{"id":14291,"date":"2009-09-28T21:30:41","date_gmt":"2009-09-29T02:30:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=14291"},"modified":"2009-09-28T21:32:32","modified_gmt":"2009-09-29T02:32:32","slug":"filozofia-hoene-wronskiego-oparta-jest-na-kabale","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=14291","title":{"rendered":"Filozofia Hoene-Wro\u0144skiego oparta jest na Kabale"},"content":{"rendered":"

Od redakcji [OMP]: Poni\u017cej publikujemy pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 artyku\u0142u po\u015bwi\u0119conego kabalistycznym inspiracjom pseudofilozofii J\u00f3zefa Hoene-Wro\u0144skiego. Artyku\u0142 ten ukaza\u0142 si\u0119 przed II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 na \u0142amach wydawanego przez oo. Marian\u00f3w czasopisma „Pro Christo”. <\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n

Przybli\u017cenie naszym Czytelnikom tego zagadnienia wydaje si\u0119 nader wa\u017cne, gdy\u017c w ostatnim czasie w pewnych kr\u0119gach pragn\u0105cych uchodzi\u0107 za katolickie i konserwatywne podj\u0119to – wedle zasady „w m\u0119tnej wodzie zwyk\u0142 diabe\u0142 ryby \u0142owi\u0107” – subtelne i dwuznaczne pr\u00f3by gloryfikowania duchowej zgnilizny Hoene-Wro\u0144skiego, a tak\u017ce wybielania postaci i dzia\u0142alno\u015bci jednego z najzagorzalszych zwolennik\u00f3w jego nauki – Jerzego Brauna. <\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n\r\n

1. Co to jest Kaba\u0142a \u017cydowska?<\/h3>\r\n\r\n\r\n

Kaba\u0142a (po hebrajsku znaczy „to, co otrzymano przez tradycj\u0119”) jest tajn\u0105 wiedz\u0105 \u017cydowsk\u0105. Zawiera ona wszystkie ezoteryczne1 i mistyczne ruchy w \u017cydostwie od czas\u00f3w najdawniejszych 2.<\/p>\r\n\r\n

„Kaba\u0142a obejmuje pocz\u0105tkowo tajn\u0105 nauk\u0119 w sensie gnozy i antycznego okultyzmu, kt\u00f3ra nie by\u0142a wy\u0142\u0105cznie \u015bci\u015ble mistyczna, ale w wielkiej cz\u0119\u015bci obejmowa\u0142a tak\u017ce nauki kosmologiczne, angelologiczne i magiczne. Dopiero stosunkowo p\u00f3\u017ano i w zetkni\u0119ciu z filozofi\u0105 \u015bredniowieczn\u0105 sta\u0142a si\u0119 Kaba\u0142a, mniej lub wi\u0119cej systematycznie zbudowan\u0105, „mistyczn\u0105 teologi\u0105” \u017cydostwa. Ten proces przyni\u00f3s\u0142 ze sob\u0105 rozdzia\u0142, w pewnych okresach stosunkowo silny, nigdy jednak zupe\u0142ny, spekulatywnych i mistycznych cz\u0119\u015bci Kaba\u0142y od okultystycznych w \u015bci\u015blejszym tego s\u0142owa znaczeniu i zw\u0142aszcza magicznych, kt\u00f3ry zaznaczy\u0142 si\u0119 oko\u0142o 1250 r. w podziale na Kaba\u0142\u0119 „teoretyczn\u0105” albo „spekulatywn\u0105” i „praktyczn\u0105” albo „teurgiczn\u0105”. W ko\u0142ach wtajemniczonych (In inneren Zirken) zachowa\u0142a ona jednak d\u0142ugo, a prawdopodobnie po dzi\u015b dzie\u0144, w pewnej mierze charakter wiedzy tajemnej (Mysterienweisheit), kt\u00f3ra \u0142\u0105czy w sobie obydwa elementy [tj. spekulatywne i teurgiczne]3 i mo\u017ce by\u0107 osi\u0105gni\u0119ta przez wtajemniczenie”4.<\/p>\r\n\r\n

Posiada wi\u0119c Kaba\u0142a obok cz\u0119\u015bci mistycznych, okultystycznych i magicznych tak\u017ce cz\u0119\u015b\u0107 \u015bci\u015ble spekulatywn\u0105.<\/p>\r\n\r\n

„Filozofia kabalistyczna pr\u00f3buje uzgodni\u0107 religijn\u0105 tre\u015b\u0107 swoi\u015bcie zinterpretowanego Starego Testamentu z nauk\u0105 o emanacjach, wiar\u0105 w w\u0119dr\u00f3wk\u0119 dusz i z pitagorejsk\u0105 mistyk\u0105 liczb… [St\u0105d] liczby… gra\u0142y [w Kabale] wielk\u0105 rol\u0119” 5.<\/p>\r\n\r\n

Kaba\u0142a, w swym g\u0142\u00f3wnym zarysie, zosta\u0142a spisana ezoterycznie w dw\u00f3ch ksi\u0119gach: Sefer Jecyrah (’Ksi\u0119ga Stworzenia’) i Zohar (’Blask’, '\u015bwiat\u0142o’).<\/p>\r\n\r\n

„W ruchu kabalistycznym i w ruchach poprzedzaj\u0105cych go skrystalizowa\u0142y si\u0119 w znacznej cz\u0119\u015bci produktywne si\u0142y, kt\u00f3re po ukszta\u0142towaniu si\u0119 \u017cydostwa w jego rabinicznej postaci zosta\u0142y rozbudzone przez nowe religijne impulsy – tak dalece, jak one nie chcia\u0142y lub nie by\u0142y w stanie zmieni\u0107 zewn\u0119trznej formy \u017cydostwa, ustalonej przez Halach\u01196. W og\u00f3lno\u015bci dzia\u0142a\u0142y te si\u0142y do wewn\u0105trz, w kierunku g\u0142\u0119bszego przenikni\u0119cia i uj\u0119cia przekazanej nauki i \u017cycia \u017cydowskiego, kt\u00f3rych tendencja ju\u017c wcze\u015bnie si\u0119 uwidacznia: rozszerzanie opartych na prawie religijnym [\u017cydowskim] stosunk\u00f3w do coraz szerszych rozmiar\u00f3w, kulminuj\u0105cych ostatecznie w przeobra\u017ceniu Tory na prawo \u015bwiata, a pobo\u017cno\u015bci \u017cydowskiej w regulator stworzenia i kosmosu 7. Ta tendencja wyja\u015bnia zarazem wielki wp\u0142yw Kaba\u0142y jako jednej z si\u0142 historycznych przez wieki kszta\u0142tuj\u0105cych \u017cydostwo, jako te\u017c niebezpiecze\u0144stwa i dwuznaczno\u015bci, kt\u00f3re przynios\u0142a ze sob\u0105 jej realizacja w swoim dzia\u0142aniu na \u017cydostwo do wewn\u0105trz i na zewn\u0105trz”\u00a0 8.<\/p>\r\n\r\n

Kaba\u0142a ma du\u017c\u0105 warto\u015b\u0107 dla \u017cydostwa. Forsuje – z jednej strony – zasadnicz\u0105 tendencj\u0119 wszystkich \u017cydowskich d\u0105\u017ce\u0144 i nauk, tendencj\u0119 – powiedzmy wyra\u017anie – opanowania przez \u017cyd\u00f3w \u015bwiata we wszystkich dziedzinach materialnych i niematerialnych, – tzw. spaczony mesjanizm \u017cydowski. Z drugiej znowu\u017c strony – przedstawia sob\u0105 pewne niebezpiecze\u0144stwo dla s\u0142abszych umys\u0142\u00f3w, studiuj\u0105cych j\u0105 i w ni\u0105 wtajemniczanych, niebezpiecze\u0144stwo ca\u0142kowitego zagubienia si\u0119, otumanienia umys\u0142u i zmarnowania w ja\u0142owych nad ni\u0105 studiach wszystkich swoich si\u0142:<\/p>\r\n\r\n

„Troch\u0119 Kaba\u0142y robi dobrze i ozdabia cz\u0142owieka; za du\u017co z niej – obci\u0105\u017ca; kto si\u0119 w ni\u0105 zbyt g\u0142\u0119boko wdaje – pozostaje w tyle w innych wa\u017cniejszych umiej\u0119tno\u015bciach” – twierdzi \u017cydowski kabalista, J\u00f3zef Salomon Delmedigo9.<\/p>\r\n\r\n

Wyzyskuj\u0105c t\u0119 jej w\u0142a\u015bciwo\u015b\u0107, \u017cydzi niejednokrotnie u\u017cywali Kaba\u0142y jako pewnego rodzaju narz\u0119dzia walki z otoczeniem, np. w maso\u0144skim „Zakonie Braci Azjatyckich” albo „Rycerzy i Braci Jana Ewangelisty z Azji w Europie” w ko\u0144cu XVIII w. i w innych stowarzyszeniach tajnych. 10<\/p>\r\n\r\n

Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni kabali\u015bci, nie-\u017cydzi z pochodzenia, okre\u015blaj\u0105 i nazywaj\u0105 Kaba\u0142\u0119 „rdzeniem geniuszu \u017cydowskiego”, „syntez\u0105 ich ducha”.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n\r\n

2. J\u00f3zef Maria Hoene-Wro\u0144ski zna\u0142 Kaba\u0142\u0119 \u017cydowsk\u0105<\/h3>\r\n\r\n\r\n

Polski „wro\u0144skista”, p. Paulin Chomicz, w rozprawie swojej Hoene-Wro\u0144ski w Polsce i za granic\u0105 podaje, \u017ce Hoene-Wro\u0144ski zna\u0142 dwana\u015bcie j\u0119zyk\u00f3w11. Ucze\u0144 Hoene-Wro\u0144skiego zawsze pe\u0142en podziwu i zachwytu dla swego mistrza (cho\u0107 da\u0142 si\u0119 u\u017cy\u0107 za narz\u0119dzie przez maso\u0144ski „Zakon Martynist\u00f3w”), bankier nicejski Piotr J\u00f3zef Arson, wymieniaj\u0105c \u017ar\u00f3d\u0142a dochod\u00f3w Hoene-Wro\u0144skiego, pisze, \u017ce utrzymywa\u0142 on si\u0119 m.in. z udzielania lekcji j\u0119zyk\u00f3w staro\u017cytnych12. Liczne wreszcie wersety i motta wielu dzie\u0142 Hoene-Wro\u0144skiego wskazuj\u0105 ju\u017c ca\u0142kiem wyra\u017anie, \u017ce zna\u0142 on j\u0119zyk hebrajski i pokrewne13. Zna\u0142 wi\u0119c Hoene-Wro\u0144ski j\u0119zyk Kaba\u0142y \u017cydowskiej. 14<\/p>\r\n\r\n

Uczony szwajcarski August Viatte, badacz raczej obiektywny, profesor literatury w prowincjonalnym gimnazjum, omawiaj\u0105c ukryte \u017ar\u00f3d\u0142a romantyzmu, po\u015bwi\u0119ca w pracy swojej specjalny rozdzia\u0142 Hoene-Wro\u0144skiemu i jego „filozofii absolutnej”. M.in. stwierdza on, powo\u0142uj\u0105c si\u0119 dla poparcia swego twierdzenia na opini\u0119 znanego europejskiego „wro\u0144skisty”, Chrystiana Chertilsa, \u017ce Hoene-Wro\u0144ski zna\u0142 Kaba\u0142\u0119 \u017cydowsk\u0105:<\/p>\r\n\r\n

„[Hoene] Wro\u0144ski ma z mistykami wi\u0119cej zwi\u0105zk\u00f3w, ni\u017c chce przyzna\u0107. Czyta\u0142 ich: Kaba\u0142a [\u017cydowska], [mistyk, teozof i r\u00f3\u017cokrzy\u017cowiec 15] Boehme i jego uczniowie wywieraj\u0105 na niego wp\u0142yw r\u00f3wnie wielki, jak Fichte i Schelling”. 16<\/p>\r\n\r\n

Bezpo\u015brednio zreszt\u0105, w wielu dzie\u0142ach Hoene-Wro\u0144skiego znajdujemy liczne wzmianki i do\u015b\u0107 obszerne ust\u0119py, w kt\u00f3rych omawia on filozofi\u0119 kabalistyczn\u0105 i mistycyzm. Wymienimy tutaj dla przyk\u0142adu Apodictique Messianique (na str. 240 do 256), nast\u0119pnie Metapolityk\u0119 mesjaniczn\u0105 (na str. 124, 140 i in.), wreszcie Prospectus de la Philosophie Absolue et son developpement (na str. 100, 101), a w polskim wydaniu – Geneza filozofii absolutnej (na str. 108, 109), dalej Nomothetique Messianique (na str. 64, 80 i in.), itd. 17 W dzie\u0142ach powy\u017cszych zajmuje si\u0119 Hoene-Wro\u0144ski m.in. i filozofi\u0105 kabalistyczn\u0105, omawia pewne mistyczne systematy filozoficzne, wyros\u0142e na pod\u0142o\u017cu Kaba\u0142y \u017cydowskiej, obja\u015bnia je ze znawstwem, poddaje rzeczowej krytyce z punktu widzenia swojej doktryny i odpowiednio do swoich za\u0142o\u017ce\u0144 klasyfikuje je w schematach i tablicach rozwoju historycznego pr\u0105d\u00f3w filozoficznych.<\/p>\r\n\r\n

To wszystko, razem wzi\u0119te, dostatecznie chyba \u015bwiadczy, \u017ce Hoene-Wro\u0144ski nie tylko m\u00f3g\u0142, ale i musia\u0142 zna\u0107 Kaba\u0142\u0119 \u017cydowsk\u0105, a\u017ceby pisa\u0107 o tych rzeczach z takim znawstwem i z tak\u0105 erudycj\u0105. Potwierdzaj\u0105 zreszt\u0105 te nasze stwierdzenia – jak si\u0119 o tym ni\u017cej przekonamy – najwybitniejsi „wro\u0144ski\u015bci” oficjalni, jak Chrystian Cherfils i Francis Warrain, a nawet – po\u015brednio – i sam Hoene-Wro\u0144ski.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n\r\n

3. Matematyka – pomoc\u0105 i przygotowaniem<\/h3>\r\n\r\n\r\n

Poruszy\u0107 tutaj musimy szczeg\u00f3\u0142 do\u015b\u0107 charakterystyczny i – naszym zdaniem – w tym wypadku wa\u017cny. Hoene-Wro\u0144ski zajmuje si\u0119 tak\u017ce matematyk\u0105, filozofi\u0105 matematyki i naukami pokrewnymi, mniej lub wi\u0119cej zwi\u0105zanymi z t\u0105, dziedzin\u0105 wiedzy ludzkiej. Oto np. niekt\u00f3re og\u0142oszone jego prace, czysto matematyczne: Introduction a la Philosophie des Mathematiques – (’Wst\u0119p do filozofii i matematyki…’), Loi teleologique du hasard (’Prawo teleologiczne przypadku’), Accomplisement des Theories des probabilites (’Spe\u0142nienie teorii prawdopodobie\u0144stwa’) itd.<\/p>\r\n\r\n

Fakt ten jest przy rozwa\u017caniu zagadnienia „Hoene-Wro\u0144ski a Kaba\u0142a” dosy\u0107 wa\u017cny, gdy\u017c – jak wiadomo – litery w j\u0119zyku hebrajskim i pokrewnych maj\u0105 tak\u017ce znaczenie liczbowe. Cyfry w kabalistyce i innych naukach tajnych posiadaj\u0105 znaczenie mistyczne i metafizyczne, a bardzo powa\u017cn\u0105 i dosy\u0107 istotn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Kaba\u0142y \u017cydowskiej stanowi w\u0142a\u015bnie mistyka cyfr, kt\u00f3r\u0105 przej\u0119\u0142a Kaba\u0142a w znacznej mierze z filozofii pitagorejskiej18. Studiuj\u0105cy Kaba\u0142\u0119, buduj\u0105c na jej pod\u0142o\u017cu swoje konstrukcje i spekulacje my\u015blowe, zast\u0119puje cz\u0119sto zg\u0142oski liczbami i po pewnych wariacjach tych liczb, wariacjach czysto matematycznych i \u015bcis\u0142ych, wyci\u0105ga odpowiednie wnioski (tzw. gematria).<\/p>\r\n\r\n

Hoene-Wro\u0144ski za\u015b – jak m\u00f3wi otwarcie sam Francis Warrain, najwybitniejszy wsp\u00f3\u0142czesny „wro\u0144skista” europejski – „by\u0142… jedynym [z nowoczesnych matematyk\u00f3w], kt\u00f3ry poprzez matematyk\u0119 ujmowa\u0142 zasady metafizyczne”19. A zreszt\u0105, \u017ce Hoene-Wro\u0144ski by\u0142 tym matematykiem specjalnego typu, przekona\u0107 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c mo\u017cemy z jego w\u0142asnych s\u0142\u00f3w, kt\u00f3re przytaczamy ni\u017cej20. Wyja\u015bnia tam Hoene-Wro\u0144ski mistyczne znaczenie szeregu liczb pierwszych 1, 3, 5 i 7 – szeregu, kt\u00f3ry w \u017cydowskiej Kabale gra tak\u017ce rol\u0119, a swoje „Prawo Stworzenia” wyra\u017ca tym samym mistycznym szeregiem 1, 3, 5 i 7, powi\u0119kszonym o dwie nowe liczby pierwsze: 11 i 13.21). Matematyka wi\u0119c Hoene-Wro\u0144skiego nie jest tylko t\u0105 „zwyk\u0142\u0105” matematyk\u0105, o jakiej powszechnie jeste\u015bmy przyzwyczajeni my\u015ble\u0107, s\u0142ysz\u0105c ten termin.<\/p>\r\n\r\n

Poza tym przy studiowaniu Kaba\u0142y – podkre\u015blamy: studiowaniu – maj\u0105 jeszcze zastosowanie specjalne metody i sposoby kabalistyczne, typem i charakterem zbli\u017cone do pewnego rodzaju czysto matematycznych przestawie\u0144 i kombinacji. A wi\u0119c poza gematri\u0105, umiej\u0119tno\u015bci\u0105 odcyfrowywania ukrytego sensu tekst\u00f3w kabalistycznych przy pomocy cyfrowych warto\u015bci liter, o kt\u00f3rej ju\u017c m\u00f3wili\u015bmy – spotykamy jeszcze dwie inne, Kabale w\u0142a\u015bciwe operacje: tzw. notari\u0119 (Notarikon), tworzenie nowych s\u0142\u00f3w z pocz\u0105tkowych i ko\u0144cowych liter danego wyrazu, oraz tzw. temuri\u0119 (Temurah), tworzenie nowych s\u0142\u00f3w przez odpowiednie przestawienie poszczeg\u00f3lnych liter danego wyrazu. Przy tego rodzaju operacjach matematyka i matematycznie wykszta\u0142cony umys\u0142 mo\u017ce by\u0107 du\u017c\u0105 pomoc\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Studia czysto matematyczne zalecane s\u0105 przez wielu kabalist\u00f3w i pisarzy maso\u0144skich, kt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105 matematyk\u0119 za pomoc i pewn\u0105 gimnastyk\u0119 umys\u0142ow\u0105, potrzebn\u0105 my\u015blicielom i filozofom tajnych nauk. S\u0142awny np. teozof i antropozof wsp\u00f3\u0142czesny, Rudolf Steiner, pisze:<\/p>\r\n\r\n

„Nie mo\u017cna do\u015b\u0107 silnego nacisku po\u0142o\u017cy\u0107 na to, jak konieczna jest powa\u017cna praca my\u015bli dla tego, kt\u00f3ry chce w sobie wyrobi\u0107 wy\u017csze zdolno\u015bci poznawcze… Plato od takich, kt\u00f3rzy chcieli si\u0119 dosta\u0107 do jego szko\u0142y, \u017c\u0105da\u0142, \u017ceby wprz\u00f3d odbyli szko\u0142\u0119 matematyczn\u0105. Jako\u017c matematyka ze swymi \u015bcis\u0142ymi prawami, kt\u00f3re si\u0119 nie uk\u0142adaj\u0105 wed\u0142ug codziennego biegu zjawisk umys\u0142owych, jest naprawd\u0119 dobrem przygotowaniem dla szukaj\u0105cego drogi… [Matematyka nauczy go] wszelk\u0105 samowol\u0119 my\u015blenia samowolnie przezwyci\u0119\u017ca\u0107… wtedy [za\u015b] wniknie we\u0144 ta prawid\u0142owo\u015b\u0107 \u015bwiata duchowego, kt\u00f3ra p\u00f3ki jego my\u015blenie ma zwyk\u0142y, codzienny, niejasny tryb, przechodzi przeze\u0144, mimo niego bez \u015bladu. Uporz\u0105dkowane my\u015blenie poprowadzi go z pewnych zupe\u0142nie punkt\u00f3w wyj\u015bcia do prawd najg\u0142\u0119biej ukrytych”22.<\/p>\r\n\r\n

W my\u015bl tych wskaza\u0144 zdaje si\u0119 post\u0119powa\u0107 „wielki” Swedenborg, kt\u00f3ry, zanim zajmie si\u0119 okultyzmem i Kaba\u0142\u0105, studiuje matematyk\u0119, fizyk\u0119, astronomi\u0119, mechanik\u0119, metalurgi\u0119, mineralogi\u0119 itd., zostaje profesorem uniwersytetu w Upsali, cz\u0142onkiem akademii nauk w Sztokholmie i Petersburgu23. Wed\u0142ug tej recepty zdaje si\u0119 uk\u0142ada\u0107 post\u0119powanie i dzia\u0142alno\u015b\u0107 filozoficzna Hoene-Wro\u0144skiego, kt\u00f3ry zaczyna\u0142 w\u0142a\u015bnie od matematyki i umiej\u0119tno\u015bci pokrewnych. Nie chcemy przez to powiedzie\u0107 \u017ce Hoene-Wro\u0144ski zajmowa\u0142 si\u0119 matematyk\u0105 po to, aby studiowa\u0107 Kaba\u0142\u0119, ale stwierdzi\u0107 chyba mo\u017cemy, \u017ce do tych, specjalnego rodzaju, studi\u00f3w kabalistycznych Hoene-Wro\u0144ski by\u0142 tak\u017ce przygotowany.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n\r\n

4. Rzeczy podstawowe w filozofii Hoene-Wro\u0144skiego<\/h3>\r\n\r\n\r\n

A\u017ceby stwierdzi\u0107 wzajemny stosunek i zale\u017cno\u015b\u0107 „filozofii mesjanicznej” Hoene-Wro\u0144skiego od Kaba\u0142y \u017cydowskiej, nie b\u0119dziemy rozpatrywali i badali szczeg\u00f3\u0142\u00f3w i drobiazg\u00f3w jego konstrukcji filozoficznej ani te\u017c fragment\u00f3w wi\u0119kszej ca\u0142o\u015bci. Opieraj\u0105c si\u0119 bowiem tylko na wyrwanych fragmentach z ca\u0142o\u015bci doktryny, nie mogliby\u015bmy od razu i pewnie orzec, czy wp\u0142yw Kaba\u0142y \u017cydowskiej na t\u0119 doktryn\u0119 jest istotny, czy te\u017c tylko uboczny i niedecyduj\u0105cy Z tego te\u017c powodu zwr\u00f3cimy si\u0119 do rzeczy najistotniejszych i podstawowych w „filozofii absolutnej” Hoene-Wro\u0144skiego i te przede wszystkim zbadamy pod k\u0105tem ich zale\u017cno\u015bci od Kaba\u0142y \u017cydowskiej.<\/p>\r\n\r\n

Najog\u00f3lniejsz\u0105 podstaw\u0105, na kt\u00f3rej buduje Hoene-Wro\u0144ski niemal\u017ce wszystkie swoje konstrukcje i spekulacje my\u015blowe, jest tzw. – wed\u0142ug terminologii Francis Warraina – „Triada Ustanowcza” (La Triade Constitutive), z\u0142o\u017cona z trzech element\u00f3w pierwotnych rzeczywisto\u015bci: z e1ementu bytu (EB), elementu wiedzy (EW), i e1ementu neutralnego albo podstawowego (EN), najwa\u017cniejszego tutaj, zwanego tak\u017ce – przez Francisa Warraina – elementem pragmatycznym. Te trzy elementy, „Triada Ustanowcza”, s\u0105 w „filozofii mesjanicznej” Hoene-Wro\u0144skiego pierwotnymi sk\u0142adnikami ka\u017cdej rzeczywisto\u015bci. Prawem najwy\u017cszym, kt\u00f3re warunkuje i rz\u0105dzi powstawaniem tej w\u0142a\u015bnie rzeczywisto\u015bci z element\u00f3w pierwotnych i od nich pochodnych, jest w „filozofii absolutnej” Hoene-Wro\u0144skiego „Prawo Stworzenia” (Loi de Creation), kt\u00f3 rego ustanowienie i sformu\u0142owanie uwa\u017ca sam Hoene-Wro\u0144ski, jak r\u00f3wnie\u017c wszyscy „wro\u0144ski\u015bci”, za najwy\u017csze osi\u0105gniecie jego „filozofii mesjanicznej”. Jest to zarazem osi\u0105gni\u0119cie kluczowe, na podstawie bowiem „Prawa Stworzenia” i wed\u0142ug niego chce reformowa\u0107 ca\u0142\u0105 wiedz\u0119 ludzk\u0105 Hoene-Wro\u0144ski i wszyscy „wro\u0144ski\u015bci”.<\/p>\r\n\r\n

„Triada Ustanowcza” okre\u015bla niejako w „filozofii absolutnej” Hoene-Wro\u0144skiego, z czego, a „Prawo Stworzenia” – jak wytwarza si\u0119 wszelka rzeczywisto\u015b\u0107. „Triada Ustanowcza” jest niejako podstaw\u0105, „Prawo Stworzenia” za\u015b – rdzeniem „filozofii mesjanicznej” Hoene-Wro\u0144skiego.<\/p>\r\n\r\n

Tote\u017c w rozwa\u017caniach naszych zajmiemy si\u0119 zasadniczo tylko tymi dwoma sformu\u0142owaniami „filozofii absolutnej”, poznamy bli\u017cej, czym one s\u0105 i co maj\u0105 wsp\u00f3lnego z Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u0105, a wszystkie nasze okre\u015blenia, s\u0105dy i wnioski, kt\u00f3re b\u0119dziemy si\u0119 starali wysnuwa\u0107 i opiera\u0107 na \u017ar\u00f3d\u0142ach wy\u0142\u0105cznie oryginalnych, popiera\u0107 zawsze b\u0119dziemy g\u0142osami i s\u0105dami wybitnych oficjalnych „wro\u0144skist\u00f3w” 24.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n\r\n

5. Podstawa filozofii Hoene-Wro\u0144skiego z Kaba\u0142y \u017cydowskiej<\/h3>\r\n\r\n\r\n

O dobrym i trafnym okre\u015bleniu rzeczywisto\u015bci tak pisz\u0105 pp. J\u00f3zef Jankowski i Paulin Chomicz, oficjalni „wro\u0144ski\u015bci”, w przedmowie do pracy Francisa Warraina:<\/p>\r\n\r\n

„Dobre zrozumienie i dobre okre\u015blenie Rzeczywisto\u015bci jest rzecz\u0105 najwa\u017cniejsz\u0105 w \u017cyciu rozumnym cz\u0142owieka. Od dobrego okre\u015blenia Rzeczywisto\u015bci zale\u017cy ca\u0142y poj\u0119tny bieg \u015bwiata, ca\u0142y prawid\u0142owy bieg los\u00f3w ludzkich.<\/p>\r\n\r\n

Nad tym okre\u015bleniem Rzeczywisto\u015bci trudzi\u0142a si\u0119 i miota\u0142a bole\u015bnie my\u015bl ludzka w ci\u0105gu osiemnastu z g\u00f3r\u0105 stuleci nowego \u017cycia – i da\u0107 go nie mog\u0142a dok\u0142adnie”25.<\/p>\r\n\r\n

Rzeczywisto\u015b\u0107 nie by\u0142a do czas\u00f3w Hoene-Wro\u0144skiego (1778-1853) dok\u0142adnie okre\u015blona. By\u0142a okre\u015blona – niedok\u0142adnie.<\/p>\r\n\r\n

„Na chwa\u0142\u0119 nie\u015bmierteln\u0105 polskiego imienia [Hoene-]Wro\u0144skiego, chwa\u0142\u0119 niespo\u017cyt\u0105, – kt\u00f3ra, zda si\u0119, niepr\u0119dko b\u0119dzie nale\u017cycie oceniona – oznajmi\u0107 nale\u017cy, i\u017c by\u0142 on pierwszy, kt\u00f3ry dobrze, w spos\u00f3b jedyny i absolutny, poj\u0105\u0142 i okre\u015bli\u0142 Rzeczywisto\u015b\u0107”.<\/p>\r\n\r\n

Wed\u0142ug „filozofii absolutnej” Hoene-Wro\u0144skiego sk\u0142adnikami pierwotnymi ka\u017cdej rzeczywisto\u015bci s\u0105 – jak ju\u017c wspominali\u015bmy – element-byt (EB), element-wiedza (EW) oraz element neutralny albo podstawowy (EN)26:<\/p>\r\n\r\n

„W ka\u017cdym przedmiocie naszej my\u015bli, umys\u0142owym zar\u00f3wno jak i materialnym, rozr\u00f3\u017cniamy dwa wr\u0119cz przeciwstawne sk\u0142adniki. Przede wszystkim ka\u017cda rzecz zawiera pewne okre\u015blenia, czyli determinacje, wi\u0119c np. jest ona ma\u0142a lub wielka, jest przyczyn\u0105 lub skutkiem, jest bia\u0142a, okr\u0105g\u0142a, trudna, wznios\u0142a itp. Ot\u00f3\u017c zbi\u00f3r tych wszystkich determinacyj, stanowi\u0105cy znaczenie danego przedmiotu, czyli to wszystko, co w nim jest w og\u00f3le do wiedzenia, nazywa [Hoene-]Wro\u0144ski elementem-wiedz\u0105. Jest to, m\u00f3wi\u0105c przeno\u015bnie, jakby dusza danej rzeczy. Wiedza w og\u00f3le jest rezerwuarem – tw\u00f3rczyni\u0105 – niesko\u0144czonej mnogo\u015bci determinacyj [okre\u015ble\u0144], cechuje j\u0105 czynno\u015b\u0107, samorzutno\u015b\u0107, powszechno\u015b\u0107, gdy\u017c ka\u017cda jej determinacja mo\u017ce si\u0119 stosowa\u0107 do nieograniczonej ilo\u015bci przedmiot\u00f3w indywidualnych. – Ale z drugiej strony, wszelka rzecz poszczeg\u00f3lna przyjmuje na siebie pewn\u0105 tylko ilo\u015b\u0107 z po\u015br\u00f3d tych wszystkich mo\u017cliwych determinacyj: li\u015b\u0107 jest zielony, lecz ani trudny, ani s\u0142odki…27. Ow\u00f3\u017c ta bierna pojemno\u015b\u0107 przedmiotu na niekt\u00f3re determinacje i jego r\u00f3wnie bierna niezdolno\u015b\u0107 do przyj\u0119cia innych stanowi o jego indywidualnym istnieniu, odgradzaj\u0105cym go od reszty \u015bwiata; jest to, m\u00f3wi\u0105c przeno\u015bnie, jakby jego cia\u0142o. Ten bierny, bezw\u0142adny, rdzennie indywidualny sk\u0142adnik wszelkiej rzeczywisto\u015bci zwie [Hoene-]Wro\u0144ski elementem-bytem.<\/p>\r\n\r\n

Oba te sk\u0142adniki s\u0105 absolutnie niezb\u0119dne, bo dopiero z ich syntezy powstaje wszelka rzeczywisto\u015b\u0107. Ale jak\u017ce mo\u017cliwa jest synteza element\u00f3w, kt\u00f3re, jak widzimy, s\u0105 pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem wr\u0119cz r\u00f3\u017cnorodne? Musi zatem istnie\u0107 jakie\u015b ich wsp\u00f3lne \u017ar\u00f3d\u0142o, gdzie by one tkwi\u0142y w stanie jeszcze zneutralizowanym, niby m\u0119sko\u015b\u0107 i \u017ce\u0144sko\u015b\u0107 w p\u0142odzie. Ten najpierwotniejszy sk\u0142adnik, kt\u00f3ry stanowi charakterystyczny zarodek ka\u017cdego odr\u0119bnego systematu rzeczywisto\u015bci i z kt\u00f3rego, przez spe\u0142nion\u0105 polaryzacj\u0119, wy\u0142aniaj\u0105 si\u0119 element-wiedza i element-byt, zwie [Hoene-]Wro\u0144ski elementem podstawowym, czyli neutralnym.<\/p>\r\n\r\n

R\u00f3\u017cnorakie skojarzenia tych trzech sk\u0142adnik\u00f3w pierwotnych daj\u0105 nam ca\u0142kowity rozw\u00f3j wszelkiego systematu [rzeczywisto\u015bci]”28.<\/p>\r\n\r\n

„Elementy byt i wiedz\u0119 dosy\u0107 \u0142atwo znale\u017a\u0107 w ka\u017cdym systemacie rzeczywisto\u015bci ze wzgl\u0119du na ich r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107, odnalezienie za\u015b elementu podstawowego albo neutralnego jest aktem tw\u00f3rczym, aktem geniuszu, jak powiada [Hoene-]Wro\u0144ski (Sept manuscrits inedits, p. 224), z niego w\u0142a\u015bnie przez zastosowanie Prawa Stworzenia wyprowadza si\u0119 ca\u0142y systemat rzeczywisto\u015bci pewnego rz\u0119du, bowiem wytworzenie rzeczywisto\u015bci uzale\u017cnione jest od pewnego z\u0142\u0105czenia i oddzielenia element\u00f3w bytu i wiedzy… Trzeci ten element znany by\u0142 te\u017c innym my\u015blicielom, aczkolwiek nie w tak wyra\u017anej, zako\u0144czonej postaci, jak u Hoene- Wro\u0144skiego”29.<\/p>\r\n\r\n

Z trzech element\u00f3w pierwotnych – bytu, wiedzy i elementu podstawowego albo neutralnego – stanowi\u0105cych podstaw\u0119 wszelkiej rzeczywisto\u015bci, tzw. – wed\u0142ug Francisa Warraina – „Triad\u0119 Ustanowcz\u0105”, wyprowadzaj\u0105 si\u0119 przez odpowiednie ich po\u0142\u0105czenie dalsze elementy rzeczywisto\u015bci, tzw. w „filozofii mesjanicznej” Hoene-Wro\u0144skiego elementy pochodne. Wszelka rzeczywisto\u015b\u0107 tworzy si\u0119 i sk\u0142ada z element\u00f3w pierwotnych i pochodnych.<\/p>\r\n\r\n

Zwr\u00f3\u0107my si\u0119 teraz do Kaba\u0142y \u017cydowskiej. Wed\u0142ug filozofii kabalistycznej wszelka rzeczywisto\u015b\u0107 sk\u0142ada si\u0119 i zawiera w tzw. Sefirotach:<\/p>\r\n\r\n

„Formy wszelkiego rodzaju istnienia zawieraj\u0105 si\u0119 w Sefirotach…”30.<\/p>\r\n\r\n

Elementowi neutralnemu (EN) Hoene-Wro\u0144skiego odpowiada do\u015b\u0107 \u015bci\u015ble kabalistyczny En Sof, kt\u00f3ry – wed\u0142ug Kaba\u0142y – „rozpromieni\u0142” wszystkie Sefiroty31. Wed\u0142ug pogl\u0105d\u00f3w wielu kabalist\u00f3w oraz wed\u0142ug wielu ust\u0119p\u00f3w w Zoharze poj\u0119cie En Sof jest identyczne z pierwszym Sefirotem – Keter32,33. Dwom innym elementom pierwotnym Hoene-Wro\u0144skiego, wszelkiej rzeczywisto\u015bci, elementowi-wiedzy i elementowi-bytowi, odpowiadaj\u0105 w Kabale Sefiroty Chochma i Bina:<\/p>\r\n\r\n

„Chochma jest wyst\u0105pieniem Czego\u015b z Niczego, „Prapunktem”, kt\u00f3ry sam w\u0142a\u015bciwie jeszcze niczym nie jest i kt\u00f3ry rozszerza si\u0119 w Binie na „Matk\u0119 \u015bwiat\u00f3w”, \u0142ono wszystkich kosmicznych istnie\u0144 [byt\u00f3w]; z nich (tj. z Sefirot\u00f3w – Chochma i Bina) rozwija si\u0119 sze\u015b\u0107 [nast\u0119pnych] Sefirot\u00f3w w coraz uchwytniejszej postaci, kt\u00f3re odpowiadaj\u0105 sze\u015bciu zasadom przestrzeni (Raumprinzipien). W Binie, jako k.esie wszystkiego, co jest do dowiedzenia si\u0119, ko\u0144czy si\u0119 tak\u017ce wszelka medytacja…”34.<\/p>\r\n\r\n

Powy\u017csze nazwy „kanoniczne” Sefirot\u00f3w Kaba\u0142y – jedne z wielu, nie odpowiadaj\u0105 \u015bci\u015ble ich istocie i znaczeniu. Zdaniem A. Francka, uczonego w Kabale, wynika to st\u0105d, \u017ce nie mo\u017cna by\u0142o w j\u0119zyku Kaba\u0142y, tak poetycznym i wznios\u0142ym, ja\u015bniej nazwa\u0107 Sefirot\u00f3w. Zar\u00f3wno on, jak i inni kalbali\u015bci (np. s\u0142ynny Corduero) zgadzaj\u0105 si\u0119 wszyscy w twierdzeniu, \u017ce w pierwszej „Triadzie” Sefirot\u00f3w Kaba\u0142y zawiera si\u0119 i byt35. Istnieje wi\u0119c w tej „Triadzie” zar\u00f3wno poj\u0119cie Element-Savoir jak i Element-Etre Hoene-Wro\u0144skiego, nazywane w oficjalnej nomenklaturze polskich „wro\u0144skist\u00f3w” „elementem-wiedz\u0105” i „elementem-bytem”.<\/p>\r\n\r\n

Element-byt i element-wiedza w filozofii Hoene-Wro\u0144skiego tkwi\u0105 w stanie jeszcze zneutralizowanym, niby m\u0119sko\u015b\u0107 i \u017ce\u0144sko\u015b\u0107 w p\u0142odzie – w elemencie neutralnym, kt\u00f3ry jest ich wsp\u00f3lnym \u017ar\u00f3d\u0142em. W Kabale \u017cydowskiej Sefiroty Chochma i Bina tkwi\u0105 w En Sof, kt\u00f3ry „rozpromieni\u0142” je jako ich \u017ar\u00f3d\u0142o.<\/p>\r\n\r\n

Z elementu neutralnego Hoene-Wro\u0144skiego przez spe\u0142nion\u0105 polaryzacj\u0119 wy\u0142aniaj\u0105 si\u0119 element-byt i element-wiedza. Wed\u0142ug Kaba\u0142y \u017cydowskiej En Sof, „rozpromieniaj\u0105c” Sefiroty, wy\u0142oni\u0142 z siebie Chochm\u0119 i Bin\u0119.<\/p>\r\n\r\n

Element-byt i element-wiedza w „filozofii mesjanicznej” Hoene-Wro\u0144skiego z natury swojej s\u0105 pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem wr\u0119cz r\u00f3\u017cnorodne. Element-wiedza posiada charakter czynny, element-byt – bierny. W Kabale Sefiroty Chochma i Bina znajduj\u0105 si\u0119 w uk\u0142adzie Sefirot\u00f3w, w tzw. Drzewie Kabalistycznym albo „Drzewie \u0179ycia”, zawsze po przeciwnych stronach „Drzewa”, w skrajnych „Kolumnach”, „m\u0119skiej” i „\u017ce\u0144skiej”36.<\/p>\r\n\r\n

W pe\u0142nym uk\u0142adzie element\u00f3w rzeczywisto\u015bci (pierwotnych i pochodnych) Hoene-Wro\u0144skiego najwa\u017cniejsze s\u0105 trzy pierwsze, tworz\u0105ce „Triad\u0119 Ustanowcz\u0105”. Wszystkie Sefiroty w Kabale \u017cydowskiej dziel\u0105 si\u0119 na nawzajem odchylaj\u0105ce si\u0119 „Triady”, z kt\u00f3rych najwa\u017cniejsza jest „Triada” pierwsza: Keter (uto\u017csamiane z En Sof), Chochma i Bina37.<\/p>\r\n\r\n

„Triada Ustanowcza” Hoene-Wro\u0144skiego: element-byt, element-wiedza i element neutralny, wed\u0142ug Hoene-Wro\u0144skiego podstawa ka\u017cdej rzeczywisto\u015bci, jest – najog\u00f3lniej rzecz bior\u0105c – tak\u017ce pewn\u0105 podstaw\u0105 jego konstrukcji filozoficznej. Uk\u0142ad Sefirot\u00f3w w Kabale, z „Triad\u0105” pierwsz\u0105 Keter (uto\u017csamiane z En Sof), Chochma i Bina, na czele, stanowi punkt wyj\u015bcia wszystkich spekulacji kabalistycznych38.<\/p>\r\n\r\n

„Triada” najwy\u017csza Sefirot\u00f3w w Kabale: Keter (uto\u017csamiane z En Sof), Chochma i Bina, tworzy wed\u0142ug filozofii kabalistycznej tzw. „Pa\u0144stwo Rozumu”39. „Filozofia absolutna” Hoene-Wro\u0144skiego, oparta na „Triadzie Ustanowczej”, jest nazywana religi\u0105 rozumow\u0105 czy naukow\u010540. Rola „rozumu absolutnego” (sechel temidi) w „filozofii mesjanicznej” Hoene-Wro\u0144skiego jest olbrzymia: wed\u0142ug niej ca\u0142y rozw\u00f3j ludzko\u015bci jest pochodem ku temu „rozumowi absolutnemu”, etapem za\u015b ko\u0144cowym rozwoju ludzko\u015bci b\u0119dzie ostateczne i pe\u0142ne osi\u0105gni\u0119cie tego w\u0142a\u015bnie „rozumu”, zast\u0105pienie Credo przez Cognosco.<\/p>\r\n\r\n

Takich \u015bcis\u0142ych analogii mogliby\u015bmy przytacza\u0107 i wi\u0119cej. S\u0105dzimy jednak, \u017ce to, co\u015bmy wy\u017cej podali, wystarcza do stwierdzenia, \u017ce tzw. „Triada Ustanowcza” w „filozofii mesjanicznej” Hoene-Wro\u0144skiego prawie dok\u0142adnie odpowiada pierwszej, najwy\u017cszej „Triadzie” Sefirot\u00f3w w Kabale \u017cydowskiej. Poszczeg\u00f3lne elementy „Triady Ustanowczej” s\u0105 mo\u017ce dok\u0142adniej i wyra\u017aniej zdefiniowane i okre\u015blone, ni\u017c Sefiroty w Kabale. To jednak jest \u0142atwo zrozumia\u0142e, je\u017celi si\u0119 zwa\u017cy na charakter og\u00f3lny Kaba\u0142y i na fakt, \u017ce przecie\u017c Kaba\u0142a by\u0142a tu pra\u017ar\u00f3d\u0142em.<\/p>\r\n\r\n

To wszystko potwierdza nam w ca\u0142ej rozci\u0105g\u0142o\u015bci znany „wro\u0144skista” polski, niejednokrotnie ju\u017c przez nas wymieniany, p. Paulin Chomicz, t\u0142umacz wielu dzie\u0142 Hoene-Wro\u0144skiego. Na \u0142amach „Kwartalnika Filozoficznego”, najpowa\u017cniejszego u nas pisma w tej dziedzinie, wydawanego przez Polsk\u0105 Akademi\u0119 Umiej\u0119tno\u015bci w Krakowie pod redakcj\u0105 W. Heinricha przy udziale Ks. K. Michalskiego, J. M. Rozwadowskiego i W. Rubczynskiego, p. Paulin Chomicz, zwracaj\u0105c uwag\u0119 na podobie\u0144stwo „Triady Ustanowczej” Hoene-Wro\u0144skiego i Sefirot\u00f3w w Kabale \u017cydowskiej, pisze dos\u0142ownie:<\/p>\r\n\r\n

„W Kabale wszystkie dziesi\u0119\u0107 Sefirot\u00f3w, czyli sfer pierwowzoru, by\u0142y \u015bci\u0105gni\u0119te w Imieniu istotnym (Jehovah), za\u015b wszystkie Middot, czyli w\u0142asno\u015bci, by\u0142y zawarte ukrycie w jedno\u015bci, czyli En Sof, z kt\u00f3rego wyprowadzaj\u0105 si\u0119 najpierw Chochma (M\u0105dro\u015b\u0107) i Bina (Inteligencja) i nast\u0119pnie siedem innych; En Sof mo\u017cna by\u0142oby uwa\u017ca\u0107 za element podstawowy albo neutralny (W. So\u0142owjew (Pisma, t. I, s. 320, 330) sk\u0142ania si\u0119 ku przyj\u0119ciu En Sof jako elementu biegunowego; chce go uwa\u017ca\u0107 za „nic” o zawarto\u015bci pozytywnej (tj. inaczej ni\u017c Hegel), za o\u015brodek tr\u00f3jcy, co znowu nadaje mu cech\u0119 elementu podstawowego albo neutralnego [Hoene-Wro\u0144skiego]. Przyp. P. Chomicza), lecz dwa inne elementy nie s\u0105 wyra\u017anie przeciwstawione przez r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107” 41.<\/p>\r\n\r\n

Wed\u0142ug zatem p. Paulina Chomicza Sefiroty w Kabale odpowiadaj\u0105 elementom pierwotnym rzeczywisto\u015bci Hoene-Wro\u0144skiego – tylko Sefiroty Chochma i Bina „nie s\u0105 wyra\u017anie przeciwstawione przez r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107”, jak u Hoene-Wro\u0144skiego. Zastrze\u017cenie to jednak jest o tyle nies\u0142uszne, \u017ce p. Paulin Chomicz – nie wiadomo z jakich wzgl\u0119d\u00f3w – nie bierze wcale pod uwag\u0119 tzw. Drzewa Kabalistycznego albo „Drzewa \u0179ycia” Kaba\u0142y – o czym m\u00f3wili\u015bmy wy\u017cej – w kt\u00f3rym te dwa w\u0142a\u015bnie Sefiroty: Chochma i Bina, s\u0105 w\u0142a\u015bnie wyra\u017anie przeciwstawione przez r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107. A „Drzewo Kabalistyczne” jest nieodzown\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 sk\u0142adow\u0105 ka\u017cdego traktatu kabalistycznego, jest punktem wyj\u015bcia wszelkich spekulacji kabalistycznych. Hoene-Wro\u0144ski nie pomyli\u0142 porz\u0105dku Sefirot\u00f3w w Kabale – stwierdza to „wro\u0144skista” Francis Warrain – jak to uczyni\u0142 np. Jakub Boehme, kt\u00f3ry dlatego nie doszed\u0142 do konkretnego rezultatu 42.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n\r\n

6. „Prawo Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego – te\u017c z Kaba\u0142y \u017cydowskiej<\/h3>\r\n\r\n\r\n

„Triada Ustanowcza” Hoene-Wro\u0144skiego, trzy elementy pierwotne rzeczywisto\u015bci: e\u0142ement-byt (EB), element-wiedza (EW) i element neutralny (EN), stanowi\u0105 wed\u0142ug „filozofii absolutnej” podstaw\u0119 wszelkiej rzeczywisto\u015bci. Powstawaniem za\u015b samym tej rzeczywisto\u015bci rz\u0105dzi w filozofii Hoene-Wro\u0144skiego „Prawo Stworzenia”.<\/p>\r\n\r\n

„Nieustannym d\u0105\u017ceniem przedniejszych umys\u0142\u00f3w ludzko\u015bci po wszystkie czasy by\u0142o poj\u0119cie \u015bwiata jako ca\u0142o\u015bci, tak i\u017cby wszystko\u015b\u0107 zawiera\u0142a si\u0119 w jedno\u015bci i z tej ostatniej si\u0119 wy\u0142ania\u0142a; u podstawy tego d\u0105\u017cenia le\u017ca\u0142o przypuszczenie, \u017ce istnieje prawo powszechne, rz\u0105dz\u0105ce tworzeniem si\u0119 wszystkich rzeczywisto\u015bci \u015bwiata… Ju\u017c Kaba\u0142a poch\u0142oni\u0119ta jest dociekaniem prawa, wed\u0142ug kt\u00f3rego On stworzy\u0142 \u015bwiat, by da\u0107 pozna\u0107 tworom swoje drogi i dzie\u0142o. Po to prawo si\u0119gali w staro\u017cytno\u015bci tw\u00f3rcy religii i filozofowie, lecz wysi\u0142ki ich rozp\u0142ywa\u0142y si\u0119 w mistycyzmie i ostatecznie nie da\u0142y nam nic. Wykrycie tego prawa wymaga\u0142o przebycia trudnej drogi rozumowej ku odkryciu element\u00f3w wszech\u015bwiata, ich wzajemnemu powi\u0105zaniu i z\u0142\u0105czeniu w jednej absolutnej zasadzie, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna by\u0142o odnale\u017a\u0107 tylko przez genialn\u0105 intuicj\u0119, prawo to bowiem winno wyprowadza\u0107 si\u0119 z rzeczywisto\u015bci absolutu. „B\u00f3g jest tw\u00f3rc\u0105 Prawa Stworzenia, lecz cz\u0142owiek ma uj\u0105\u0107 i sformu\u0142owa\u0107 to prawo. Zadanie to ostatecznie, ta zas\u0142uga najwy\u017csza cz\u0142owieka, spe\u0142niona zosta\u0142a przez niezr\u00f3wnany geniusz nie\u015bmiertelnego Hoene-Wro\u0144skiego”, powiada filozof i matematyk Bukaty [ucze\u0144 Hoene-Wro\u0144skiego]. Resolution generale des equations, p. 5)”43.<\/p>\r\n\r\n

A wi\u0119c to prawo, kt\u00f3rego dociekaniem poch\u0142oni\u0119ta jest Kaba\u0142a \u017cydowska, zosta\u0142o ostatecznie sformu\u0142owane przez Hoene-Wro\u0144skiego w jego filozofii. Poznajmy – chocia\u017cby w og\u00f3lnych zarysach – schemat tego prawa, w przedstawieniu polskiego „wro\u0144skisty”, p. Czes\u0142awa Jastrz\u0119bca-Koz\u0142owskiego44. „[Podstaw\u0105 ka\u017cdej rzeczywisto\u015bci s\u0105 trzy elementy pierwotne: element-byt (EB), element-wiedza (EW) i element neutralny albo podstawowy (EN)]. R\u00f3\u017cnorakie skojarzenia tych trzech sk\u0142adnik\u00f3w [element\u00f3w] pierwotnych daj\u0105 nam ca\u0142kowity rozw\u00f3j wszelkiego systematu. A wi\u0119c: po\u0142\u0105czenie elementu neutralnego z elementem-wiedz\u0105 daje element-powszechn\u0105-wiedz\u0119 [PW], gdzie mamy pe\u0142ny rozw\u00f3j danej rzeczywisto\u015bci od strony wiedzy; po\u0142\u0105czenie elementu neutralnego z elementem-bytem daje element-powszechny-byt [PB], gdzie mamy pe\u0142ny rozw\u00f3j od strony bytu. Te dwa elementy powszechne by\u0142yby zgo\u0142a nieprzymierzalne, gdyby nie wzajemne przej\u015bcia od jednego do drugiego; ot\u00f3\u017c takie funkcjonalne zbli\u017cenie elementu-powszechnej-wiedzy do elementu-powszechnego-bytu zwie si\u0119 elementem-przej\u015bciow\u0105-wiedz\u0105 [pW], zbli\u017cenie za\u015b odwrotne – elementem-przej\u015bciowym-bytem [pB].<\/p>\r\n\r\n

Wiemy, \u017ce wszelka rzeczywisto\u015b\u0107 powstaje z syntezy wiedzy i bytu; tymczasem w powy\u017cszych siedmiu elementach byt i wiedza nigdzie si\u0119 jeszcze nie skojarzy\u0142y bezpo\u015brednio. Dlatego nie mamy tu na razie rzeczywisto\u015bci konkretnej, lecz dopiero jej sk\u0142adniki, kt\u00f3re te\u017c, wszystkie siedem, nale\u017c\u0105 do cz\u0119\u015bci elementarnej Prawa Stworzenia. Natomiast cz\u0119\u015b\u0107 systematyczna obejmuje ju\u017c bezpo\u015brednio skojarzenia tych element\u00f3w biegunowych [bytu i wiedzy] wszelkiej rzeczywisto\u015bci. Skojarze\u0144 takich, czyli klas systematycznych, jest cztery. Dwie pierwsze wynikaj\u0105 z odno\u015bnej przewagi jednego elementu nad drugim; s\u0105 to: cz\u0119\u015bciowy wp\u0142yw elementu-wiedzy w dziedzinie elementu-bytu, albo kr\u00f3cej wiedza-w-bycie [WwB], oraz cz\u0119\u015bciowy wp\u0142yw odwrotny, wi\u0119c: byt-w-wiedzy [BwW]. W trzeciej klasie, czyli w tzw. zbiegu-celowym [ZC], mamy wp\u0142yw wzajemny, r\u00f3wnowag\u0119, harmoni\u0119 obu element\u00f3w. Czwarta wreszcie i najwy\u017csza klasa, jedno\u015b\u0107 wie\u0144cz\u0105ca [JW.], stanowi ju\u017c nie po prostu zgodno\u015b\u0107 element\u00f3w biegunowych [wiedzy i bytu], lecz doskona\u0142e uto\u017csamienie element\u00f3w powszechnych.<\/p>\r\n\r\n

Oto i ca\u0142y (z pomini\u0119ciem Formy i Technii) schemat „Prawa Stworzenia”. Daje si\u0119 on stosowa\u0107 do ka\u017cdej bez wyj\u0105tku rzeczywisto\u015bci; innymi s\u0142owy, w ka\u017cdej dog\u0142\u0119bnie zrozumianej rzeczywisto\u015bci wykrywamy cz\u0119\u015bci, odpowiadaj\u0105ce tym siedmiu elementom i tym czterem klasom45.<\/p>\r\n\r\n

Ta ca\u0142a tre\u015b\u0107 „Prawa Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego da si\u0119 zupe\u0142nie \u015bci\u015ble przedstawi\u0107 w formie tablicy, czy schematu, w kt\u00f3rym bardzo przejrzy\u015bcie zaznaczaj\u0105 si\u0119 wzajemne stosunki pomi\u0119dzy elementami pierwotnymi i pochodnymi oraz czterema klasami, „Prawo Stworzenia” bowiem nie daje si\u0119 wyrazi\u0107 w jakiej\u015b d\u0142u\u017cszej czy kr\u00f3tszej formu\u0142ce:<\/p>\r\n\r\n

SCHEMAT CZYSTY PRAWA STWORZENIA 46.<\/p>\r\n\r\n

(Pobudowa a priori Rzeczywisto\u015bci w Intuicjach czystych Czasu i Przestrzeni).<\/p>\r\n\r\n

„Prawo Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego ma mie\u0107 zastosowanie powszechne. Po przedstawieniu go w Nomothetique Messiannique w formie tablicy Hoene-Wro\u0144ski pisa\u0142 o nim:<\/p>\r\n\r\n

„Takie jest Prawo Stworzenia, zarazem proste i dostojne, kt\u00f3re kierowa\u0142o w absolucie tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 Boga samego, a we wzgl\u0119dno\u015bci stworzeniem ca\u0142ego wszech\u015bwiata. To samo majestatyczne prawo kieruje obecn\u0105 formacj\u0105 wszelkiego systemu rzeczywisto\u015bci, jakkolwiek ma\u0142ym by by\u0142 lub wydawa\u0142 si\u0119 w por\u00f3wnaniu ze wszech\u015bwiatem; co za\u015b wa\u017cniejsze dla nas, to samo prawo winno kierowa\u0107 samostwarzaniem istot rozumnych”47.<\/p>\r\n\r\n

W tym prawie przede wszystkim nale\u017cy szuka\u0107 Kaba\u0142y \u017cydowskiej. Zdaje si\u0119 wskazywa\u0107 na to, chocia\u017c bardzo ostro\u017cnie, sam Jerzy Braun, redaktor naczelny „Zetu”, polskiego organu „wro\u0144skist\u00f3w” („Zet”, nr 2 z dnia 15 kwietnia 1937 roku), pisz\u0105c:<\/p>\r\n\r\n

„Je\u015bli nawet, maj\u0105c ju\u017c przed sob\u0105 Prawo Stworzenia, mo\u017cna si\u0119 doszukiwa\u0107 jakich\u015b zbie\u017cno\u015bci mglistych z tezami Kaba\u0142y [\u017cydowskiej], jak i z tezami mn\u00f3stwa innych, po omacku zd\u0105\u017caj\u0105cych do prawdy, system\u00f3w mistycznych, filozoficznych, religijnych czy naukowych, to nie dowodz\u0105 one nic wi\u0119cej, jak to, \u017ce prawda raz odkryta daje klucz do jej cz\u0105stek, rozsypanych poprzednio wsz\u0119dzie…”<\/p>\r\n\r\n

A zatem pomi\u0119dzy „Prawem Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego a tezami Kaba\u0142y \u017cydowskiej istniej\u0105 zbie\u017cno\u015bci: „cz\u0105stki” tej „prawdy”, kt\u00f3r\u0105 „odkry\u0142” Hoene-Wro\u0144ski, by\u0142y ju\u017c odkryte i w Kabale \u017cydowskiej48.<\/p>\r\n\r\n

Istotnie – zgadzamy si\u0119 tutaj z p. Braunem – zbie\u017cno\u015bci mi\u0119dzy „Prawem Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego a Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u0105 s\u0105. S\u0105 one – naszym zdaniem – nawet du\u017ce.<\/p>\r\n\r\n

Wed\u0142ug tego prawa mia\u0142 B\u00f3g stworzy\u0107 ca\u0142y \u015bwiat Jest wi\u0119c ono tym samym prawem, kt\u00f3rego dociekaniem poch\u0142oni\u0119ta by\u0142a Kaba\u0142a \u017cydowska. Poza tym – jak z przytoczonych uprzednio tekst\u00f3w wynika – podstaw\u0119 „Prawa Stworzenia” stanowi znana ju\u017c nam kabalistyczna „Triada Ustanowcza”49, identyczna z pierwsz\u0105 „Triad\u0105” Sefirot\u00f3w w Kabale. Przedmiot zatem i podstawa „Prawa stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego s\u0105 kabalistyczne. A tre\u015b\u0107? Je\u017celi por\u00f3wnamy bezpo\u015brednio „Prawo Stworzenia” z uk\u0142adem Sefirot\u00f3w w Kabale \u017cydowskiej, z „Drzewem Kabalistycznym” albo „Drzewem \u0179ycia”, to bez trudno\u015bci stwierdzi\u0107 mo\u017cna, \u017ce odpowiadaj\u0105 sobie: uk\u0142ad og\u00f3lny – prawie analogiczny, o\u015brodki pierwotne – identyczne, ko\u0144cowe za\u015b – u Hoene-Wro\u0144skiego mo\u017ce bardziej rozbudowane, w Kabale – bardziej chaotyczne, niesystematycznie uj\u0119te, cz\u0119sto zale\u017cne od komentatora, co nie jest rzadko\u015bci\u0105 i co stanowi jedn\u0105 z cech charakterystycznych Kaba\u0142y50.<\/p>\r\n\r\n

Jest zatem wiele danych, na podstawie kt\u00f3rych mo\u017cemy twierdzi\u0107 chyba, \u017ce „Prawo Stworzenia”, szczytowe, a zarazem i kluczowe osi\u0105gni\u0119cie „filozofii absolutnej” Hoene-Wro\u0144skiego – podobnie jak i jego „Triada Ustanowcza” – te\u017c jest z Kaba\u0142y \u017cydowskiej, albo wyra\u017caj\u0105c si\u0119 ju\u017c jak naj\u015bci\u015blej – \u017ce jest ono w pewnym stopniu udoskonalonym i rozwini\u0119tym prawem Kaba\u0142y \u017cydowskiej.<\/p>\r\n\r\n

Popieraj\u0105 to wszystko wyra\u017anie i bez zastrze\u017ce\u0144 najwybitniejsi „wro\u0144ski\u015bci” oficjalni – dawni i wsp\u00f3\u0142cze\u015bni – bezpo\u015brednio, a i sam Hoene-Wro\u0144ski – po\u015brednio.<\/p>\r\n\r\n

Znany „wro\u0144skista” Chrystian Cherfils, autor podstawowego dzie\u0142a Zarys religii naukowej. Wst\u0119p do [Hoene-]Wro\u0144skiego, filozofa i reformatora (kt\u00f3re zosta\u0142o przet\u0142umaczone z francuskiego przez p. Czes\u0142awa Jastrz\u0119bca-Koz\u0142owskiego i wydane jako praca Instytutu Mesjanicznego im. Hoene-Wro\u0144skiego w Warszawie z przedmow\u0105 p. Paulina Chomicza51), zastanawiaj\u0105c si\u0119 nad \u017ar\u00f3d\u0142ami filozoficznymi „Prawa Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego, wskazuje bez wahania i na pierwszym miejscu Kaba\u0142\u0119 \u017cydowsk\u0105. Pisze on dos\u0142ownie:<\/p>\r\n\r\n

„O G\u0141\u00d3WNYCH \u00c5\u00b9R\u00d3D\u0141ACH FILOZOFICZNYCH PRAWA STWORZENIA…<\/p>\r\n\r\n

1. KABA\u0141A.<\/p>\r\n\r\n

Przede wszystkim nies\u0142usznie by\u0142oby twierdzi\u0107, jak to niekt\u00f3rzy czynili, \u017ce [Hoene-]Wro\u0144ski nigdy nie m\u00f3wi ani o Kabale [\u017cydowskiej], ani o Boehmem [mistyku, teozofie i r\u00f3\u017cokrzy\u017cowcu], ani o boehmenistach. Wspomina i jedn\u0105, i drugich; ale jedynie wp\u0142yw Kaba\u0142y zdaje si\u0119 pewny i g\u0142\u0119boki.<\/p>\r\n\r\n

„W\u015br\u00f3d rozwa\u017ca\u0144 religijnych – pisze [Hoene-]Wro\u0144ski – mo\u017cna by\u0142o r\u00f3wnie\u017c i\u015b\u0107 za pobudkami czystej mo\u017cliwo\u015bci oraz za pobudkami konieczno\u015bci, tzn. za racjami wystarczaj\u0105cymi i za racjami determinuj\u0105cymi dla syntezy filozoficznej. – W pierwszym wypadku, poprzestaj\u0105c, z jednej strony, na prostych widokach rozs\u0105dku, gromadzono znowu, przez syntez\u0119 wybieraj\u0105c\u0105, spo\u015br\u00f3d r\u00f3\u017cnych dogmat\u00f3w religijnych poga\u0144skich, judaicznych i chrze\u015bcija\u0144skich, materia\u0142y filozoficzne, kt\u00f3re si\u0119 dla racji wystarczaj\u0105cych uwa\u017ca\u0142o za najstosowniejsze do zado\u015b\u0107uczynienia tym widokom intelektualnym: tak powsta\u0142a filozofia gnostyczna i jej r\u00f3\u017cnorakie zwyrodnienia a\u017c do Orfit\u00f3w52. Nawi\u0105zuj\u0105c, z drugiej strony, do d\u0105\u017cno\u015bci rozumu, budowano w ten spos\u00f3b, przez syntez\u0119 kszta\u0142tuj\u0105c\u0105, z tradycji judaicznych, – systematy filozoficzne, kt\u00f3re dla racji wystarczaj\u0105cych uwa\u017cano znowu\u017c za odpowiadaj\u0105ce tej wysokiej d\u0105\u017cno\u015bci: tak powsta\u0142a z kolei filozofia kabalistyczna i jej rozmaite odmiany a\u017c do ekstatycznych pogl\u0105d\u00f3w [kabalisty] Iriry. – W drugim wypadku, id\u0105c za pobudkami konieczno\u015bci dla utworzenia prawid\u0142a syntezy, poprzestano podobnie\u017c na prostych pogl\u0105dach rozs\u0105dku i na d\u0105\u017cno\u015bci rozumu”53.<\/p>\r\n\r\n

Powolnej syntezie, dokonanej na dawnych ideach filozoficznych, zarzuca [Hoene-]Wro\u0144ski, \u017ce si\u0119 wytwarza\u0142a pod\u0142ug prawide\u0142 li tylko warunkowych; „jednakowo\u017c – dodaje – pewna cecha wy\u017csza, istotliwie dotycz\u0105ca filozofii przez to, \u017ce stanowi najwy\u017csze jej z\u0142udzenie, rozwin\u0119\u0142a si\u0119 w tej wielokszta\u0142tnej syntezie filozoficznej, a mianowicie, z jednej strony w synkretyzmie aleksandryjskim i filozofii gnostycznej, z drugiej za\u015b w syntetyzmie transcendentnym i filozofii kabalistycznej, gdzie przewa\u017ca\u0142 odpowiednio: w dw\u00f3ch pierwszych – dawny systemat emanacji, w dw\u00f3ch drugich – dawny systemat panteizmu”54.<\/p>\r\n\r\n

Tak oto, w braku poznania rozumowego, rozwin\u0119\u0142o si\u0119 uczucie mistyczne absolutu55.<\/p>\r\n\r\n

W donios\u0142ej cz\u0119\u015bci swej Apodyktyki56 traktuje [Hoene-]Wro\u0144ski o mistycyzmie. Podnosz\u0119 formu\u0142\u0119 nast\u0119puj\u0105c\u0105:<\/p>\r\n\r\n

,,b 3) Przej\u015bcie mistyczne.<\/p>\r\n\r\n

a 4) Przej\u015bcie od synkretyzmu do transcendentyzmu = Kaba\u0142a (Sepher Jezira (Akkiba), Sepher Sohar (Ben Johai), Wrota niebieskie (Irira) etc).<\/p>\r\n\r\n

b 4) Przej\u015bcie od transcendentyzmu od synkretyzmu = gnostyka (Mistycyzm w doktrynach chrze\u015bcija\u0144skich) 57.<\/p>\r\n\r\n

Ta prosta notatka, lepiej od niejednej, kt\u00f3r\u0105 m\u00f3g\u0142bym tu do\u0142\u0105czy\u0107, wykazuje, jak\u0105 [Hoene-]Wro\u0144ski przypisywa\u0142 Kabale donios\u0142o\u015b\u0107. Przej\u015bcie od synkretyzmu do transcendentalizmu – nie jest\u017ce to, poza kwesti\u0105 mistycyzmu, kierunek samego\u017c [Hoene-]Wro\u0144skiego?<\/p>\r\n\r\n

Ile\u017cby si\u0119 jeszcze da\u0142o powiedzie\u0107 o zestawionych koncepcjach Kaba\u0142y [\u017cydowskiej] a [Hoene-]Wro\u0144skiego, co do duszy ludzkiej!58 Gdyby wi\u0119c trzeba koniecznie nawi\u0105za\u0107 [Hoene-]Wro\u0144skiego b\u0105d\u017a do gnostycyzmu, b\u0105d\u017a do Kaba\u0142y, musieliby\u015bmy, wed\u0142ug w\u0142asnych jego rozbior\u00f3w, nawi\u0105za\u0107 go do Kaba\u0142y. W ten spos\u00f3b, pr\u00f3cz rasy i tendencji doktrynalnych, mia\u0142by [Hoene-]Wro\u0144ski z innym wielkim S\u0142owianinem, Leibnizem, jeszcze i to bardzo specjalne pokrewie\u0144stwo umys\u0142owe” 59.<\/p>\r\n\r\n

Wskazuje wi\u0119c Chrystian Cherfils, jako g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o filozoficzne „Prawa Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego, wyra\u017anie Kaba\u0142\u0119 \u017cydowsk\u0105. Ca\u0142\u0105 „filozofi\u0119 mesjaniczn\u0105” – poza kwesti\u0105 mistycyzmu, kt\u00f3ry zosta\u0142 odrzucony przez Hoene-Wro\u0144skiego jedynie jako niedoskona\u0142e narz\u0119dzie poznania (nie odrzuci\u0142 i nie pot\u0119pi\u0142 Hoene-Wro\u0144ski cel\u00f3w i d\u0105\u017ce\u0144 oraz cz\u0119\u015bciowych osi\u0105gni\u0119\u0107 tego\u017c) – okre\u015bla Chrystian Cherfils jako „przej\u015bcie od synkretyzmu do tanscendentyzmu”, a to „przej\u015bcie” wed\u0142ug samego Hoene-Wro\u0144skiego – stanowi w\u0142a\u015bnie Kaba\u0142a \u017cydowska, z jej ksi\u0119gami „\u015bwi\u0119tymi”: Jecyrah i Zoharem. Hoene-Wro\u0144skiego jako filozofa przyr\u00f3wnuje Chrystian Cherfils do Leibniza, „wielkiego masona”, z kt\u00f3rym – opr\u00f3cz rasy i tendencji doktrynalnych – \u0142\u0105czy jeszcze Hoene-Wro\u0144skiego „to bardzo specjalne pokrewie\u0144stwo umys\u0142owe” – wsp\u00f3lna im obu kabalistyka!<\/p>\r\n\r\n

Drugi wybitny „wro\u0144skista”, Francis Warrain, r\u00f3wnie kategorycznie m\u00f3wi o podobie\u0144stwie i zale\u017cno\u015bci „Prawa Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego od Kaba\u0142y \u017cydowskiej. W pracy swojej Wi\u0105zanie metafizyczne, sporz\u0105dzone wed\u0142ug Prawa Stworzenia Hoene-Wro\u0144skiego”, przet\u0142umaczonej na polski przez J\u00f3zefa Jankowskiego, prezesa „Instytutu Mesjanicznego iw. Hoene-Wro\u0144skiego” w Warszawie, i Paulina Chomicza, oraz wydanej przez ten instytut, pisze on – po przedstawieniu „Prawa Stworzenia” w schemacie w formie mo\u017ce dla profana, nic nie wiedz\u0105cego o Kabale, niezbyt zrozumia\u0142ej, ale dla \u015bwiadomych czytelnik\u00f3w – bardzo wyra\u017anej:<\/p>\r\n\r\n

„Prawo Stworzenia [Hoene-Wro\u0144skiego] jest jak Waga, na kt\u00f3rej Zohar zak\u0142ada Stworzenie. Jest to geneza, oparta na jedni dwoisto\u015bci i jedno\u015bci w Triadzie: ta za\u015b, daj\u0105c zrodzenie Czw\u00f3rce, powsta\u0142ej z Dw\u00f3jki dwustopniowej (PW i PB, pW i pB), ustanawia z ni\u0105 Si\u00f3demk\u0119; nast\u0119pnie odbija si\u0119 ona w innej czw\u00f3rce, powsta\u0142ej z dw\u00f3jki wypromieniowanej (WwB i BwW), kt\u00f3ra zbiega si\u0119 ku jedno\u015bci ca\u0142kowitej za pomoc\u0105 innej dw\u00f3jki dwustopniowej (ZC i JW). Z\u0142\u0105czenie Si\u00f3demki elementarnej i Czw\u00f3rki systematycznej sprowadza jedena\u015bcie termin\u00f3w, a jako \u017ce Jedno\u015b\u0107 Wie\u0144cz\u0105ca nie jest niczym innym, jak elementem podstawowym rozwitym, odnajdujemy [w „Prawie Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego] Dziesi\u0105tk\u0119, kt\u00f3r\u0105 Pitagorejczycy60 uwa\u017cali, jako wyraz Wszech\u015bwiata”61.<\/p>\r\n\r\n

W pismach maso\u0144sko-okultystycznych, przeznaczonych dla okre\u015blonych k\u00f3\u0142 wtajemniczonych znaj\u0105cych og\u00f3lnie Kaba\u0142\u0119, Francis Warrain jest mniej zamaskowany, bardziej otwarty w swych s\u0105dach. W miesi\u0119czniku „Le Voile d’Isis” („Zas\u0142ona Izydy” – symbol, wyst\u0119puj\u0105cy tak\u017ce i u Hoene-Wro\u0144skiego), omawiaj\u0105c doktryn\u0119 mistyka z pocz\u0105tku XVII wieku, Jakuba Boehmego, takie czyni Francis Warrain uwagi co do „Prawa Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego:<\/p>\r\n\r\n

„Aby wi\u0119c sobie wyrobi\u0107 ide\u0119 przymiot\u00f3w Boga, uciekniemy si\u0119 do cech, kt\u00f3re wyra\u017caj\u0105 podstaw\u0119 najg\u0142\u0119bsz\u0105, obj\u0119cie (l’enveloppement) najszersze, doskona\u0142o\u015b\u0107 zrozumia\u0142ego (intelligible) w akcie i doskona\u0142o\u015b\u0107 aktu poprzez zrozumia\u0142e. Temu to wyrazowi wzajemnemu zrozumia\u0142ego przez akt, a aktu przez zrozumia\u0142e odpowiadaj\u0105 [w Kabale] przymioty, przydawane do Sefirot\u00f3w, oraz imiona bo\u017ce, kt\u00f3re si\u0119 z nimi [tj. z Sefirotami] \u0142\u0105czy. Sefiroty wyra\u017caj\u0105 zrozumia\u0142e, rzec mo\u017cna, zap\u0142odnione przez akt absolutny. Imiona bo\u017ce wyra\u017caj\u0105 bardziej bezpo\u015brednio spos\u00f3b aktu, kt\u00f3ry b\u0119dzie promieniowa\u0142 w odpowiednim przymiocie. Najbardziej godne jednak uwagi jest w Sefirotach wzajemne powi\u0105zanie, kt\u00f3re winno istnie\u0107 pomi\u0119dzy nimi.<\/p>\r\n\r\n

Ot\u00f3\u017c Kaba\u0142a by\u0142a nader pow\u015bci\u0105gliwa w wyja\u015bnianiu tego powi\u0105zania; opisa\u0142a ich [tj. Sefirot\u00f3w] porz\u0105dek i ich og\u00f3lny schemat, nie daj\u0105c nam jednak klucza do nich. Sk\u0105din\u0105d podsuwa nam ona my\u015bl, \u017ce powi\u0105zanie to ma si\u0119 przedstawi\u0107 naszym oczom rozumowo uzasadnione przez prawo liczb i przez roz\u0142o\u017cenie geometryczne. Przez to odsy\u0142a nas ona do studi\u00f3w pitagorejskich. Z drugiej strony filozof nowoczesny, [Hoene-]Wro\u0144ski, pokusi si\u0119 o odkrycie porz\u0105dku ontologicznego62, kt\u00f3ry ma odpowiedzie\u0107 naszej idei o naturze boskiej, poj\u0119tej przez jej przymioty. I w swym Prawie Stworzenia wszelkiej Rzeczywisto\u015bci zdob\u0119dzie on schemat bardzo zbli\u017cony do uk\u0142adu Sefirot\u00f3w [w Kabale]”63.<\/p>\r\n\r\n

Hoene-Wro\u0144ski nie pomiesza\u0142 i nie odwr\u00f3ci\u0142, jak to zrobi\u0142 Jakub Boehme, porz\u0105dku Sefirot\u00f3w Kaba\u0142y w swojej „filozofii absolutnej”. Dlatego „…jego prawo [tj. „Prawo Stworzenia”] prawie zgadza si\u0119 z uk\u0142adem Sefirot\u00f3w [w Kabale] i zdaje si\u0119 by\u0107 ich wyja\u015bnieniem. Nie mog\u0119 tutaj [w rozprawie o Jakubie Boehmem] podj\u0105\u0107 wyk\u0142adu jego [prawa] (Patrz na ten temat moje dzie\u0142o Wi\u0105zanie metafizyczne). Zwracam po prostu uwag\u0119 na trzy kolumny w tym prawie, tak jak w Sefirotach [Kaba\u0142y]. Kolumna prawa jest Kolumn\u0105 Wiedzy, lewa – Kolumn\u0105 Bytu”64.<\/p>\r\n\r\n

Na marginesie wi\u0119c rozwa\u017ca\u0144 o nauce mistyka Jakuba Boehmego wskazuje Francis Warrain swoim czytelnikom, na og\u00f3\u0142 niew\u0105tpliwie znaj\u0105cym Kaba\u0142\u0119, tylko najbardziej charakterystyczne punkty z Kaba\u0142y w „Prawie Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego, odsy\u0142aj\u0105c po szczeg\u00f3\u0142y do swojej pracy o „filozofii mesjanicznej”. Tam, znaj\u0105c Kaba\u0142\u0119, czytelnicy jego b\u0119d\u0105 mieli mo\u017cno\u015b\u0107 stwierdzi\u0107 ostatecznie zgodno\u015b\u0107 czy identyczno\u015b\u0107 tego prawa z uk\u0142adem Sefirot\u00f3w Kaba\u0142y65.<\/p>\r\n\r\n

Sam zreszt\u0105 Hoene-Wro\u0144ski wyra\u017anie, cho\u0107 niebezpo\u015brednio, m\u00f3wi o zwi\u0105zkach swego „Prawa Stworzenia” z Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u0105. Przy czytaniu jego dzie\u0142 musimy by\u0107 bardzo uwa\u017cni, gdy\u017c – jak to ju\u017c wielu zauwa\u017cy\u0142o – Hoene-Wro\u0144ski stara si\u0119 by\u0107 \u015bwiadomie niezrozumia\u0142y i skryty66.<\/p>\r\n\r\n

Swoje „Prawo Stworzenia” wyk\u0142ada i wyprowadza Hoene-Wro\u0144ski kilkakrotnie. Metod\u0105 heurystyczn\u0105 – w R\u00c3\u00a9forme absolue du savoir humain (tom I, strony 45 do 63), wyprowadzenie to powtarza w Nomothetique Messianique (strony 114 do 130), metod\u0105 genetyczn\u0105 w Apodictique Messianique (strony 4 do 16) z dalszym ci\u0105giem w Nomothetique Messianique (strony 9 do 24) – wyk\u0142ad ten nie jest doko\u0144czony – wreszcie w spos\u00f3b skr\u00f3cony w tej\u017ce Nomothetique Messianique (strony 75 do 79). To ostatnie dzie\u0142o, Nomothetique Messianique, nale\u017cy do tych prac Hoene-Wro\u0144skiego – w tym s\u0105dzie zgadzamy si\u0119 zreszt\u0105 z Samuelem Dicksteinem67 – w kt\u00f3rych przedstawi\u0142 Hoene-Wro\u0144ski mo\u017ce najja\u015bniej i najwyra\u017aniej swoje pogl\u0105dy filozoficzne68.<\/p>\r\n\r\n

Po przedstawieniu „Prawa Stworzenia” w formie schematu, tak o nim m\u00f3wi:<\/p>\r\n\r\n

„Rozumie si\u0119 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce aczkolwiek Prawo Stworzenia a\u017c po dzi\u015b dzie\u0144 pozostawa\u0142o nieznane, niemniej jednak kierowa\u0142o ono tajemnie, objawiaj\u0105c si\u0119 w spos\u00f3b mniej lub wi\u0119cej mglisty, wszelk\u0105 tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 rozumu ludzkiego, filozoficzn\u0105 czy naukow\u0105, a nawet wszelk\u0105 gr\u0105 argument\u00f3w, jaka tylko mo\u017ce istnie\u0107. A nawet, w\u0142a\u015bnie temu objawieniu tw\u00f3rczemu, mniej lub wi\u0119cej mglistemu, zawdzi\u0119czaj\u0105 owe prace i igraszki rozumu ludzkiego swoj\u0105 mniejsz\u0105 lub wi\u0119ksz\u0105 realno\u015b\u0107, to znaczy, mniejszy lub wi\u0119kszy stopie\u0144 prawdy w nich tkwi\u0105cej.<\/p>\r\n\r\n

Co wi\u0119cej, mistyczne przeczucie tego wszechmocnego Prawa Stworzenia, rozwa\u017canego w sobie samym, rozwija\u0142o si\u0119 silnie w rozumie ludzkim we wszystkich epokach jego post\u0119pu spekulatywnego. – I tak, w najg\u0142\u0119bszej staro\u017cytno\u015bci, u samych pocz\u0105tk\u00f3w spekulacji filozoficznych znajdujemy jego przejawy, mocno uwydatnione: ca\u0142a doktryna mistyczna liczb, kt\u00f3r\u0105 Pitagoras przyni\u00f3s\u0142 z Egiptu, kt\u00f3ra by\u0142a r\u00f3wnie\u017c ustalona w staro\u017cytnej filozofii chi\u0144skiej – nie jest niczym innym, jak tylko takim przeczuciem Prawa Stworzenia. Nie b\u0119d\u0105c w mo\u017cno\u015bci rozpozna\u0107 samego tego prawa, zw\u0142aszcza w jego wewn\u0119trznej istocie, przeczuwano przynajmniej jego form\u0119 mistyczn\u0105 w kolejno\u015bci jego cz\u0119\u015bci sk\u0142adowych, tych, kt\u00f3re s\u0105 najbardziej uderzaj\u0105ce, to znaczy dostrze\u017cono w spos\u00f3b mistyczny liczb\u0119 tych cz\u0119\u015bci. W ten spos\u00f3b, liczby 1, 3, 5 i 7 by\u0142y ju\u017c w tej odleg\u0142ej staro\u017cytno\u015bci regu\u0142ami mistycznymi wszelkich docieka\u0144 filozoficznych, a obecnie widzimy, \u017ce liczby te nie s\u0105 w\u0142a\u015bnie niczym innym, jak liczbami w\u0142a\u015bciwymi poszczeg\u00f3lnych cz\u0119\u015bci elementarnych w Prawie Stworzenia. Liczba jeden jest liczb\u0105 elementu podstawowego [albo neutralnego, EN] wszelkiego systemu rzeczywisto\u015bci; liczba trzy jest liczb\u0105 element\u00f3w pierwotnych; liczba pi\u0119\u0107 przedstawia sum\u0119 tych trzech element\u00f3w pierwotnych i dw\u00f3ch element\u00f3w pochodnych bezpo\u015brednich; wreszcie liczba siedem jest sum\u0105 wszystkich element\u00f3w. Jest to wprawdzie wszystko, co zdo\u0142ano dostrzec z tego wielkiego Prawa Stworzenia; lecz bezsprzecznie, nale\u017cy podziwia\u0107 przenikliwo\u015b\u0107, kt\u00f3ra tak, ju\u017c u kolebki spekulacji filozoficznych, przewidzia\u0142a to prawo powszechne.<\/p>\r\n\r\n

Chc\u0105c dope\u0142ni\u0107 ten system liczb filozoficznych, kt\u00f3rego sens mistyczny ods\u0142onili\u015bmy w\u0142a\u015bnie, nale\u017ca\u0142oby przede wszystkim doda\u0107 cztery cz\u0119\u015bci [klasy] systematyczne do siedmiu element\u00f3w i otrzymaliby\u015bmy liczb\u0119 jedena\u015bcie; nast\u0119pnie, bior\u0105c pod uwag\u0119, z jednej strony, \u017ce w rozwoju teorycznym albo autotetycznym Prawa Stworzenia, jedena\u015bcie cz\u0119\u015bci powstawania indywidualnego znajduj\u0105 si\u0119 po prostu odtworzone dla ustalenia, przez swe formy, stosunku indywidualnego, a z drugiej strony, \u017ce w rozwoju technicznym albo autogenetycznym tego prawa powstawanie powszechne i stosunek powszechny osi\u0105gaj\u0105 oba jeden tylko wynik decyduj\u0105cy, to znaczy, pierwsze – Prawo Najwy\u017csze, a drugie – Problem Powszechny, mieliby\u015bmy jeszcze dwie cz\u0119\u015bci, dominuj\u0105ce i odr\u0119bne, kt\u00f3re, do\u0142\u0105czone do jedenastu cz\u0119\u015bci poprzednich, da\u0142yby liczb\u0119 ostateczn\u0105 trzyna\u015bcie. W ten spos\u00f3b ca\u0142o\u015b\u0107 cz\u0119\u015bci odr\u0119bnych i dominuj\u0105cych w Prawie Stworzenia przedstawia\u0142aby liczby pierwsze 3, 5, 7, 11 i 13, sk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 na system kompletny liczb kosmogonicznych, o kt\u00f3re chodzi.<\/p>\r\n\r\n

\u0141atwo poj\u0105\u0107, \u017ce dwie ostatnie z tych liczb, to znaczy 11 i 13, pochodz\u0105ce: pierwsza, 11, z rozwa\u017cania dodatkowego czterech cz\u0119\u015bci systematycznych rozwini\u0119cia teorycznego Prawa Stworzenia, a druga, 13, z rozwa\u017cania dodatkowego dw\u00f3ch cz\u0119\u015bci decyduj\u0105cych (Prawo Najwy\u017csze i Problem Powszechny) w rozwoju technicznym tego prawa, musia\u0142y, kiedy nie by\u0142y jeszcze znane, uj\u015b\u0107 prostej obserwacji kosmogonicznej, z kt\u00f3rej mo\u017cna by\u0142o wywnioskowa\u0107 w spos\u00f3b mistyczny cz\u0119\u015b\u0107 tego systemu liczb. Nale\u017cy nawet podziwia\u0107, jake\u015bmy to ju\u017c wspomnieli, ten rodzaj instynktu rozumu, kt\u00f3ry od samych pocz\u0105tk\u00f3w filozofii pozwala\u0142 przewidywa\u0107 albo przynajmniej przeczuwa\u0107 Prawo Stworzenia, przez dostrze\u017cenie trzech pierwszych liczb 3, 5, 7, kt\u00f3re, jak to dzi\u015b widzimy, przedstawiaj\u0105 dok\u0142adne klasy og\u00f3\u0142u element\u00f3w we wszelkim systemie rzeczywisto\u015bci. Tote\u017c, chocia\u017c to by\u0142o tylko proste przeczucie, jego intensywno\u015b\u0107 rozwija\u0142a si\u0119 ju\u017c wtedy r\u00f3wnolegle ze znaczeniem tego dostojnego Prawa Stworzenia. Wsz\u0119dzie, w staro\u017cytno\u015bci, liczba trzy, uwa\u017cana jako harmonia doskona\u0142a, przy\u015bwieca\u0142a rozr\u00f3\u017cnianiu byt\u00f3w nadprzyrodzonych albo pierwotnych; liczba pi\u0119\u0107, ulubiona przez Junon\u0119, sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 z pierwszej liczby parzystej dwa i z pierwszej liczby nieparzystej trzy, przedstawia\u0142a pochodzenie albo p\u0142odzenie ma\u0142\u017ce\u0144skie; wreszcie liczba siedem, \u00f3w regulator mistyczny stworzenia \u015bwiata, oznacza\u0142a dope\u0142nienie elementarne albo doskona\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\r\n\r\n

Niestety, wobec tego, \u017ce istota Prawa Stworzenia by\u0142a nieznana, liczby 3, 5, 7, te klasy element\u00f3w we wszelkim systemie rzeczywisto\u015bci, nie mog\u0142y same przez si\u0119 mie\u0107 \u017cadnego znaczenia; rozwa\u017cane przeto w zjawiskach kosmogonicznych, liczby te musia\u0142y si\u0119 domaga\u0107 interpretacji wy\u017cszej i nadprzyrodzonej, to znaczy, jak to ju\u017c powiedzieli\u015bmy musia\u0142y w ten spos\u00f3b otrzyma\u0107 ZNACZENIE MISTYCZNE. Tote\u017c, w miar\u0119 dalszego rozwoju wiedzy ludzkiej, kiedy pewno\u015b\u0107 i odpowiadaj\u0105ca jej realno\u015b\u0107 \u015bwiata coraz bardziej si\u0119 ustala\u0142a, to mistyczne znaczenie liczb kosmogonicznych 3, 5, 7 traci\u0142o coraz bardziej swoj\u0105 warto\u015b\u0107 intelektualn\u0105, do tego stopnia, \u017ce za naszych czas\u00f3w, zw\u0142aszcza w poszukiwaniach, naukowych, trzeba by si\u0119 czerwieni\u0107, \u017ce tak powiem, przypisuj\u0105c im najmniejsz\u0105 cho\u0107by wag\u0119. Jedynie w\u015br\u00f3d sekt oddanych stronie nadprzyrodzonej fakt\u00f3w stworzenia i w\u015br\u00f3d stowarzysze\u0144, kt\u00f3re uwa\u017caj\u0105 si\u0119 za depozytariuszy doktryn mistycznych staro\u017cytno\u015bci, te liczby kosmogoniczne zachowa\u0142y a\u017c do naszych czas\u00f3w swe dawne znaczenie.<\/p>\r\n\r\n

Trzeba wszak\u017ce zauwa\u017cy\u0107, \u017ce od ostatniej rewolucji filozoficznej, dokonanej przez krytycyzm Kanta, filozofowie pierwszego rz\u0119du, nale\u017c\u0105cy do nowych szk\u00f3\u0142 niemieckich, zacz\u0119li znowu przywi\u0105zywa\u0107 do\u015b\u0107 du\u017ce znaczenie intelektualne do liczby kosmogonicznej trzy, zw\u0142aszcza od chwili, kiedy tendencja do absolutu ustali\u0142a si\u0119 otwarcie w\u015br\u00f3d tych filozof\u00f3w. Aczkolwiek jednak to nowe rozwa\u017canie by\u0142o poniek\u0105d usprawiedliwione przez troisto\u015b\u0107, zawart\u0105 w tendencji ku absolutowi, by\u0142o ono u filozof\u00f3w, kt\u00f3rych w\u0142a\u015bnie wspomnieli\u015bmy, pomimo to tylko prostym przeczuciem, mniej lub wi\u0119cej mistycznym.<\/p>\r\n\r\n

Nareszcie zas\u0142ona tego mistycyzmu kosmogonicznego jest rozdarta: rzeczywisto\u015b\u0107 sama, a nade wszystko rzeczywisto\u015b\u0107 absolutna Prawa Stworzenia, kt\u00f3r\u0105 przeczuwano w ten spos\u00f3b, jest ostatecznie odkryta, nie tylko w swoim zarysie trzech lub siedmiu element\u00f3w, ale w ca\u0142ej rozci\u0105g\u0142o\u015bci systematycznej swego w\u0142asnego za\u0142o\u017cenia. Ta oto rzeczywisto\u015b\u0107 bezwarunkowa ma odt\u0105d regulowa\u0107 pozytywnie wszystkie dociekania filozoficzne i naukowe”69.<\/p>\r\n\r\n

Okre\u015blenie zatem i sformu\u0142owanie „Prawa Stworzenia” nie jest oryginalnym i ca\u0142kowicie w\u0142asnym tworem Hoene-Wro\u0144skiego. Prawo to by\u0142o ju\u017c „przeczuwane” w mistycyzmie, a wi\u0119c i w Kabale \u017cydowskiej. Wyra\u017ca\u0142o si\u0119 ono w formie pierwotnej kosmogonicznym szeregiem liczb pierwszych 3, 5, 7. Ca\u0142a doktryna mistyczna liczb Pitagorasa nie jest niczym innym – wed\u0142ug Hoene-Wro\u0144skiego – jak tylko „mistycznym przeczuciem” jego „Prawa Stworzenia”, form\u0105 pierwotn\u0105 tego prawa. A wiemy ju\u017c, \u017ce przecie\u017c:<\/p>\r\n\r\n

„Filozofia kabalistyczna pr\u00f3buje uzgodni\u0107 religijn\u0105 tre\u015b\u0107 swoi\u015bcie zinterpretowanego Starego Testamentu z nauk\u0105 o emanacjach, wiar\u0105 w w\u0119dr\u00f3wk\u0119 dusz i z pitagorejsk\u0105 mistyk\u0105 liczb”70.<\/p>\r\n\r\n

Pitagorejska mistyka liczb stanowi niejako cz\u0119\u015b\u0107 sk\u0142adow\u0105 Kaba\u0142y \u017cydowskiej, jej filozofii. Dalej – „Prawo Stworzenia”, w swojej formie pierwotnej, by\u0142o przechowywane – wed\u0142ug Hoene-Wro\u0144skiego – a\u017c do jego czas\u00f3w „w\u015br\u00f3d sekt oddanych stronie nadprzyrodzonej fakt\u00f3w, stworzenia i w\u015br\u00f3d stowarzysze\u0144, kt\u00f3re uwa\u017caj\u0105 si\u0119 za depozytariuszy doktryn mistycznych staro\u017cytno\u015bci”, czyli – powiedzmy wyra\u017anie – w masonerii, kt\u00f3ra tak wiele zawdzi\u0119cza Kabale \u017cydowskiej71. Dopiero Hoene-Wro\u0144ski swym „rozumem absolutnym” (sechel temidi), odrzuciwszy mistycyzm jako niedoskona\u0142e narz\u0119dzie poznania, sformu\u0142owa\u0142 ostatecznie i do ko\u0144ca „Prawo Stworzenia” – kosmogoniczny szereg liczb pierwszych 3, 5, 7 uzupe\u0142ni\u0142 dwiema nowymi liczbami: 11 i 13.<\/p>\r\n\r\n

Wydaje nam si\u0119 z tego, \u017ce dosy\u0107 wyra\u017anie wskazuje tu sam Hoene-Wro\u0144ski po\u015bredni\u0105 \u0142\u0105czno\u015b\u0107 „Prawa Stworzenia”, szczytowego i kluczowego osi\u0105gni\u0119cia swojej filozofii, „filozofii mesjanicznej” czy „absolutnej”, z Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u010572.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n\r\n

7. Hoene-Wro\u0144ski jest kabalist\u0105, a jego filozofia nie jest my\u015bl\u0105 polsk\u0105<\/h3>\r\n\r\n\r\n

Jakie z tego wszystkiego wnioski?<\/p>\r\n\r\n

Przede wszystkim, opieraj\u0105c si\u0119 nawet jedynie tylko na stwierdzeniach samych „wro\u0144skist\u00f3w”, wydaje si\u0119 bezsprzeczne, \u017ce filozofia Hoene-Wro\u0144skiego, zwana te\u017c przez niekt\u00f3rych „filozofi\u0105 mesjaniczn\u0105” czy „absolutn\u0105”, oparta jest na Kabale \u017cydowskiej, jest filozofi\u0105 – najog\u00f3lniej m\u00f3wi\u0105c – kabalistyczn\u0105, a Hoene-Wro\u0144ski jako filozof – kabalist\u0105. Okre\u015bli\u0142 go zreszt\u0105 tym mianem sam Chrystian Cherfils w pracy, wydanej przez Instytut Mesjaniczny im. Hoene-Wro\u0144skiego w Warszawie. Por\u00f3wnuj\u0105c w przypiskach do swojej ksi\u0105\u017cki Hoene-Wro\u0144skiego z Leibnizem, Chrystian Cherfils dochodzi do wniosku:<\/p>\r\n\r\n

„Tak tedy Leibnitz w specjalniejszym ni\u017c [Hoene-]Wro\u0144ski znaczeniu jest kaba1ist\u0105”73.<\/p>\r\n\r\n

Nieznany za\u015b wys\u0142annik maso\u0144skiego „Zakonu Martynist\u00f3w”, opartego na doktrynie Kaba\u0142y i znaj\u0105cego wszystkie jej „prawdy”, w li\u015bcie do Arsona, ucznia Hoene-Wro\u0144skiego, wyra\u017anie o\u015bwiadcza, \u017ce Hoene-Wro\u0144ski zna „tylko najmniejsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 tego, co kilku innych ludzi, r\u00f3wnie mocnych, o wiele za\u015b m\u0119drszych od niego, zna\u0142o prawnie w ca\u0142o\u015bci”74. By\u0107 mo\u017ce zatem, \u017ce Leibniz jest w\u0142a\u015bnie zaliczany przez martynist\u00f3w do tych „m\u0119drszych”. Uwa\u017camy jednak, \u017ce fakt istnienia „wi\u0119kszych” kabalist\u00f3w od Hoene-Wro\u0144skiego nie ratuje go wcale.<\/p>\r\n\r\n

Drugi wniosek. „Filozofia absolutna” Hoene-Wro\u0144skiego nie jest w \u017cadnym wypadku my\u015bl\u0105 polsk\u0105, tym bardziej – jej szczytami. Twierdzenie odwrotne by\u0142oby jeszcze o tyle nies\u0142uszne, \u017ce przecie\u017c ojciec J\u00f3zefa Marii Hoene-Wro\u0144skiego, Antoni Hoene (Hain, Heyne, Heyna, Hoehne, H\u00f6hne75), by\u0142 Czechem z pochodzenia niedawno osiad\u0142ym w Polsce, a matka, Gertruda Gruber – s\u0105dz\u0105c z imienia i nazwiska – raczej Niemk\u0105 ni\u017c Polk\u010576. Dodatek polsko brzmi\u0105cy (Wro\u0144ski) do swego rodowego nazwiska (Hoene) przybra\u0142 on, jak si\u0119 wydaje, ca\u0142kiem dowolnie77. Po kl\u0119sce maciejowickiej – bra\u0142 udzia\u0142 w powstaniu ko\u015bciuszkowskim – zosta\u0142 wzi\u0119ty do niewoli przez gen. Tormasowa „na s\u0142owo” i wst\u0105pi\u0142 do armii rosyjskiej, otrzymuj\u0105c awans. Opu\u015bci\u0142 w 19. roku \u017cycia Polsk\u0119, wi\u0119cej ju\u017c do niej nie wracaj\u0105c78. Podstawy i pocz\u0105tki filozofii pozna\u0142 w Niemczech. My\u015bli swoje formu\u0142owa\u0142 nie do polsku (wszystkie r\u0119kopisy w j\u0119zyku francuskim, jeden – w angielskim79), dedykuj\u0105c wiele dzie\u0142 swoich carowi rosyjskiemu80.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n\r\n

8. Dawniej – „Kamie\u0144 Filozoficzny”, dzi\u015b – „Absolut”<\/h3>\r\n\r\n\r\n

Bior\u0105c to wszystko, co\u015bmy o \u0142\u0105czno\u015bci „filozofii absolutnej” Hoene-Wro\u0144skiego z Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u0105 powiedzieli, pod uwag\u0119 oraz swoist\u0105 \u017carliwo\u015b\u0107 „wro\u0144skist\u00f3w integralnych”, przez wielu ju\u017c zauwa\u017con\u0105 i podkre\u015blon\u0105, nasuwa nam si\u0119 nieodparcie jedno zestawienie, charakterystyczna analogia.<\/p>\r\n\r\n

Dawniej, w czasach przed- i poreformacyjnych, przez d\u0142ugi okres naszych dziej\u00f3w, gdy zawiod\u0142y inne \u015brodki (np. sekty antychrze\u015bcija\u0144skie), judaizowano elit\u0119 spo\u0142ecze\u0144stw chrze\u015bcija\u0144skich czy aryjskich (w og\u00f3le nie-\u017cydowskich), zasadzaj\u0105c j\u0105 w stowarzyszeniach tajnych nad Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u0105 i ka\u017c\u0105c jej mozoli\u0107 si\u0119 i gubi\u0107 sw\u00f3j umys\u0142 w beznadziejnych poszukiwaniach „Kamienia Filozoficznego”, tego „Kamienia”, kt\u00f3ry swemu znalazcy mia\u0142 da\u0107 zrozumienie i w\u0142adz\u0119 nad wszystkim. Symbolem „Kamienia Filozoficznego”, nie znalezionego nigdy przez „goja”, by\u0142a mesja\u0144ska sze\u015bcioramienna gwiazda dawidowa, odwieczny symbol wojuj\u0105cego \u017cydostwa81.<\/p>\r\n\r\n

Dzisiaj, kiedy ju\u017c ta elita intelektualna w wielu wypadkach jest do pewnego stopnia uodporniona na bezpo\u015brednie judaizowanie, staraj\u0105 si\u0119 j\u0105 mo\u017ce judaizowa\u0107 przez zasadzenie nad r\u00f3\u017cnymi „filozofiami absolutnymi”, rozwijaj\u0105cymi w spos\u00f3b zamaskowany t\u0119 czy inn\u0105 „prawd\u0119” Kaba\u0142y \u017cydowskiej i ka\u017c\u0105c jej szuka\u0107, jak dawniej „Kamienia Filozoficznego”, tak dzi\u015b „Absolutu”82.<\/p>\r\n\r\n

Pami\u0119ta\u0107 zawsze nale\u017cy, \u017ce Kaba\u0142a \u017cydowska, w swej istocie, s\u0142u\u017cy na zewn\u0105trz \u017cydostwa jedynemu, naczelnemu i powszechnemu celowi wszystkich \u017cydowskich d\u0105\u017ce\u0144: spaczonemu mesjanizmowi. A \u0142atwo, bardzo \u0142atwo, nie poznawszy ca\u0142kowicie i krytycznie doktryny Hoene-Wro\u0144skiego i jej istotnych \u017ar\u00f3de\u0142, zosta\u0107 gorliwym zwolennikiem i szczerym entuzjast\u0105 „filozofii mesjanicznej” i – nie\u015bwiadomie, wbrew swej woli – rozszerza\u0107 ukryte w niej pierwiastki obce.<\/p>\r\n\r\n


<\/p>\r\n\r\n\r\n

9. Dodatkowe sprawdziany<\/h3>\r\n\r\n\r\n

„Filozofia absolutna” albo „mesjaniczna”, stworzona przez Hoene-Wro\u0144skiego, jest – najog\u00f3lniej m\u00f3wi\u0105c – oparta na Kabale \u017cydowskiej. W zwi\u0105zku z powy\u017cszym stwierdzeniem nasuwaj\u0105 si\u0119 trzy nast\u0119puj\u0105ce tematy do rozwa\u017cenia, jako pewnego rodzaju dodatkowe sprawdziany:<\/p>\r\n\r\n

Po pierwsze: Je\u017celi filozofia Hoene-Wro\u0144skiego jest oparta na Kabale \u017cydowskiej, to uczniowie Hoene-Wro\u0144skiego i wyznawcy jego doktryny, „wro\u0144ski\u015bci” – „gmina wro\u0144skist\u00f3w”, jak ich nazywa Adolf Nowaczy\u0144ski – powinni r\u00f3wnie\u017c para\u0107 si\u0119 Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u0105. Zajmiemy si\u0119 tym tematem w nast\u0119pnym artykule: „Wybitni wro\u0144ski\u015bci – kabalistami”.<\/p>\r\n\r\n

Po drugie: Je\u017celi filozofia Hoene-Wro\u0144skiego jest oparta na Kabale \u017cydowskiej, to jest ona „uprawiana” tak\u017ce w maso\u0144skich zakonach kabalistycznych, piel\u0119gnuj\u0105cych nauki Kaba\u0142y \u017cydowskiej. Do takich nale\u017cy przede wszystkim maso\u0144ski, kabalistyczny „Zakon Martynist\u00f3w”. Tym tematem zajmiemy si\u0119 w artykule „Masoneria zwalcza\u0142a osob\u0119 Hoene-Wro\u0144skiego, a dzie\u0142a jego uwa\u017ca za swoje”; Inny bowiem jest stosunek masonerii do osoby Hoene-Wro\u0144skiego, jako zdradzaj\u0105cego i odkrywaj\u0105cego profanom „prawdy” Kaba\u0142y \u017cydowskiej, b\u0119d\u0105cej – wed\u0142ug ich w\u0142asnego mniemania – wy\u0142\u0105czn\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105 stowarzysze\u0144 tajnych, a inny – do filozofii Hoene-Wro\u0144skiego, opartej i rozwijaj\u0105cej w pewnym sensie Kaba\u0142\u0119 \u017cydowsk\u0105.<\/p>\r\n\r\n

Po trzecie: Je\u017celi filozofia Hoene-Wro\u0144skiego jest oparta na Kabale \u017cydowskiej, to jest ona sprzeczna z nauk\u0105 Ko\u015bcio\u0142a katolickiego, tak jak sprzeczna jest sama Kaba\u0142a, kt\u00f3ra – nawet oficjalnie – zosta\u0142a pot\u0119piona przez Ko\u015bci\u00f3\u0142. Tematem tym zajmiemy si\u0119 w artykule „Filozofia Hoene-Wro\u0144skiego jest sprzeczna z nauk\u0105 Ko\u015bcio\u0142a katolickiego” 83.<\/p>\r\n\r\n

Adam Bronowski<\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n


\r\n <\/em><\/strong>Przypisy:<\/strong><\/p>\r\n\r\n

1. Ezoteryczny = przeznaczony wy\u0142\u0105cznie dla wtajemniczonych, tajemny, nieprzyst\u0119pny dla og\u00f3\u0142u.<\/p>\r\n\r\n

2. Dr G. Scholem (Jerusalem) przy wsp\u00f3\u0142udziale Dr. Jakuba Klatzkina (Berlin) „Kabbala”, artyku\u0142 w Encyclopaedia Judaica, tom IX, strony 630 do 732, Berlin, 1932, str. 630.<\/p>\r\n\r\n

3. S\u0142owa nasze, wtr\u0105cone do cytaty, ujmujemy w nawiasy kwadratowe. Przypisek nasz.<\/p>\r\n\r\n

4. Dr G. Scholem (Jerusalem) przy wsp\u00f3\u0142udziale Dr. Jakuba Klatzkina (Berlin) „Kabbala”, artyku\u0142 w Encyclopaedia Judaica, tom IX, strony 630 do 732, Berlin, 1932, na str. 631 i 632.<\/p>\r\n\r\n

5. Eugen Lennhoff i Oskar Posner, „Kabbala”, artyku\u0142 w Internationales Freimaurerlexikon, strony 805 do 808, Zurych – Lipsk – Wiede\u0144, 1932, na str. 806 i 807.<\/p>\r\n\r\n

6. Halacha (z hebrajskiego) = normy religijne stosowane w praktyce. Przypisek nasz.<\/p>\r\n\r\n

7. „Hoene-Wro\u0144ski w swym Li\u015bcie do Papie\u017ca zamieszcza na wst\u0119pie po hebrajsku motto w s\u0142owach: „wezot ha Tora”, co Bukaty [ucze\u0144 Hoene-Wro\u0144skiego] przet\u0142umaczy\u0142 „to\u0107 to Prawo”. Wyraz hebrajski „Tora” na czele dzie\u0142a [Hoene]-Wro\u0144skiego, zawieraj\u0105cego, jak sam m\u00f3wi, „reform\u0119 absolutn\u0105 wiedzy ludzkiej”, znowu przypomina twierdzenie kabalist\u00f3w o „wielkiej Chokmah” (Chokmah Kedumah), tj. „M\u0105dro\u015bci pierwotnej”, kt\u00f3ra przejawia si\u0119 w Torze (por. \u017ar\u00f3d\u0142o autentycznej Kaba\u0142y, ksi\u0119g\u0119 Sefer Jecyrah). Kabalisci z Tory, kt\u00f3ra dla [Hoene]-Wro\u0144skiego jest wzorem prawa [spe\u0142nienie jednego z naczelnych d\u0105\u017ce\u0144 \u017cydostwa!], czyni\u0105 plan i ide\u0119 kierownicz\u0105 Boga jako Stw\u00f3rcy \u015bwiata. Komentator Ksi\u0119gi Joba, s\u0142ynny kabalista Raschi, t\u0142umaczy XXVIII rozdzia\u0142 wiersz 24 tej ksi\u0119gi w taki spos\u00f3b: „Bo On (Elohim) ogl\u0105da\u0142 w Torze, w jaki spos\u00f3b ma stworzy\u0107 kra\u0144ce \u015bwiata i wszystko widzia\u0142, co si\u0119 znajduje pod niebem. On widzia\u0142 przez Tor\u0119”. Dr J\u00f3zef \u015bwiecki (Warszawa) Wro\u0144ski a Kaba\u0142a, artyku\u0142 w „Przegl\u0105dzie Katolickim”, nr 13 z dnia 28 marca 1937 roku, strony 200 do 202, na str. 201. Podkre\u015blenia nasze. Przypisek nasz.<\/p>\r\n\r\n

8. Dr G. Scholem (Jerusalem) przy wsp\u00f3\u0142udziale dr. Jakuba Klatzkina (Berlin) „Kabbala”, artyku\u0142 w Encyclopaedia Judaica, tom IX, strony 630 do 732, Berlin, 1932, na str. 632.<\/p>\r\n\r\n

9. Dr Phillip Bloch, Die Kabbalah auf ihrem H\u00f6hepunkt und ihre Meister (’Kaba\u0142a w swoim punkcie szczytowym i jej mistrzowie’), praca Gesellschaft zur F\u00f6rderung der Wissenschaft des Judentums (’Towarzystwa popierania wiedzy w \u017cydostwie’) w Berlinie, przyj\u0119ta na posiedzeniu 26 grudnia 1904 roku (Berlin) 1905, na str. 7.<\/p>\r\n\r\n

10. Julij Hessen przy wsp\u00f3\u0142udziale dr A. Harkawi i dra L. Kacenelsona „Masonstwo”, artyku\u0142 w Jewrejska Encik\u0142opedja, brw., tom X, strony 677 do 685, Petersburg, na str. 680.<\/p>\r\n\r\n

11. Paulin Chomicz, Hoene-Wro\u0144ski w Polsce i za granic\u0105, Warszawa, 1929, na str. 30.<\/p>\r\n\r\n

12. Pierre Joseph Arson, Document pour l’histoire des grands fourbes – (’Dokument do historii wielkich szalbierzy’), Pary\u017c, 1817-1818, na str. 25 i 26.<\/p>\r\n\r\n

13. Poza wspomnianym ju\u017c wy\u017cej Listem do Papie\u017ca wymienimy jeszcze przyk\u0142adowo Metapolitique Messianique, Pary\u017c, 1840, na str. tytu\u0142owej.<\/p>\r\n\r\n

14. Patrz np. wzmiank\u0119 w Metapolityce (na str. 142), gdzie Hoene-Wro\u0144ski zarzuca Saint-Martinowi nieznajomo\u015b\u0107 j\u0119zyka hebrajskiego.<\/p>\r\n\r\n

15. Eugen Lennhoff i Oskar Posner, „B\u00f6hme Jakob”, artyku\u0142 w Internationales Freimaurerlexikon, strona 200, Zurych – Lipsk – Wiede\u0144, 1932, na str. 200.<\/p>\r\n\r\n

16. Auguste Viatte, Les Sources Occultes du Romantisme. Illuminisme – Theosophie (’\u017ar\u00f3d\u0142a tajemne romantyzmu. Iluminizm – Teozofia’), 2 tomy, Pary\u017c, 1928, tom II, na str. 254.<\/p>\r\n\r\n

17. Niekt\u00f3re z tych ust\u0119p\u00f3w podajemy ni\u017cej.<\/p>\r\n\r\n

18. Eugen Lennhof i Oskar Posner, „Kabbala” i „Pythagoras”, artyku\u0142y w Internationales Freimaurerlexikon, strony 805 do 809 19. J\u00f3zef Jankowski i Paulin Chomicz „Od t\u0142umacz\u00f3w”, przedmowa do pracy Francisa Warraina Wi\u0105zanie metafizyczne, sporz\u0105dzone wed\u0142ug Prawa Stworzenia Hoene-Wro\u0144skiego, strony VII do IX. Warszawa, 1928, na str. VII.<\/p>\r\n\r\n

20. Patrz ni\u017cej wyj\u0105tek z Nomothetique Messianique Hoene-Wro\u0144skiego.<\/p>\r\n\r\n

21. Eugen Lennhoff i Oskar Posner, „Kabbala”, artyku\u0142 w Internationales Freimaurerlexikon, strony 805 do 808, Zurych – Lipsk – Wiede\u0144, 1932, na str. 808.<\/p>\r\n\r\n

22. Rudolf Steiner, Theosophie. Einf\u00fchrung in \u00fcibersinnliche Welterkenntnis und Menschenbestimmung (’Teozofia. Wprowadzenie w nadzmys\u0142owe poznanie \u015bwiata i okre\u015blenie cz\u0142owieka’), Lipsk, 1920, 13. bis 15. Auflage, na str. 155 do 166. Podaje J\u00f3zef Ujejski, O cen\u0119 absolutu, Warszawa, 1925, na str. 165.<\/p>\r\n\r\n

23. J\u00f3zef Ujejski, O cen\u0119 absolutu, Warszawa, 1925, na str. 160.<\/p>\r\n\r\n

24. Wnioski nasze popiera\u0107 b\u0119dziemy stwierdzeniami „wro\u0144skist\u00f3w” zar\u00f3wno polskich, jak i obcych. Jednak\u017ce z obcych tylko g\u0142osami tych, kt\u00f3rych pogl\u0105dy zosta\u0142y ca\u0142kowicie zaakceptowane przez polski o\u015brodek „wro\u0144skizmu” i kt\u00f3rych dzie\u0142a zosta\u0142y przet\u0142umaczone przez wybitnych polskich „wro\u0144skist\u00f3w” i wydane oficjalnie przez Instytut Mesjaniczny im. Hoene-Wro\u0144skiego w Warszawie (Chrystian Cherfils, Francis Warrain), a\u017ceby w ten spos\u00f3b unikn\u0105\u0107 ewentualnego chwytu obrony, \u017ce „wro\u0144ski\u015bci” zagraniczni \u017ale rozumiej\u0105 filozofi\u0119 Hoene-Wro\u0144skiego.<\/p>\r\n\r\n

Czynimy to wszystko dla unikni\u0119cia w og\u00f3le nierzeczowej repliki ze strony obrony Hoene-Wro\u0144skiego, kt\u00f3ra uwa\u017ca – jak dot\u0105d – ka\u017cdy zarzut, dotycz\u0105cy zar\u00f3wno samej osoby, jak i filozofii Hoene-Wro\u0144skiego, a pochodz\u0105cy nie z grona oficjalnych „wro\u0144skist\u00f3w”, za napa\u015b\u0107, oszczerstwo, paszkwil itd. Patrz np. nr 18 „Zetu” (Oszczerstwo czy ignorancja, Przyszed\u0142 diabe\u0142 i nasia\u0142 k\u0105kolu) i nr 19 (Niech zamilknie potwarca). Nie ma widocznie obrona rzeczowych i wystarczaj\u0105cych argument\u00f3w na wytoczone zarzuty i stara si\u0119 sprowadzi\u0107 ca\u0142\u0105 dyskusj\u0119 na inn\u0105 p\u0142aszczyzn\u0119.<\/p>\r\n\r\n

„Je\u017celi si\u0119 chce, mo\u017cna rozr\u00f3\u017cni\u0107 cztery g\u0142\u00f3wne rodzaje wro\u0144skist\u00f3w: zwolennicy tego, co nazw\u0119 wro\u0144skizmem integralnym, uczniowie czysto naukowi, religianci i filozofowie.<\/p>\r\n\r\n

O zwolennikach wro\u0144skizmu integralnego nic nie powiem; przez to samo, \u017ce si\u0119 trzymaj\u0105 [Hoene]-Wro\u0144skiego nawet w jego dowiedzionych b\u0142\u0119dach, jawi\u0105 si\u0119 oni jako mistycy, z kt\u00f3rymi trudno dyskutowa\u0107” (Christian Cherfils, Zarys religii naukowej, Warszawa, 1929, na str. 211).<\/p>\r\n\r\n

Wydaje nam si\u0119, i\u017c gdyby Cherfils przeczyta\u0142 kilka ostatnich numer\u00f3w „Zetu” z obron\u0105 Hoene-Wro\u0144skiego, to niew\u0105tpliwie – wzi\u0105wszy pod uwag\u0119 ich nies\u0142ychany ton, metod\u0119 i poziom argument\u00f3w – zaliczy\u0142by p. Jerzego Brauna do „wro\u0144skist\u00f3w” tego ostatniego rodzaju – do „wro\u0144skist\u00f3w integralnych”.<\/p>\r\n\r\n

25. J\u00f3zef Jankowski i Paulin Chomicz, „Od t\u0142umacz\u00f3w”, przedmowa do pracy Francisa Warraina Wi\u0105zanie metafizyczne, op. cit., na str. IX.<\/p>\r\n\r\n

26. Bli\u017cej – patrz: Paulin Chomicz, Hoene-Wro\u0144skiego Prawo Stworzenia jako podstawa reformy wiedzy ludzkiej, rozprawa w „Kwartalniku Filozoficznym”, tom VII, zeszyt III, strony 265 do 308, Krak\u00f3w, Polska Akademia Umiej\u0119tno\u015bci, 1929, oraz Paulin Chomicz, Byt i wiedza w filozofii Hoene-Wro\u0144skiego, rozprawa w „Przegl\u0105dzie Filozoficznym”, rocznik 29, zeszyt I-II., strony 57 do 72, Warszawa, 1926.<\/p>\r\n\r\n

27. Wielokropek jak w oryginale.<\/p>\r\n\r\n

28. Czes\u0142aw Jastrz\u0119biec-Koz\u0142owski, Przyczynek do systematyki j\u0119zyka, referat napisany na III Polski Zjazd Filozoficzny w Krakowie, wydrukowany w „Zecie”, nr 19 z dnia 1 marca 1937 r., Warszawa, na str. 4.<\/p>\r\n\r\n

29. Paulin Chomicz, Hoene-Wro\u0144skiego Prawo Stworzenia jako podstawa reformy wiedzy ludzkiej, op. cit., na str. 272.<\/p>\r\n\r\n

30. Eugen Lennhof i Oskar Posner, „Kabbala”, op. cit., na str. 806.<\/p>\r\n\r\n

31. Tam\u017ce, na str. 806.<\/p>\r\n\r\n

32. Sefiroty w Kabale posiadaj\u0105 bardzo wiele nazw. Tutaj u\u017cywa\u0107 b\u0119dziemy „nazw kanonicznych”.<\/p>\r\n\r\n

33. Dr G. Scholem (Jerusalem) przy wsp\u00f3\u0142udziale Dr. Jakuba Klatzkina (Berlin) „Kabbala”, op. cit., na str. 678.<\/p>\r\n\r\n

34. Tam\u017ce, na str. 682.<\/p>\r\n\r\n

35. A. Franck, La Kabbale ou la Philosophie Religieuse des Bebreux (’Kaba\u0142a czyli filozofia religijna hebrajczyk\u00f3w’), Pary\u017c, 1892, na str. 140 i 144.<\/p>\r\n\r\n

36. Dr G. Scholem (Jerusalem) przy wsp\u00f3\u0142udziale Dr. Jakuba Klatzkina (Berlin) „Kabbala”, op. cit., na str. 679-682 i wielu nast\u0119pnych.<\/p>\r\n\r\n

37. Tam\u017ce, na str. 682.<\/p>\r\n\r\n

38. Eugen Lennhof i Oskar Posner, „Kabbala”, op. cit., na str. 806.<\/p>\r\n\r\n

39. Tam\u017ce, na str. 807.<\/p>\r\n\r\n

40. Christian Cherfils, Zarys religii naukowej. Wst\u0119p do [Hoene-]Wro\u0144skiego, filozofa i reformatora, z francuskiego prze\u0142o\u017cy\u0142 Czes\u0142aw Jastrz\u0119biec-Koz\u0142owski, przedmow\u0105 zaopatrzy\u0142 Paulin Chomicz, praca Instytutu Mesjanicznego im. Hoene-Wro\u0144skiego w Warszawie, Warszawa, 1929; Auguste Viatte, Les Sources Occultes du Romantisme. llluminisme – Theolophie (’\u017ar\u00f3d\u0142a tajemne romantyzmu. Illuminizm – Teozofia’), 2 tomy, Pary\u017c, 1928, tom II, na str. 253.<\/p>\r\n\r\n

41. Paulin Chomicz, Hoene-Wro\u0144skiego Prawo Stworzenia jako podstawa reformy wiedzy ludzkiej, op. cit., na str. 272 i 273.<\/p>\r\n\r\n

42. Francis Warrain, La Nature Eternelle d’apres Jacob Boehme (’Natura wieczysta wed\u0142ug Jakuba Boehme’), rozprawa w miesi\u0119czniku okultystycznym „Le Voile D’Isis” (’Zas\u0142ona Izydy’), numer specjalny po\u015bwi\u0119cony Jakubowi Boehmemu, strony 297 do 331, Pary\u017c, b.r.w. (prawdopodobnie 1930), na str. 324 i nast\u0119pnych. Miesi\u0119cznik niniejszy zosta\u0142 nam uprzejmie wypo\u017cyczony przez p. dr. J\u00f3zefa \u015bwieckiego, autora artyku\u0142u Wro\u0144ski a Kaba\u0142a w „Przegl\u0105dzie Katolickim” (nr 13, 28 marca 1937 r.).<\/p>\r\n\r\n

43. Paulin Chomicz, Hoene-Wro\u0144skiego Prawo Stworzenia jako podstawa reformy wiedzy ludzkiej, op. cit., na str. 265 i 266.<\/p>\r\n\r\n

44. Termin Hoene-Wro\u0144skiego Loi de Creation t\u0142umaczy na polski p. Czes\u0142aw Jastrz\u0119biec-Koz\u0142owski (podobnie jak i Samuel Dickstein) jako „Prawo Tworzenia”, inni za\u015b „wro\u0144ski\u015bci” (znaczna wi\u0119kszo\u015b\u0107 – Paulin Chomicz, Jerzy Braun i inni) – jako „Prawo Stworzenia”. W niniejszej pracy u\u017cywamy tego ostatniego terminu.<\/p>\r\n\r\n

45. Czes\u0142aw Jastrz\u0119biec-Koz\u0142owski, Przyczynek do systematyki j\u0119zyka, op. cit., na str. 4.<\/p>\r\n\r\n

46. Sporz\u0105dzono na podstawie: Francis Warrain, Wi\u0105zanie metafizyczne, sporz\u0105dzone wed\u0142ug Prawa Stworzenia Hoene-Wro\u0144skiego, op. cit., na str. 190, oraz Paulin Chomicz, Hoene-Wro\u0144skiego Prawo Stworzenia jako podstawa reformy wiedzy ludzkiej, op. cit., na str. 283.<\/p>\r\n\r\n

47. J. M. Hoene-Wro\u0144ski, Nomothetique Messianique, Pary\u017c, 1881 (wydanie po\u015bmiertne), na str. 79.<\/p>\r\n\r\n

48. Ten ostro\u017cny styl t\u0142umaczy si\u0119 \u0142atwo, je\u015bli si\u0119 we\u017amie pod uwag\u0119, \u017ce jeszcze dwa miesi\u0105ce temu („Zet” nr 18, 15 lutego 1937 r.) twierdzi\u0142 p. Braun bardzo odwa\u017cnie i bardzo kategorycznie, i\u017c doktryna Hoene-Wro\u0144skiego nie ma nic wsp\u00f3lnego z Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u0105 (pierwsze twierdzenie), a dzi\u015b („Zet” nr 2, 11 kwietnia 1937 r.) przyznaje najpierw, \u017ce w filozofii Hoene-Wro\u0144skiego s\u0105 ju\u017c „wzmianki” o Kabale \u017cydowskiej, tylko wszystkie negatywne (drugie twierdzenie), a dalej, \u017ce „cz\u0119\u015b\u0107 prawdy, odkrytej przez Hoene-Wro\u0144skiego, by\u0142a ju\u017c i w Kabale \u017cydowskiej i \u017ce pomi\u0119dzy „Prawem Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego a Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u0105 istniej\u0105 zbie\u017cno\u015bci (trzecie twierdzenie). Twierdzenia p. Brauna: pierwsze i trzecie, „s\u0105 pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem wr\u0119cz r\u00f3\u017cnorodne” – m\u00f3wi\u0105c s\u0142owami „wro\u0144skisty”, pana Czes\u0142awa Jastrz\u0119bca-Koz\u0142owskiego. Twierdzenie drugie jest niejako przej\u015bciem pomi\u0119dzy tamtymi dwoma. Przyparty do muru nie daj\u0105cymi si\u0119 obali\u0107, argumentami, przechodzi p. Braun bardzo szybko ewolucj\u0119 w swoich pogl\u0105dach. Styl zatem warunkowy ostatniego twierdzenia i s\u0142owa w rodzaju: „mo\u017cna”, „jaki\u015b”, „mglisty” itd., s\u0105 tutaj – ze wzgl\u0119du na szybko\u015b\u0107 tej ewolucji – wprost konieczne dla uratowania presti\u017cu autora tych twierdze\u0144 w oczach czytelnik\u00f3w „Zetu”.<\/p>\r\n\r\n

49. Francis Warrain, Wi\u0105zanie metafizyczne, op. cit., na str. 3.<\/p>\r\n\r\n

50. Dr G. Scholem (Jerusalem) przy wsp\u00f3\u0142udziale Dr. Jakuba Klatzkina (Berlin) „Kabbala”, op. cit., na str. 679-682 i wielu nast\u0119pnych.<\/p>\r\n\r\n

51. Christian Cherfils, Zarys religii naukowej, op. cit. Ksi\u0105\u017ck\u0119 niniejsz\u0105 – dla wzgl\u0119d\u00f3w jemu tylko wiadomych – usi\u0142uje ukry\u0107 przed szerszym gronem czytelnik\u00f3w p. red. ,”Zetu” Jerzy Braun, kt\u00f3ry na \u0142amach „Prosto z mostu” (nr 49 z 22 listopada 1936 r., artyku\u0142 Ambasador my\u015bli polskiej we Francji [Francis Warrain], przypisek pierwszy) twierdzi, \u017ce ksi\u0105\u017cka ta jest wyczerpana, pomimo \u017ce mo\u017cna j\u0105 naby\u0107 bez \u017cadnych przeszk\u00f3d w dowolnych ilo\u015bciach w ksi\u0119garni nak\u0142adowej (nawiasem m\u00f3wi\u0105c \u017cydowskiej) pod firm\u0105 F. Hoesick (cena z\u0142 8). Polski tytu\u0142 tej ksi\u0105\u017cki, zapewne dla tych samych wzgl\u0119d\u00f3w, uwa\u017ca p. Braun za „niezbyt szcz\u0119\u015bliwy”, chocia\u017c jest on dos\u0142ownym t\u0142umaczeniem orygina\u0142u (Un essai de religion scientifique. Introduction a Wro\u0144ski philosophie et reformateur).<\/p>\r\n\r\n

52. Orfici = religijno-mistyczna sekta w VII i VI wieku przed Chr. Przypisek nasz.<\/p>\r\n\r\n

53. „Tam\u017ce 101…” Przypisek Christiana Cherfilsa.<\/p>\r\n\r\n

54. „Prosp. de la philos. abs. 100”. Przypisek Christiana Cherfilsa.<\/p>\r\n\r\n

55. „Tam\u017ce, 101.” Przypisek Christiana Cherfilsa.<\/p>\r\n\r\n

56. „Apod. 240-256; ob. zw\u0142aszcza str. 246.” Przypisek Christiana Cherfilsa.<\/p>\r\n\r\n

57. Czy te wszystkie ust\u0119py z Hoene-Wro\u0144skiego, traktuj\u0105ce o Kabale i filozofii kabalistycznej, s\u0105 negatywne? Nie. Przeciwnie – w filozofii kabalistycznej widzi Hoene-Wro\u0144ski podstawy rozs\u0105dku i rozumu, przeczucie swego „absolutu”. Dziwnie zatem wygl\u0105da bardzo \u015bmia\u0142e twierdzenie p. Brauna, i\u017c „we wszystkich dzie\u0142ach Wro\u0144skiego nie ma ani jednej wzmianki pozytywnej [o Kabale], przeciwnie za\u015b, s\u0105 negatywne” („Zet” nr 2, 15 kwietnia 1937 r.). Albo p. Braun nie zna wszystkich dzie\u0142 Hoene-Wro\u0144skiego, albo… liczy na ich nieznajomo\u015b\u0107 w\u015br\u00f3d innych. Przypisek nasz.<\/p>\r\n\r\n

58. Przypisek Christiana Cherfilsa opuszczamy.<\/p>\r\n\r\n

59. Christian Cherfils, Zarys religii naukowej, op. cit., na str. 177, 178 i 179.<\/p>\r\n\r\n

60. Pitagorejczycy = organizacja, kt\u00f3r\u0105 mia\u0142 za\u0142o\u017cy\u0107 Pitagoras, posiadaj\u0105ca charakter religjno-moralnego zakonu. G\u0142\u00f3wnym pogl\u0105dem nauki pitagorejskiej by\u0142o za\u0142o\u017cenie, \u017ce podstawow\u0105 zasad\u0105 \u015bwiata nie jest Materia czy Si\u0142a, lecz Liczba, tj. co\u015b czysto formalnego, przy czym Liczba jest tu poj\u0119ta jako co\u015b obiektywnego i realnego. Liczby – wed\u0142ug tej nauki – oznaczaj\u0105 tak\u017ce w\u0142asno\u015bci wszelkich rzeczy. Pitagorejska mistyka liczb wywar\u0142a ogromny wp\u0142yw na mistyk\u0119 w og\u00f3le, Kaba\u0142\u0119, alchemi\u0119 itd. (Eugen Lennhoff i Oskar Posner, „Pythagoras”, artyku\u0142 w Internationales Freimaurerlexikon, op. cit., na str. 1265.) Przypisek nasz.<\/p>\r\n\r\n

61. Francis Warrain, Wi\u0105zanie metafizyczne, op. cit., na str. 190. Poza tym w dziele wybitnego „wro\u0144skisty” znajdujemy jeszcze inne, wskazane przez niego identyczno\u015bci i analogie w poszczeg\u00f3lnych poj\u0119ciach doktryny Hoene-Wro\u0144skiego i Kaba\u0142y \u017cydowskiej. I przytaczamy niekt\u00f3re:<\/p>\r\n\r\n

„Na to ustosunkowanie [u Hoene-Wro\u0144skiego] S\u0142owa i Rozumu zda si\u0119 wskazywa\u0107 Kaba\u0142a w \u0142\u0105czno\u015bci [Sefirot\u00f3w] Chochmy (M\u0105dro\u015b\u0107) z Bin\u0105 (Inteligencja okre\u015blaj\u0105ca, Roztropno\u015b\u0107) , kt\u00f3r\u0105 [w Kabale] nazywaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c Macierz\u0105 g\u00f3rn\u0105” (na str. 211).<\/p>\r\n\r\n

„Dobro, jako cel, istniej\u0105cy przed-wszelkim zjawem odpowiada [tzw.] Wyd\u0142u\u017conemu Obliczu Kaba\u0142y; kt\u00f3re jest wszelk\u0105 B\u0142ogo\u015bci\u0105. \u0179ycie najwy\u017csze zdaje si\u0119 by\u0107 przedstawione przez Szekkinah [w Kabale], kt\u00f3re wyra\u017ca wszechobecno\u015b\u0107 Bo\u017c\u0105” (na str. 211).<\/p>\r\n\r\n

„Zasada racji bytu wyra\u017ca si\u0119 tedy poprzez wzgl\u0119dno\u015b\u0107 za pomoc\u0105 pi\u0105tki. W pi\u0105tce tej to, co jest o\u015brodkowe, ziszczaj\u0105ce, wytwarza si\u0119 z cech\u0105 indywidualizacji autonomicznej; i oto s\u0142usznie Kaba\u0142a przypisywa\u0142a pi\u0105tce to znaczenie” (na str. 236).<\/p>\r\n\r\n

” (Wreszcie) uto\u017csamienie w Absolucie Konieczno\u015bci i Wolno\u015bci ukazuje si\u0119 jako prototyp zasady racji dostatecznej. I znajdujemy w Kabale miano Szaddai (dostateczny), przypisywane Bogu i odpowiadaj\u0105ce Sefirotowi Jezod, kt\u00f3ry oznacza „posad\u0119”” (na str. 213).<\/p>\r\n\r\n

„(Wreszcie) tysi\u0105clecie, zapowiedziane w Apokalipsie i w Zoharze [jedna z ksi\u0105g Kaba\u0142y] jako Kr\u00f3lestwo bo\u017ce na Ziemi, zdaje si\u0119 odpowiada\u0107 Konkretowi temu, wskazanemu tylko co, jako usposobienie przygotowawcze do aktu transcendentnego, maj\u0105cego uwie\u0144czy\u0107 Stworzenie” (na str. 328).<\/p>\r\n\r\n

62. Ontologia = nauka o bycie (o tym, co istnieje), cz\u0119\u015b\u0107 metafizyki, przypisek nasz.<\/p>\r\n\r\n

63. Francis Warrain, La Nature Eternelle d’apres Jacob Boehme, op. cit., na str. 307 i 308.<\/p>\r\n\r\n

64. Tam\u017ce, na str. 325 i 326.<\/p>\r\n\r\n

65. Jak wobec tych wszystkich stwierdze\u0144 najwybitniejszych, dawnych i wsp\u00f3\u0142czesnych „wro\u0144skist\u00f3w” \u0142\u0105czno\u015bci „filozofii absolutnej” Hoene-Wro\u0144skiego z Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u0105 wygl\u0105da twierdzenie p. red. „Zetu”, J. Brauna „Nic wsp\u00f3lnego z Kaba\u0142\u0105”? (Patrz nr 18 „Zetu”, 15 lutego 1937 r., artyku\u0142 Przyszed\u0142 diabe\u0142 i nasia\u0142 k\u0105kolu…, na str. 2, szpalta 2.) Je\u017celiby p. Braun zna\u0142 to wszystko, co\u015bmy wy\u017cej zacytowali, a zna\u0107 powinien jako „firmowy wro\u0144skista” i redaktor pisma, kt\u00f3rego jedynym celem jest w\u0142a\u015bnie propaganda „wro\u0144skizmu”, to jego obron\u0119 „filozofii mesjanicznej” Hoene-Wro\u0144skiego mo\u017cna by by\u0142o nazwa\u0107 „obron\u0105 za wszelk\u0105 cen\u0119”… Je\u017celi za\u015b nie zna tego wszystkiego, to c\u00f3\u017c go upowa\u017cnia do zabierania w tej materii g\u0142osu? Wiara we Wro\u0144skiego? To jeszcze ma\u0142o!<\/p>\r\n\r\n

W og\u00f3le nale\u017cy zaznaczy\u0107, i\u017c p. J. Braun zabiera cz\u0119sto z wielk\u0105 odwag\u0105 kategoryczny g\u0142os w kwestiach, w kt\u00f3rych albo wcale, albo niezbyt wiele si\u0119 orientuje. Czo\u0142owych np. autor\u00f3w maso\u0144skich, Eliphasa Levi i Papusa, nazywa p. Braun bez zastanowienia „francusko-\u017cydowskimi okultystami”, nie wiedz\u0105c, \u017ce nazwiska te s\u0105 to tylko ich pseudonimy organizacyjne: pierwsze – b. ksi\u0119dza katolickiego (przed \u015bmierci\u0105 powr\u00f3ci\u0142 na \u0142ono Ko\u015bcio\u0142a) Alfonsa Ludwika Constant (1816-1877), drugie – dr. Gerarda Encausse, zmar\u0142ego w 1916 roku, obaj – nie-\u017cydzi. Zwr\u00f3cili mu zreszt\u0105 na to uwag\u0119 sami czytelnicy „Zetu”. (…)<\/p>\r\n\r\n

S\u0105 to pierwsze z brzegu przyk\u0142ady wiedzy i odwagi p. Brauna z przedostatniego jego wyst\u0105pienia publicznego na \u0142amach „Zetu”.<\/p>\r\n\r\n

66. Auguste Viatte, Les Sources Occultes du Romantisme. llluminisme – Theolophie, op. cit., na str. 253; Christian Cherfils, Zarys religii naukowej, op. cit., na str. 191.<\/p>\r\n\r\n

67. Samuel Dickstein, Hoene-Wro\u0144ski. Jego \u017cycie i prace, Krak\u00f3w, Polska Akademia Umiej\u0119tno\u015bci, 1896, na str. 275.<\/p>\r\n\r\n

68. Jest rzecz\u0105 niezrozumia\u0142\u0105, dlaczego wobec tego dawniej Instytut Mesjaniczny, a obecnie Towarzystwo im. Hoene-Wro\u0144skiego nie wyda\u0142o dot\u0105d dzie\u0142a tego w j\u0119zyku polskim, cho\u0107 wydaje wiele innych, mniejszej bezsprzecznie warto\u015bci od Nomothetique Messianique.<\/p>\r\n\r\n

69. J. M. Hoene-Wro\u0144ski, Nomothetique Messianique, op. cit., na str. 79, 80, 81 i 82. Z cytaty tej mo\u017cemy sobie r\u00f3wnie\u017c wyrobi\u0107 pogl\u0105d na Hoene-Wro\u0144skiego jako na matematyka. Jego „matematyczne” wyja\u015bnienie \u0142\u0105czenia szeregu liczb pierwszych du\u017co tu m\u00f3wi.<\/p>\r\n\r\n

70. Eugen Lennhof i Oskar Posner, „Kabbala”, op. cit., na str. 806 i 807.<\/p>\r\n\r\n

71. August Wolfstieg, Die Philosophie der Freimaurerei (’Filozofia masonerii’), tom II, Berlin, 1922, na str. 13.<\/p>\r\n\r\n

72. Na marginesie tych wszystkich stwierdze\u0144 \u0142\u0105czno\u015bci „Prawa Stworzenia” Hoene-Wro\u0144skiego z Kaba\u0142\u0105 \u017cydowsk\u0105 nale\u017cy zaznaczy\u0107, i\u017c poj\u0119cie „Antynomii spo\u0142ecznej”, podstawy spo\u0142ecznych i politycznych pogl\u0105d\u00f3w Hoene-Wro\u0144skiego i wszystkich „wro\u0144skist\u00f3w” wynika bezpo\u015brednio z zastosowania tego kabalistycznego prawa „do \u015bledzenia kierunku Konieczno\u015bci, tj. do realizacji Przeznaczenia, a\u017ceby s\u0142u\u017cy\u0142o post\u0119powemu rozwojowi ludzko\u015bci”. (Patrz Tablica genetyczna Prawa Post\u0119pu [Hoene-Wro\u0144skiego], „Kwartalnik Filozoficzny”, 1929, zesz. III, na str. 302.) Na poj\u0119ciu „antynomii spo\u0142ecznej” oparta jest niemal w ca\u0142o\u015bci Metapolityka Hoene-Wro\u0144skiego, dzie\u0142o mo\u017ce najbardziej poci\u0105gaj\u0105ce dla nieu\u015bwiadomionych czytelnik\u00f3w. Jednak\u017ce wp\u0142ywy obce i tutaj dadz\u0105 si\u0119 dosy\u0107 \u0142atwo zauwa\u017cy\u0107: twierdzi tam Hoene-Wro\u0144ski – wbrew prawdzie historycznej – a twierdzenia swego niczym nie udowadnia, \u017ce np. protestantyzm, a specjalnie Lutra masoneria zwalcza\u0142a (wsp\u00f3\u0142cze\u015bni niezale\u017cni historycy dowodz\u0105 czego\u015b wr\u0119cz przeciwnego: \u017ce reformacja w\u0142a\u015bnie by\u0142a dzie\u0142em stowarzysze\u0144 tajnych); dalej np., \u017ce przy zak\u0142adaniu Zakonu Jezuit\u00f3w pomaga\u0142a Rzymowi… masoneria (!?), itd. (Metapolityka na str. 128 i 131).<\/p>\r\n\r\n

73. Christian Cherfils, Zarys religii naukowej, op. cit., na str. 243.<\/p>\r\n\r\n

74. Arson, Appel a l’humanite…, Pary\u017c, czerwiec 1818. Podaje J\u00f3zef Ujejski, O cen\u0119 absolutu, Warszawa, 1925, na str. 43. Martyni\u015bci uwa\u017cali, \u017ce Hoene-Wro\u0144ski w filozofii swojej odkry\u0142 niekt\u00f3re „prawdy” Kaba\u0142y i „nieprawnie” og\u0142asza je publicznie profanom. St\u0105d pochodz\u0105 ataki masonerii na osob\u0119 Hoene-Wro\u0144skiego. Doktryna Hoene-Wro\u0144skiego nie jest przez masoneri\u0119 pot\u0119piana, przeciwnie – filozofia Hoene-Wro\u0144skiego jest do dzi\u015b dnia piel\u0119gnowana np. w kabalistycznym „Zakonie Martynist\u00f3w” w wy\u017cszych stopniach. (Patrz B. Sta\u0144ski, To ma by\u0107 zbawca Polski?, „Pro Christo”, nr 1-2, stycze\u0144-luty 1937 r.).<\/p>\r\n\r\n

75. Maria Wicherkiewiczowa, Hoene-Wro\u0144ski w Poznaniu, artyku\u0142 w „Dzienniku Pozna\u0144skim”, nr 76 z dnia 2 kwietnia 1937 roku, na str. 2.<\/p>\r\n\r\n

76. Samuel Dickstein, Hoene-Wro\u0144ski…, op. cit., str. 4, 7 i 8.<\/p>\r\n\r\n

77. Pisowni\u0119 nazwiska swego zmienia\u0142 kilkakrotnie. Pocz\u0105tkowo pisa\u0142 „Hoehne”, p\u00f3\u017aniej „Hoene” i wreszcie „Hoene-Wro\u0144ski”.<\/p>\r\n\r\n

78. Paulin Chomicz, Hoene-Wro\u0144ski w Polsce i za granic\u0105, 1929, na str. 10.<\/p>\r\n\r\n

79. Samuel Dickstein, Hoene-Wro\u0144ski…, op. cit., na str. 243.<\/p>\r\n\r\n

80. Hoene-Wro\u0144ski jako cz\u0142owiek jest postaci\u0105 tragiczn\u0105. B\u0142\u0119dy swego \u017cycia okupi\u0142 drogo. \u0179y\u0142 pod koniec swojego d\u0142ugiego \u017cywota w odosobnieniu i n\u0119dzy, zmar\u0142 na bar\u0142ogu.<\/p>\r\n\r\n

81. Dr B. Suler przy wsp\u00f3\u0142udziale dr. Jakuba Klatzkina, „Alchemie”, artyku\u0142 w Encyclopaedia Judaica, tom II, strony 137 do 159, Berlin, 1928, na str. 138.<\/p>\r\n\r\n

82. Jak mo\u017cna s\u0105dzi\u0107 ze wst\u0119pu do dzie\u0142a Hoene-Wro\u0144ski. Jego \u017cycie i prace, wydanego w roku 1896, autora „filozofii mesjanicznej” „wydoby\u0142 z py\u0142u zapomnienia” Samuel Dickstein. „Hoene-Wro\u0144skiego my\u015bli, czyny i dzie\u0142a pokrywa\u0142 dot\u0105d py\u0142 zapomnienia. Wskrzesi\u0107 pami\u0119\u0107 niepospolitego my\u015bliciela i uczonego, obcego jeszcze u swoich, skre\u015bli\u0107 bieg oddanego niezmordowanej pracy \u017cycia jego, stre\u015bci\u0107 wielkie zagadnienia, jakie usi\u0142owa\u0142 rozwi\u0105za\u0107, spisa\u0107 wreszcie z mo\u017cliw\u0105 dok\u0142adno\u015bci\u0105 wszystkie jego pisma, tak drukowane jak i w r\u0119kopisach spoczywaj\u0105ce – oto zadanie ksi\u0105\u017cki niniejszej” (wst\u0119p do dzie\u0142a cytowanego, strona 1). Praca Dicksteina nie pozosta\u0142a bez owoc\u00f3w. Po wojnie powsta\u0142 w Warszawie Instytut Mesjaniczny po\u015bwi\u0119cony propagandzie „wro\u0144skizmu” dost\u0119pnymi w\u00f3wczas \u015brodkami. Gdy w Polsce powsta\u0142o i udoskonali\u0142o si\u0119 najpot\u0119\u017cniejsze narz\u0119dzie nowoczesnej propagandy – radio – rozpowszechnianiem „mesjanizmu” Wro\u0144skiego zaj\u0105\u0142 si\u0119 Mutermilch-Mileski, kt\u00f3ry wyg\u0142osi\u0142 przed mikrofonem – od 20 lipca do 28 grudnia 1926 r. – cykl odczyt\u00f3w pt. „Polska Filozofia Narodowa”. W roku 1927 wyda\u0142 te odczyty w ksi\u0105\u017cce, kt\u00f3rej wst\u0119p ko\u0144czy si\u0119 wyra\u017ceniem opinii, \u017ce akcja jego „pozwoli szerszym warstwom spo\u0142ecze\u0144stwa zapozna\u0107 si\u0119 lub cho\u0107by tylko mocniej zainteresowa\u0107 je niepospolitymi walorami przyczynku w\u0142o\u017conego do skarbnicy og\u00f3lnoludzkiej my\u015bli przez plejad\u0119 (a propos plejady patrz ni\u017cej: Wro\u0144ski w krzywym zwierciadle – przyp. red.) naszych my\u015blicieli narodowych, \u015br\u00f3d kt\u00f3rych blaskiem pierwszej klasy l\u015bni imi\u0119 jednego z najwi\u0119kszych bezsprzecznie geniusz\u00f3w czas\u00f3w nowo\u017cytnych – J\u00d3ZEFA MARII HOENE-WRO\u0143SKIEGO, tw\u00f3rcy i ustanowcy naszej Filozofii Mesjanicznej. Za trud sw\u00f3j autor b\u0119dzie si\u0119 uwa\u017ca\u0142 wynagrodzony sowicie, je\u017celi ksi\u0105\u017cka jego nadzieje te w cz\u0119\u015bci cho\u0107by zdo\u0142a zi\u015bci\u0107, a zadowolenie to wzro\u015bnie niew\u0105tpliwie, je\u015bli przyczyni si\u0119 ona do przy\u015bpieszenia powstania u nas UNII MESJANICZNEJ, jako organizacji przeznaczonej do wcielania w \u017cycie przewodnich idei Mesjanizmu polskiego, od czego, jak to z tre\u015bci wyk\u0142ad\u00f3w wynika, zale\u017cne jest wydobycie si\u0119 ludzko\u015bci z prze\u017cywanego przez ni\u0105 dzisiaj gro\u017anego kryzysu oraz spe\u0142nienie wznios\u0142ych przeznacze\u0144 naszego \u017cycia na ziemi” (Polska Filozofia Narodowa, Warszawa, 1927, przedmowa).<\/p>\r\n\r\n

83. Ks. dr Jan Ciemniewski w artykule swoim Wro\u0144skizm a katolicyzm, zamieszczonym na \u0142amach nr 19 „Zetu” z dnia 1 marca 1937 r., stwierdza w doktrynie Hoene-Wro\u0144skiego dwa zasadnicze b\u0142\u0119dy z punktu widzenia nauki Ko\u015bcio\u0142a katolickiego: pelagianizm, herezj\u0119 pot\u0119pion\u0105 przez Ko\u015bci\u00f3\u0142, i d\u0105\u017cenie do zast\u0105pienia Credo przez Cognosco. Dla ka\u017cdego, kto pozna\u0142 filozofi\u0119 Hoene-Wro\u0144skiego, jest rzecz\u0105 oczywist\u0105, \u017ce usuni\u0119cie z „filozofii absolutnej” – jak to proponuje ks. Ciemniewski – powy\u017cszych dw\u00f3ch punkt\u00f3w – szczeg\u00f3lniej tego ostatniego – jest r\u00f3wnoznaczne z przekre\u015bleniem ca\u0142ej doktryny Hoene-Wro\u0144skiego.\r\n\r\n\r\n


\r\n <\/em><\/strong><\/p>\r\n\r\n

Za: „Wiar\u0105 i czynem. Pro Christo. Miesi\u0119cznik m\u0142odych katolik\u00f3w” (nr 4, kwiecie\u0144 1938, str. 1-44)<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Od redakcji [OMP]: Poni\u017cej publikujemy pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 artyku\u0142u po\u015bwi\u0119conego kabalistycznym inspiracjom pseudofilozofii J\u00f3zefa Hoene-Wro\u0144skiego. Artyku\u0142 ten ukaza\u0142 si\u0119 przed II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 na \u0142amach wydawanego przez oo. Marian\u00f3w czasopisma „Pro Christo”. Przybli\u017cenie naszym Czytelnikom tego zagadnienia wydaje si\u0119 nader wa\u017cne, gdy\u017c w ostatnim czasie w pewnych kr\u0119gach pragn\u0105cych uchodzi\u0107 za katolickie i konserwatywne podj\u0119to – […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[101],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14291"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14291"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14291\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14291"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=14291"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=14291"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}