{"id":16607,"date":"2009-12-14T23:13:02","date_gmt":"2009-12-15T04:13:02","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=16607"},"modified":"2009-12-14T23:13:02","modified_gmt":"2009-12-15T04:13:02","slug":"polskie-zabytki-niszczeja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=16607","title":{"rendered":"Polskie zabytki niszczej\u0105"},"content":{"rendered":"<p><strong>Historycy sztuki przyznaj\u0105, \u017ce sytuacja naszych zabytk\u00f3w architektury na Wschodzie jest alarmuj\u0105ca i dramatyczna. W ich opinii, cz\u0119\u015b\u0107 jest w fatalnym stanie, jak na przyk\u0142ad niszczej\u0105ca star\u00f3wka w Grodnie lub Zamek Radziwi\u0142\u0142\u00f3w w O\u0142yce. Zaznaczaj\u0105 jednak, \u017ce opieka konserwatorska le\u017cy g\u0142\u00f3wnie w gestii tamtejszych w\u0142adz, kt\u00f3re nie zawsze s\u0105 zainteresowane renowacj\u0105 tych d\u00f3br kultury.<\/strong><br \/>\r\n<br \/>\r\nProfesor Edmund Ma\u0142achowicz, ar chitekt i konserwator zabytk\u00f3w, wskazuje na drastyczne przyk\u0142ady pozbawionych opieki polskich d\u00f3br kultury na Wschodzie. &#8211; Sytuacja polskich zabytk\u00f3w architektury jest beznadziejna. Na przyk\u0142ad z Grodna planuje si\u0119 uczyni\u0107 miasto podobne do Mi\u0144ska, ze stalinowsk\u0105 architektur\u0105 &#8211; ocenia prof. Edmund Ma\u0142achowicz. Dodaje, \u017ce dewastacja star\u00f3wki w Grodnie trwa od d\u0142u\u017cszego czasu.<br \/>\r\nProfesor Henryk Stro\u0144ski, prezes Stowarzyszenia Naukowc\u00f3w Polskich na Ukrainie, uwa\u017ca, \u017ce sytuacja obiekt\u00f3w o polskiej proweniencji jest zr\u00f3\u017cnicowana. &#8211; Niekt\u00f3re s\u0105 w op\u0142akanym stanie &#8211; twierdzi. Jako przyk\u0142ad podaje Zamek Radziwi\u0142\u0142\u00f3w z prze\u0142omu XVI i XVII w. w O\u0142yce. &#8211; Tam wszystko si\u0119 sypie i nie jest to ju\u017c niestety do uratowania. Natomiast niekt\u00f3re zabytki s\u0105 w ca\u0142kiem dobrym stanie. Na przyk\u0142ad zamek w Zbara\u017cu, gdzie znajduje si\u0119 muzeum, a w ostatnich latach wyremontowa\u0142y go w\u0142adze ukrai\u0144skie z kijowskich \u015brodk\u00f3w finansowych &#8211; m\u00f3wi profesor. <br \/>\r\nWed\u0142ug prof. Jakuba Lewickiego, historyka sztuki z Uniwersytetu Warszawskiego, sytuacja polskich zabytk\u00f3w architektury na terenie Litwy, Bia\u0142orusi i Ukrainy jest zale\u017cna g\u0142\u00f3wnie od nak\u0142ad\u00f3w finansowych pochodz\u0105cych z bud\u017cet\u00f3w tych pa\u0144stw. Profesor Lewicki pozytywnie ocenia dzia\u0142ania polskiego Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Przypomina, \u017ce dofinansowuje ono konserwacj\u0119 archikatedry lwowskiej, kolegiaty pw. Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej w O\u0142yce oraz koordynuje prace na zamku Radziwi\u0142\u0142\u00f3w w Nie\u015bwie\u017cu.<br \/>\r\nMinisterstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego zapewnia ze swej strony, \u017ce aktywna ochrona spu\u015bcizny kulturowej znajduj\u0105cej si\u0119 poza wschodnimi granicami Polski nale\u017cy do priorytet\u00f3w jego polityki. <br \/>\r\nWed\u0142ug resortu, du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 projekt\u00f3w konserwatorskich finansowanych ze \u015brodk\u00f3w ministerstwa jest realizowana przy zabytkach architektury sakralnej. &#8222;Dzieje si\u0119 tak dlatego, \u017ce jedynie te obiekty znajduj\u0105 si\u0119 w gestii struktur niezale\u017cnych od w\u0142adz pa\u0144stwowych. Wszystkie zabytki architektury \u015bwieckiej stanowi\u0105 w \u015bwietle prawodawstwa bia\u0142oruskiego czy ukrai\u0144skiego w\u0142asno\u015b\u0107 pa\u0144stwow\u0105 b\u0105d\u017a komunaln\u0105, zdarza si\u0119 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce ulegaj\u0105 procesowi tzw. prywatyzacji. Brak jest tym samym gwarancji, \u017ce publiczne \u015brodki finansowe przeznaczone na ewentualne projekty rewaloryzacyjne by\u0142yby wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem&#8221; &#8211; czytamy w o\u015bwiadczeniu ministerstwa kultury. W\u015br\u00f3d najbardziej znacz\u0105cych projekt\u00f3w rewaloryzacyjnych realizowanych w ostatnich trzech latach ministerstwo wymienia m.in.: ko\u015bci\u00f3\u0142 pojezuicki pw. Bo\u017cego Cia\u0142a w Nie\u015bwie\u017cu na Bia\u0142orusi, ko\u015bci\u00f3\u0142 rektoralny pw. \u015bw. Micha\u0142a, tzw. far\u0119 Witoldow\u0105 w Nowogr\u00f3dku oraz ko\u015bci\u00f3\u0142 podominika\u0144ski pw. \u015bw. Miko\u0142aja w Kamie\u0144cu Podolskim.<br \/>\r\n<strong><\/strong><\/p>\r\n\r\n<p><em><strong>Jacek Dytkowski<\/strong><\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Historycy sztuki przyznaj\u0105, \u017ce sytuacja naszych zabytk\u00f3w architektury na Wschodzie jest alarmuj\u0105ca i dramatyczna. W ich opinii, cz\u0119\u015b\u0107 jest w fatalnym stanie, jak na przyk\u0142ad niszczej\u0105ca star\u00f3wka w Grodnie lub Zamek Radziwi\u0142\u0142\u00f3w w O\u0142yce. Zaznaczaj\u0105 jednak, \u017ce opieka konserwatorska le\u017cy g\u0142\u00f3wnie w gestii tamtejszych w\u0142adz, kt\u00f3re nie zawsze s\u0105 zainteresowane renowacj\u0105 tych d\u00f3br kultury. Profesor [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[8],"tags":[65],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16607"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=16607"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16607\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=16607"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=16607"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=16607"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}