{"id":21854,"date":"2010-05-20T09:02:30","date_gmt":"2010-05-20T14:02:30","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=21854"},"modified":"2010-05-20T15:20:38","modified_gmt":"2010-05-20T20:20:38","slug":"eksperci-od-nawigacji-satelitarnej-to-byl-zamach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=21854","title":{"rendered":"Eksperci od nawigacji satelitarnej: to m\u00f3g\u0142 by\u0107 zamach"},"content":{"rendered":"<p><strong>Informacja, \u017ce Tu-154 podchodzi\u0142 do l\u0105dowania  prawie do ko\u0144ca na autopilocie, w\u00a0100 proc.\u00a0potwierdza tez\u0119, \u017ce za\u0142og\u0119  wprowadzono w b\u0142\u0105d przy u\u017cyciu tzw. meaconingu &#8211; twierdz\u0105 Marek  Strassenburg Kleciak, specjalista ds. system\u00f3w tr\u00f3jwymiarowej nawigacji,  i Hans Dodel, ekspert od system\u00f3w nawigacji i wojny elektronicznej,  autor ksi\u0105\u017cki \u201eSatellitennavigation\u201d.<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>Z raportu  rosyjskiego Mi\u0119dzypa\u0144stwowego Komitetu Lotniczego wynika (zauwa\u017cy\u0142a to  telewizja TVN24), \u017ce samolot prezydencki podchodzi\u0142 do l\u0105dowania na  autopilocie, kt\u00f3ry sterowa\u0142 zar\u00f3wno wysoko\u015bci\u0105, ci\u0105giem, jak i kursem  rz\u0105dowej maszyny. Wy\u0142\u0105czenie autopilota nast\u0105pi\u0142o <strong>5,4 sekundy  przed uderzeniem w pierwsz\u0105 przeszkod\u0119.<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>To bardzo wa\u017cna informacja.  Autopilot jest urz\u0105dzeniem do automatycznego sterowania samolotem,  pobieraj\u0105cym do tego celu dane z GPS i innych wskaza\u0144 przyrz\u0105d\u00f3w  pok\u0142adowych. Dodajmy, \u017ce wy\u0142\u0105cza si\u0119 go jednym ruchem r\u0119ki, a wi\u0119c w  ci\u0105gu sekundy mo\u017cna &#8211; je\u015bli jest taka potrzeba &#8211; przej\u015b\u0107 na sterowanie  \u201er\u0119czne\u201d.<\/p>\r\n\r\n<p>Ostatni etap przed l\u0105dowaniem  na autopilocie to przelot przez kolejne, blisko obok siebie le\u017c\u0105ce tzw.  waypoints: 10 km przed pasem \/ wysoko\u015b\u0107 500 m, 8 km \/ 400 m, 6 km \/ 300  m, 4 km \/ 200 m, 2 km \/ 100 m &#8211; ten ostatni punkt to tzw punkt decyzji i  wysoko\u015b\u0107 decyzyjna: jesli pilot nie widzi tutaj pasu startowego, to <strong>MUSI<\/strong> zrezygnowa\u0107 z l\u0105dowania i polecie\u0107 na inne lotnisko. Tymczasem za\u0142oga  polskiego samolotu (w tak trudnych warunkach pogodowych) wy\u0142\u0105czy\u0142a  pilota dopiero 5 sekund przed katastrof\u0105, mimo \u017ce &#8211; jak ju\u017c  zaznaczyli\u015bmy &#8211; mo\u017cna to zrobi\u0107 w sekund\u0119.<\/p>\r\n\r\n<p>Dziennik &#8222;Fakt&#8221;, powo\u0142uj\u0105c si\u0119  na rosyjskiego prokuratora, kt\u00f3ry s\u0142ysza\u0142 rozmowy w kokpicie, napisa\u0142  kilka dni temu, \u017ce par\u0119 sekund przed tragedi\u0105 piloci &#8211; dot\u0105d spokojni &#8211;  zacz\u0119li wo\u0142a\u0107: <em>&#8222;Daj drugi&#8230; W drug\u0105!&#8221;<\/em> Musia\u0142 by\u0107 to po prostu  pierwszy moment, w kt\u00f3rym za\u0142oga zorientowa\u0142a si\u0119, \u017ce jest w z\u0142ym  miejscu i na z\u0142ej wysoko\u015bci &#8211; prawdopodobnie min\u0119li wtedy znajduj\u0105c\u0105 si\u0119  tam anten\u0119 NDB.<\/p>\r\n\r\n<p><strong>Dlaczego piloci  schodzili spokojnie do l\u0105dowania na autopilocie i dopiero kilka metr\u00f3w  nad ziemi\u0105 zorientowali si\u0119, \u017ce samolot jest tak nisko?<\/strong> Wyt\u0142umaczenie jest tylko jedno: autopilot opiera\u0142 si\u0119 na b\u0142\u0119dnych danych  satelitarnych.<\/p>\r\n\r\n<p>To, \u017ce 10 kwietnia pod  Smole\u0144skiem odbi\u00f3r GPS w Tu-154 by\u0142 zak\u0142\u00f3cony &#8211; co doprowadzi\u0142o do b\u0142\u0119du  pozycji samolotu w pozycji horyzontalnej &#8211; jest <strong>oczywiste<\/strong>.  Najprostsz\u0105 metod\u0105 takiej agresji jest <em><strong>meaconing<\/strong><\/em>,  polegaj\u0105cy na nagraniu sygna\u0142u satelity i ponownym nadaniu go (z  niewielkim przesuni\u0119ciem w czasie i z wi\u0119ksz\u0105 moc\u0105) na tej samej  cz\u0119stotliwo\u015bci w celu zmylenia za\u0142ogi samolotu. W przypadku Tu-154,  podchodz\u0105cego w\u0142a\u015bnie do l\u0105dowania, wystarczy\u0142oby niewielkie  przek\u0142amanie sygna\u0142u, by doprowadzi\u0107 do tragedii. <strong><em>Meaconing<\/em> mo\u017cna &#8222;ustawi\u0107&#8221; z precyzj\u0105 do 0,3 metra,<\/strong> a do zaburzenia  prawid\u0142owego dzia\u0142ania mo\u017ce doj\u015b\u0107 ze \u017ar\u00f3d\u0142a oddalonego nawet  kilkadziesi\u0105t kilometr\u00f3w od samolotu. W podobny spos\u00f3b mo\u017cna te\u017c zmyli\u0107  wysoko\u015bciomierz radiowy. Gdyby doda\u0107 do tego przekazanie nieprawdziwej  warto\u015bci ci\u015bnienia barometrycznego (Rosjanie nie poinformowali dot\u0105d,  jakie ci\u015bnienie podali dow\u00f3dcy Tupolewa), za\u0142oga samolotu by\u0142a &#8211; nawet  przy du\u017co lepszej widoczno\u015bci ni\u017c ta, kt\u00f3ra panowa\u0142a w Smole\u0144sku &#8211; bez  szans. Charakterystyczne ukszta\u0142towanie terenu przed lotniskiem  Smole\u0144sk-Siewiernyj &#8211; rozleg\u0142a niecka &#8211; stanowi\u0142o dodatkow\u0105 gwarancj\u0119  powodzenia ataku.<\/p>\r\n\r\n<p>Wskazania wysoko\u015bci przez GPS  nie by\u0142y prawid\u0142owe, ale mimo wszystko wystarczaj\u0105ce, by uruchomi\u0107 EGPWS  (system ostrzegaj\u0105cy pilot\u00f3w o odleg\u0142o\u015bci samolotu od gruntu). System  ten w\u0142\u0105cza si\u0119, gdy samolot schodzi poni\u017cej 666 metr\u00f3w nad ziemi\u0105.  Piloci s\u0142usznie zignorowali ostrze\u017cenie EGPWS (jako \u017ce jego zadaniem  jest ostrzega\u0107 przed zbli\u017caj\u0105c\u0105 si\u0119 ziemi\u0105 i robi on to za ka\u017cdym razem,  kiedy si\u0119 laduje) i lecieli dalej, oczekuj\u0105c, \u017ce za jaki\u015b czas zobacz\u0105  pas startowy. Problem w tym, \u017ce EGWPS tak\u017ce opiera si\u0119 na pomiarach  po\u0142o\u017cenia uzyskanego z odbiornika GPS i wysoko\u015bci z wysoko\u015bciomierza  radiowego: Tu-154 wkr\u00f3tce znalaz\u0142 si\u0119 wi\u0119c 5 metr\u00f3w nad ziemi\u0105. Piloci  nie zd\u0105\u017cyli nawet poszuka\u0107 wzrokiem pasa startowego&#8230; Jeszcze raz  powt\u00f3rzmy: <strong>skoro samolot lecia\u0142 na w\u0142\u0105czonym autopilocie, to  piloci wierzyli, \u017ce s\u0105 znacznie wy\u017cej i w innej pozycji.<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>Dla laik\u00f3w w\u0105tpi\u0105cych w  techniki rodem z Jamesa Bonda: <strong>od czasu lotniczych zamach\u00f3w  terrorystycznych w Nowym Jorku na World Trade Center w prawie wszystkich  krajach \u015bwiata u\u017cywa si\u0119<em> meaconingu<\/em> do ochrony obiekt\u00f3w  specjalnego znaczenia, takich jak np. elektrownie atomowe.<\/strong><\/p>\r\n\r\n<p>Atak na przyrz\u0105dy nawigacyjne  mo\u017cna stwierdzi\u0107 po analizie czarnych skrzynek. Niestety, rejestratory  lotu to no\u015bniki magnetyczne i usuni\u0119cie \u015blad\u00f3w <em>meaconingu <\/em>&#8211;  zw\u0142aszcza dla s\u0142u\u017cb znaj\u0105cych od podszewk\u0119 budow\u0119 Tu-154 i jego  przyrz\u0105d\u00f3w &#8211; nie jest trudnym zadaniem. Wystarczy, \u017ceby nikt im w tym  nie przeszkadza\u0142.<\/p>\r\n\r\n<p><strong><em>Marek Strassenburg  Kleciak <\/em><br \/>\r\n <\/strong><em>specjalista ds. system\u00f3w tr\u00f3jwymiarowej  nawigacji<\/em><br \/>\r\n <strong><em>Hans Dodel<\/em><\/strong><br \/>\r\n <em>ekspert od system\u00f3w nawigacji i  wojny elektronicznej, autor ksi\u0105\u017cki \u201eSatellitennavigation\u201d<br \/>\r\n <\/em><\/p>\r\n\r\n<p><em>Dok\u0142adna analiza opinii polskiego i niemieckiego eksperta na  podstawie najnowszych danych ju\u017c w nast\u0119pnym numerze &#8222;Gazety Polskiej&#8221;<\/em><\/p>\r\n\r\n<p>&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;<\/p>\r\n\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><strong>Z dzisiejszego wydania  portalu gazeta.pl. Fragmenty artyku\u0142u pt. <a href=\"http:\/\/wiadomosci.gazeta.pl\/Wiadomosci\/1,80273,7908469,Co_mogl_robic_w_kabinie_pilotow_gen__Blasik.html\" target=\"_blank\">\u201ePiloci w\u015bciekli  na rosyjski raport\u201d:<\/a><\/strong><\/p>\r\n\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><em>[&#8230;] &#8211; Z raportu MAK  wynika, \u017ce wojskowy pilot lecia\u0142 na \u0142eb na szyj\u0119, wbrew wszelkim zasadom  bezpiecze\u0144stwa, nara\u017caj\u0105c \u017cycie pasa\u017cer\u00f3w i swoje &#8211; podkre\u015bla oburzony  pilot z 36. Specjalnego Pu\u0142ku Lotnictwa Transportowego. &#8211; A naszej  jednostce przypnie si\u0119 \u0142atk\u0119 wariat\u00f3w. Arek [kpt. Arkadiusz Protasiuk,  dow\u00f3dca za\u0142ogi Tu-154] by\u0142 najspokojniejszym cz\u0142owiekiem na \u015bwiecie,  wywa\u017conym. Nigdy nie zrobi\u0142 niczego przeciwko procedurom.<\/em><\/p>\r\n\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><em>&#8211; Mieli prawo podj\u0105\u0107 pr\u00f3b\u0119  podej\u015bcia do l\u0105dowania &#8211; dodaje jeden z oficer\u00f3w 36. Pu\u0142ku. &#8211; Zej\u015b\u0107 na  wysoko\u015b\u0107 decyzyjn\u0105, a wtedy, kiedy pilot przekonuje si\u0119, \u017ce nie  wyl\u0105duje, odchodzi zn\u00f3w do g\u00f3ry. Byli poni\u017cej tej wysoko\u015bci, ale  rosyjski raport wci\u0105\u017c nie odpowiada na pytanie: dlaczego. [&#8230;]<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Informacja, \u017ce Tu-154 podchodzi\u0142 do l\u0105dowania prawie do ko\u0144ca na autopilocie, w\u00a0100 proc.\u00a0potwierdza tez\u0119, \u017ce za\u0142og\u0119 wprowadzono w b\u0142\u0105d przy u\u017cyciu tzw. meaconingu &#8211; twierdz\u0105 Marek Strassenburg Kleciak, specjalista ds. system\u00f3w tr\u00f3jwymiarowej nawigacji, i Hans Dodel, ekspert od system\u00f3w nawigacji i wojny elektronicznej, autor ksi\u0105\u017cki \u201eSatellitennavigation\u201d. Z raportu rosyjskiego Mi\u0119dzypa\u0144stwowego Komitetu Lotniczego wynika (zauwa\u017cy\u0142a to [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[139],"tags":[84,137,104],"class_list":["post-21854","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-katyn-2010","tag-intelligence-military","tag-katyn_2010","tag-transportation"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21854","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21854"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21854\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21854"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21854"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21854"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}