{"id":13563,"date":"2009-09-02T10:46:25","date_gmt":"2009-09-02T15:46:25","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=13563"},"modified":"2009-09-02T10:46:25","modified_gmt":"2009-09-02T15:46:25","slug":"obrona-poczty-polskiej-w-gdansku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=13563","title":{"rendered":"Obrona Poczty Polskiej w Gda\u0144sku"},"content":{"rendered":"<p>Poczta Polska w Wolnym Mie\u015bcie Gda\u0144sku zosta\u0142a utworzona na mocy postanowie\u0144 traktatu wersalskiego (paragraf 104 ust. 3) z 1919 oraz Konwencji Paryskiej z 1920 (paragraf 30). 10 marca 1920 powsta\u0142a pierwsza plac\u00f3wka w Gda\u0144sku Nowym-Porcie.<\/p>\r\n\r\n\r\n<div>\r\n<div style=\"width: 252px;\"><img decoding=\"async\" style=\"width: 250px;\" src=\"http:\/\/www.ivrozbiorpolski.pl\/foto\/obrona-poczty-samochod.jpg\" alt=\"Obrona Poczty Polskiej\" \/>\r\n<div class=\"zrodlo\">Samoch\u00f3d pancerny w ataku na Poczt\u0119 Polsk\u0105.Plac Heweliusza 1.09.1939<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n<p>W 1921 utworzono Dyrekcj\u0119 Poczt i Telegraf\u00f3w RP w Gda\u0144sku. Mie\u015bci\u0142a si\u0119 ona przy placu Heweliusza. Do kwietnia 1939 kom\u00f3rk\u0105 samoobrony na Poczcie Polskiej kierowa\u0142 Alfons Flisykowski. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 pocztowc\u00f3w nale\u017ca\u0142o za\u015b do tajnej organizacji Zwi\u0105zku Strzeleckiego, kt\u00f3rej cz\u0142onkowie byli szkoleni na kursach w Polsce. Od kwietnia dow\u00f3dztwo przej\u0105\u0142 ppor. Konrad Guderski, kt\u00f3ry zosta\u0142 przys\u0142any do Gda\u0144ska przez Sztab G\u0142\u00f3wny Wojska Polskiego. Zaj\u0105\u0142 si\u0119 on szkoleniem pocztowc\u00f3w oraz przygotowaniem do obrony.<\/p>\r\n\r\n\r\n<div>\r\n<div style=\"width: 252px;\"><img decoding=\"async\" style=\"width: 250px;\" src=\"http:\/\/www.ivrozbiorpolski.pl\/foto\/obrona-poczty-pocztowcy.jpg\" alt=\"Obrona Poczty Polskiej\" \/>\r\n<div class=\"zrodlo\">Polscy pocztowcy po kapitulacji Gda\u0144sk 1.09.1939<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n<p>Atak na Poczt\u0119 Polsk\u0105 rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 o godz. 4:45 r\u00f3wnocze\u015bnie z rozpocz\u0119ciem ostrza\u0142u Westerplatte przez pancernik Schleswig-Holstein. Nieco wcze\u015bniej ok. godz. 4:00 budynek pozbawiono pr\u0105du oraz po\u0142\u0105czenia telefonicznego.<\/p>\r\n\r\n<p>W sk\u0142ad si\u0142 niemieckich wchodzi\u0142y: specjalny oddzia\u0142 gda\u0144skiej Policji Porz\u0105dkowej oraz pododdzia\u0142y SS Wachsturmbann &#8222;E&#8221; i SS-Heimwehr Danzig. Atakiem dowodzi\u0142 komendant gda\u0144skiej Policji Porz\u0105dkowej pu\u0142kownik Willi Bethke, za\u015b odpowiedzialno\u015b\u0107 operacyjn\u0105 za akcje s\u0142u\u017cb bezpiecze\u0144stwa ponosi\u0142 szef gda\u0144skiej policji SS-Oberf\u00fchrer Johannes Sch\u00c3\u00a4ffer. Oddzia\u0142y te dysponowa\u0142y opr\u00f3cz broni r\u0119cznej samochodem pancernym ADGZ.<\/p>\r\n\r\n<p>W gmachu Poczty Polskiej na placu Heweliusza w Wolnym Mie\u015bcie Gda\u0144sku przebywa\u0142o z chwil\u0105 ataku hitlerowc\u00f3w 1 wrze\u015bnia 1939 43 pocztowc\u00f3w polskich z Gda\u0144ska, 10 pocztowc\u00f3w delegowanych z Gdyni i Bydgoszczy i 1 kolejarz polski z Gda\u0144ska. Poza tym w budynku przebywali jeszcze: dozorca domu, jego \u017cona i ich 10-letnia wychowanica. Dysponowali oni: trzema r\u0119cznymi karabinami maszynowymi, pistoletami oraz pewn\u0105 ilo\u015bci\u0105 granat\u00f3w.<\/p>\r\n\r\n\r\n<div>\r\n<div style=\"width: 252px;\"><img decoding=\"async\" style=\"width: 250px;\" src=\"http:\/\/www.ivrozbiorpolski.pl\/foto\/obrona-poczty-pracownicy.jpg\" alt=\"Obrona Poczty Polskiej\" \/>\r\n<div class=\"zrodlo\">Wzi\u0119ci do niewoli pracownicy Poczty Polskiej w Gda\u0144sku<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n<p>Plan ataku (opracowany ju\u017c w lipcu 1939) zak\u0142ada\u0142 zdobycie poczty poprzez przebicie si\u0119 z s\u0105siaduj\u0105cym przez \u015bcian\u0119 z poczt\u0105 budynku Krajowego Urz\u0119du Pracy. R\u00f3wnocze\u015bnie trzy grupy szturmowe mia\u0142y zwi\u0105za\u0107 si\u0142y obro\u0144c\u00f3w i wedrze\u0107 si\u0119 do gmachu od frontu.<\/p>\r\n\r\n<p>Wed\u0142ug za\u0142o\u017ce\u0144 opracowanych przez Sztab G\u0142\u00f3wny Wojska Polskiego pocztowcy mieli si\u0119 utrzyma\u0107 przez ok. 6 godzin, do czasu przybycia z odsiecz\u0105 cz\u0119\u015bci Armii Pomorze.<\/p>\r\n\r\n<p>Pierwszy atak niemiecki, mimo \u017ce Niemcom uda\u0142o si\u0119 wedrze\u0107 do budynku, zako\u0144czy\u0142 si\u0119 niepowodzeniem i zosta\u0142 odparty. R\u00f3wnocze\u015bnie zosta\u0142 odparty atak od strony Urz\u0119du Pracy, gdzie zosta\u0142y wybite dziury w \u015bcianach. Podczas tego drugiego szturmu \u015bmier\u0107 poni\u00f3s\u0142 dow\u00f3dca obrony ppor. Konrad Guderski. Drugi atak, kt\u00f3ry mia\u0142 ju\u017c wsparcie artyleryjskie, tak\u017ce zako\u0144czy\u0142 si\u0119 niepowodzeniem napastnik\u00f3w.<\/p>\r\n\r\n<p>Oko\u0142o godz. 15 niemiecki dow\u00f3dca zarz\u0105dzi\u0142 przerw\u0119 w szturmie i da\u0142 pocztowcom dwie godziny na kapitulacj\u0119. R\u00f3wnocze\u015bnie zosta\u0142a sprowadzona haubica kal. 105 mm, a saperzy wykonali podkop pod \u015bcian\u0105 poczty, w kt\u00f3rym za\u0142o\u017cyli 600 kilogramowy \u0142adunek wybuchowy. Po up\u0142ywie ultimatum (o godz. 17) \u0142adunek zosta\u0142 odpalony, burz\u0105c cz\u0119\u015b\u0107 \u015bciany budynku, a oddzia\u0142y niemieckie przy wsparciu trzech dzia\u0142 ruszy\u0142y do szturmu zajmuj\u0105c cz\u0119\u015b\u0107 budowli. W tym czasie obrona zosta\u0142a ograniczona do piwnic, gdzie przed ostrza\u0142em schronili si\u0119 obro\u0144cy.<\/p>\r\n\r\n<p>Oko\u0142o godz. 18 pod poczt\u0119 sprowadzono motopompy, kt\u00f3re do piwnic wpompowa\u0142y benzyn\u0119 podpalon\u0105 nast\u0119pnie przy pomocy miotaczy ognia. W wyniku tych dzia\u0142a\u0144 \u017cywcem sp\u0142on\u0119\u0142o prawdopodobnie pi\u0119ciu pocztowc\u00f3w (Brunon Marsza\u0142kowski, Stanis\u0142aw Rekowski, Bronis\u0142aw Szulc oraz dwaj niezidentyfikowani).<\/p>\r\n\r\n<p>O godz. 19 podj\u0119to decyzj\u0119 o kapitulacji.<\/p>\r\n\r\n<p>Jako pierwszy z p\u0142on\u0105cego budynku ok. godz. 19 wyszed\u0142 dyr. dr Jan Micho\u0144. Mimo \u017ce ni\u00f3s\u0142 bia\u0142\u0105 flag\u0119, zosta\u0142 przez napastnik\u00f3w zastrzelony. To samo spotka\u0142o wychodz\u0105cego za nim naczelnika poczty J\u00f3zefa W\u0105sika kt\u00f3ry zosta\u0142 \u017cywcem spalony miotaczem p\u0142omieni. Pozostali zostali aresztowani i umieszczeni w Prezydium Policji (28 os\u00f3b), a ranni i poparzeni (16 os\u00f3b) znale\u017ali si\u0119 w szpitalu miejskim.<\/p>\r\n\r\n<p>Z budynku uda\u0142o si\u0119 uciec sze\u015bciu pocztowcom. Dw\u00f3ch z nich: Franciszka Mionskowskiego oraz rannego Alfonsa Flisykowskiego aresztowano ju\u017c 2 wrze\u015bnia i osadzono z pozosta\u0142ymi obro\u0144cami. Pozosta\u0142a czw\u00f3rka (Andrzej G\u00f3ralski, Franciszek Mielewczyk, W\u0142adys\u0142aw Milewczyk i Augustyn M\u0142y\u0144ski) zdo\u0142a\u0142a uciec i prze\u017cy\u0107 wojn\u0119.<\/p>\r\n\r\n<p>Dalsze losy Pocztowc\u00f3w by\u0142y r\u00f3\u017cne. Ci, kt\u00f3rzy zgin\u0119li pochowani zostali na Cmentarzu ofiar faszyzmu na Zaspie przy ul. Chrobrego, a Ci kt\u00f3rzy zdo\u0142ali prze\u017cy\u0107 skazani byli na kar\u0119 \u015bmierci.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Poczta Polska w Wolnym Mie\u015bcie Gda\u0144sku zosta\u0142a utworzona na mocy postanowie\u0144 traktatu wersalskiego (paragraf 104 ust. 3) z 1919 oraz Konwencji Paryskiej z 1920 (paragraf 30). 10 marca 1920 powsta\u0142a pierwsza plac\u00f3wka w Gda\u0144sku Nowym-Porcie. Samoch\u00f3d pancerny w ataku na Poczt\u0119 Polsk\u0105.Plac Heweliusza 1.09.1939 W 1921 utworzono Dyrekcj\u0119 Poczt i Telegraf\u00f3w RP w Gda\u0144sku. Mie\u015bci\u0142a [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[59],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13563"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13563"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13563\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13563"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=13563"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=13563"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}