). W ten spos\u00f3b samolot mo\u017ce by\u0107 automatycznie sprowadzany na  pas, a zwykle tu\u017c przed kontaktem z ziemi\u0105 kontrol\u0119 nad maszyn\u0105  przejmuje pilot. Chodzi o to, by samolot przy zetkni\u0119ciu k\u00f3\u0142 z ziemi\u0105  nie zjecha\u0142 poza pas &#8211; w tym momencie pilot jest w stanie szybko  skorygowa\u0107 tor jazdy maszyny. L\u0105dowanie z autopilotem jest te\u017c mo\u017cliwe  bez ILS. W takim przypadku piloci przy pomocy autopilota lec\u0105 po  okre\u015blonej trasie &#8211; ustawiaj\u0105 pr\u0119dko\u015b\u0107 pionowego schodzenia na  wariometrze i samolot wed\u0142ug zadanej warto\u015bci zbli\u017ca si\u0119 do ziemi (to  zwykle jest ok. 2,5-3 m\/s). Pr\u0119dko\u015b\u0107 pionowego schodzenia jest  utrzymywana przez autopilota. Tak w\u0142a\u015bnie m\u00f3g\u0142 lecie\u0107 Tu-154M. W tym  jednak przypadku powinny by\u0107 w\u0142\u0105czone te\u017c inne przyrz\u0105dy ostrzegaj\u0105ce,  jak TAWS (wraz z odpowiednio ustawion\u0105 wysoko\u015bci\u0105 decyzji). Ponadto od  1500 m dzia\u0142a\u0107 powinien radiowysoko\u015bciomierz. Je\u017celi ustawiona by\u0142a na  nim wysoko\u015b\u0107 decyzji, to urz\u0105dzenie powinno g\u0142o\u015bno alarmowa\u0107 za\u0142og\u0119 o  jej przekroczeniu. Ta wysoko\u015b\u0107 zale\u017cy od parametr\u00f3w lotniska.  Standardowo &#8211; w przypadku l\u0105dowania na dwie NDB &#8211; nad dalsz\u0105 radiostacj\u0105  jest to 200 m i je\u017celi nie przerwie si\u0119 schodzenia na autopilocie, to  samolot b\u0119dzie si\u0119 zni\u017ca\u0142 tak, by nad bli\u017csz\u0105 radiolatarni\u0105 osi\u0105gn\u0105\u0107  poziom 70 metr\u00f3w. &#8211; To wielko\u015bci standardowe, one mog\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0107 w  zale\u017cno\u015bci od charakterystyki danego lotniska i lokalizacji radiolatarni  &#8211; t\u0142umaczy\u0142 Ignacy Goli\u0144ski, by\u0142y cz\u0142onek Pa\u0144stwowej Komisji Badania  Wypadk\u00f3w Lotniczych. Jak zauwa\u017cy\u0142, cho\u0107 w mediach pojawiaj\u0105 si\u0119 pewne  informacje, to brakuje oficjalnego stwierdzenia, jaki system schodzenia  by\u0142 na smole\u0144skim lotnisku &#8211; czy na dwie NDB, czy te\u017c na jedn\u0105 &#8211; bo i  takie si\u0119 spotyka, czy by\u0142 to ILS, czy te\u017c RSL. &#8211; To istotne, bo w  zale\u017cno\u015bci od tego wspomniane wysoko\u015bci mog\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0107 i samolot jest  inaczej sprowadzany &#8211; doda\u0142 Goli\u0144ski. \t<br \/>\r\n<strong><\/strong><\/p>\r\n\r\n<p><em><strong>Marcin Austyn<\/strong><\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"MAK &#8211; badaj\u0105cy przyczyny katastrofy z 10 kwietnia &#8211; udzieli\u0142 wcze\u015bniej akredytacji zak\u0142adom w Samarze, kt\u00f3re remontowa\u0142y polskiego Tu-154M. Uciekanie od hipotezy awarii i jej szybkie wykluczenie bez pokazania materia\u0142u z czarnych skrzynek mo\u017ce by\u0107 odbierane jako odruch obronny ze strony rosyjskiego komitetu. Bez poznania oryginalnej zawarto\u015bci czarnych skrzynek wyja\u015bnienie przyczyn katastrofy prezydenckiego samolotu Tu-154M [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[139],"tags":[137],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22016"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22016"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22016\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22016"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22016"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22016"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}