{"id":138819,"date":"2023-02-11T15:23:48","date_gmt":"2023-02-11T20:23:48","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=138819"},"modified":"2023-02-11T15:23:48","modified_gmt":"2023-02-11T20:23:48","slug":"jak-zrownano-ofiary-z-oprawcami-lekcja-hiszpanska-prof-jacek-bartyzel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=138819","title":{"rendered":"Jak zr\u00f3wnano ofiary z oprawcami (lekcja hiszpa\u0144ska) – Prof. Jacek Bartyzel<\/em>"},"content":{"rendered":"
\r\n

Czy jest jaka\u015b granica pod\u0142o\u015bci w polityce nie do wymy\u015blenia i przekroczenia? Masowe mordy i ludob\u00f3jstwa? Nie, ta „banalno\u015b\u0107 z\u0142a” przez sw\u0105 powtarzalno\u015b\u0107 cz\u0119sto ju\u017c nawet nie porusza. A mo\u017ce odebranie niewinnym ofiarom dobrego imienia, uczynienie ich winowajcami b\u0105d\u017a przynajmniej zr\u00f3wnanie ich z oprawcami? Tak, pod wzgl\u0119dem moralnym to jest jeszcze gorsze. Ali\u015bci to jeszcze nie ostatni stopie\u0144 perfidii na jak\u0105 wznie\u015b\u0107 si\u0119 mo\u017ce zdeprawowana wola ludzka. Opowiem wam histori\u0119 to ilustruj\u0105c\u0105.<\/p>\r\n

By\u0142 sobie w XX wieku, cho\u0107 \u017cy\u0142 kr\u00f3tko, hiszpa\u0144ski poeta Jos\u00e9 Maria Hinojosa Lasarte (mo\u017ce kto\u015b pami\u0119ta, \u017ce po\u015bwi\u0119ci\u0142em mu tu onegdaj biogram w Kalendarzyku Reakcjonisty). Jego \u017cycie by\u0142o nie tylko kr\u00f3tkie, ale i burzliwe, pewne zwrot\u00f3w, zanim dotar\u0142 do Domu Ojca. Urodzi\u0142 si\u0119 w roku 1904 w zamo\u017cnej rodzinie andaluzyjskiego ziemianina, by\u0142 wi\u0119c prawdziwym arystokratycznym „paniczykiem” (se\u00f1orito). By\u0142a to te\u017c rodzina bardzo katolicka (zw\u0142aszcza matk\u0105) i m\u0142ody Hinojosa otrzyma\u0142 staranne katolickie wykszta\u0142cenie w kolegium jezuickim. Niestety, jak to cz\u0119sto bywa, w wieku m\u0142odzie\u0144czym zacz\u0105\u0142 si\u0119 buntowa\u0107. Ta si\u0119 wi\u0105za\u0142o z pocz\u0105tkami jego tw\u00f3rczo\u015bci poetyckiej ( w sumie zd\u0105\u017cy\u0142 napisa\u0107 oko\u0142o 200 wierszy), w kt\u00f3rej pojawi\u0142y si\u0119 akcenty obrazoburcze, w quasireligijno-erotycznych wizjach i metaforach. By\u0142y one utrzymane w poetyce surrealistycznej (Hinojosa by\u0142 pierwszym hiszpa\u0144skim surrrealist\u0105, a niekt\u00f3rzy twierdz\u0105, \u017ce nawet jedynym prawdziwym). Inni surrreali\u015bci troch\u0119 nim pogardzali \u017ce wzgl\u0119du na jego status spo\u0142eczny, ale ch\u0119tnie biesiadowali i podr\u00f3\u017cowali na jego koszt.<\/p>\r\n

Wraz ze zwi\u0105zaniem si\u0119 z t\u0105 grup\u0105 zacz\u0105\u0142 si\u0119 tak\u017ce radykalizowa\u0107 spo\u0142ecznie \u2013 podobno rozmy\u015bla\u0107 nawet o kolektywizacji latyfundium swojej w\u0142asnej rodziny. I w\u0142a\u015bnie dlatego pojecha\u0142 do ZSRR, aby zapozna\u0107 si\u0119 z tamtejszymi „do\u015bwiadczeniami” w tym zakresie. Lecz ta podr\u00f3\u017c przywr\u00f3ci\u0142a mu rozum, bo zorientowa\u0142 si\u0119, \u017ce nie zaoferowano mu tam nic opr\u00f3cz k\u0142amstw, imitacji i zainscenizowanych pokaz\u00f3w. Wraz z tym prze\u0142omem politycznym, kt\u00f3ry dokona\u0142 si\u0119 oko\u0142o roku 1930, wr\u00f3ci\u0142 tak\u017ce do wiary katolickiej (antycypuj\u0105c tym znacznie p\u00f3\u017aniejsze nawr\u00f3cenie, te\u017c najpierw na monarchizm, a p\u00f3\u017aniej na katolicyzm, Salvadora Dalego, kt\u00f3ry go w\u00f3wczas pot\u0119pi\u0142).<\/p>\r\n

Przemieniony Hinojosa rzuci\u0142 si\u0119 w \u015bwiat prawicowej polityki. Najpierw zainteresowa\u0142a go Hiszpa\u0144ska Partia Nacjonalistyczna J. M. Albi\u00f1any (te\u017c p\u00f3\u017aniej zamordowanego przez Czerwonych, cho\u0107 przed \u015bmierci\u0105 zd\u0105\u017cy\u0142 wezwa\u0107 swoich zwolennik\u00f3w, aby wst\u0105pili w szeregi karlist\u00f3w), p\u00f3\u017aniej Partia Ludowa (kt\u00f3ra ostatecznie przy\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 do karlist\u00f3w) i reprezentuj\u0105ca interesy andaluzyjskich latyfundyst\u00f3w Partia Agrarna (co\u015b jak nasi Chrze\u015bcija\u0144scy Rolnicy w II RP), wreszcie \u2013 nie zrywaj\u0105c nigdy zwi\u0105zk\u00f3w z agrarystami \u2013 sw\u00f3j ideowy dom odnalaz\u0142 w karlistowskiej Comuni\u00f3n Tradycjonalista, do kt\u00f3rej wprowadzi\u0142 go przyjaciel ojca i jeden z szef\u00f3w karlizmu (te\u017c proweniencji agrarystycznej), J.M. Lamami\u00e9 de Clairac. Zaanga\u017cowanie Hinojosy we Wsp\u00f3lnot\u0119 Tradycjonalistyczn\u0105 od 1932 roku by\u0142o bardzo intensywne, a przejawia\u0142o si\u0119 przede wszystkim wyg\u0142aszaniu licznych odczyt\u00f3w i konferencji w miastach andaluzyjskich oraz w pracy w Wydawnictwie Tradycjonalistycznym.<\/p>\r\n

Kiedy wybuch\u0142a wojna domowa, a powstanie w rodzinnym mie\u015bcie Hinojosy, czyli w Maladze, nie powiod\u0142o si\u0119, 24 lipca on sam wraz z ojcem i bratem zostali aresztowani przez policj\u0119 frentepopulista i osadzeni w wi\u0119zieniu. Nieca\u0142y miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej, noc\u0105 22 sierpnia, zostali wyw<\/em>leczeni stamt\u0105d wraz z 40 innymi wi\u0119\u017aniami i zastrzeleni na cmentarzu \u015bw. Rafa\u0142a oraz zakopani w zbiorowej mogile.<\/p>\r\n

Zamordowanie Hinojosy by\u0142o tematem dla lewicy szczeg\u00f3lnie niewygodnym, poniewa\u017c automatycznie nasuwa\u0142a paralel\u0119 z rozstrzelanym przez stron\u0119 przeciwn\u0105 innym poet\u0105, F. Garci\u0105 Lorc\u0105 i zak\u0142\u00f3ca\u0142o jego kult jako „ofiary faszyzmu”. Pr\u00f3bowano wi\u0119c go jako\u015b „zneutralizowa\u0107”, a to przez deprecjonowanie warto\u015bci jego poezji (w czym celowa\u0142 dawny kolega surrealista, jeden z najwi\u0119kszych \u0142ajdak\u00f3w w gronie literat\u00f3w, kt\u00f3ry podczas wojny denuncjowa\u0142 adresy ukrywaj\u0105cych si\u0119 pisarzy, wzywaj\u0105c milicj\u0119,aby zabra\u0142a ich „na spacerek”, a nawet lubi\u0142 przys\u0142uchiwa\u0107 si\u0119 wyciu torturowanych przez CzeK\u0119 w centrali telefonicznej \u2013 Rafael Alberti), a to imputuj\u0105c poecie homoseksualizm, co mia\u0142o go skompromitowa\u0107 w oczach katolickiej prawicy, co jednak nie tylko \u017ce nie wypali\u0142o, ale znaleziono dowody, \u017ce Hinojosa \u017ale znosi\u0142 towarzystwo pederast\u00f3w (by\u0142 zreszt\u0105 zakochany w arystokratce i pionierce lotnictwa w Andaluzji, Anie Fre\u00fcller Valls).<\/p>\r\n

Kiedy te wszystkie zabiegi spali\u0142y na panewce, a tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Hinojosy powoli wraca\u0142a do obiegu kulturalnego, wymy\u015blono co\u015b \u2013 i tu wracamy do naszego wyj\u015bciowego pytania \u2013 co\u015b wyj\u0105tkowo perfidnego. W 2014 roku, na cmentarzu, na kt\u00f3rym Hinojosa, jego ojciec i brat oraz pozostali wi\u0119\u017aniowie zostali zamordowani, postawiono pomnik-mauzoleum „ku czci, kt\u00f3rzy oddali \u017cycie w obronie wolno\u015bci i demokracji, i kt\u00f3rych szcz\u0105tki spoczywaj\u0105 tutaj lub w innych miejscach, jako ofiary barbarzy\u0144stwa represji frankistowskich”.<\/p>\r\n

Odebra\u0107 ofiarom i odwr\u00f3ci\u0107 sens o 180 stopni tego za co umierali \u2013 czy\u017c mo\u017ce by\u0107 co\u015b bardziej pod\u0142ego?<\/p>\r\n

Prof. Jacek Bartyzel<\/em><\/strong><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Czy jest jaka\u015b granica pod\u0142o\u015bci w polityce nie do wymy\u015blenia i przekroczenia? Masowe mordy i ludob\u00f3jstwa? Nie, ta „banalno\u015b\u0107 z\u0142a” przez sw\u0105 powtarzalno\u015b\u0107 cz\u0119sto ju\u017c nawet nie porusza. A mo\u017ce odebranie niewinnym ofiarom dobrego imienia, uczynienie ich winowajcami b\u0105d\u017a przynajmniej zr\u00f3wnanie ich z oprawcami? Tak, pod wzgl\u0119dem moralnym to jest jeszcze gorsze. Ali\u015bci to jeszcze […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[13],"tags":[35,66,20,189],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/138819"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=138819"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/138819\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":138821,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/138819\/revisions\/138821"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=138819"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=138819"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=138819"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}