{"id":1510,"date":"2007-12-24T09:15:39","date_gmt":"2007-12-24T09:15:39","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-30T04:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=1510","title":{"rendered":"Dobra Nowina – Stanis\u0142aw Michalkiewicz<\/em>"},"content":{"rendered":"

Ka\u017cdy post\u0119powy cz\u0142owiek doskonale wie, \u017ce \u017cycie w Średniowieczu by\u0142o koszmarem. A c\u00f3\u017c dopiero – w Staro\u017cytno\u015bci? Na szcz\u0119\u015bcie staro\u017cytni nie wiedzieli, \u017ce \u017cyj\u0105 w Staro\u017cytno\u015bci, podobnie jak mieszka\u0144cy Średniowiecza – \u017ce \u017cyj\u0105 w Średniowieczu. My\u015bleli, podobnie jak i my, \u017ce ich sytuacja jest normalna i to pozwala\u0142o im jako\u015b przetrwa\u0107, podobnie, jak i nam. Oczywi\u015bcie nasza sytuacja jest bez por\u00f3wnania lepsza, bo – w odr\u00f3\u017cnieniu od staro\u017cytnych i \u015bredniowiecznych – my zdajemy sobie spraw\u0119, \u017ce \u017cyjemy w najbardziej nowoczesnej i post\u0119powej epoce i na nic ju\u017c specjalnie nie czekamy. <\/p>\r\n

Co niesie przysz\u0142o\u015b\u0107?<\/strong>
\r\n Staro\u017cytni to co innego. Je\u015bli nawet nie zdawali sobie sprawy ze staro\u017cytnego charakteru ich epoki, to instynktownie musieli czu\u0107, \u017ce wszystko dopiero przed nimi. Mo\u017cna si\u0119 tego domy\u015bli\u0107 cho\u0107by st\u0105d, jak wielk\u0105 wag\u0119 przywi\u0105zywano wtedy do przepowiedni. Tylko cz\u0142owiek, kt\u00f3ry instynktownie czuje, \u017ce wszystko dopiero przed nim, pragnie dowiedzie\u0107 si\u0119, jakie w\u0142a\u015bciwie jest, to „wszystko<\/em>” i na wszelkie sposoby pr\u00f3buje przedrze\u0107 si\u0119 przez zas\u0142on\u0119 skrywaj\u0105c\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107. Na domiar z\u0142ego, nikomu wtedy nie \u015bni\u0142o si\u0119 nawet o Unii Europejskiej, wi\u0119c nic nie wskazywa\u0142o na to, \u017ce „wszyscy ludzie b\u0119d\u0105 bra\u0107mi<\/em>”. Przeciwnie – Rzym, kt\u00f3ry jeszcze w epoce hellenistycznej udawa\u0142 przyjaciela kr\u00f3l\u00f3w judzkich i wyst\u0119powa\u0142 na mi\u0119dzynarodowej arenie jako ich adwokat, wkr\u00f3tce ods\u0142oni\u0142 swoje prawdziwe oblicze i zaj\u0105\u0142 Palestyn\u0119 zbrojnie, surowo wybijaj\u0105c wszystkim z g\u0142\u00f3w jakiekolwiek mrzonki o odzyskaniu suwerenno\u015bci. O \u017cadnym „braterstwie<\/em>” nie by\u0142o mowy. Nic wi\u0119c dziwnego, \u017ce w tej rozpaczliwej sytuacji pojawi\u0142a si\u0119 w\u015br\u00f3d Judejczyk\u00f3w narastaj\u0105ca t\u0119sknota za kim\u015b, kto ich z tego beznadziejnego po\u0142o\u017cenia wydob\u0119dzie, umo\u017cliwiaj\u0105c powr\u00f3t do godnego, szcz\u0119\u015bliwego i bezpiecznego bytowania. Świadomo\u015b\u0107 pot\u0119gi Rzymu podpowiada\u0142a, \u017ce musi to by\u0107 kto\u015b korzystaj\u0105cy z Boskich auxili\u00f3w, bez kt\u00f3rych dokonanie tego wszystkiego wydawa\u0142o si\u0119 oczywistym niepodobie\u0144stwem. \u017be musi to by\u0107 Boski Pomazaniec, cz\u0142owiek Namaszczony Przez Boga, czyli w miejscowym j\u0119zyku – Mesjasz. <\/p>\r\n

Jak rozpozna\u0107 Mesjasza?<\/strong>
\r\n By\u0142o oczywiste, \u017ce pojawienie si\u0119 Mesjasza powinny poprzedza\u0107 jakie\u015b zwiastuny. S\u0119k w tym, ze nikt dok\u0142adnie nie wiedzia\u0142 – jakie, tote\u017c Judejczykowie pilnie studiowali ksi\u0119gi Starego, a w\u0142a\u015bciwie wtedy jeszcze nie Starego, tylko po prostu Testamentu w nadziei, \u017ce tam w\u0142a\u015bnie odnajd\u0105 wskaz\u00f3wki pozwalaj\u0105ce odgadn\u0105\u0107 czas pojawienia si\u0119 Mesjasza, no i umo\u017cliwiaj\u0105ce jego identyfikacj\u0119. Rozpoznanie Mesjasza by\u0142o spraw\u0105 nies\u0142ychanej wagi, bo od tego zale\u017ce\u0107 mia\u0142a przysz\u0142o\u015b\u0107 ca\u0142ego narodu, a kto wie – mo\u017ce nawet i ca\u0142ego \u015bwiata, bo przecie\u017c Judejczykowie wierzyli, \u017ce s\u0105 wybrani przez Boga, by nad \u015bwiatem panowali. No, mo\u017ce nie od razu, bo dajmy na to, w tej chwili Rzymianie mocno trzymali ich w gar\u015bci, ale przecie\u017c… kiedy\u015b… na pewno. Pojawienie si\u0119 Mesjasza nadawa\u0142oby tej nadziei znamiona pewno\u015bci i dlatego bezb\u0142\u0119dne rozpoznanie go by\u0142o takie wa\u017cne. Poniewa\u017c pierwsz\u0105 rzecz\u0105, jakiej powinien by\u0142 dokona\u0107 Mesjasz, musia\u0142o by\u0107 zmobilizowanie ca\u0142ego ludu, a nast\u0119pnie poprowadzenie go do zwyci\u0119skiej walki o zrzucenie rzymskiego jarzma, nietrudno by\u0142o domy\u015bli\u0107 si\u0119, \u017ce oczekiwany M\u0105\u017c musi odznacza\u0107 si\u0119 cechami przyw\u00f3dczymi, a nawet wodzowskimi i to rozpoznawalnymi ju\u017c na pierwszy rzut oka. Takiego oczekiwano. <\/p>\r\n

By\u0107 prosiakiem u Heroda<\/strong>
\r\n Nadzieje te o\u017cywi\u0142y si\u0119 w okolicach roku, kt\u00f3ry dzisiaj nazywamy 40 przed Chrystusem, ale wtedy rachuba czasu by\u0142a zupe\u0142nie inna. Wtedy pewien Idumejczyk imieniem Herod, zwany p\u00f3\u017aniej Wielkim, otrzyma\u0142 z r\u0105k rzymskich triumwir\u00f3w godno\u015b\u0107 kr\u00f3lewsk\u0105. Herod, jako Idumejczyk by\u0142 zaledwie w po\u0142owie Judejczykiem, ale od roku, kt\u00f3ry dzisiaj nazywamy 37 przed Chrystusem, zacz\u0105\u0142 rz\u0105dzi\u0107 Jude\u0105. Rz\u0105dzi\u0142 okrutnie, tote\u017c faryzeusze, kt\u00f3rzy spo\u015br\u00f3d Judejczyk\u00f3w nienawidzili go chyba najbardziej, r\u00f3wnie\u017c jako p\u00f3\u0142-\u017byda, doszli do wniosku, \u017ce jego panowanie jest „biczem karz\u0105cym<\/em>” kt\u00f3rym Najwy\u017cszy ch\u0142oszcze sw\u00f3j lud, wywo\u0142uj\u0105c w ten spos\u00f3b „b\u00f3le porodowe Mesjasza<\/em>”. Nie zmieni\u0142o tego nastawienia nawet to, \u017ce Herod wielkim kosztem wybudowa\u0142 w Jerozolimie \u015bwi\u0105tyni\u0119, podobno tak wspania\u0142\u0105 i pi\u0119kn\u0105, \u017ce nawet faryzeusze powtarzali, i\u017c kto jej nie widzia\u0142, ten nie widzia\u0142 niczego pi\u0119knego. Ale bo te\u017c Herod by\u0142 patologicznie podejrzliwy, podobnie jak p\u00f3\u017aniej J\u00f3zef Stalin, zw\u0142aszcza pod koniec \u017cycia, kiedy poskazywa\u0142 na \u015bmier\u0107 nawet swoich syn\u00f3w. Cesarza Oktawiana Augusta, kt\u00f3ry te wyroki musia\u0142 zatwierdza\u0107 tak to zbrzydzi\u0142o, \u017ce powiedzia\u0142, i\u017c „w domu Heroda wola\u0142by by\u0107 prosiakiem, ni\u017c synem<\/em>”. <\/p>\r\n

Rzymianie te\u017c czekaj\u0105<\/strong>
\r\n Wprawdzie Rzymianie panowali pod\u00f3wczas, jak to si\u0119 wtedy m\u00f3wi\u0142o, „nad \u015bwiatem<\/em>”, ale mimo tego nie byli ze swojej sytuacji zadowoleni. Wojskowe dyktatury, wojny domowe, towarzysz\u0105ce im zniszczenia i zdzierstwa, zuchwa\u0142o\u015b\u0107 \u017co\u0142nierstwa i brak osobistego bezpiecze\u0144stwa doskwiera\u0142y im tym bardziej, \u017ce nie spodziewali si\u0119 jakiej\u015b zasadniczej odmiany losu nawet w za\u015bwiatach. Rzymianie bowiem, podbiwszy Grecj\u0119, przyj\u0119li ca\u0142\u0105 tamtejsz\u0105 kultur\u0119, \u0142\u0105cznie z religi\u0105, nadaj\u0105c jej tylko charakterystyczny dla nich formalizm. A nawet w s\u0142onecznej Grecji wyobra\u017cenie za\u015bwiat\u00f3w nie by\u0142o zach\u0119caj\u0105ce. Oto co zobaczy\u0142 Odyseusz, kiedy postanowi\u0142 zasi\u0119gn\u0105\u0107 porady wieszczka Tejrezjasza, kt\u00f3ry pod\u00f3wczas przebywa\u0142 ju\u017c w krainie zmar\u0142ych: „Dotarli\u015bmy do kresu g\u0142\u0119bokich strumieni Okeanosa. Tam jest lud i gr\u00f3d Kimeryjczyk\u00f3w, okryty mg\u0142\u0105 i chmurami. Nigdy tam nie docieraj\u0105 promienie \u015bwietlistego s\u0142o\u0144ca, ani gdy si\u0119 ono wznosi ku niebu gwia\u017adzistemu, ani gdy z nieba zn\u00f3w zmierza ku ziemi, lecz noc zab\u00f3jcza rozci\u0105ga si\u0119 nad nieszcz\u0119snym narodem.<\/em>” Kiedy Odyseusz poczyni\u0142 wszystkie przygotowania, tzn. wykopa\u0142 do\u0142ek do kt\u00f3rego wyla\u0142 obiat\u0119 dla wszystkich umar\u0142ych, kt\u00f3rych dusze na ten widok zacz\u0119\u0142y wychodzi\u0107 z Erebu. T\u0142um dusz zbli\u017ca\u0142 si\u0119 do do\u0142u „z nies\u0142ychanym lamentem<\/em>”, tak \u017ce Odys, cho\u0107 nieustraszony, przecie\u017c zdj\u0119ty l\u0119kiem doby\u0142 miecza, by je odp\u0119dza\u0107, p\u00f3ki nie przyb\u0119dzie Tejrezjasz. „Przysz\u0142a wreszcie dusza Teba\u0144czyka Tejrezjasza ze z\u0142otym ber\u0142em w d\u0142oni, pozna\u0142a mnie i przem\u00f3wi\u0142a: – Czemu\u017c to, nieszcz\u0119sny, porzuci\u0142e\u015b \u015bwiat\u0142o s\u0142o\u0144ca i przychodzisz ogl\u0105da\u0107 umar\u0142ych i ten kraj nieradosny?<\/em>” Kraj nieradosny… Ano, nie da si\u0119 ukry\u0107. Zatem – znik\u0105d nadziei, chyba, \u017ceby… <\/p>\r\n

Trwo\u017cne nadzieje<\/strong>
\r\n W ksi\u0119gach sybili\u0144skich, kt\u00f3re Tarkwiniusz Stary otrzyma\u0142 od Sybilli i kt\u00f3re przechowywane by\u0142y w \u015bwi\u0105tyni Jowisza na Kapitolu zapisano, \u017ce Sybilla ka\u017cdy wiek odda\u0142a w opiek\u0119 innemu b\u00f3stwu. Opiekunem ostatniego, \u017celaznego, a wi\u0119c Niszczycielem, mia\u0142 by\u0107 Apollo. Niszczycielem – ale mo\u017ce zarazem i Odnowicielem, bo przecie\u017c na miejscu zniszczonego \u015bwiata powstanie nowy? Pewno\u015bci nie by\u0142o, a\u017c do roku, kt\u00f3ry dzisiaj nazywamy 44 przed Chrystusem, kiedy to pojawi\u0142 si\u0119 znak. Oto po zab\u00f3jstwie Juliusza Cezara, jego spadkobierca Oktawian urz\u0105dzi\u0142 w jego intencji igrzyska ku czci Wenery Rodzicielki, patronki rodu julijskiego. Odbywa\u0142y si\u0119 one w ostatniej dekadzie lipca, kt\u00f3ry wtedy nosi\u0142 ju\u017c nazw\u0119 Iulius. Podczas tych igrzysk, na niebie pojawi\u0142a si\u0119 kometa, wzbudzaj\u0105c zrazu powszechne przera\u017cenie. Ali\u015bci przyby\u0142y na miejsce haruspik Wulkacjusz wyt\u0142umaczy\u0142 ten znak ca\u0142kiem inaczej. Oznacza ona koniec wieku dziewi\u0105tego i pocz\u0105tek dziesi\u0105tego. Wed\u0142ug za\u015b przepowiedni sybill\u0144skiej, w dziesi\u0105tym wieku od zburzenia Troi mia\u0142 nast\u0105pi\u0107 albo koniec, albo przeciwnie odrodzenie Rzymu, a mo\u017ce nawet ca\u0142ego \u015bwiata. Jednak warunkiem odrodzenia \u015bwiata by\u0142a zag\u0142ada \u015bwiata dotychczasowego. Podobno po wypowiedzeniu tych s\u0142\u00f3w Wulkacjusz za zdradzenie tajemnicy, pad\u0142, jak ra\u017cony gromem. <\/p>\r\n

Tak czy owak, sprawa si\u0119 wyja\u015bni\u0142a, a w tej sytuacji r\u00f3wnie\u017c kometa nabiera\u0142a ca\u0142kiem innego znaczenia. W staro\u017cytno\u015bci bowiem, podobnie zreszt\u0105 jak i dzisiaj, ludzie wierzyli w tak zwane katasteryzmy, to znaczy – w przemian\u0119 duszy cz\u0142owieka w gwiazd\u0119. Nikt zatem nie mia\u0142 ju\u017c w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce w postaci komety objawi\u0142a si\u0119 dusza Juliusza Cezara, by zwiastowa\u0107 Rzymowi now\u0105 nadziej\u0119. <\/p>\r\n

Najpierw jednak musia\u0142a nadej\u015b\u0107 zag\u0142ada \u015bwiata dotychczasowego. I rzeczywi\u015bcie. Jak w „\u017bywotach s\u0142awnych m\u0119\u017c\u00f3w<\/em>” wspomina Plutarch, „Przez ca\u0142y \u00f3w rok (po zab\u00f3jstwie Cezara – dop. SM) tarcza s\u0142oneczna by\u0142a stale blada i bez b\u0142yszcz\u0105cego blasku, a ciep\u0142o, kt\u00f3re sz\u0142o od niej, by\u0142o md\u0142e i s\u0142abe. Nad ziemi\u0105 unosi\u0142o si\u0119 ci\u0119\u017ckie i ponure powietrze, poniewa\u017c przeszywaj\u0105ce je promienie s\u0142oneczne nie mia\u0142y dostatecznej si\u0142y, by je rozwidni\u0107. Tak samo wszystkie plony i owoce pozosta\u0142y na wp\u00f3\u0142 dojrza\u0142e, nie ca\u0142kiem rozkwit\u0142y i nie dochodzi\u0142y do pe\u0142ni swego rozwoju z powodu tego zimna<\/em>”. Rych\u0142o nasta\u0142 g\u0142\u00f3d, na dodatek wyla\u0142 Tyber, a wreszcie pojawi\u0142a si\u0119 zaraza. Brakowa\u0142o tylko wojny. <\/p>\r\n

Proroctwa poet\u00f3w<\/strong>
\r\n Zastanawiaj\u0105c si\u0119 nad przyczynami tych kl\u0119sk, zapocz\u0105tkowanych – w co nikt ju\u017c nie w\u0105tpi\u0142 – zab\u00f3jstwem Cezara, niekt\u00f3rzy doszli do wniosku, \u017ce jest to kara za ci\u0105\u017c\u0105cy nad Rzymem grzech pierworodny. Jak wiadomo, Romulus, zaznaczywszy bruzd\u0105 granice swojego miasta zagrozi\u0142 \u015bmierci\u0105 ka\u017cdemu, kto je przekroczy i kiedy jego brat Remus dla \u017cartu przeskoczy\u0142 bruzd\u0119, Romulus zabi\u0142 go bez wahania. Zwolennikiem tego pogl\u0105du by\u0142 m.in. poeta Horacy, kt\u00f3ry pisa\u0142: „Tak jest; okrutny Rzymian prze\u015bladuje los
\r\n I straszny bratob\u00f3jstwa grzech
\r\n Odk\u0105d trysn\u0119\u0142a Rema niewinnego krew,
\r\n Przekle\u0144stwa dla potomnych zdr\u00f3j<\/em>”. <\/p>\r\n

Nie ulega w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce takie straszne przekle\u0144stwo musi by\u0107 zmazane, odkupione przez kogo\u015b, kogo inny poeta, Wergiliusz, dostrzeg\u0142 w m\u0142odym Oktawianie: „Bogi ojczyste, ty, ojcze Kwirynie, ty Westo rodzico
\r\n Świ\u0119ta, co Tybru koryto i rzymski Palatyn ochraniasz
\r\n Czasom przekl\u0119tym cho\u0107 temu z pomoc\u0105 przyj\u015b\u0107 m\u0142odzianowi
\r\n Nie przeszkadzajcie!<\/em>” <\/p>\r\n

Skoro tedy po zniszczeniu starego \u015bwiata mia\u0142o nast\u0105pi\u0107 odrodzenie, Wergiliusz pisa\u0142: „Oto ostatni ju\u017c czas przepowiedni kuma\u0144skiej nast\u0105pi\u0142
\r\n Wiek\u00f3w olbrzymi ordynek z nowego si\u0119 rodzi pocz\u0105tku
\r\n Oto powraca Panna, powraca kr\u00f3lestwo Saturna (tzn. wiek z\u0142oty – dop. SM)
\r\n Oto i nowe stworzenie z wy\u017cyny niebieskiej zst\u0119puje
\r\n Dzieci\u0119 si\u0119 rodzi – i kres pokolenie otrzyma \u017celaza.<\/em>” – po czym zwraca si\u0119 z inwokacj\u0105 wprost do Dzieci\u0119cia: „Drogi ty niebian potomku, Jowisza ty synu wszechmocny!
\r\n Patrz, jak si\u0119 wszystko raduje na wieku przysz\u0142ego spotkanie!<\/em>” <\/p>\r\n

Ale czy aby na pewno tym „potomkiem niebian<\/em>” jest Oktawian? Horacy te\u017c nie ma w\u0105tpliwo\u015bci: „Czy te\u017c, synu Mai \u0142askawej, wolisz
\r\n Sw\u00f3j skrzydlaty kszta\u0142t na m\u0142odzie\u0144ca posta\u0107
\r\n Zmieni\u0107 i na ziemi pozosta\u0107 wierny
\r\n M\u015bciciel Cezara?<\/em>”
\r\n „Syn Mai<\/em>”, czyli Merkury – mia\u0142 wed\u0142ug Horacego wcieli\u0107 si\u0119 w „m\u015bciciela Cezara<\/em>” – a wi\u0119c tylko w Oktawiana. <\/p>\r\n

Jak by\u0142o naprawd\u0119? Dzisiaj te\u017c pojawiaj\u0105 si\u0119 rozmaici Synowie Niebian, Umi\u0142owani Przyw\u00f3dcy, Chor\u0105\u017cowie Pokoju, a w najlepszym razie – Nasze Dusze\u0144ki i tym podobne, te\u017c poeci niekiedy im prorokuj\u0105, chocia\u017c cz\u0119\u015bciej razwiedka za\u0142atwia takie rzeczy przy pomocy zwerbowanych dziennikarzy z prasy, radia, a zw\u0142aszcza telewizji, ale mo\u017ce w staro\u017cytno\u015bci by\u0142o jednak troch\u0119 wi\u0119cej autentyzmu? Mo\u017ce Wergiliusz i Horacy my\u015bleli tak naprawd\u0119? Oczekiwanie na Mesjasza by\u0142o w tym czasie, jak si\u0119 okazuje powszechne, oczekiwali go nie tylko Judejczykowie, ale i Rzymianie. Wreszcie – co s\u0105dzi\u0142 o tym sam Oktawian? Trudno powiedzie\u0107, ale nie mo\u017cna wykluczy\u0107, \u017ce m\u00f3g\u0142 podziela\u0107 opinie poet\u00f3w, bo w roku, kt\u00f3ry dzisiaj nazywamy 27 przed Chrystusem, przyj\u0105\u0142 od Senatu tytu\u0142 Augusta, przyznany mu na wniosek Murnancjusza Planka. Augusta – a wi\u0119c Wywy\u017cszonego, albo nawet U\u015bwi\u0119conego – oczywi\u015bcie przez bog\u00f3w. <\/p>\r\n

Tragedie pomy\u0142ek<\/strong>
\r\n Gwoli \u015bcis\u0142o\u015bci trzeba doda\u0107, \u017ce Oktawian nie by\u0142 bynajmniej jedynym pretendentem do bycia Mesjaszem, z kt\u00f3rym zar\u00f3wno Judejczykowie, jak i Rzymianie wi\u0105zali nadzieje na trwa\u0142e panowanie nad \u015bwiatem. Po\u015brednio potwierdza to Swetoniusz pisz\u0105c, jak to „w Welitrach niegdy\u015b piorun strzaska\u0142 cz\u0119\u015b\u0107 muru. Wyrocznia w\u00f3wczas orzek\u0142a, \u017ce obywatel tego miasta b\u0119dzie kiedy\u015b rz\u0105dzi\u0142 \u015bwiatem. Dufni w t\u0119 przepowiedni\u0119 mieszka\u0144cy Welitr\u00f3w rozpocz\u0119li natychmiast za\u017cart\u0105 wojn\u0119 z Rzymianami i p\u00f3\u017aniej jeszcze uparcie j\u0105 wiedli prawie ku zupe\u0142nej zag\u0142adzie swego pa\u0144stwa. Dopiero zbyt p\u00f3\u017ano okaza\u0142o si\u0119 na podstawie dowod\u00f3w, ze wr\u00f3\u017cba ta zapowiada\u0142a pot\u0119g\u0119 Augusta<\/em>”. Podobne nieporozumienia zdarza\u0142y si\u0119 i p\u00f3\u017aniej. Oto pisz\u0105c o Wespazjanie Swetoniusz wspomina, \u017ce oko\u0142o roku, kt\u00f3ry dzisiaj nazywamy 67 po Chrystusie „na ca\u0142ym Wschodzie roznios\u0142a si\u0119 dawna i uparta pog\u0142oska, \u017ce ci, kt\u00f3rzy w tym czasie wyjd\u0105 z Judei, b\u0119d\u0105 rz\u0105dzi\u0107 \u015bwiatem. Jak okaza\u0142o si\u0119 p\u00f3\u017aniej, na postawie dalszych wypadk\u00f3w, przepowiednia dotyczy\u0142a cesarza rzymskiego. Tymczasem \u017bydzi, odnosz\u0105c j\u0105 do siebie, podnie\u015bli bunt, namiestnika swego zabili, legata konsularnego Syrii przybywaj\u0105cego z pomoc\u0105 zmusili do odwrotu, zdobywszy na nim or\u0142a. Do st\u0142umienia tego buntu (…) wybrano bez zastrze\u017ce\u0144 w\u0142a\u015bnie Wespazjana<\/em>”. Sko\u0144czy\u0142o si\u0119 to, jak wiemy, zdobyciem Jerozolimy przez syna Wespazjana – Tytusa, kt\u00f3ry zburzy\u0142 te\u017c zbudowan\u0105 przez Heroda Wielkiego \u015bwi\u0105tyni\u0119 jerozolimsk\u0105, co po dzi\u015b dzie\u0144 upami\u0119tnia Łuk Tytusa w Rzymie. Zwr\u00f3\u0107my jednak uwag\u0119, \u017ce Swetoniusz pisze o „dawnej i upartej<\/em>” pog\u0142osce. Wygl\u0105da na to, \u017ce mog\u0142a ona narodzi\u0107 si\u0119 w czasach Oktawiana Augusta, Heroda i… Jezusa Chrystusa. <\/p>\r\n

Z tego i nie z tego \u015bwiata<\/strong>
\r\n
\r\n Bo dzieje tych trzech os\u00f3b wydaj\u0105 si\u0119 ze sob\u0105 na wieki zwi\u0105zane. Jezus nazywany by\u0142 „Galilejczykiem<\/em>” i ju\u017c cho\u0107by z tego powodu Judejczykowie mieli do\u0144 pewien dystans. Pochodzi\u0142 bowiem z Nazaretu, kt\u00f3ry prawdopodobnie nie cieszy\u0142 si\u0119 dobr\u0105 opini\u0105 w Jerozolimie, skoro podczas pewnej dysputy jeden z uczonych w Pi\u015bmie wtr\u0105ca en passant uwag\u0119: „czy mo\u017ce by\u0107 co dobrego z Nazaretu?<\/em>” Ale Jezus nie urodzi\u0142 si\u0119 z Nazarecie, tylko w Betlejem, w Ziemi Judzkiej, gdzie wed\u0142ug proroctw Starego, w tedy jeszcze nie Starego, tylko po prostu Testamentu, Mesjasz mia\u0142 si\u0119 narodzi\u0107 a sta\u0142o si\u0119 to za sprawa Oktawiana Augusta. On to bowiem w\u0142a\u015bnie wyda\u0142 „dekret, aby spisano wszystek \u015bwiat<\/em>”. W nast\u0119pstwie tego dekretu wszyscy ludzie w ca\u0142ym rzymskim imperium ruszyli do miejsc swego urodzenia, aby da\u0107 si\u0119 tam zapisa\u0107. Oktawianowi z pewno\u015bci\u0105 nie chodzi\u0142o wcale o to, by wype\u0142ni\u0142y si\u0119 pisma, by\u0107 mo\u017ce w og\u00f3le nie mia\u0142 poj\u0119cia o tych testamentowych proroctwach, ale przecie\u017c wyda\u0142 sw\u00f3j dekret akurat wtedy, by w historii Zbawienia odegra\u0107 swoj\u0105 rol\u0119. Czy\u017c nie zagadkowym zrz\u0105dzeniem Opatrzno\u015bci jego imi\u0119 jest wspominane ilekro\u0107 wspominane jest Narodzenie Zbawiciela? Cz\u0142owiek b\u0119d\u0105cy „uznanym Mesjaszem \u015bwiata antycznego<\/em>” – jak pisze o Oktawianie Augu\u015bcie Tadeusz Zieli\u0144ski zosta\u0142 w osobliwy spos\u00f3b zwi\u0105zany z Prawdziwym Mesjaszem, o kt\u00f3rym wtedy nikt chyba w ten spos\u00f3b nie my\u015bla\u0142, no – mo\u017ce poza pasterzami, M\u0119drcami ze Wschodu, no i Herodem, kt\u00f3ry w Jezusa chyba naprawd\u0119 uwierzy\u0142, tyle – \u017ce po swojemu. Trudno nie zaduma\u0107 si\u0119 nad znaczeniem tych zbieg\u00f3w okoliczno\u015bci, kiedy czytamy lub s\u0142uchamy, opisu w Nowym Testamencie jak to „W one dni wyszed\u0142 dekret od cesarza Augusta, aby spisano wszystek \u015bwiat.<\/em>” Tym bardziej, ze do tych wszystkich zbieg\u00f3w okoliczno\u015bci trzeba doda\u0107 jeszcze jeden. Oto w roku, kt\u00f3ry dzisiaj nazywamy 13 po Chrystusie, po \u015bmierci Lepidusa. Oktawian August przyj\u0105\u0142 jeszcze jeden tytu\u0142 – Pontifex Maximus. Tego w\u0142a\u015bnie tytu\u0142u u\u017cywa po dzi\u015b dzie\u0144 Namiestnik Chrystusa na Ziemi, Papie\u017c Świ\u0119tego Ko\u015bcio\u0142a Rzymskiego. Rzymskiego. <\/p>\r\n


\r\n
\r\n
\r\n  Stanis\u0142aw Michalkiewicz<\/em>
\r\n Artyku\u0142  ·  tygodnik „Najwy\u017cszy Czas!”  ·  2007-12-23  |  www.michalkiewicz.pl<\/em>
\r\n
\r\n Sta\u0142y komentarz Stanis\u0142awa Michalkiewicza ukazuje si\u0119 w ka\u017cdym numerze tygodnika „Najwy\u017cszy Czas!”.<\/em><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Ka\u017cdy post\u0119powy cz\u0142owiek doskonale wie, \u017ce \u017cycie w Średniowieczu by\u0142o koszmarem. A c\u00f3\u017c dopiero – w Staro\u017cytno\u015bci? Na szcz\u0119\u015bcie staro\u017cytni nie wiedzieli, \u017ce \u017cyj\u0105 w Staro\u017cytno\u015bci, podobnie jak mieszka\u0144cy Średniowiecza – \u017ce \u017cyj\u0105 w Średniowieczu. My\u015bleli, podobnie jak i my, \u017ce ich sytuacja jest normalna i to pozwala\u0142o im jako\u015b przetrwa\u0107, podobnie, jak i nam. […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[34],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1510"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1510"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1510\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1510"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1510"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1510"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}