{"id":17522,"date":"2010-01-25T23:11:19","date_gmt":"2010-01-26T04:11:19","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=17522"},"modified":"2010-01-25T23:12:02","modified_gmt":"2010-01-26T04:12:02","slug":"zapomniane-dokumenty-magisterium-kosciola-o-jednosci-chrzescijan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=17522","title":{"rendered":"Zapomniane dokumenty Magisterium Ko\u015bcio\u0142a o jedno\u015bci chrze\u015bcijan"},"content":{"rendered":"

Po zako\u0144czeniu Tygodnia Modlitw o Jedno\u015b\u0107 Chrze\u015bcijan, przypominamy zapomniane dokumenty Magisterium Ko\u015bcio\u0142a<\/strong><\/em><\/p>\r\n\r\n

(Sob\u00f3r Florencki, dekret dla Jakobit\u00f3w, 4. II 1441)<\/strong><\/p>\r\n\r\n

\u015awi\u0119ty Ko\u015bci\u00f3\u0142 Rzymski mocno wierzy, wyznaje i g\u0142osi, \u017ce nikt, kto nie jest w Ko\u015bciele katolickim, nie tylko poganie, ale i \u017cydzi, albo heretycy i schizmatycy, nie mog\u0105 dost\u0105pi\u0107 \u017cywota wiecznego; lecz p\u00f3jd\u0105 w ogie\u0144 wieczny \u2018kt\u00f3ry zgotowany jest diab\u0142u i anio\u0142om jego\u2019 (Mt 25:41), je\u017celi przed ko\u0144cem \u017cycia nie b\u0119d\u0105 przy\u0142\u0105czeni do niego (Ko\u015bcio\u0142a)… Nikt te\u017c, cho\u0107by nie wiedzie\u0107 jakie dawa\u0142 ja\u0142mu\u017cny, a nawet przela\u0142 krew dla Imienia Chrystusowego, nie mo\u017ce by\u0107 zbawiony, je\u017celi nie wytrwa w \u0142onie i jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a katolickiego.<\/p>\r\n\r\n

\"\"<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n

Innocenty III. List Eius exemplo.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Sercem wierzymy i ustnie wyznajemy jeden Ko\u015bci\u00f3\u0142, nie ko\u015bci\u00f3\u0142 heretyk\u00f3w, lecz \u015bwi\u0119ty, rzymski, katolicki i apostolski, i wierzymy, \u017ce poza nim nikt nie dost\u0119puje zbawienia.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n

Grzegorz XVI. Encylika Mirari Vos<\/strong><\/p>\r\n\r\n

13. Teraz przejd\u017amy do innej przyczyny wielu nieszcz\u0119\u015b\u0107, kt\u00f3re wraz z Naszym \u017calem dotykaj\u0105 Ko\u015bci\u00f3\u0142 to jest do indyferentyzmu, czyli przewrotnej opinii bezbo\u017cnych, wsz\u0119dzie podst\u0119pnie rozpowszechnianej, \u017ce w ka\u017cdej religii mo\u017cna dost\u0105pi\u0107 wiecznego zbawienia duszy, je\u015bli si\u0119 uczciwie i obyczajnie \u017cyje.<\/strong> W tak oczywistej sprawie, jeste\u015bcie w stanie z \u0142atwo\u015bci\u0105 uchroni\u0107 powierzony Wam lud od tego najbardziej zgubnego b\u0142\u0119du. Kiedy bowiem aposto\u0142 przestrzega, \u017ce, „jeden jest B\u00f3g, jedna Wiara, jeden Chrzest” (Ef 4, 5), niech\u017ce dr\u017c\u0105 z boja\u017ani wszyscy, kt\u00f3rzy z jakiejkolwiek religii spodziewaj\u0105 si\u0119 fa\u0142szywie otwartego przyst\u0119pu do b\u0142ogos\u0142awionej wieczno\u015bci i niech szczerze rozwa\u017c\u0105 wed\u0142ug \u015bwiadectwa Zbawiciela, \u017ce „s\u0105 przeciw Chrystusowi, bo z Chrystusem nie s\u0105, i \u017ce rozpraszaj\u0105 nieszcz\u0119\u015bliwie, bo z nim nie gromadz\u0105” (\u0141k 11, 23), dlatego „niezawodnie na wieki zagin\u0105, je\u015bli katolickiej wiary wyznawa\u0107 i jej ca\u0142kowicie i bez naruszenia zachowywa\u0107 nie b\u0119d\u0105”. Niech pos\u0142uchaj\u0105 \u015bw. Hieronima, kt\u00f3ry gdy si\u0119 Ko\u015bci\u00f3\u0142 podzieli\u0142 schizm\u0105 na trzy stronnictwa, m\u00f3wi o sobie, \u017ce jest nieugi\u0119ty w postanowieniu, je\u017celi kto\u015b chcia\u0142 go przyci\u0105gn\u0105\u0107 na swoj\u0105 stron\u0119, m\u0119\u017cnie wyznaj\u0105c: „Kto si\u0119 \u0142\u0105czy z katedr\u0105 Piotra, jest ze mn\u0105”. Pr\u00f3\u017cno by kto\u015b sobie schlebia\u0142, \u017ce i on tak\u017ce jest odrodzonym w wodzie chrztu \u015bwi\u0119tego, bo na ten zarzut trafnie odpowiedzia\u0142 \u015bw. Augustyn: „Ga\u0142\u0105zka z winnicy odci\u0119ta sw\u00f3j kszta\u0142t zachowuje, ale c\u00f3\u017c jej po kszta\u0142cie je\u017celi nie czerpie \u017cycia z korzenia?”.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n

Pius IX. Encyklika Quanto conficiamur moerore.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Ci, kt\u00f3rzy trwaj\u0105 w niepokonalnej niewiedzy wzgl\u0119dem naj\u015bwi\u0119tszej naszej religii, a kt\u00f3rzy – pilnie zachowuj\u0105c prawo naturalne i jego nakazy, przez Boga wpisane w sercach wszystkich ludzi, i trwaj\u0105c w gotowo\u015bci okazania Bogu pos\u0142usze\u0144stwa – prowadz\u0105 \u017cycie uczciwe i prawe, mog\u0105, wskutek dzia\u0142aj\u0105cej \u0142aski i \u015bwiat\u0142a Bo\u017cego, dost\u0105pi\u0107 \u017cywota wiecznego, poniewa\u017c B\u00f3g, kt\u00f3ry widzi, przenika i zna doskonale wszystkie umys\u0142y, dusze, my\u015bli i postawy, nie pozwoli w dobroci swej i \u0142askawo\u015bci, by kto\u015b bez dobrowolnej winy zosta\u0142 ukarany m\u0119k\u0105 wieczn\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Musimy raz jeszcze przypomnie\u0107 i odrzuci\u0107 bardzo wielki b\u0142\u0105d, ku kt\u00f3remu zwr\u00f3cili si\u0119 w spos\u00f3b po\u017ca\u0142owania godny niekt\u00f3rzy katolicy: opini\u0119, jakoby istoty ludzkie \u017cyj\u0105ce w b\u0142\u0119dach i obce wobec prawdziwej wiary mog\u0142y osi\u0105gn\u0105\u0107 \u017cycie wieczne. Jest to ze wszech miar sprzeczne z katolick\u0105 doktryn\u0105.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n

Leon XIII. List Testem Benevolentiae.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Nowe te pogl\u0105dy, o kt\u00f3rych mowa, zale\u017c\u0105 mniej wi\u0119cej na tym, \u017ce dla \u0142atwiejszego poci\u0105gni\u0119cia innowierc\u00f3w do uznania prawdy katolickiej, nale\u017ca\u0142oby Ko\u015bcio\u0142owi bardziej si\u0119 zbli\u017cy\u0107 do ludzko\u015bci dosz\u0142ej do pe\u0142nej ju\u017c dojrza\u0142o\u015bci i, pozbywszy si\u0119 dawnej surowo\u015bci, sta\u0107 si\u0119 wyrozumia\u0142ym dla aspiracji i pogl\u0105d\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnych lud\u00f3w.<\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n

Wielu s\u0105dzi, \u017ce to si\u0119 winno stosowa\u0107 nie tylko do karno\u015bci do \u017cycia, lecz tak\u017ce i do naucza\u0144 wchodz\u0105cych w sk\u0142ad skarbu wiary. S\u0105dz\u0105 bowiem, \u017ce by\u0142oby na dobre, w celu poci\u0105gni\u0119cia opornych zamilcze\u0107 o niekt\u00f3rych prawdach jakoby mniejszej wagi, a przynajmniej na tyle je uszczupli\u0107, \u017ceby nie zachowa\u0142y znaczenia, jakie im stale Ko\u015bci\u00f3\u0142 przypisywa\u0142.<\/p>\r\n\r\n

Nie trzeba te\u017c s\u0105dzi\u0107, \u017ce wolne jest od winy owo przemilczenie, kt\u00f3re radz\u0105 zastosowa\u0107 do niekt\u00f3rych zasad nauki katolickiej, aby je zakry\u0107 cieniem zapomnienia. […] Niech wi\u0119c nikt si\u0119 nie kusi, z jakiej b\u0105d\u017a racji, co\u015b zamilcze\u0107 albo uj\u0105\u0107 z nauki przez Boga podanej, kto by to uczyni\u0142, raczej by chcia\u0142 katolik\u00f3w roz\u0142\u0105czy\u0107 z Ko\u015bcio\u0142em zamiast roz\u0142\u0105czonych do Ko\u015bcio\u0142a poci\u0105gn\u0105\u0107. Niech wi\u0119c wr\u00f3c\u0105 do Ko\u015bcio\u0142a, niczego bardziej nie pragniemy, wszyscy, kt\u00f3rzy b\u0142\u0105dz\u0105 w dali od Owczarni Chrystusa, lecz nie inn\u0105 drog\u0105, ni\u017c ta, kt\u00f3r\u0105 im sam Chrystus wskaza\u0142.<\/p>\r\n\r\n

Stronnicy bowiem nowinek s\u0105dz\u0105, \u017ce nale\u017cy wprowadzi\u0107 do Ko\u015bcio\u0142a pewn\u0105 swobod\u0119, polegaj\u0105c\u0105 na tym, \u017ce po ograniczeniu praw i czujno\u015bci w\u0142adzy, wolno by by\u0142o ka\u017cdemu w wiernych dzia\u0142a\u0107 swobodniej, zgodnie z w\u0142asnym zapatrywaniem.<\/p>\r\n\r\n

Prawie wsz\u0119dzie pomieszanie samowoli z wolno\u015bci\u0105, pop\u0119d do m\u00f3wienia i omawiania wszystkiego, mo\u017cno\u015b\u0107 s\u0105dzenia o wszystkim i \u0142atwo\u015b\u0107 g\u0142oszenia drukiem wszelkich pogl\u0105d\u00f3w, zalewaj\u0105 umys\u0142y takim mrokiem, \u017ce dzisiaj w\u0142a\u015bnie, bardziej ni\u017c dawniej, korzy\u015b\u0107 jest i potrzeba uciekania si\u0119 do urz\u0119du nauczaj\u0105cego, celem ustrze\u017cenia od b\u0142\u0119du sumienia i post\u0119powania.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n

\u015bw. Pius X. List Notre Charge Apostolique<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Doktryna za\u015b katolicka uczy, \u017ce pierwszy obowi\u0105zek mi\u0142o\u015bci nie polega na tolerancji b\u0142\u0119dnych przekona\u0144, cho\u0107by najbardziej szczerych, ani na oboj\u0119tno\u015bci teoretycznej czy praktycznej dla b\u0142\u0119du lub wyst\u0119pku, w kt\u00f3rym widzimy pogr\u0105\u017conych braci naszych, lecz na gorliwo\u015bci o ich podniesienie umys\u0142owe i moralne<\/strong>, nie mniej jak o ich dobrobyt materialny. Ta sama doktryna katolicka uczy nas r\u00f3wnie\u017c, \u017ce \u017ar\u00f3d\u0142o mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego znajduje si\u0119 w mi\u0142o\u015bci Boga, wsp\u00f3lnego Ojca i wsp\u00f3lnego celu ca\u0142ej rodziny ludzkiej i w mi\u0142o\u015bci Chrystusa, kt\u00f3rego jeste\u015bmy cz\u0142onkami, tak \u017ce wspomo\u017cenie nieszcz\u0119\u015bliwego jest to wy\u015bwiadczenie przys\u0142ugi samemu Chrystusowi. Wszelka inna mi\u0142o\u015b\u0107 jest z\u0142udzeniem lub uczuciem ja\u0142owym i przemijaj\u0105cym.<\/strong><\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n

Pius XI. Encyklika Mortalium Animos.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

…urz\u0105dzaj\u0105, zjazdy, zebrania i odczyty z nieprzeci\u0119tnym udzia\u0142em s\u0142uchaczy i zapraszaj\u0105 na nie dla om\u00f3wienia tej sprawy wszystkich, bez r\u00f3\u017cnicy, pogan wszystkich odcieni, jak i chrze\u015bcijan, ba, nawet tych, kt\u00f3rzy – niestety – odpadli od Chrystusa, lub te\u017c uporczywie przeciwstawiaj\u0105 si\u0119 Jego Boskiej naturze i pos\u0142annictwu. Katolicy nie mog\u0105 \u017cadnym paktowaniem pochwali\u0107 takich usi\u0142owa\u0144, poniewa\u017c one polegaj\u0105 na b\u0142\u0119dnym zapatrywaniu, \u017ce wszystkie religie s\u0105 mniej lub wi\u0119cej dobre i chwalebne, o ile, \u017ce one w r\u00f3wny spos\u00f3b, chocia\u017c w r\u00f3\u017cnej formie, ujawniaj\u0105 i wyra\u017caj\u0105 nasz przyrodzony zmys\u0142, kt\u00f3ry nas poci\u0105ga do Boga i do wiernego uznania Jego panowania. Wyznawcy tej idei nie tylko s\u0105 w b\u0142\u0119dzie i \u0142udz\u0105 si\u0119, lecz odst\u0119puj\u0105 r\u00f3wnie\u017c od prawdziwej wiary, wypaczaj\u0105c jej poj\u0119cie i wpadaj\u0105c krok po kroku w naturalizm i ateizm. Z tego jasno wynika, \u017ce od religii przez Boga nam objawionej, odst\u0119puje zupe\u0142nie ten, ktokolwiek podobne idee i usi\u0142owania popiera.<\/p>\r\n\r\n

Nie kt\u00f3rzy tym \u0142atwiej daj\u0105 si\u0119 uwie\u015b\u0107 z\u0142udnym pozorom s\u0142uszno\u015bci, gdy chodzi o popieranie jedno\u015bci wszystkich chrze\u015bcijan. Czy\u017c nie jest rzecz\u0105 s\u0142uszn\u0105 – wci\u0105\u017c si\u0119 to powtarza, – ba – nawet obowi\u0105zkiem, by wszyscy, kt\u00f3rzy wyznaj\u0105 imi\u0119 Chrystusa, zaprzestali wzajemnych oskar\u017ce\u0144 i raz przecie\u017c po\u0142\u0105czyli si\u0119 we wsp\u00f3lnej mi\u0142o\u015bci? Gdy\u017c, kt\u00f3\u017cby si\u0119 o\u015bmieli\u0142 powiedzie\u0107, \u017ce mi\u0142uje Chrystusa, je\u015bli wedle si\u0142 swoich nie stara si\u0119 urzeczywistni\u0107 \u017cyczenia Chrystusa, kt\u00f3ry prosi Ojca, by Jego uczniowie byli „jedno” („unum”)?. A czy\u017c ten sam Chrystus nie chcia\u0142, by Jego uczni\u00f3w poznawano po tym, \u017ce si\u0119 wzajemnie mi\u0142uj\u0105 i aby tym r\u00f3\u017cnili si\u0119 od innych: „In hoc cognoscent omnes, quia discipuli mei estis, si dilectionem habueritis ad invicem” (Po tym poznaj\u0105 wszyscy, \u017ce jeste\u015bcie moimi uczniami, je\u017celi b\u0119dziecie si\u0119 wzajemnie mi\u0142owali”)?. „Oby – tak dodaj\u0105 – wszyscy chrze\u015bcijanie byli „jednio”! Mieliby przecie\u017c wi\u0119ksz\u0105 mo\u017cno\u015b\u0107 przeciwstawia\u0107 si\u0119 zarazie bezbo\u017cno\u015bci, kt\u00f3ra z dnia na dzie\u0144 coraz to bardziej si\u0119 rozprzestrzenia i coraz to szersze zatacza kr\u0119gi i gotowa obezw\u0142adni\u0107 Ewangeli\u0119”. W ten i podobny spos\u00f3b rozwodz\u0105 si\u0119 ci, kt\u00f3rych nazywaj\u0105 wszechchrze\u015bcijanami (panchristiani). A nie chodzi tu tylko o niezliczone i odosobnione grupy. Przeciwnie, powsta\u0142y ca\u0142e zwi\u0105zki i rozga\u0142\u0119zione stowarzyszenia, kt\u00f3rymi zazwyczaj kieruj\u0105 niekatolicy, chocia\u017c r\u00f3\u017cne wiary wyznaj\u0105cy. Poczynania te o\u017cywione s\u0105 takim zapa\u0142em, \u017ce zyskuj\u0105 niejednokrotnie licznych zwolennik\u00f3w i pod swym sztandarem zgrupowa\u0142y nawet pot\u0119\u017cny zast\u0119p katolik\u00f3w, kt\u00f3rych zwabi\u0142a nadzieja unii, pojednania chrze\u015bcija\u0144stwa, co przecie\u017c zgodne jest z \u017cyczeniem \u015awi\u0119tej Matki, Ko\u015bcio\u0142a, kt\u00f3ry wszak niczego bardziej nie pragnie, jak tego, by odwo\u0142a\u0107 swe zb\u0142\u0105kane dzieci i sprowadzi\u0107 je z powrotem do swego grona. W tych n\u0119c\u0105cych i zwodniczych s\u0142owach tkwi jednak z\u0142owrogi b\u0142\u0105d, kt\u00f3ry g\u0142\u0119boko rozsadza fundamenty wiary katolickiej.<\/p>\r\n\r\n

M\u00f3wi\u0105, \u017ce nale\u017cy wi\u0119c dawne sprawy sporne i r\u00f3\u017cnice zda\u0144, kt\u00f3re po dzi\u015b dzie\u0144 s\u0105 ko\u015bci\u0105 niezgody w\u015br\u00f3d rodzin chrze\u015bcija\u0144skich, pozostawi\u0107 na boku, z innych za\u015b nauk ulepi\u0107 i przed\u0142o\u017cy\u0107 wsp\u00f3lna regu\u0142\u0119 wiary, kt\u00f3rej wyznawanie zbrata\u0142oby wszystkich i przez co wszyscy czuliby si\u0119 bra\u0107mi. Rozmaite za\u015b Ko\u015bcio\u0142y i wsp\u00f3lnoty po po\u0142\u0105czeniu si\u0119 w og\u00f3lny zwi\u0105zek mia\u0142yby mo\u017cno\u015b\u0107 przeciwstawi\u0107 si\u0119 powa\u017cnie i skutecznie naporowi niewiary.<\/p>\r\n\r\n

…ani Stolica Apostolska nie mo\u017ce uczestniczy\u0107 w ich zjazdach, ani te\u017c wolno wiernym zabiera\u0107 g\u0142osu lub wspomaga\u0107 podobne poczynania. Gdyby to uczynili, przywi\u0105zaliby wag\u0119 do fa\u0142szywej religii chrze\u015bcija\u0144skiej, r\u00f3\u017cni\u0105cej si\u0119 ca\u0142kowicie od jedynego Ko\u015bcio\u0142a Chrystusa. Czy\u017c mo\u017cemy pozwoli\u0107 na to – a by\u0142oby to, rzecz\u0105 nies\u0142uszn\u0105 i niesprawiedliw\u0105, by prawda, a mianowicie prawda przez Boga objawiona, sta\u0142a si\u0119 przedmiotem uk\u0142ad\u00f3w?<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Co si\u0119 za\u015b tyczy artyku\u0142\u00f3w wiary, to bezwarunkowo nie dozwolona jest r\u00f3\u017cnica, kt\u00f3ra chciano zaprowadzi\u0107 mi\u0119dzy tzw. zasadniczymi a nie zasadniczymi punktami wiary, jak gdyby pierwsze z nich musia\u0142y by\u0107 uznane przez wszystkich, natomiast te drugie mog\u0142yby pozosta\u0107 do swobodnego uznania wiernych<\/p>\r\n\r\n

Jasn\u0105 rzecz\u0105 wi\u0119c jest, Czcigodni Bracia, dlaczego Stolica Apostolska swym wiernym nigdy nie pozwala\u0142a, by brali udzia\u0142 w zjazdach niekatolickich. Pracy nad jedno\u015bci\u0105 chrze\u015bcijan nie wolno popiera\u0107 inaczej, jak tylko dzia\u0142aniem w tym duchu, by odszczepie\u0144cy powr\u00f3cili na \u0142ono jedynego, prawdziwego Ko\u015bcio\u0142a Chrystusowego, od kt\u00f3rego kiedy\u015b, niestety, odpadli. Powtarzamy, by powr\u00f3cili do jednego Ko\u015bcio\u0142a Chrystusa, kt\u00f3ry jest wszystkim widomy i po wsze czasy, z woli Swego Za\u0142o\u017cyciela, pozostanie takim, jakim go On dla zbawienia wszystkich ludzi ustanowi\u0142. Mistyczna Oblubienica Chrystusa przez ca\u0142e wieki pozosta\u0142a bez zmazy i nigdy te\u017c zmazy dozna\u0107 nie mo\u017ce.<\/p>\r\n\r\n

Skoro to mistyczne cia\u0142o Chrystusa, Ko\u015bci\u00f3\u0142, jedno jest, spojone i z\u0142\u0105czone jak cia\u0142o fizyczne, bardzo niedorzecznym cz\u0142owiekiem okaza\u0142by si\u0119 ten, kto by chcia\u0142 twierdzi\u0107, \u017ce cia\u0142o mistyczne Chrystusa mo\u017ce si\u0119 sk\u0142ada\u0107 z odr\u0119bnych, od siebie oddzielonych cz\u0142onk\u00f3w.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n

Instrukcja Kongregacji \u015awi\u0119tego Oficjum De motione oecumenica (O ruchu ekumenicznym) z 1949 r.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Nale\u017cy wi\u0119c przedstawi\u0107 i wyk\u0142ada\u0107 ca\u0142\u0105 i nieuszczuplon\u0105 doktryn\u0119 katolick\u0105. \u0179adn\u0105 miar\u0105 nie wolno pomija\u0107 milczeniem czy owija\u0107 w wieloznaczne s\u0142\u00f3wka tego, co wiara katolicka m\u00f3wi o prawdziwej naturze i drodze usprawiedliwienia, o strukturze Ko\u015bcio\u0142a, o prymacie jurysdykcji biskupa rzymskiego, wreszcie o jedynej prawdziwej jedno\u015bci przez powr\u00f3t dysydent\u00f3w do jednego prawdziwego Ko\u015bcio\u0142a Chrystusa (deque unica vera unione per reditum dissidentium ad unam veram Christi Ecclesiam).","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Po zako\u0144czeniu Tygodnia Modlitw o Jedno\u015b\u0107 Chrze\u015bcijan, przypominamy zapomniane dokumenty Magisterium Ko\u015bcio\u0142a (Sob\u00f3r Florencki, dekret dla Jakobit\u00f3w, 4. II 1441) \u015awi\u0119ty Ko\u015bci\u00f3\u0142 Rzymski mocno wierzy, wyznaje i g\u0142osi, \u017ce nikt, kto nie jest w Ko\u015bciele katolickim, nie tylko poganie, ale i \u017cydzi, albo heretycy i schizmatycy, nie mog\u0105 dost\u0105pi\u0107 \u017cywota wiecznego; lecz p\u00f3jd\u0105 w ogie\u0144 […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[119],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17522"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=17522"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17522\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=17522"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=17522"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=17522"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}