{"id":16486,"date":"2010-01-12T00:01:41","date_gmt":"2010-01-12T05:01:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=16486"},"modified":"2010-01-12T00:01:41","modified_gmt":"2010-01-12T05:01:41","slug":"sw-robert-bellarmin-obronca-i-nauczyciel-wiary","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=16486","title":{"rendered":"\u015aw. Robert Bellarmin – obro\u0144ca i nauczyciel wiary"},"content":{"rendered":"

Kiedy wydaje si\u0119, \u017ce \u0142\u00f3d\u017a Piotrowa tonie, B\u00f3g zawsze zsy\u0142a ratunek. Tak te\u017c by\u0142o w czasie protestanckich atak\u00f3w na Ko\u015bci\u00f3\u0142 w XVI wieku. Opatrzno\u015b\u0107 Bo\u017ca w obliczu gwa\u0142townych wyst\u0105pie\u0144 antykatolickich, da\u0142a Ko\u015bcio\u0142owi idealnego obro\u0144c\u0119 wiary i nauczyciela w osobie \u015bw. Roberta Bellarmina. Tytan pracy, inteligentny, b\u0142yskotliwy i \u017carliwy polemista jest znakomitym wzorem zar\u00f3wno dla teolog\u00f3w, intelektualist\u00f3w, biskup\u00f3w, jak i skromnych zakonnik\u00f3w. <\/strong><\/p>\r\n\r\n

\u015aw. Robert Franciszek Romulus, bo tak brzmi jego pe\u0142ne imi\u0119, urodzi\u0142 si\u0119 4 pa\u017adziernika 1542 r. w mo\u017cnej rodzinie w toska\u0144skim miasteczku Montepulciano. Jego matka Cyntia Cerveni by\u0142a siostr\u0105 p\u00f3\u017aniejszego papie\u017ca Marcelego II, za\u015b ojciec Wincenty spokrewniony by\u0142 ze znakomitymi rodzinami Italii. Kiedy Robert mia\u0142 15 lat, w jego mie\u015bcie jezuici otwierali szko\u0142\u0119. Robert by\u0142 jednym z pierwszych jej alumn\u00f3w. Po jej uko\u0144czeniu, w 1560 roku wst\u0105pi\u0142 do Towarzystwa Jezusowego. Po studiach filozoficznych w Kolegium Rzymskim, studiowa\u0142 dalej we Florencji i w Mondovi. Nast\u0119pnie prze\u0142o\u017ceni wys\u0142ali go na studia teologiczne do Padwy, a potem do Lowanium w Belgii. Po ich uko\u0144czeniu otrzyma\u0142 \u015bwi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie w roku 1570. Mia\u0142 wtedy 28 lat.<\/p>\r\n\r\n

Na uniwersytecie w Lowanium inteligentny, przenikliwy ucze\u0144 zmieni\u0142 si\u0119 w doskona\u0142ego nauczyciela. Pe\u0142ni\u0142 r\u00f3wnocze\u015bnie przy tamtejszym kolegium funkcj\u0119 prefekta studi\u00f3w i dyrektora duchowego. Toczono tam w\u00f3wczas za\u017carte dyskusje na temat prawd wiary, atakowanych przez protestant\u00f3w. \u015aw. Robert uczestniczy\u0142 w nich z wielk\u0105 pasj\u0105. W takich okoliczno\u015bciach powsta\u0142 oryginalny styl jego apologetycznych przem\u00f3wie\u0144 i pism.<\/p>\r\n\r\n

Wezwany do Rzymu<\/strong><\/p>\r\n\r\n

S\u0142awa Roberta Bellarmina ros\u0142a, a\u017c w ko\u0144cu na \u017c\u0105danie papie\u017ca Grzegorza XIII prze\u0142o\u017ceni po 7 latach przenie\u015bli go do Rzymu. Pracuj\u0105c w Kolegium Rzymskim, napisa\u0142 dzie\u0142o, kt\u00f3re przynios\u0142o mu najwi\u0119ksz\u0105 s\u0142aw\u0119: Kontrowersje. W roku 1592 Bellarmin zosta\u0142 mianowany rektorem Kolegium Rzymskiego. Skromny, ascetyczny – budzi\u0142 podziw sw\u0105 wiedz\u0105. W 1597 r. Klemens VIII wezwa\u0142 go do Rzymu na swojego doradc\u0119 i na egzaminatora biskup\u00f3w. Papie\u017c zleci\u0142 mu tak wiele zaj\u0119\u0107, \u017ce kuriali\u015bci byli zdziwieni, jak mo\u017ce im podo\u0142a\u0107. W tym samym czasie, w roku 1597, wyda\u0142 znakomity Katechizm.<\/p>\r\n\r\n

Inkwizytor, kardyna\u0142, biskup<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Jego tytaniczna praca, ogromna wiedza, skromno\u015b\u0107 i gorliwa obrona wiary wywindowa\u0142a go na stanowisko inkwizytora Rzymu. W nagrod\u0119 za wielkie zas\u0142ugi dla Ko\u015bcio\u0142a papie\u017c Klemens VIII w roku 1599 mianowa\u0142 te\u017c \u015bw. Roberta kardyna\u0142em. Trzy lata p\u00f3\u017aniej przyj\u0105\u0142 sakr\u0119 biskupi\u0105 i obj\u0105\u0142 diecezj\u0119 Kapui. Jako biskup, za program obra\u0142 sobie prac\u0119 nad duchowie\u0144stwem, opiek\u0119 nad ubogimi i liturgi\u0119. Ulubion\u0105 jego lektur\u0105 by\u0142y \u017cywoty \u015bwi\u0119tych biskup\u00f3w, z kt\u00f3rych pragn\u0105\u0142 czerpa\u0107 wzory. Po \u015bmierci papie\u017ca Klemensa VIII w czasie konklawe omal\u017ce nie zosta\u0142 wybrany na papie\u017ca.<\/p>\r\n\r\n

\u015awi\u0119to\u015b\u0107 \u017cycia nie uchroni\u0142a Roberta Bellarmina przed atakami i oskar\u017ceniami. Najwi\u0119cej zarzut\u00f3w czyniono mu za pot\u0119pienie Galileusza. Jako cz\u0142onek Kongregacji \u015awi\u0119tego Oficjum uwa\u017ca\u0142 w sumieniu za sw\u00f3j obowi\u0105zek pot\u0119pi\u0107 polemiczne wnioski, jakie Galileusz wyci\u0105gn\u0105\u0142 z dzie\u0142a Miko\u0142aja Kopernika do krytyki Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\r\n\r\n

Powr\u00f3t do klasztoru<\/strong><\/p>\r\n\r\n

W roku 1621 jako 79-letni kardyna\u0142 Robert Bellarmin po raz drugi wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w konklawe, na kt\u00f3rym wybrano papie\u017cem Grzegorza XV. Czuj\u0105c, \u017ce opada ju\u017c z si\u0142, prosi\u0142 nowego papie\u017ca, aby mu pozwoli\u0142 wr\u00f3ci\u0107 do klasztoru jezuit\u00f3w. Zamieszka\u0142 w domu nowicjatu przy ko\u015bciele \u015bw. Andrzeja Aposto\u0142a. Umieraj\u0105cego odwiedzi\u0142 osobi\u015bcie papie\u017c. Kardyna\u0142 Bellarmin zmar\u0142 17 wrze\u015bnia 1621 r. Jego proces beatyfikacyjny trwa\u0142 d\u0142ugo. Dopiero Pius XI dokona\u0142 jego beatyfikacji w roku 1923, a siedem lat p\u00f3\u017aniej kanonizacji. W roku 1931 og\u0142osi\u0142 go tak\u017ce doktorem Ko\u015bcio\u0142a. Relikwie \u015bw. Roberta znajduj\u0105 si\u0119 w ko\u015bciele \u015bw. Ignacego w Rzymie. Jego wspomnienie liturgiczne obchodzimy 17 wrze\u015bnia.<\/p>\r\n\r\n

Dla chwa\u0142y Ko\u015bcio\u0142a<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Dla zobrazowania \u015bwi\u0119to\u015bci Roberta Bellarmina i obrony przez niego chwa\u0142y Ko\u015bcio\u0142a, pos\u0142u\u017cymy si\u0119 kilkoma fragmentami jego pism. \u015aw. Robert zostaj\u0105c kardyna\u0142em, zrobi\u0142 nast\u0119puj\u0105ce postanowienia: Nie gromadzi\u0107 maj\u0105tku, nie wspiera\u0107 krewnych, ale ubogich, by\u0107 zawsze zakonnikiem. Pozosta\u0142 tym za\u0142o\u017ceniom wierny do \u015bmierci. Nasz \u015bwi\u0119ty w swej pokorze i skromno\u015bci my\u015bla\u0142 nawet, by zrzec si\u0119 purpury, jednak szybko – dla chwa\u0142y Ko\u015bcio\u0142a – odgoni\u0142 od siebie te my\u015bli. Pisa\u0142 do prowincja\u0142a jezuit\u00f3w w 1599 roku: Wydaje mi si\u0119, \u017ce moje wysi\u0142ki okaza\u0142yby si\u0119 bezu\u017cyteczne, a ludzie uznaliby je za kolejne dziwactwo. Co wi\u0119cej, nie wiem, czy Bogu podoba\u0142aby si\u0119 moja decyzja, gdy\u017c za Jego wol\u0105 zmuszono mnie do przyj\u0119cia tej godno\u015bci. Gdybym zmieni\u0142 swoje \u017cycie, zmniejszaj\u0105c liczb\u0119 cz\u0142onk\u00f3w \u015bwity lub wdziewaj\u0105c skromny str\u00f3j, ludzie powiedzieliby, \u017ce usi\u0142uj\u0119 wprowadzi\u0107 reformy, na kt\u00f3re nie zgodziliby si\u0119 nawet najbardziej surowi i cnotliwi kardyna\u0142owie. \u015awi\u0119ty Antonin na przyk\u0142ad pisa\u0142 w traktacie \u201eDe statu cardinalium\u201d, i\u017c pewien splendor jest konieczny, je\u015bli \u015bwi\u0119te kolegium ma cieszy\u0107 si\u0119 w \u015bwiecie nale\u017cytym szacunkiem.<\/p>\r\n\r\n

\u201eDylemat papieski\u201d<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Robert Bellarmin zmuszony zosta\u0142 rozwa\u017cy\u0107 bardzo delikatn\u0105 i trudn\u0105 dla katolika kwesti\u0119, w jakiej sytuacji mo\u017cna sprzeciwi\u0107 si\u0119 papieskiej decyzji, je\u015bli tego wymaga Chwa\u0142a Bo\u017ca. Napisa\u0142 rozprawk\u0119 O g\u0142\u00f3wnym obowi\u0105zku papie\u017ca, w kt\u00f3rej wylicza 7 \u017ar\u00f3de\u0142 nadu\u017cy\u0107. W innym traktacie dowodzi\u0142, i\u017c jak sprawiedliw\u0105 jest rzecz\u0105 sprzeciwia\u0107 si\u0119 papie\u017cowi, kt\u00f3ry atakuje cia\u0142o, tak samo sprawiedliwym jest sprzeciwianie mu si\u0119, kiedy atakuje dusz\u0119 lub gdy zak\u0142\u00f3ca porz\u0105dek spo\u0142eczny, a nade wszystko gdyby podj\u0105\u0142 pr\u00f3b\u0119 zniszczenia Ko\u015bcio\u0142a. Uwa\u017cam, \u017ce sprawiedliw\u0105 jest rzecz\u0105 sprzeciwianie mu si\u0119 za pomoc\u0105 niewykonywania jego rozkaz\u00f3w i przeszkadzania w wype\u0142nianiu jego woli. Zastrzeg\u0142 jednak, i\u017c nie jest jednakowo\u017c sprawiedliwym os\u0105dzanie go (papie\u017ca – przyp. BB), karanie czy obalanie go, gdy\u017c tego rodzaju akty s\u0105 zadaniem prze\u0142o\u017conego.<\/p>\r\n\r\n

Bez wzgl\u0119du na osoby…<\/strong><\/p>\r\n\r\n

\u015aw. Robert nie mia\u0142 wzgl\u0119du na osoby, je\u015bli chodzi\u0142o o chwa\u0142\u0119 Chrystusa, Matki Naj\u015bwi\u0119tszej i Ko\u015bcio\u0142a. Ostro krytykowa\u0142 tych kap\u0142an\u00f3w, kt\u00f3rzy pob\u0142\u0105dzili teologicznie albo moralnie. Jednocze\u015bnie potrafi\u0142 zawsze zachowa\u0107 bratersk\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107. Doskonale pokazuje to tre\u015b\u0107 listu, jaki wys\u0142a\u0142 do kardyna\u0142a Antoniano. Ekscelencjo! Podczas Mszy m\u00f3j kaznodzieja tak wychwala\u0142 kap\u0142an\u00f3w, \u017ce w jego mniemaniu stali si\u0119 oni wi\u0119ksi i godniejsi ni\u017c Naj\u015bwi\u0119tsza Panna, ni\u017c Chrystus, a tak\u017ce sam B\u00f3g! (…) Doprawdy obawia\u0142em si\u0119, \u017ce po takim wyst\u0105pieniu b\u0119d\u0119 musia\u0142 odsun\u0105\u0107 go od prawienia kaza\u0144, lecz gdy po wszystkim wytkn\u0105\u0142em mu, jakie opowiada\u0142 niedorzeczno\u015bci, pouczy\u0142 mnie o swej pokorze i pos\u0142usze\u0144stwie i zapewni\u0142, \u017ce jest got\u00f3w zrobi\u0107 wszystko, co ka\u017c\u0119. Nakaza\u0142em mu wi\u0119c, by nast\u0119pnego dnia wszed\u0142 na ambon\u0119 i oznajmi\u0142, \u017ce to, co powiedzia\u0142 w kazaniu, by\u0142o retoryczn\u0105 przesad\u0105. Zrobi\u0142 dok\u0142adnie to, o co prosi\u0142em, a ja skorzysta\u0142em z okazji, by porz\u0105dnie, cho\u0107 po bratersku go zgani\u0107, przypominaj\u0105c mu zasad\u0119 \u015bwi\u0119tego Franciszka o prostocie kaza\u0144 (…).<\/p>\r\n\r\n

Bogus\u0142aw Bajor<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Kiedy wydaje si\u0119, \u017ce \u0142\u00f3d\u017a Piotrowa tonie, B\u00f3g zawsze zsy\u0142a ratunek. Tak te\u017c by\u0142o w czasie protestanckich atak\u00f3w na Ko\u015bci\u00f3\u0142 w XVI wieku. Opatrzno\u015b\u0107 Bo\u017ca w obliczu gwa\u0142townych wyst\u0105pie\u0144 antykatolickich, da\u0142a Ko\u015bcio\u0142owi idealnego obro\u0144c\u0119 wiary i nauczyciela w osobie \u015bw. Roberta Bellarmina. Tytan pracy, inteligentny, b\u0142yskotliwy i \u017carliwy polemista jest znakomitym wzorem zar\u00f3wno dla teolog\u00f3w, […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16486"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=16486"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16486\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=16486"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=16486"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=16486"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}