{"id":135543,"date":"2022-08-17T11:58:11","date_gmt":"2022-08-17T15:58:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=135543"},"modified":"2022-08-17T11:58:11","modified_gmt":"2022-08-17T15:58:11","slug":"polska-patogenia-prof-stanislaw-bielen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=135543","title":{"rendered":"Polska patogenia – prof. Stanis\u0142aw Biele\u0144<\/em>"},"content":{"rendered":"
\r\n

Inspiracj\u0105 do napisania artyku\u0142u by\u0142a ksi\u0105\u017cka sprzed kilku lat  Adama Leszczy\u0144skiego pt. \u201eNo dno po prostu jest Polska\u201d (Warszawa 2017). Nie  zamierzam odnosi\u0107 si\u0119 do barwnego autostereotypu, kt\u00f3remu autor po\u015bwi\u0119ci\u0142 swoj\u0105 prac\u0119. <\/strong><\/p>\r\n

Chodzi mi raczej o pokazanie paradoks\u00f3w samoidentyfikacji Polak\u00f3w, reprodukuj\u0105cej przez pokolenia absurdalne cechy, kt\u00f3re to zjawisko nazywam patogeni\u0105. Mam \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce wszelkie uog\u00f3lnienia mog\u0105 by\u0107  niesprawiedliwe i prowadzi\u0107 na manowce. W przypadku Polak\u00f3w, tak jak innych narod\u00f3w, wyst\u0119puje zr\u00f3\u017cnicowanie postaw i zachowa\u0144. Chodzi mi jednak o pokazanie pewnych patologii, kt\u00f3re sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 na widoczn\u0105, a nawet dominuj\u0105c\u0105 tendencj\u0119.<\/p>\r\n

Od jakiego\u015b czasu r\u00f3\u017cni diagno\u015bci polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa upajaj\u0105 si\u0119 konstatacj\u0105, \u017ce wojna na Ukrainie wyzwoli\u0142a w Polakach szlachetne odruchy, kt\u00f3re \u015bwiadcz\u0105 o ich empatii, solidarno\u015bci i altruizmie wobec potrzebuj\u0105cych pomocy. Po zastanowieniu okazuje si\u0119 jednak, \u017ce jest to wizerunek co najmniej u\u0142omny. Bo przecie\u017c w tym samym czasie ma\u0142o kto spieszy z pomoc\u0105 innym potrzebuj\u0105cym, cho\u0107by przedzieraj\u0105cym si\u0119 przez granic\u0119 bia\u0142orusko-polsk\u0105. Zapomina si\u0119 o wsp\u00f3\u0142ziomkach, cierpi\u0105cych r\u00f3\u017cne niedostatki, od bezdomnych poczynaj\u0105c, na osobach niepe\u0142nosprawnych ko\u0144cz\u0105c.<\/p>\r\n

W ostatnich tygodniach mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107 paradoks zderzenia hojno\u015bci dla obcych z bezduszno\u015bci\u0105 wobec swoich. Po kilku miesi\u0105cach organizowania centr\u00f3w pomocy dla przybysz\u00f3w zza wschodniej granicy nast\u0119puje odwr\u00f3t w stron\u0119 ich likwidacji. Dlaczego jednak nie mo\u017cna przekszta\u0142ci\u0107 tych miejsc w o\u015brodki efektywnej i sta\u0142ej pomocy dla wszystkich cierpi\u0105cych bied\u0119? S\u0105 pieni\u0105dze dla \u201ebraci-Ukrai\u0144c\u00f3w\u201d, dlaczego nie ma ich dla Rodak\u00f3w? Entuzjastycznie wp\u0142acano pieni\u0105dze na dron bayraktar, ale brakuje ich na wakacje dla dzieci z biednych rodzin i wiele innych rzeczy<\/strong>. Dlaczego reklamuj\u0105cy dron celebryci patrz\u0105 na \u015bwiat przez pryzmat narz\u0119dzi do zabijania w wojnie, a nie \u015brodk\u00f3w chroni\u0105cych zdrowie i \u017cycie w pokoju? Dla chorych i bezdomnych   bolesne cierpienia czy bieda s\u0105  nie mniejsz\u0105 katastrof\u0105 ni\u017c wojna. Jest co\u015b dziwnego w narodzie, kt\u00f3ry ze swoich selektywnie pojmowanych cech w r\u00f3\u017cnych epokach historycznych potrafi czyni\u0107 cnoty, zapominaj\u0105c o \u201edrugiej\u201d, ciemniejszej stronie medalu. Nar\u00f3d, kt\u00f3ry w swoim chrze\u015bcija\u0144skim genotypie ma znak pokoju, mi\u0142osierdzia i solidarno\u015bci traktuje te warto\u015bci w spos\u00f3b instrumentalny. Za nic ma pok\u00f3j \u2013 nawo\u0142uj\u0105c do wojny, za nic przebaczenie \u2013 wzywaj\u0105c do odwetu i zemsty.<\/strong><\/p>\r\n

Wydaje si\u0119, \u017ce Polacy s\u0105 z natury sceptykami wobec przyjmowania prawd objawionych. Nie dowierzaj\u0105 \u017cadnej propagandzie, nie s\u0142uchaj\u0105 do ko\u0144ca \u017cadnej w\u0142adzy i prawa, s\u0105 zawsze m\u0105drzejsi od tego, kto ich poucza. Tymczasem okazuje si\u0119, \u017ce w swojej masie zachowuj\u0105 si\u0119  zgodnie z wszystkimi naukowo udowodnionymi instynktami stadnymi. Maj\u0105 postpa\u0144szczy\u017aniany odruch pos\u0142uchu, a przede wszystkim niewolniczego l\u0119ku. Brakuje im asertywno\u015bci w obronie swojego zdania. Lepiej podszy\u0107 si\u0119 nawet pod bzdurne zdanie og\u00f3\u0142u, przyj\u0105\u0107 prawd\u0119 powszechnie i bezkrytycznie akceptowan\u0105 ni\u017c broni\u0107 prawdy w\u0142asnej. To wygodniejsze i mniej ryzykowne. Ogromn\u0105 rol\u0119 w tym procesie odgrywa socjoin\u017cynieria stosowana zar\u00f3wno przez pa\u0144stwo, jak i Ko\u015bci\u00f3\u0142<\/strong>.<\/p>\r\n

Asertywno\u015b\u0107  nie jest mocn\u0105 stron\u0105 ludzi wychowywanych w autorytarnym pa\u0144stwie i przemocowym spo\u0142ecze\u0144stwie. Rozmaite kompleksy nie pozwalaj\u0105  wielu osobom na autoafirmacj\u0119, czyli pe\u0142ne wyra\u017canie siebie w kontakcie z innymi.  Przekonanie, \u017ce potrzeby w\u0142asne s\u0105 r\u00f3wnie wa\u017cne jak potrzeby i zamiary innych os\u00f3b umo\u017cliwia niepoddawanie si\u0119 manipulacjom i nieuciekanie si\u0119 do manipulowania innymi. Polacy myl\u0105 jednak asertywno\u015b\u0107 z agresywno\u015bci\u0105 i submisyjno\u015bci\u0105. Wida\u0107 to szczeg\u00f3lnie wyra\u017anie w wewn\u0119trznym dyskursie politycznym, jak i w polityce zagranicznej. O polskim parlamencie i k\u0142\u00f3tniach w ramach rz\u0105du szkoda wspomina\u0107.<\/p>\r\n

Gorzej, gdy zamiast  rzeczowo\u015bci i stanowczo\u015bci w obronie swoich praw przedstawiciele Polski na zewn\u0105trz uchodz\u0105 za prymitywnych i  agresywnych podczas emocjonalnych wyst\u0105pie\u0144, naruszaj\u0105cych nie tylko dobre obyczaje i zasady kultury osobistej, ale  uczucia, opinie i prawa innych. Kontrastowym dope\u0142nieniem jest submisyjno\u015b\u0107, czyli serwilizm, uleg\u0142o\u015b\u0107 i uni\u017cono\u015b\u0107, kt\u00f3re dominuj\u0105 w postawach polskich polityk\u00f3w niezale\u017cnie od ich ideowej proweniencji wobec ameryka\u0144skiego protektora. Na scenie wewn\u0119trznej wida\u0107 to w groteskowym kulcie wodza i bezkrytycznej subordynacji jego akolit\u00f3w.<\/p>\r\n

Konsekwencj\u0105 braku asertywno\u015bci jest brak wewn\u0105trzsterowno\u015bci. Cecha ta jest niezwykle wa\u017cna w procesach podejmowania decyzji. Pozwala bowiem na samokontrol\u0119 w dzia\u0142aniu i odporno\u015b\u0107 na stres, frustracj\u0119 czy wp\u0142yw teorii spiskowych. My\u015blenie w kategoriach tych ostatnich charakteryzuje podejrzliwo\u015b\u0107 wobec dzia\u0142a\u0144 innych, postrzeganie \u015bwiata w kategoriach mitycznych, wiara w istnienie wrogich si\u0142, istnienie zmowy wielkich graczy ponad g\u0142owami zwyk\u0142ych ludzi. Wewn\u0105trzsterowno\u015b\u0107 odnosi si\u0119 do przekonania, \u017ce samemu jest si\u0119 przyczyn\u0105 zjawisk, kt\u00f3re nas dotycz\u0105.<\/p>\r\n

Zatem nie \u201eszcz\u0119\u015bcie\u201d, \u201efart\u201d, \u201elos\u201d, \u201ecud\u201d czy \u201epech\u201d decyduj\u0105 o r\u00f3\u017cnych sytuacjach, lecz sami ludzie je kreuj\u0105 i podejmuj\u0105 si\u0119 rozwi\u0105zania zaistnia\u0142ych problem\u00f3w.  Ludzie wewn\u0105trzsterowni ceni\u0105 dost\u0119p do informacji, polegaj\u0105 na rozumnym wyja\u015bnianiu zjawisk i proces\u00f3w, ucz\u0105 si\u0119 na w\u0142asnych b\u0142\u0119dach i do\u015bwiadczeniach, maj\u0105 silne poczucie odpowiedzialno\u015bci. Przeciwie\u0144stwem s\u0105 ludzie zewn\u0105trzsterowni, kt\u00f3rych dzia\u0142ania s\u0105 narzucane przez spo\u0142eczne otoczenie, co prowadzi do postaw konformistycznych i podporz\u0105dkowania si\u0119 zewn\u0119trznym nakazom, instrukcjom i  \u017c\u0105daniom. By\u0142oby interesuj\u0105cym zadaniem badawczym przyjrze\u0107 si\u0119, w jaki spos\u00f3b rz\u0105dz\u0105cy Polsk\u0105 zachowuj\u0105 si\u0119 w r\u00f3\u017cnych sytuacjach decyzyjnych, jaki jest stopie\u0144 ich uleg\u0142o\u015bci, a jaki samodzielnego stanowienia. Na razie \u017caden badacz nie odwa\u017cy\u0142 si\u0119 na prze\u015bwietlenie polskiej sceny politycznej ostatnich dekad pod tym k\u0105tem. Sami rz\u0105dz\u0105cy maj\u0105 natomiast jak najlepsze zdanie o swojej suwerenno\u015bci.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Fa\u0142szywa moralno\u015b\u0107<\/h4>\r\n

Inny aspekt patogenii dotyka fa\u0142szywej moralno\u015bci. W\u0142a\u015bciwie ma\u0142o kto odr\u00f3\u017cnia moralno\u015b\u0107 osobist\u0105, w\u0142asn\u0105, indywidualn\u0105 od tak zwanej moralno\u015bci publicznej. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 jest przekonana, \u017ce idea\u0142y wiary, religii, etyki i moralno\u015bci mo\u017cna \u0142atwo zaszczepi\u0107 tak\u017ce na poziomie pa\u0144stwa i spo\u0142ecze\u0144stwa. Mo\u017ce st\u0105d si\u0119 bierze \u015bredniowieczne zauroczenie obecno\u015bci\u0105 kleru w \u017cyciu publicznym i demonstracja przywi\u0105zania do wiary?  To raczej wyraz aberracji poznawczej. Pa\u0144stwo, Ko\u015bci\u00f3\u0142 i polityka z zasady maj\u0105 niewiele wsp\u00f3lnego z tymi warto\u015bciami. Panuje ob\u0142uda i zak\u0142amanie, a co najgorsze, niech\u0119\u0107 nazywania rzeczy po imieniu tak ze strony instytucji, jak i wi\u0119kszo\u015bci obywateli.<\/strong> Polacy w swej masie s\u0105 oporni na uczenie si\u0119, na wiedz\u0119, racjonalno\u015b\u0107 i introspekcj\u0119, kt\u00f3ra pozwoli\u0142aby im na krytyczn\u0105 samoidentyfikacj\u0119. Potrzeba odwagi w spojrzeniu na siebie i nazwaniu  u\u0142omno\u015bci, tak aby po dokonanej diagnozie mo\u017cna by\u0142o zastosowa\u0107 napraw\u0119. Wydaje si\u0119 to nierealne.<\/p>\r\n

Burza medialna rozp\u0119tana po wypowiedzi noblistki Olgi Tokarczuk<\/strong>, \u017ce \u201eliteratura nie jest dla idiot\u00f3w\u201d \u015bwiadczy o ogromnej sile wypierania ze \u015bwiadomo\u015bci tego, co prawdziwe, acz bolesne czy trudne do przyj\u0119cia.  Jak\u017ce trudno przyzna\u0107 si\u0119 do nieuctwa i analfabetyzmu funkcjonalnego! Wbrew rozmaitym og\u0142upiaj\u0105cym ideologizacjom ludzie wcale nie s\u0105 r\u00f3wni czy jednakowi. S\u0105 r\u00f3\u017cni ze wzgl\u0119du  na cechy fizyczne i psychiczne,  przede wszystkim predyspozycje, zdolno\u015bci, talenty, charakter, oraz cechy spo\u0142eczne, jak pozycja, status, role, reputacja, presti\u017c. To decyduje od tysi\u0105cleci, \u017ce pod r\u00f3\u017cnymi postaciami wyst\u0119puje zjawisko podzia\u0142u na elity (klasy rz\u0105dz\u0105ce) i reszt\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa. \u017be jedni mog\u0105 szuka\u0107 swojego miejsca na najwy\u017cszych szczeblach hierarchii spo\u0142ecznej  dzi\u0119ki umiej\u0119tno\u015bciom i dorobkowi, a inni musz\u0105 zadowoli\u0107 si\u0119 samorealizacj\u0105 w zawodach podrz\u0119dnych. To nieprawda, \u017ce kucharka mo\u017ce rz\u0105dzi\u0107 pa\u0144stwem!  Znamienne, \u017ce jedna z najciekawszych ksi\u0105\u017cek na ten temat \u201eElementi di Scienza Politica<\/em>\u201d, kt\u00f3rej autorem by\u0142 w\u0142oski socjolog Gaetano Mosca<\/strong>, nigdy nie ukaza\u0142a si\u0119 po polsku. Id\u0119 o zak\u0142ad, \u017ce \u017caden z polskich polityk\u00f3w nie zna tej pouczaj\u0105cej lektury, cho\u0107 ksi\u0105\u017cka jest dost\u0119pna tak\u017ce w j\u0119zyku angielskim (\u201eThe Ruling Class\u201d).<\/p>\r\n

Polacy w swojej masie nie s\u0105 wyedukowani w dziedzinie przyczynowo-skutkowego pojmowania zjawisk i proces\u00f3w. Ma\u0142o kto potrafi odr\u00f3\u017cni\u0107 przyczyn\u0119 od winy, a win\u0119 od odpowiedzialno\u015bci. Ba, warto\u015bciuje si\u0119 postawy, a nie ich skutki. To prowadzi do dezawuowania nawet dobrych intencji, zanim wdro\u017cono je w \u017cycie. Wszystko si\u0119 miesza, co niejednemu uniemo\u017cliwia sensown\u0105 analiz\u0119 otaczaj\u0105cego \u2013 z\u0142o\u017conego i cz\u0119sto tajemniczego \u2013 \u015bwiata. Przede wszystkim Polacy nie potrafi\u0105 oddziela\u0107 stosunku do problem\u00f3w od stosunku do ludzi. Mieszaj\u0105 kwestie emocjonalne i merytoryczne. Spory przekszta\u0142caj\u0105 si\u0119 w osobiste krucjaty wobec tych, kt\u00f3rzy prezentuj\u0105 odmienny punkt widzenia.<\/strong><\/p>\r\n

Kategoryczne oceny wyg\u0142aszane najcz\u0119\u015bciej bez g\u0142\u0119bszego zastanowienia nie daj\u0105 szans na zrozumienie racji drugiej strony. W efekcie rodzi si\u0119 w ludziach nieust\u0119pliwo\u015b\u0107 i \u017ale poj\u0119ta bezkompromisowo\u015b\u0107. Nie s\u0105 oni zdolni do budowania woli porozumiewania si\u0119, co skutkuje sk\u0142\u00f3caniem nie tylko na poziomie indywidualnym, ale na poziomie ca\u0142ej zbiorowo\u015bci.  Rz\u0105dz\u0105cy i opozycja nawzajem obwiniaj\u0105 si\u0119 o rozp\u0119tanie wojny polsko-polskiej, ale tak naprawd\u0119 to ka\u017cda ze stron konfliktu jest odzwierciedleniem drugiej. Pasuj\u0105 do siebie jak ula\u0142.<\/p>\r\n

Z\u0142o\u015bliwe i zaczepne recenzowanie innych, wyg\u0142aszanie j\u0105trz\u0105cych ocen jest  specjalno\u015bci\u0105 polskich polityk\u00f3w praktycznie wszystkich opcji. \u015awiadczy nie tylko o braku profesjonalizmu, ale o degradacji standard\u00f3w moralnych, politycznych i prawnych. Wynika z kompleks\u00f3w zani\u017conej oceny wobec innych, kompleksu ni\u017cszo\u015bci i obco\u015bci. D\u0105sy s\u0105 nieustann\u0105 cech\u0105 polskiej polityki zagranicznej. Ci\u0105g\u0142a zwada z Uni\u0105 Europejsk\u0105, kt\u00f3rej Polska jest cz\u0142onkiem, jest absolutn\u0105 aberracj\u0105. To tak jakby ci\u0105gle \u201eszuka\u0107 guza\u201d w gronie kumpli poprzez prowokowanie ich do b\u00f3jki. Fobie i fochy wobec najwi\u0119kszego gospodarczego partnera i s\u0105siada zza Odry oraz wrogo\u015b\u0107 i \u017c\u0105dza odwetu wobec Rosji, to kolejne absurdy.<\/strong> No i na tym tle euforyczna, niczym racjonalnie nieuzasadniona, bezwarunkowa \u201emi\u0142o\u015b\u0107\u201d do Ukrainy. Wygl\u0105da na to \u2013 parafrazuj\u0105c powiedzenie Romana Dmowskiego<\/strong> \u2013 \u017ce Polacy  wi\u0119cej nienawidz\u0105 Rosj\u0119, ni\u017c kochaj\u0105 Polsk\u0119 i Ukrain\u0119 razem wzi\u0119te.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Retoryczna wojowniczo\u015b\u0107\u2026<\/h4>\r\n

jest form\u0105 kompensaty marnego wizerunku, a tak\u017ce przejawem wybuja\u0142ego egotyzmu. Wida\u0107 to szczeg\u00f3lnie w stosunku do Rosji i Rosjan, wobec kt\u00f3rych Polacy demonstruj\u0105 pogard\u0119 i but\u0119. Ka\u017cda ksenofobia prowadzi do patologii spo\u0142ecznych. Podobnie zreszt\u0105 jak bezkrytyczna ksenofilia. George Orwell<\/strong> napisa\u0142 tu\u017c przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej prorocze s\u0142owa: \u201e\u2026to nie wojna jest taka straszna, tylko \u015bwiat, jaki po niej nast\u0105pi. \u015awiat, w kt\u00f3ry wpadamy jak w bagno, \u015bwiat nienawi\u015bci i slogan\u00f3w\u201d (\u201eBrak tchu\u201d, 1939). Czy polityka nienawi\u015bci wobec Rosji stanie si\u0119 zatem polskim wyznacznikiem na wsze czasy? Jak b\u0119dzie wygl\u0105da\u0107 komfort psychiczny cz\u0142owieka, kt\u00f3ry przez ca\u0142e \u017cycie nienawidzi swojego s\u0105siada? Zacietrzewienie w gniewie i za\u015blepienie w postrzeganiu prowadzi zawsze do dzia\u0142ania na w\u0142asn\u0105 szkod\u0119.<\/p>\r\n

Polacy uwielbiaj\u0105 monologowanie, gdy tymczasem to, co jest podstaw\u0105 komunikowania na r\u00f3\u017cnych poziomach \u017cycia spo\u0142ecznego, czyli zrozumienie intencji drugiej strony wymaga szacunku dla dialogu, a nawet plurilogu. Inaczej, wymiany my\u015bli i pogl\u0105d\u00f3w z szacunkiem dla partnera czy partner\u00f3w.  Istot\u0105 dialogu jest rozpatrywanie mo\u017cliwo\u015bci porozumienia, poszukiwanie dr\u00f3g prowadz\u0105cych do zbli\u017cenia stanowisk, wypracowanie rozwi\u0105za\u0144 opartych na kompromisie, mo\u017cliwych do przyj\u0119cia dla obu stron i ka\u017cdej z nich przynosz\u0105cych jakie\u015b korzy\u015bci. Cechami dialogu s\u0105 elastyczno\u015b\u0107 my\u015blenia i \u015bwiadomo\u015b\u0107 wsp\u00f3lnego celu. Dialog sprzyja budowaniu wi\u0119zi sytuacyjnych (\u201ewszyscy p\u0142yniemy w tej samej \u0142odzi\u201d), partnerskich (\u201etraktujemy si\u0119 jak r\u00f3wny z r\u00f3wnym\u201d) i informacyjnych (\u201enajlepszym \u017ar\u00f3d\u0142em wiedzy o drugiej stronie jest druga strona\u201d).  Te za\u015b z kolei przek\u0142adaj\u0105 si\u0119 na normalno\u015b\u0107 w relacjach mi\u0119dzyludzkich.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Polacy nie ucz\u0105 si\u0119 my\u015blenia strategicznego<\/h4>\r\n

Nie potrafi\u0105  nie tylko kreowa\u0107 dalekosi\u0119\u017cnych wizji, ale i dokonywa\u0107 racjonalnych wybor\u00f3w cel\u00f3w i \u015brodk\u00f3w w czasie. Specjalno\u015bci\u0105 polskiego my\u015blenia politycznego jest oderwanie od reali\u00f3w, odwo\u0142ywanie si\u0119 do ch\u0119ci, pragnie\u0144 i pobo\u017cnych \u017cycze\u0144, a nie do realnych mo\u017cliwo\u015bci. Szacowanie ryzyka i antycypowanie negatywnych skutk\u00f3w podejmowanych decyzji i dzia\u0142a\u0144 nale\u017c\u0105 do najs\u0142abszych stron, mo\u017cna nawet powiedzie\u0107 trwa\u0142ych cech narodowych (\u201ePolak i przed szkod\u0105, i po szkodzie g\u0142upi\u201d). Wiara w asekuracj\u0119 ze strony anglosaskich sojusznik\u00f3w nieraz by\u0142a przyczyn\u0105 g\u0142\u0119bokich rozczarowa\u0144, ale jak wida\u0107 niczego  Polak\u00f3w nie nauczy\u0142a. <\/strong><\/p>\r\n

Odnosi si\u0119 to cho\u0107by do napierania ze wszystkich si\u0142 na zaostrzanie sankcji wobec Rosji, co uderza rykoszetem w tego, kt\u00f3ry je stosuje. Poza tym brak jest elementarnej wiedzy na temat tego, jak sankcje by\u0142y i s\u0105 obchodzone.  Ma\u0142o kto pami\u0119ta, \u017ce Iran jest obj\u0119ty sankcjami Zachodu od 1979 roku i nie\u017ale prosperuje. Chc\u0105c pokona\u0107 Rosj\u0119 Zach\u00f3d daje jej mo\u017cliwo\u015b\u0107 uniezale\u017cnienia gospodarki od nieprzyjaznych rynk\u00f3w, pozwala na rozkwit rozmaitych form zast\u0119pczych, tworzenie  systemu broker\u00f3w i po\u015brednik\u00f3w, przemytu i kontrabandy, firm-przykrywek, utajnienie transakcji, zmian\u0119 nazw i kod\u00f3w identyfikacyjnych statk\u00f3w i tankowc\u00f3w w celu ukrycia ich w\u0142a\u015bcicieli, wykorzystanie  walut narodowych w rozliczeniach, barteru itd. \u015awiat Zachodu ob\u0142udnie korzysta z tych obej\u015b\u0107, podczas gdy polski rz\u0105d jest niewolnikiem pryncypialnej, acz \u015blepej aksjomatyki.<\/p>\r\n

Po\u0142o\u017cenie geopolityczne Polski powoduje, \u017ce kolejne rz\u0105dy, niezale\u017cnie od zachodnich afiliacji,  ci\u0105gle postrzegaj\u0105 siebie, a zatem i ca\u0142e pa\u0144stwo przez pryzmat dawnych uzale\u017cnie\u0144 i doznanych krzywd<\/strong>. My\u015bleniu polskich decydent\u00f3w obce jest takie \u201ezbilansowanie\u201d stosunk\u00f3w s\u0105siedzkich, aby nie wraca\u0107 do tego, co by\u0142o, a raczej wyznacza\u0107 kierunki przysz\u0142ych wsp\u00f3lnych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107, stanowi\u0105cych najlepsz\u0105 gwarancj\u0119 pokoju i bezpiecze\u0144stwa. W dzisiejszej Polsce nast\u0105pi\u0142a  ju\u017c tak daleko id\u0105ca wymiana pokole\u0144, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w nie do\u015bwiadczy\u0142a  \u017cadnych nieszcz\u0119\u015b\u0107 ani ze strony niemieckiej, ani rosyjskiej. Po co wi\u0119c stale roztrz\u0105sa\u0107 \u201eniemiecko\u015b\u0107\u201d czy \u201erosyjsko\u015b\u0107\u201d przez pryzmat traumy i \u017ca\u0142oby, pretensji i nienawi\u015bci? Nikt dzisiaj w cywilizowanym \u015bwiecie zachodnim nie stosuje takich metod, aby rozdrapywa\u0107  zabli\u017anione rany w retoryce publicznej os\u00f3b odpowiedzialnych za pa\u0144stwo.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Edukacja historyczna niczego Polak\u00f3w nie nauczy\u0142a<\/h4>\r\n

W chwili emocjonalnych uniesie\u0144 znowu pokazujemy ca\u0142emu \u015bwiatu, \u017ce jeste\u015bmy jako zbiorowo\u015b\u0107 gotowi do najwi\u0119kszych po\u015bwi\u0119ce\u0144, nie licz\u0105c si\u0119 z kosztami i skutkami.  By\u0107 mo\u017ce tym razem winna jest \u201etransmisja emocji\u201d z zewn\u0105trz. Pod wp\u0142ywem agresji rosyjskiej na Ukrain\u0119, dzi\u0119ki mediom masowym i spo\u0142eczno\u015bciowym ludzie zareagowali spontanicznie, demonstruj\u0105c sprzeciw wobec zbrodniczych praktyk Rosji. Nie usprawiedliwia to jednak histerii, kt\u00f3ra odbiera rozum polityczny. Dlaczego military\u015bci porywaj\u0105 za sob\u0105 wielu ca\u0142kiem rozs\u0105dnych ludzi, kt\u00f3rzy potrafi\u0105 przecie\u017c zrozumie\u0107 prost\u0105 zale\u017cno\u015b\u0107, \u017ce im wi\u0119cej broni b\u0119dzie trafia\u0107 na Ukrain\u0119, tym d\u0142u\u017cej b\u0119dzie trwa\u0107 wojna? <\/strong>Tym straszniejsze b\u0119d\u0105 jej nast\u0119pstwa. Tym wi\u0119ksze koszty ponios\u0105 za to Polacy.<\/p>\r\n

Jest jeszcze inne \u017ar\u00f3d\u0142o tych patriotycznych i solidarno\u015bciowych uniesie\u0144. To brak wyrobienia politycznego, to apatia obywatelska, kt\u00f3ra na co dzie\u0144 czyni  ludzi uleg\u0142ymi wobec ka\u017cdej w\u0142adzy, bezkrytycznymi w przyjmowaniu  nachalnej propagandy (efekt indoktrynacji), \u0142atwymi do mentalnego zniewolenia i podporz\u0105dkowania. Polskie spo\u0142ecze\u0144stwo obywatelskie ma charakter \u201eakcyjny\u201d. Najlepiej udaj\u0105 si\u0119  wznios\u0142e akty protestu i spektakularnej ofiarno\u015bci. Na co dzie\u0144 przyzwalamy na psucie pa\u0144stwa, na degradacj\u0119 przyrody i klimatu, na rabunkow\u0105 gospodark\u0119 przestrzenn\u0105, na niszczenie nauki i o\u015bwiaty. Ale gdy trzeba stan\u0105\u0107 przeciw Rosji, zn\u00f3w dmiemy w surmy powszechnej mobilizacji, jakby to by\u0142a nasza wojna i nasze interesy.<\/p>\r\n

Najbardziej bolesny jest brak g\u0142\u0119bszej refleksji nad sensem zaanga\u017cowania na rzecz spraw przegranych.<\/strong> Powtarzanie cudzych pogl\u0105d\u00f3w, ocen i prognoz, bez zastanowienia si\u0119, komu one naprawd\u0119 s\u0142u\u017c\u0105, \u015bwiadczy o u\u0142omno\u015bci intelektualnej, ale i o podatno\u015bci na uzale\u017cnianie si\u0119 od obcych. To swoisty syndrom kolonialny. Wida\u0107 to doskonale na przyk\u0142adzie  pomieszania r\u00f3l gospodarza i go\u015bcia. Paradoksem jest to, \u017ce to nie przesiedle\u0144cy z Ukrainy maj\u0105 dostosowywa\u0107 si\u0119 do wymog\u00f3w j\u0119zyka polskiego i kultury pa\u0144stwa pobytu, lecz politycy i urz\u0119dnicy w swojej niezrozumia\u0142ej gorliwo\u015bci wprowadzaj\u0105 j\u0119zyk ukrai\u0144ski jako w\u0142a\u015bciwie drugi j\u0119zyk urz\u0119dowy<\/strong>. Jest to niebezpieczne zjawisko os\u0142abiania w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci. Do tego dochodzi altruistyczne w\u0142\u0105czanie przybysz\u00f3w w system \u015bwiadcze\u0144 socjalnych, co odbywa si\u0119 kosztem obywateli. Je\u015bli za tymi dzia\u0142aniami kryje si\u0119 jaki\u015b g\u0142\u0119bszy projekt geopolityczny, to spo\u0142ecze\u0144stwu polskiemu nale\u017cy si\u0119  jego uzasadnienie.<\/p>\r\n

Trudny czas wojny za wschodni\u0105 granic\u0105 nie sprzyja kre\u015bleniu perspektyw \u0142adu europejskiego. W Polsce nie ma miejsca dla rozwa\u017cnych dyskusji, w jaki spos\u00f3b \u201ewesternizacja\u201d Ukrainy, kt\u00f3rej Polska jest tak gorliwym or\u0119downikiem, wp\u0142ynie na przysz\u0142y podzia\u0142 r\u00f3l i udzia\u0142 w dystrybucji r\u00f3\u017cnych d\u00f3br. Czy Ukraina nie wci\u0105gnie Polski w d\u0142ugotrwa\u0142y konflikt z Rosj\u0105, kt\u00f3ry nie le\u017cy w interesie narodowym Polak\u00f3w?<\/strong> Czy rz\u0105dz\u0105cy Polsk\u0105 zdaj\u0105 sobie spraw\u0119 z tego, \u017ce przez niezwykle kosztowne zaanga\u017cowanie w nieswoj\u0105 spraw\u0119 skazuj\u0105 pa\u0144stwo i jego mieszka\u0144c\u00f3w na \u017cycie w ci\u0105g\u0142ym strachu i biedzie, na status  peryferyjnej flanki Zachodu, maj\u0105cej na utrzymaniu kosztowne obce legiony, stacjonuj\u0105ce ad calendas Graecas<\/em>? Ilu jeszcze wykszta\u0142conych g\u0142upc\u00f3w b\u0119dzie uzasadnia\u0107 dokonuj\u0105c\u0105 si\u0119 transformacj\u0119 \u0142adu mi\u0119dzynarodowego poprzez wojn\u0119 Zachodu z Rosj\u0105 kosztem Ukrainy i w\u0142asnego dobrostanu?<\/p>\r\n

Prof. Stanis\u0142aw Biele\u0144<\/em> <\/strong><\/p>\r\n

My\u015bl Polska, nr 33-34 (14-21.08.2022)<\/p>\r\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Inspiracj\u0105 do napisania artyku\u0142u by\u0142a ksi\u0105\u017cka sprzed kilku lat  Adama Leszczy\u0144skiego pt. \u201eNo dno po prostu jest Polska\u201d (Warszawa 2017). Nie  zamierzam odnosi\u0107 si\u0119 do barwnego autostereotypu, kt\u00f3remu autor po\u015bwi\u0119ci\u0142 swoj\u0105 prac\u0119. Chodzi mi raczej o pokazanie paradoks\u00f3w samoidentyfikacji Polak\u00f3w, reprodukuj\u0105cej przez pokolenia absurdalne cechy, kt\u00f3re to zjawisko nazywam patogeni\u0105. Mam \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce wszelkie uog\u00f3lnienia […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[13,9],"tags":[98,20],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135543"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=135543"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135543\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":135774,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135543\/revisions\/135774"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=135543"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=135543"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=135543"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}