{"id":16228,"date":"2009-12-02T12:45:22","date_gmt":"2009-12-02T17:45:22","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=16228"},"modified":"2009-12-02T12:45:22","modified_gmt":"2009-12-02T17:45:22","slug":"stalinowscy-uciekinierzy-tadeusz-m-pluzanski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=16228","title":{"rendered":"Stalinowscy uciekinierzy – Tadeusz M. P\u0142u\u017ca\u0144ski<\/em>"},"content":{"rendered":"

Wielu komunistycznych oprawc\u00f3w uciek\u0142o za granic\u0119. Tylko do Izraela wyjecha\u0142o po marcu 1968 r. ok. tysi\u0105c zagorza\u0142ych stalinist\u00f3w. Niekt\u00f3rzy \u017cyj\u0105 do dzi\u015b. Trzeba ich \u015bciga\u0107 i pokazywa\u0107 ich zbrodnie.
\r\n
\r\nDo Szwecji<\/strong>
\r\n
\r\nFunkcjonariusze komunistycznego systemu bezprawia uciekali w r\u00f3\u017cnych kierunkach. Szczeg\u00f3lnie upodobali sobie Szwecj\u0119. Do tamtejszego soc-liberalnego raju dla zbrodniarzy wyjecha\u0142 w 1969 r. pp\u0142k Maksymilian Lity\u0144ski (Lifsches), razem z \u017con\u0105 Paulin\u0105 i synem Adamem. Ten przedwojenny prawnik (w 1933 r. sko\u0144czy\u0142 prawo na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie), w stalinowskiej Polsce by\u0142 zast\u0119pc\u0105 Naczelnego Prokuratora Wojskowego do spraw szczeg\u00f3lnych (1948-50), a nast\u0119pnie wiceszefem Zarz\u0105du S\u0105downictwa Wojskowego.
\r\nRaport Mazura, badaj\u0105cy na fali „odwil\u017cy” przejawy \u0142amania „socjalistycznej praworz\u0105dno\u015bci” zarzuci\u0142 mu szereg przest\u0119pstw, m.in. sankcjonowanie wniosk\u00f3w o tymczasowy areszt i zatwierdzanie akt\u00f3w oskar\u017cenia przygotowanych przez MBP, mimo wiedzy o stosowaniu brutalnych metod \u015bledczych. Ten oprawca w mundurze zmar\u0142 w G\u00f6teborgu w 1982 r. Pytana o jego losy, Emilia Lity\u0144ska (druga \u017cona?) stwierdzi\u0142a, \u017ce dokument\u00f3w po nieboszczyku nale\u017cy szuka\u0107 w tamtejszej gminie \u017cydowskiej.
\r\nPo 1968 r. w Szwecji schroni\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c i do\u017cy\u0142 spokojnej staro\u015bci J\u00f3zef Bik-Bukar-Gawerski, zast\u0119pca naczelnika Wydzia\u0142u \u015aledczego WUBP w Gda\u0144sku, a potem w Katowicach. Tak samo Stefan Michnik, krwawy s\u0119dzia warszawskiego Wojskowego S\u0105du Rejonowego, a nadto informator i rezydent Informacji Wojskowej. Ten emerytowany bibliotekarz \u017cyje do dzi\u015b w Uppsali.
\r\n
\r\nDo ZSRS<\/strong>
\r\n
\r\n\u0179y\u0107 mo\u017ce do dzi\u015b w Rosji p\u0142k Hersz Podlaski, poprzednik Lity\u0144skiego na stanowisku zast\u0119pcy Naczelnego Prokuratora Wojskowego ds. szczeg\u00f3lnych, po 1948 r. kierownik Departamentu Nadzoru Prokuratorskiego Ministerstwa Sprawiedliwo\u015bci, a w latach 1950-55 zast\u0119pca Prokuratora Generalnego. Urodzi\u0142 si\u0119 w 1919 r. w Suwa\u0142kach. P\u00f3\u017aniej zmieni\u0142 imi\u0119 na Henryk, ojciec Moj\u017cesz zosta\u0142 Maurycym, a matka Szprynca – Stanis\u0142aw\u0105. Wg oficjalnej wersji w 1956 r., kiedy chciano postawi\u0107 mu zarzuty, pope\u0142ni\u0142 samob\u00f3jstwo. Naprawd\u0119 Podlaski zamieszka\u0142 w ZSRS u swojej siostry, kt\u00f3ra wysz\u0142a za m\u0105\u017c za wysokiego funkcjonariusza NKWD. \u0179ona Hersza – Zyta wyemigrowa\u0142a w 1974 r. do Danii. W tym samym roku, tyle \u017ce do Szwecji wyjecha\u0142a ich c\u00f3rka Swiet\u0142ana.
\r\nPrawdopodobnie \u017cyje tak\u017ce mjr Bronis\u0142aw Szyma\u0144ski, ur. w Omsku, NKWD-zista, oddelegowany do polskiej armii w ZSRS, a potem centrali bezpieki w Warszawie, cz\u0142onek specjalnej grupy operacyjnej MBP likwiduj\u0105cej niepodleg\u0142o\u015bciowe podziemie. Do ZSRS zosta\u0142 odwo\u0142any w 1954 r.
\r\nDo „wyzwolonej” Polski przyby\u0142o jeszcze wielu sowieckich pomagier\u00f3w. Ze wzgl\u0119du na rok urodzenia najpewniej ju\u017c zmarli. Wymie\u0144my tych najwa\u017cniejszych. Pierwszy to p\u0142k Leonard Azarkiewicz, ur. pod Witebskiem. Z sowieckiego s\u0105downictwa trafi\u0142 do Warszawy na szefa Prokuratury Garnizonowej, a nast\u0119pnie do Gdyni, gdzie w latach 1950-52 by\u0142 prokuratorem Marynarki Wojennej. Do ZSRS wr\u00f3ci\u0142 rok przed Szyma\u0144skim.
\r\nKolejnym jest p\u0142k Aleksander Tomaszewski, ur. pod Kamie\u0144cem Podolskim. Po s\u0142u\u017cbie ju\u017c od lat 30. w Armii Czerwonej, wstawiono go na stanowisko zast\u0119pcy prezesa „polskiego” Najwy\u017cszego S\u0105du Wojskowego (1950-1954). W raporcie komisji Mazura, czytamy, \u017ce razem z innym oficerem sowieckim, swoim prze\u0142o\u017conym w NSW p\u0142k Wilhelmem \u015awi\u0105tkowskim (pochodz\u0105cym z rejon\u00f3w Odessy) by\u0142 „g\u0142\u00f3wnym inspiratorem wypacze\u0144 w wojskowym wymiarze sprawiedliwo\u015bci” i „bezpo\u015brednim wsp\u00f3\u0142sprawc\u0105 drako\u0144skich wyrok\u00f3w w sfingowanych sprawach”.
\r\nZ kolei prze\u0142o\u017conym pp\u0142k Lity\u0144skiego by\u0142 inny NKWD-zista, p\u0142k Antoni Skulbaszewski. Odwo\u0142any do ZSRS w 1954 r. z funkcji zast\u0119pcy szefa G\u0142\u00f3wnego Zarz\u0105du Informacji WP, powr\u00f3ci\u0142 do rodzinnego Kijowa. Polska nie ma informacji o jego \u015bmierci. W latach 90. Ukraina uzna\u0142a, \u017ce jego przest\u0119pstwa uleg\u0142y przedawnieniu, a powinien odpowiedzie\u0107 m.in. za brutalne \u015bledztwa oraz wyroki do\u017cywocia i \u015bmierci w sfingowanych sprawach „spisku w wojsku”. Szefem Skulbaszewskiego w GZI by\u0142 p\u0142k Dymitr Wozniesie\u0144ski, ur. w Jaros\u0142awiu, od 1925 r. pracowa\u0142 w kontrwywiadzie Armii Czerwonej, w czasie wojny w jej aparacie s\u0105downiczym. W 1953 r. wr\u00f3ci\u0142 do ZSRS, gdzie zmar\u0142.
\r\nDo „kraju powszechnej szcz\u0119\u015bliwo\u015bci” odwo\u0142ano prawdopodobnie wi\u0119kszo\u015b\u0107 sowieckich funkcjonariuszy „polskiego” stalinizmu.
\r\n
\r\nSzokowa\u0142a nawet po \u015bmierci<\/strong>
\r\n
\r\nW Wielkiej Brytanii po 1968 r. schroni\u0142a si\u0119 \u015bwietnie nam znana Helena Woli\u0144ska-Brus (Fajga Mindla Danielak). Zamiast ponownie opisywa\u0107 jej szlak bojowy prowadz\u0105cy z warszawskiego getta przez AL, MO do Naczelnej Prokuratory Wojskowej, przypomnijmy, co w grudniu ub.r. napisa\u0142a o tej inkwizytorce „Rzeczpospolita”: „Woli\u0144ska nie przesta\u0142a szokowa\u0107 nawet po \u015bmierci. Zgodnie z oficjalnym komunikatem jej pogrzeb mia\u0142 si\u0119 odby\u0107 wczoraj w miejscowym ko\u015bciele. Ludzie, kt\u00f3rzy przybyli na uroczysto\u015b\u0107, dowiedzieli si\u0119 jednak, \u017ce o tej porze odb\u0119dzie si\u0119 ceremonia poch\u00f3wku kogo\u015b innego. W ten spos\u00f3b rodzina Woli\u0144skiej zmyli\u0142a osoby postronne i dziennikarzy, kt\u00f3rzy chcieli wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w pogrzebie. Woli\u0144sk\u0105 pochowano w tajemnicy dwa dni wcze\u015bniej. W ceremonii w obrz\u0105dku \u017cydowskim wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 ok. dziesi\u0119ciu os\u00f3b, mi\u0119dzy innymi prof. Ko\u0142akowski. Uroczysto\u015b\u0107 mia\u0142a przebiega\u0107 w bardzo spokojnej atmosferze. Nic nie zak\u0142\u00f3ci\u0142o pogrzebu komunistycznej prokurator”.
\r\nKilka miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej prof. Leszek Ko\u0142akowski pod\u0105\u017cy\u0142 za swoj\u0105 przyjaci\u00f3\u0142k\u0105.
\r\n
\r\nProkuratorskie ma\u0142\u017ce\u0144stwo<\/strong>
\r\n
\r\nDo Wielkiej Brytanii, tak jak Woli\u0144ska, wyjecha\u0142a wraz z m\u0119\u017cem po 1968 r. wiceprokurator Prokuratury Generalnej Paulina Kern. Zmar\u0142a tam w 1980 r. Dwa lata wcze\u015bniej na \u0142ono Abrahama przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 jej m\u0105\u017c Karol, kt\u00f3ry te\u017c by\u0142 prokuratorem, a potem adwokatem. Zosta\u0142 nim mimo wytycznych w\u0142adz, \u017ce nie mo\u017ce by\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144stw prokuratorsko-adwokackich.
\r\nPaulina Kern, jako pracownica Departamentu Specjalnego, oskar\u017ca\u0142a przed S\u0105dem Najwy\u017cszym gen. Fieldorfa. Zmaltretowanym przez bezpiek\u0119 potrafi\u0142a o\u015bwiadczy\u0107: „w\u0142adze \u015bledcze Polski Ludowej nie bij\u0105”.
\r\nKomisja Mazura z 1956 r. postanowi\u0142a: „Zwolni\u0107 z pracy w Prokuraturze PRL, gdy\u017c stawiane jej zarzuty wskazuj\u0105 na to, i\u017c nie daje ona gwarancji nale\u017cytego spe\u0142niania funkcji prokuratora”.
\r\n
\r\nNajlepiej w Izraelu<\/strong>
\r\n
\r\nWe W\u0142oszech w 1967 r. wyl\u0105dowa\u0142 krwawy s\u0119dzia J\u00f3zef Warecki. Do Australii wyjecha\u0142a Estera Szenberg, lekarka z wi\u0119zienia na Rakowieckiej, c\u00f3rka Izaaka i Mali. Z ul. Kazimierzowskiej w Warszawie wymeldowa\u0142a si\u0119 12 maja 1961 r.
\r\nJednak drugim, po Szwecji, najpopularniejszym miejscem schronienia dla komunistycznych oprawc\u00f3w sta\u0142 si\u0119 Izrael. Zamieszkali tu m. in. prokuratorzy:
\r\nMaks Auster (wyjecha\u0142 w 1970 r. razem z synem Zygmuntem), Edward Gol (1957) czy Rubin Schweig. Ten ostatni wraz z \u017con\u0105 Karolin\u0105 i synem Marianem Dawidem zamieszka\u0142 w Jerozolimie przy ul. Joel 7. W stalinowskiej Polsce by\u0142 majorem Naczelnej Prokuratury Wojskowej, odpowiedzialnym – tak jak Henryk (Hersz) Podlaski – za sprawy szczeg\u00f3lne. 10 lipca 1948 r. Szwajg napisa\u0142 list do MON o zwolnienie ze s\u0142u\u017cby wojskowej: „z uwagi na to, \u017ce zamierzam wraz z \u017con\u0105 wyjecha\u0107 do Izraela, by tam po\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 z nasz\u0105 najbli\u017csz\u0105 rodzin\u0105. Mamy w Izraelu c\u00f3rk\u0119 nasz\u0105, rodzic\u00f3w i rodze\u0144stwo”. Kilka lat temu Interpol, w ramach pomocy prawnej, dostarczy\u0142 stronie polskiej jego dane: „Rubin Szwajg – Shatkay Reuben, s. Davida, ur. 15 listopada 1898 r., zm. 19 kwietnia 1992 r. w Izraelu”.
\r\nS\u0105siadem Szwajg\u00f3w zosta\u0142 Marian Meir Rozenblit (Rozenbluth), s\u0119dzia, w ko\u0144cu kierownik sekretariatu w Najwy\u017cszym S\u0105dzie Wojskowym, a zarazem obro\u0144ca, kt\u00f3ry by\u0142 na specjalnej li\u015bcie dopuszczonych do spraw szczeg\u00f3lnej wagi. W tej ostatniej roli wyst\u0105pi\u0142 na procesie genera\u0142\u00f3w WP, oskar\u017conych o udzia\u0142 we wspomnianym ju\u017c „spisku w wojsku”.
\r\nW ko\u0144cu – Salomon Morel, krwawy naczelnik powojennych, komunistycznych oboz\u00f3w w \u015awi\u0119toch\u0142owicach i Jaworznie, kt\u00f3ry w Jerozolimie nie doczeka\u0142 biletu na proces w Polsce, ale za to wnuk\u00f3w.
\r\n
\r\nTrzech od Fieldorfa<\/strong>
\r\n
\r\n23 pa\u017adziernika 1951 r. W\u0142adys\u0142aw Dymant, wicedyrektor Departamentu Specjalnego Prokuratury Generalnej, przes\u0142a\u0142 na r\u0119ce prezesa S\u0105du Wojew\u00f3dzkiego m.st. Warszawy Ilii Rubinowa pismo (z klauzul\u0105: „\u015bci\u015ble tajne”), w kt\u00f3rym wnosi\u0142 o prowadzenie rozprawy przeciwko genera\u0142owi Fieldorfowi przy drzwiach zamkni\u0119tych.
\r\nTen z zawodu \u015blusarz i g\u00f3rnik zabra\u0142 rodzin\u0119 do Izraela w styczniu 1957 r. Dwa lata p\u00f3\u017aniej chcia\u0142 wr\u00f3ci\u0107, ale w\u0142adze PRL nie pozwoli\u0142y, bo „bra\u0142 osobisty i bezpo\u015bredni udzia\u0142 w \u0142amaniu praworz\u0105dno\u015bci w minionym okresie”.
\r\nW sk\u0142adzie S\u0105du Najwy\u017cszego, kt\u00f3ry 20 pa\u017adziernika 1952 r. podtrzyma\u0142 wyrok \u015bmierci wobec Fieldorfa, znale\u017ali si\u0119 s\u0119dziowie sekcji tajnej: Igor Andrejew, Emil Merz i Gustaw Auscaler.
\r\n– W \u015bwietle prawa \u017caden z nich nie by\u0142 s\u0119dzi\u0105 – nie spe\u0142niali wymaganych kryteri\u00f3w zawodowych, a jedynie polityczne. Gustaw Auscaler nie sko\u0144czy\u0142 nawet studi\u00f3w – m\u00f3wi prof. Andrzej Rzepli\u0144ski z Helsi\u0144skiej Fundacji Praw Cz\u0142owieka.
\r\nAuscaler, po powrocie do Polski z ZSRR w 1946 r. pracowa\u0142 w handlu i przemy\u015ble. Podobno jako jedyny mia\u0142 w\u0105tpliwo\u015bci w sprawie winy Fieldorfa.
\r\nZ S\u0105du Najwy\u017cszego odszed\u0142 rok po wydaniu wyroku na „Nila”, by zosta\u0107 dyrektorem Centralnej Szko\u0142y Prawniczej im. Duracza. Nowa rola musia\u0142a mu si\u0119 jednak \u015brednio podoba\u0107, bo te\u017c postanowi\u0142 emigrowa\u0107 do Izraela. Wyjecha\u0142, wraz z rodzin\u0105, rok po Dymancie – w grudniu 1957 r. W Izraelu Gustaw zosta\u0142 Szmulem i pracowa\u0142 jako prokurator rejonowy w Tel Awiwie. Umar\u0142 10 listopada 1965 r.
\r\nW Izraelu mo\u017ce \u017cy\u0107 jeszcze Jerzy Mering, obro\u0144ca „Nila” z urz\u0119du. Do Janiny Fieldorf mia\u0142 powiedzie\u0107: „Pani m\u0105\u017c to cz\u0142owiek ze stali, nie okazuje ani skruchy, ani \u017calu. Szkoda, \u017ce nie jest po naszej stronie”.
\r\n
\r\nTadeusz M. P\u0142u\u017ca\u0144ski<\/strong><\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Wielu komunistycznych oprawc\u00f3w uciek\u0142o za granic\u0119. Tylko do Izraela wyjecha\u0142o po marcu 1968 r. ok. tysi\u0105c zagorza\u0142ych stalinist\u00f3w. Niekt\u00f3rzy \u017cyj\u0105 do dzi\u015b. Trzeba ich \u015bciga\u0107 i pokazywa\u0107 ich zbrodnie. Do Szwecji Funkcjonariusze komunistycznego systemu bezprawia uciekali w r\u00f3\u017cnych kierunkach. Szczeg\u00f3lnie upodobali sobie Szwecj\u0119. Do tamtejszego soc-liberalnego raju dla zbrodniarzy wyjecha\u0142 w 1969 r. pp\u0142k Maksymilian […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[66,53,18,36],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16228"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=16228"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16228\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=16228"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=16228"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=16228"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}