{"id":16927,"date":"2009-12-25T15:50:31","date_gmt":"2009-12-25T20:50:31","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=16927"},"modified":"2009-12-25T15:50:31","modified_gmt":"2009-12-25T20:50:31","slug":"dlaczego-doszlo-do-wcielenia-syna-bozego-sw-tomasz-z-akwinu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=16927","title":{"rendered":"Dlaczego dosz\u0142o do wcielenia Syna Bo\u017cego? – \u015bw.Tomasz z Akwinu <\/em>"},"content":{"rendered":"

Z powodu podobnego za\u015blepienia umys\u0142u niewierni wy\u015bmiewaj\u0105 wiar\u0119 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105, kt\u00f3ra g\u0142osi, \u017ce Chrystus, Syn Bo\u017cy umar\u0142. Nie rozumiej\u0105 bowiem g\u0142\u0119bi tak wielkiej tajemnicy. Aby za\u015b \u015bmier\u0107 Syna Bo\u017cego nie by\u0142a przewrotnie rozumiana, najpierw trzeba co\u015b powiedzie\u0107 na temat Jego wcielenia. Nie twierdzimy przecie\u017c, \u017ce Syn Bo\u017cy by\u0142 poddany \u015bmierci w swej Boskiej naturze (w kt\u00f3rej jest r\u00f3wny Ojcu, b\u0119d\u0105cym \u017ar\u00f3d\u0142em wszelkiego \u017cycia), ale \u017ce umar\u0142 co do natury ludzkiej, kt\u00f3r\u0105 przyj\u0105\u0142 w jedno\u015bci Osoby.<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Dla pewnego wnikni\u0119cia w tajemnic\u0119 Bo\u017cego wcielenia trzeba zauwa\u017cy\u0107, \u017ce ka\u017cda osoba dzia\u0142aj\u0105ca rozumnie podejmuje dzia\u0142ania za pomoc\u0105 poj\u0119cia swego rozumu (kt\u00f3re nazywamy s\u0142owem), tak jak to wida\u0107 na przyk\u0142adzie budowniczego i ka\u017cdego innego tw\u00f3rcy, kt\u00f3ry podejmuje dzia\u0142ania zewn\u0119trzne stosownie do plan\u00f3w uj\u0119tych w umy\u015ble. Skoro za\u015b Syn Bo\u017cy jest samym S\u0142owem Bo\u017cym, to w konsekwencji B\u00f3g wszystko uczyni\u0142 przez Syna.<\/p>\r\n\r\n

Jednak\u017ce ka\u017cda z rzeczy jest tworzona i odnawiana w taki sam spos\u00f3b: je\u017celi na przyk\u0142ad zawali si\u0119 dom, to zostaje odbudowany z pomoc\u0105 takiej samej wiedzy, jak zosta\u0142 wcze\u015bniej zbudowany. W\u015br\u00f3d stworze\u0144 powo\u0142anych do istnienia przez Boga za po\u015brednictwem Jego S\u0142owa wyj\u0105tkowe miejsce zajmuje stworzenie rozumne, o ile wszystkie inne stworzenia s\u0105 mu podporz\u0105dkowane i wydaj\u0105 si\u0119 by\u0107 jemu podporz\u0105dkowane. Jest to nader w\u0142a\u015bciwe, gdy\u017c tylko stworzenie rozumne mo\u017ce sprawowa\u0107 w\u0142adz\u0119 za spraw\u0105 dzia\u0142a\u0144 swej wolnej woli. Inne natomiast stworzenia nie dzia\u0142aj\u0105 na mocy wolnego os\u0105du, ale s\u0105 poruszane do dzia\u0142ania pewnymi si\u0142ami natury. Wszystko to, co jest wolne, przewy\u017csza za\u015b to, co jest podporz\u0105dkowane.<\/p>\r\n\r\n

Niewolnicy s\u0105 podporz\u0105dkowani s\u0142u\u017cbie wolnym i s\u0105 przez nich kierowani. Upadek za\u015b stworzenia rozumnego w istocie powinien by\u0107 surowiej oceniany ni\u017c jakikolwiek brak po stronie stworze\u0144 nierozumnych. Z pewno\u015bci\u0105 B\u00f3g ocenia rzeczy zgodnie z prawd\u0105. Przystoi zatem Bo\u017cej M\u0105dro\u015bci, aby odnowi\u0142a przede wszystkim upadek natury rozumnej, nawet gdyby niebo mia\u0142o ulec zniszczeniu, albo cokolwiek innego mia\u0142o si\u0119 zdarzy\u0107 w\u015br\u00f3d byt\u00f3w cielesnych.<\/p>\r\n\r\n

Istniej\u0105 za\u015b dwa rodzaje stworze\u0144 rozumnych czyli my\u015bl\u0105cych: pierwsze s\u0105 oddzielone od materii (nazywamy je anio\u0142ami), a drugie zjednoczone s\u0105 z cia\u0142ami (s\u0105 to dusze ludzkie). Obu tym rodzajom stworze\u0144 rozumnych m\u00f3g\u0142 si\u0119 przydarzy\u0107 upadek, gdy\u017c obie posiadaj\u0105 woln\u0105 wol\u0119. Uwa\u017cam, \u017ce upadek tych stworze\u0144 mia\u0142 miejsce z powodu niegodziwo\u015bci woli, a nie z powodu jakiego\u015b braku w ich istnieniu. Upadek ten, albo brak, w szczeg\u00f3lny spos\u00f3b dotyczy sposobu post\u0119powania, jak na przyk\u0142ad, gdy powiadamy, \u017ce rzemie\u015blnik wytwarza marne wyroby, bo jego praca wykonywana jest niedbale. Z kolei jak\u0105\u015b rzecz istniej\u0105c\u0105 w naturze okre\u015blamy mianem niedoskona\u0142ej i zmarnia\u0142ej, je\u017celi zniszczeniu ulegnie jej moc do wykonywania naturalnych dzia\u0142a\u0144. Je\u017celi na przyk\u0142ad ro\u015blina nie mo\u017ce rosn\u0105\u0107, a ziemia – wydawa\u0107 swych owoc\u00f3w. Stworzenia za\u015b rozumne dzia\u0142aj\u0105 za pomoc\u0105 woli, kt\u00f3ra jest podstaw\u0105 podejmowania wolnych decyzji. Upadek zatem stworze\u0144 rozumnych polega na braku prawo\u015bci woli, a zdarza si\u0119 w wyniku grzechu. Usuni\u0119cie tego braku, kt\u00f3ry wynika z grzechu (a polega na przewrotno\u015bci woli) przys\u0142uguje w szczeg\u00f3lny spos\u00f3b Bogu. B\u00f3g dokonuje tej naprawy przez S\u0142owo swoje, przez kt\u00f3re powo\u0142a\u0142 do istnienia ca\u0142e dzie\u0142o stworzenia.<\/p>\r\n\r\n

Grzech anio\u0142\u00f3w nie mo\u017ce by\u0107 zmazany, gdy\u017c stosownie do niezmienno\u015bci ich natury nie s\u0105 oni zdolni do podj\u0119cia pokuty i \u017calu za to, co jeden raz uczynili. Natomiast wola ludzka – wedle uwarunkowa\u0144 naszej natury – podatna jest na zmiany. Ludzie mog\u0105 wi\u0119c nie tylko wybiera\u0107 r\u00f3\u017cne dzia\u0142ania, dobre lub z\u0142e, ale po dokonaniu jednego wyboru, mog\u0105 si\u0119 opami\u0119ta\u0107 i zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 ku czemu\u015b innemu. Cz\u0142owiek posiada t\u0119 zmienno\u015b\u0107 woli dop\u00f3ki \u017cyje w ciele i z\u0142\u0105czony jest z jego zmienno\u015bci\u0105. Gdy za\u015b dusza oddzieli si\u0119 od zmiennego cia\u0142a, w\u00f3wczas cz\u0142owiek posi\u0105dzie tak\u0105 sam\u0105 niezmienno\u015b\u0107 woli, jak\u0105 anio\u0142owie posiadaj\u0105 z natury. Dusza ludzka po \u015bmierci nie mo\u017ce wi\u0119c podj\u0105\u0107 si\u0119 pokuty, nie mo\u017ce zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 od dobra ku z\u0142u, ani odwrotnie. Dobro\u0107 Bo\u017ca mog\u0142a wi\u0119c przez swego Syna odnowi\u0107 upad\u0142\u0105 natur\u0119 ludzk\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Spos\u00f3b dokonania tej naprawy winien odpowiada\u0107 odnawianej naturze i rodzajowi schorzenia. Powiadam, \u017ce odnawianej naturze, bo skoro cz\u0142owiek posiada natur\u0119 rozumn\u0105 i ma woln\u0105 wol\u0119, to zosta\u0142 przywo\u0142any do naprawy swej woli za spraw\u0105 w\u0142asnej woli, a nie wskutek koniecznego dzia\u0142ania zewn\u0119trznego przymusu. Naprawa ta odpowiada te\u017c schorzeniu, gdy\u017c polega\u0142o ono na przewrotno\u015bci woli, a wi\u0119c naprawa winna si\u0119 by\u0142a dokona\u0107 w taki spos\u00f3b, aby wola zosta\u0142a naprowadzona na w\u0142a\u015bciw\u0105 drog\u0119. Prawo\u015b\u0107 za\u015b woli polega na uporz\u0105dkowanej mi\u0142o\u015bci, kt\u00f3ra jest zasadniczym pragnieniem. Mi\u0142o\u015b\u0107 uporz\u0105dkowana polega na tym, aby ponad wszystko mi\u0142owa\u0107 Boga, kt\u00f3ry jest najwy\u017cszym dobrem oraz aby do Niego, jako do najwy\u017cszego celu, odnosi\u0107 wszystko to, co kochamy. Ponadto w innych rzeczach, kt\u00f3re mi\u0142ujemy, winien by\u0107 zachowany w\u0142a\u015bciwy porz\u0105dek, aby mianowicie warto\u015bci duchowe by\u0142y stawiane wy\u017cej ni\u017c materialne.<\/p>\r\n\r\n

Nasz\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 do Boga najmocniej za\u015b mog\u0142o pobudzi\u0107 to, \u017ce S\u0142owo Bo\u017ce, przez kt\u00f3re wszystko si\u0119 sta\u0142o, samo przyj\u0119\u0142o nasz\u0105 natur\u0119, aby j\u0105 odnowi\u0107, b\u0119d\u0105c jednocze\u015bnie Bogiem i cz\u0142owiekiem. Po pierwsze, gdy\u017c w ten spos\u00f3b szczeg\u00f3lnie si\u0119 okaza\u0142o jak B\u00f3g umi\u0142owa\u0142 cz\u0142owieka, skoro dla jego zbawienia zechcia\u0142 sta\u0107 si\u0119 cz\u0142owiekiem. Najbardziej bowiem sk\u0142ania do mi\u0142o\u015bci stwierdzenie, \u017ce si\u0119 jest kochanym.<\/p>\r\n\r\n

Po drugie, poniewa\u017c umys\u0142 i sk\u0142onno\u015bci cz\u0142owieka by\u0142y pogr\u0105\u017cone w sprawach cielesnych, to nie \u0142atwo da\u0142y si\u0119 wynie\u015b\u0107 do spraw wy\u017cszych. \u0141atwo jest cz\u0142owiekowi umi\u0142owa\u0107 i poznawa\u0107 innego cz\u0142owieka, ale nie ka\u017cdy potrafi rozwa\u017ca\u0107 wielko\u015b\u0107 Bo\u017c\u0105 i trudno mu si\u0119 wznosi\u0107 do spraw Bo\u017cych przez godziwe poruszenia mi\u0142o\u015bci. Mog\u0105 to osi\u0105gn\u0105\u0107 tylko ci, kt\u00f3rzy z pomoc\u0105 Bo\u017c\u0105, z wielkim wysi\u0142kiem i trudem wznosz\u0105 si\u0119 od spraw materialnych do duchowych. B\u00f3g zechcia\u0142 wi\u0119c sta\u0107 si\u0119 cz\u0142owiekiem, aby wszyscy ludzie \u0142atwiej odnale\u017ali drog\u0119 do Niego, aby tak\u017ce dzieci mog\u0142y pozna\u0107 i umi\u0142owa\u0107 Boga, jako podobnego do nich. W ten spos\u00f3b ludzie przez to, co potrafi\u0105 poj\u0105\u0107, mog\u0105 stopniowo wzrasta\u0107 w doskona\u0142o\u015bci.<\/p>\r\n\r\n

Poniewa\u017c B\u00f3g sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiekiem, ludzie stali si\u0119 tak\u017ce dziedzicami nadziei, \u017ce r\u00f3wnie\u017c i oni mog\u0105 sta\u0107 si\u0119 uczestnikami doskona\u0142ego szcz\u0119\u015bcia, kt\u00f3rym tylko B\u00f3g cieszy si\u0119 z natury. Cz\u0142owiek zna przecie\u017c sw\u0105 s\u0142abo\u015b\u0107, a wi\u0119c z trudem m\u00f3g\u0142by si\u0119 spodziewa\u0107, \u017ce osi\u0105gnie szcz\u0119\u015bcie (kt\u00f3re polega na widzeniu Boga i radowaniu si\u0119 Nim), gdyby mu by\u0142o obiecane, bo nawet anio\u0142owie mieliby z tym trudno\u015b\u0107. Tymczasem ludzie mogli w pewien spos\u00f3b pozna\u0107 jak wysoka jest godno\u015b\u0107 ich natury, kt\u00f3r\u0105 B\u00f3g tak wysoko oceni\u0142, \u017ce dla zbawienia ludzi sam sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiekiem. B\u00f3g staj\u0105c si\u0119 cz\u0142owiekiem da\u0142 nam nadziej\u0119, \u017ce tak\u017ce cz\u0142owiek mo\u017ce doj\u015b\u0107 do zjednoczenia z Bogiem w b\u0142ogos\u0142awionym radowaniu si\u0119 Nim samym.<\/p>\r\n\r\n

Cz\u0142owiek, kt\u00f3ry pozna\u0142 sw\u0105 godno\u015b\u0107 (wiedz\u0105c, \u017ce B\u00f3g przyj\u0105\u0142 natur\u0119 ludzk\u0105), nie pozwoli sobie na poddanie swych pragnie\u0144 stworzeniom, ani nie b\u0119dzie ba\u0142wochwalczo czci\u0142 demon\u00f3w czy jakichkolwiek innych stworze\u0144, jak r\u00f3wnie\u017c nie podda si\u0119 rzeczom materialnym przez nieuporz\u0105dkowane uczucia. Skoro cz\u0142owiek ma tak wielk\u0105 godno\u015b\u0107 dla Boga i jest Mu tak bliski, \u017ce B\u00f3g zechcia\u0142 sta\u0107 si\u0119 cz\u0142owiekiem, to by\u0142oby niegodziwo\u015bci\u0105, gdyby cz\u0142owiek wbrew porz\u0105dkowi podda\u0142 si\u0119 bytom ni\u017cszym od Boga.
\r\n
\r\n<\/p>\r\n\r\n

\u015bw.Tomasz z Akwinu<\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n

De rationibus Fidei contra Saracenos, Graecos et Armenos ad Cantorem Antiochiae<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Z powodu podobnego za\u015blepienia umys\u0142u niewierni wy\u015bmiewaj\u0105 wiar\u0119 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105, kt\u00f3ra g\u0142osi, \u017ce Chrystus, Syn Bo\u017cy umar\u0142. Nie rozumiej\u0105 bowiem g\u0142\u0119bi tak wielkiej tajemnicy. Aby za\u015b \u015bmier\u0107 Syna Bo\u017cego nie by\u0142a przewrotnie rozumiana, najpierw trzeba co\u015b powiedzie\u0107 na temat Jego wcielenia. Nie twierdzimy przecie\u017c, \u017ce Syn Bo\u017cy by\u0142 poddany \u015bmierci w swej Boskiej naturze (w kt\u00f3rej […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[119],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16927"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=16927"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16927\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=16927"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=16927"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=16927"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}