{"id":134871,"date":"2022-06-28T11:58:56","date_gmt":"2022-06-28T15:58:56","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=134871"},"modified":"2022-06-28T11:58:56","modified_gmt":"2022-06-28T15:58:56","slug":"o-co-chodzi-w-sprawie-roe-v-wade-mariusz-matuszewski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=134871","title":{"rendered":"O co chodzi w sprawie Roe v Wade? &#8211; <em>Mariusz Matuszewski<\/em>"},"content":{"rendered":"<p class=\"has-drop-cap\">Wiadomo\u015b\u0107, jaka dotar\u0142a do nas z USA, z pewno\u015bci\u0105 cieszy. Cieszy z dw\u00f3ch powod\u00f3w: po pierwsze dlatego, \u017ce z\u0142e prawo, pozwalaj\u0105ce zabija\u0107 dzieci, zosta\u0142o cz\u0119\u015bciowo zniesione, a jego odg\u00f3rne narzucanie nie wchodzi ju\u017c w gr\u0119. Po drugie \u2013 mo\u017cemy domniemywa\u0107, \u017ce decyzja S\u0105du Najwy\u017cszego USA uratowa\u0142a w\u0142a\u015bnie miliony istnie\u0144.<\/p>\r\n<p>O co jednak chodzi w sprawie Roe v Wade i co wyrok S\u0105du Najwy\u017cszego USA oznacza ona w praktyce?<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<h4>Sprawa Roe v Wade<\/h4>\r\n<p>W roku 1969 niejaka Norma McCorvey, lat 25, u\u017cywaj\u0105ca pseudonimu Jane Roe, zaskar\u017cy\u0142a prawa kryminalizuj\u0105ce aborcj\u0119 w stanie Texas (stan zakazywa\u0142 w\u00f3wczas stosowania zabieg\u00f3w usuwania ci\u0105\u017cy jako niezgodnych z konstytucj\u0105, z wyj\u0105tkiem sytuacji, gdy zagro\u017cone by\u0142o \u017cycie matki). W trakcie procesu w obronie tych praw z ramienia w\u0142adz stanowych wyst\u0119powa\u0142 Henry Wade, prokurator generalny hrabstwa Dallas. Sama Norma McCorvey by\u0142a w\u00f3wczas w ci\u0105\u017cy z 3 dzieckiem i twierdzi\u0142a, \u017ce pad\u0142a ofiar\u0105 gwa\u0142tu. Jej pozew odrzucono.<\/p>\r\n<p>Nie by\u0142 to jednak koniec sprawy. W roku 1973 jej apelacja trafi\u0142a do S\u0105du Najwy\u017cszego, gdzie w tym samym czasie procedowano podobny przypadek ze stanu Georgia; spraw\u0119 wnios\u0142a 20-letnia w\u00f3wczas Sandra Bensing. Obydwie pow\u00f3dki twierdzi\u0142y, \u017ce prawa aborcyjne w stanach Texas i Georgia s\u0105 sprzeczne z konstytucj\u0105 Stan\u00f3w Zjednoczonych, ich zdaniem naruszaj\u0105 bowiem prawo kobiet do prywatno\u015bci. W g\u0142osowaniu, przewag\u0105 g\u0142os\u00f3w 7 do 2, s\u0119dziowie zdecydowali, \u017ce nie ma prawnej mo\u017cliwo\u015bci&nbsp;zabronienia aborcji. Tym samym stwierdzali, \u017ce prawo kobiety do przerwania ci\u0105\u017cy jest chronione przez ustaw\u0119 zasadnicz\u0105&nbsp;Stan\u00f3w Zjednoczonych.<\/p>\r\n<p>Przypomnijmy, \u017ce w USA obowi\u0105zuje system prawny oparty na precedensach, zatem wyrok wydany w dw\u00f3ch wymienionych wy\u017cej sprawach niejako automatycznie dokona\u0142 redefinicji prawa w ca\u0142ym kraju.<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<h4>Orzeczenie z czerwca 2022<\/h4>\r\n<p>Orzeczenie S\u0105du Najwy\u017cszego z czerwca 2022 r\u00f3wnie\u017c dotyczy pojedynczej sprawy, a mianowicie Dobbs v Jackson Women\u2019s Health Organization (stan Mississipi zosta\u0142 pozwany za wprowadzenie zakazu aborcji po 15 tygodniu). 5 z 8 s\u0119dzi\u00f3w SN USA zag\u0142osowa\u0142o na korzy\u015b\u0107 stanu, trzech opowiedzia\u0142o si\u0119 za stron\u0105 pozywaj\u0105c\u0105, z kolei jeden wyrazi\u0142 g\u0142os odr\u0119bny stwierdzaj\u0105c, \u017ce jakkolwiek popiera zakaz obowi\u0105zuj\u0105cy w Mississipi, nie zamierza posun\u0105\u0107 si\u0119 dalej.<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<h4>Zmiany prawne<\/h4>\r\n<p>W latach ubieg\u0142ych, pomimo przeszk\u00f3d prawnych, g\u0142os\u00f3w przeciwnych aborcji nie brakowa\u0142o. Niekt\u00f3re stany zachowa\u0142y w swoich kodeksach przepisy sprzed roku 1973, co oznacza, \u017ce po ostatnim orzeczeniu S\u0105du Najwy\u017cszego mog\u0105 one by\u0107 stosowane niemal automatycznie. W ci\u0105gu ostatniej dekady kilka stan\u00f3w zacz\u0119\u0142o rozwa\u017ca\u0107 ca\u0142kowity zakaz aborcji i wprowadzenie ochrony \u017cycia od momentu pocz\u0119cia. Niekt\u00f3re z podj\u0119tych w tym zakresie inicjatyw ustawodawczych zosta\u0142y zablokowane przez s\u0105dy ni\u017cszych instancji \u2013 przede wszystkim dzi\u0119ki obowi\u0105zywaniu prawa opartego na sprawie Roe v Wade. Teraz inicjatywy te mog\u0105 zosta\u0107 wznowione.<\/p>\r\n<p>Og\u00f3\u0142em, wedle najnowszych analiz, zakaz aborcji mo\u017ce wprowadzi\u0107 26 z 50 stan\u00f3w. Oczywi\u015bcie s\u0142owo zakaz nie oznacza jednej, \u015bci\u015ble zdefiniowanej linii post\u0119powania: wszystkie stany mog\u0105 np. pozwoli\u0107 na aborcj\u0119 w sytuacji zagro\u017cenia zdrowia i \u017cycia matki, inne rozwa\u017c\u0105 zapewne wprowadzenie wyj\u0105tku dla ci\u0105\u017c b\u0119d\u0105cych wynikiem gwa\u0142tu lub kazirodztwa. Wiele opinii sugeruje, \u017ce na celowniku str\u00f3\u017c\u00f3w prawa znajd\u0105 si\u0119 nie tyle kobiety zainteresowane przerwaniem ci\u0105\u017cy, co instytucje i osoby, kt\u00f3re takie us\u0142ugi \u015bwiadcz\u0105.<\/p>\r\n<p>Przewiduje si\u0119, \u017ce ca\u0142kowity zakaz aborcji (z wyj\u0105tkiem sytuacji, o kt\u00f3rych mowa by\u0142a wy\u017cej) zacznie nied\u0142ugo obowi\u0105zywa\u0107 w stanach: Alabama, Arkansas, Idaho, Louisiana, Michigan, Oklahoma, Texas, Ohio, Kentucky, Mississippi, Missouri, P\u00f3\u0142nocna Dakota, Po\u0142udniowa Dakota, Tennessee, Utah, Wisconsin i Wyoming. Zakaz wykonywania zabieg\u00f3w przerywania ci\u0105\u017cy od 6 tygodnia b\u0119dzie zapewne wprowadzony w stanach Georgia, Iowa i Karolina Po\u0142udniowa. W przypadku Arizony, Karoliny P\u00f3\u0142nocnej i Zachodniej Virginii wprowadzony b\u0119dzie zakaz aborcji od 13 tygodnia.<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<h4>Ile istnie\u0144 wchodzi w gr\u0119?<\/h4>\r\n<p>Pisz\u0105c o aborcji w USA m\u00f3wimy o setkach tysi\u0119cy dzieci rocznie. Dla przyk\u0142adu: dane za rok 2019 wskazuj\u0105, \u017ce wykonano w\u00f3wczas 860.000 zabieg\u00f3w \u2013 s\u0105 to jednak tylko dane oficjalne, pochodz\u0105ce z plac\u00f3wek zobowi\u0105zanych do prowadzenia podobnych statystyk.<\/p>\r\n<p>Je\u017celi B\u00f3g da, wiele z tych istnie\u0144 mo\u017cna b\u0119dzie ocali\u0107.<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<h4>Skutki spo\u0142eczne<\/h4>\r\n<p>W sensie spo\u0142ecznym wyrok S\u0105du Najwy\u017cszego USA na pewno uderzy w si\u0142\u0119 ra\u017cenia szeroko zakrojonej ofensywy prawnej i legislacyjnej, od lat prowadzonej przez lobby pro-aborcyjne (na czele z Planned Parenthood), wzmocni natomiast pozycj\u0119 grup chrze\u015bcija\u0144skich i organizacji pro-life.<\/p>\r\n<p>By\u0107 mo\u017ce pojawi si\u0119 wi\u0119cej inicjatyw ustawodawczych, kt\u00f3re pozwol\u0105 na obci\u0119cie funduszy dla lobby proaborcyjnego \u2013 co stanowi\u0107 b\u0119dzie niezwykle wa\u017cny krok w celu osi\u0105gni\u0119cia przewagi nad zwolennikami zabijania dzieci nienarodzonych. Przypomnie\u0107 warto chocia\u017cby to, jak bardzo zwolennicy przerywania ci\u0105\u017cy bolej\u0105 nad tzw. Poprawk\u0105 Hyde\u2019a (1976), zakazuj\u0105c\u0105 op\u0142acania zabieg\u00f3w aborcyjnych z \u015brodk\u00f3w federalnych. To przyk\u0142ad, kt\u00f3ry pokazuje wa\u017cny kierunek dzia\u0142ania.<\/p>\r\n<p>Z pewno\u015bci\u0105 zmieni si\u0119 klasyfikacja samego czynu. W stanach, w kt\u00f3rych aborcja jest (lub b\u0119dzie) nielegalna, dokonanie takiego zabiegu mo\u017ce zosta\u0107 zr\u00f3wnane z zab\u00f3jstwem lub morderstwem (czyli potraktowane zgodnie ze stanem faktycznym) i zagro\u017cone stosown\u0105 do takiej klasyfikacji sankcj\u0105 prawn\u0105. Precedens\u00f3w nie brak (dla przyk\u0142adu: w stanie Teksas pewna kobieta zosta\u0142a niedawno oskar\u017cona o morderstwo po tym, jak sama dokona\u0142a aborcji w\u0142asnego dziecka), zatem szanse na to s\u0105 bardzo powa\u017cne. Na poziomie stanowym projekt takiej ustawy dyskutowali ju\u017c w zesz\u0142\u0105 \u015brod\u0119 Republikanie wchodz\u0105cy w sk\u0142ad Izby Reprezentant\u00f3w stanu Louisiana; ich propozycja proponuje uznanie aborcji za zab\u00f3jstwo, co sprawi\u0142oby, \u017ce prokuratorzy b\u0119d\u0105 mogli stawia\u0107 osobom w ni\u0105 uwik\u0142anym stosowne zarzuty kryminalne.<\/p>\r\n<p>Je\u017celi zakazuje si\u0119 aborcji \u2013 nale\u017cy te\u017c zakaza\u0107 nawo\u0142ywania i nak\u0142aniania do niej \u2013 dok\u0142adnie tak samo, jak nie wolno (pod sankcj\u0105 karn\u0105) nak\u0142ania\u0107 do morderstwa. Mam nadziej\u0119, \u017ce poszczeg\u00f3lne stany zechc\u0105 pochyli\u0107 si\u0119 nad tym zagadnieniem.<\/p>\r\n<p>Orzeczenie S\u0105du Najwy\u017cszego USA to wspania\u0142a wiadomo\u015b\u0107, decyzja o charakterze prze\u0142omowym. Niestety, zapewne nie zabraknie r\u00f3wnie\u017c i problem\u00f3w oraz zada\u0144 do wykonania. Aktywi\u015bci wszelkiej ma\u015bci grup feministycznych, anarchistycznych, \u015brodowisk LGBTxyz i innych tym podobnych zapewne nie omieszkaj\u0105 protestowa\u0107 i wszczyna\u0107 zamieszek gdzie tylko si\u0119 da (przyk\u0142ad skali, na jak\u0105 ich sta\u0107, mieli\u015bmy ju\u017c kilka lat temu).<\/p>\r\n<p>Wydaje si\u0119, \u017ce prawny zakaz aborcji musi wywo\u0142a\u0107 akcj\u0119 informacyjn\u0105 \u2013 pokaza\u0107, \u017ce aborcja to nie jedyna opcja, co wi\u0119cej \u2013 \u017ce jest to opcja najgorsza. Kobiety, kt\u00f3re nak\u0142aniano do przerwania ci\u0105\u017cy, powinny otrzyma\u0107 pomoc zar\u00f3wno w zakresie materialnym, jak i organizacyjnym (gdzie urodzi\u0107, dlaczego warto urodzi\u0107, a tak\u017ce \u2013 jak odda\u0107 dziecko do adopcji). O\u015brodki adopcyjne musz\u0105 przej\u015b\u0107 gruntown\u0105 reform\u0119 strukturaln\u0105 i przygotowa\u0107 si\u0119 na wi\u0119kszy nap\u0142yw dzieci, kt\u00f3rym trzeba przecie\u017c zapewni\u0107 opiek\u0119, a tak\u017ce zach\u0119ci\u0107 potencjalnych rodzic\u00f3w do korzystania z mo\u017cliwo\u015bci przysposobienia potomstwa, kt\u00f3r\u0105 takie o\u015brodki oferuj\u0105. To zadania wa\u017cne, a chrze\u015bcijanie musz\u0105 tu spe\u0142ni\u0107 rol\u0119 pierwszoplanow\u0105.<\/p>\r\n<p>Narz\u0119dzia prawne, kt\u00f3rym w\u0142a\u015bnie otwarto drog\u0119, pozostan\u0105 os\u0142abione je\u017celi nie b\u0119dzie im towarzyszy\u0107 dynamiczna, dobrze zorganizowana i szeroko zakrojona akcja spo\u0142eczna. To szansa na realn\u0105 kontrofensyw\u0119, kt\u00f3rej zmarnowa\u0107 nie wolno.<\/p>\r\n<p>W moim w\u0142asnym odczuciu nie mniej wa\u017cnym elementem ca\u0142ej historii jest to, \u017ce uznanie prawa do aborcji za niezgodne z konstytucj\u0105 i jej zakaz to mocne uderzenie w budowan\u0105 od lat i misternie wplatan\u0105 w ameryka\u0144sk\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107 kultur\u0119 nihilizmu, grzechu i \u015bmierci. Ludzie m\u0142odzi karmieni s\u0105 propagand\u0105 wygodnego \u017cycia, kt\u00f3rego nic nie mo\u017ce im zak\u0142\u00f3ci\u0107, a tak\u017ce prawa do niczym nie ograniczanego wyboru \u2013 nawet, je\u017celi wyb\u00f3r polega na zab\u00f3jstwie dziecka. Dla \u015brodowisk lewicowych jest to teraz postulat wychowawczy o znaczeniu fundamentalnym, gdy\u017c stanowi najwa\u017cniejszy, najbardziej skuteczny pretekst do wydzierania z umys\u0142\u00f3w ludzi m\u0142odych wszelkich tradycyjnych norm i modeli zachowania.<\/p>\r\n<p>Jak\u017ce symboliczny jest w tym kontek\u015bcie tekst pewnej ameryka\u0144skiej dziennikarki z kr\u0119g\u00f3w feministycznych (nazwiska i tytu\u0142u gazety nie wymieniam celowo \u2013 nie chc\u0119 bowiem robi\u0107 temu plugastwu reklamy), napisany w charakterze komentarza do stanowi\u0105cego przedmiot niniejszych rozwa\u017ca\u0144 orzeczenia S\u0105du Najwy\u017cszego USA. Czytam tu, \u017ce sednem problemu, \u017ar\u00f3d\u0142em najwi\u0119kszego smutku, kt\u00f3ry ca\u0142a rzecz wywo\u0142uje, jest to, co utracono, co mog\u0142o si\u0119 wydarzy\u0107, a nie b\u0119dzie mia\u0142o miejsca: \u201eksi\u0105\u017cki, kt\u00f3re nie zostan\u0105 napisane, podr\u00f3\u017ce, kt\u00f3re nie zostan\u0105 odbyte, nadzieje, do kt\u00f3rych spe\u0142nienia nikt nie b\u0119dzie d\u0105\u017cy\u0142, \u017carty, kt\u00f3rych nikt nie opowie, przyjaciele, kt\u00f3rzy nigdy si\u0119 nie spotkaj\u0105 \u2013 bo ludzie, kt\u00f3rzy mogli wie\u015b\u0107 \u017cycie pe\u0142ne i r\u00f3\u017cnorodne, na kt\u00f3re pozwoli\u0142a by aborcja, b\u0119d\u0105 teraz zmuszeni do prowadzenia \u017cycia zupe\u0142nie innego, \u017cycia gorszego z tego powodu, \u017ce nie zosta\u0142o ono wybrane\u201d. I tak dalej. Ostatnie zdanie to pytanie o to, jak wsp\u00f3\u0142czu\u0107 i jak wsp\u00f3\u0142miernie do szkody, kt\u00f3r\u0105 wyrz\u0105dzono, rozpacza\u0107 nad tragedi\u0105 kobiet, kt\u00f3rym odm\u00f3wiono aborcji\u2026<\/p>\r\n<p>Tekst ten, jakkolwiek przyt\u0142aczaj\u0105cy, jest bardzo wa\u017cny. Jasno pokazuje prawdziwe intencje, kryj\u0105ce si\u0119 pod has\u0142ami dba\u0142o\u015bci o tzw. zdrowie kobiet (czy te\u017c jak oni to nazywaj\u0105 \u2013 zdrowie reprodukcyjne). Dziecko jest tylko przeszkod\u0105 w realizacji egoistycznego pragnienia wygody i robienia wszystkiego, co si\u0119 chce, bez \u017cadnych konsekwencji. W rozumieniu autorki w\/w fragmentu dziecko \u2013 to co\u015b w rodzaju choroby, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna wyleczy\u0107 aborcj\u0105, by potem dalej cieszy\u0107 si\u0119 \u017cyciem.<\/p>\r\n<p>Tymczasem og\u0142oszony w\u0142a\u015bnie wyrok w sprawie Roe v Wade przypomina, \u017ce dziecko jest osob\u0105, nie za\u015b problemem, kt\u00f3ry \u0142atwo mo\u017cna usun\u0105\u0107. Wi\u0119cej: jest osob\u0105 chronion\u0105 prawem, za kt\u00f3rej zab\u00f3jstwo w niekt\u00f3rych stanach grozi sankcja karna r\u00f3wna morderstwu. Je\u017celi zatem dziecko nienarodzone jest pe\u0142noprawn\u0105 istot\u0105 ludzk\u0105 \u2013 to mo\u017ce coraz wi\u0119cej os\u00f3b zacznie wreszcie krytycznie ocenia\u0107 propagand\u0119 \u015brodowisk proaborcyjnych i pogl\u0105d, \u017ce to tylko zlepek kom\u00f3rek? Mo\u017ce debata prawna stanie si\u0119 zarzewiem szerszej dyskusji nad normami moralnymi?<\/p>\r\n<p>Chc\u0119 wierzy\u0107, \u017ce prawa, kt\u00f3re pojawi\u0105 si\u0119 dzi\u0119ki otwarciu im drzwi przez s\u0119dzi\u00f3w S\u0105du Najwy\u017cszego Stan\u00f3w Zjednoczonych, zmieni\u0105 krajobraz spo\u0142eczny i skutecznie zablokuj\u0105 pole dzia\u0142ania znanym propagatorom aborcji i eugeniki, a tak\u017ce pozwol\u0105 na polaryzacj\u0119 stanowisk i polityczne oddzielenie ziaren od plew. Dla przyk\u0142adu: nikt ju\u017c nie powinien ani na chwil\u0119 w\u0105tpi\u0107 w bezczelne k\u0142amstwo, kt\u00f3rym jest rzekomy katolicyzm prezydenta USA, Joe Bidena (przypomn\u0119, \u017ce uzna\u0142 on orzeczenie SN w sprawie Roe v Wade za co\u015b w rodzaju tragedii narodowej). Mam te\u017c nadziej\u0119, \u017ce ci, kt\u00f3rzy dot\u0105d walczyli o zakaz aborcji, nie spoczn\u0105 na laurach, a zamiast tego podwoj\u0105 wysi\u0142ki tak, by nowe mo\u017cliwo\u015bci wykorzysta\u0107 w pe\u0142ni.<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<h4>Norma McCovey jako symbol<\/h4>\r\n<p>Sprawa Roe v Wade jest wa\u017cnym precedensem w prawie Stan\u00f3w Zjednoczonych i symbolem jednej z najbardziej donios\u0142ych debat prawnych ostatnich dziesi\u0119cioleci. Niestety ma\u0142o kto wie, \u017ce sama sprawczyni ca\u0142ego zamieszania, Norma McCorvey, stanowi symbol nie mniej istotny, kt\u00f3ry w czekaj\u0105cej dzi\u015b obro\u0144c\u00f3w \u017cycia bitwie mo\u017ce nape\u0142ni\u0107 nadziej\u0105 i pewno\u015bci\u0105, \u017ce B\u00f3g mo\u017ce wszystko.<\/p>\r\n<p>Ot\u00f3\u017c w roku 1994 McCorvey, osoba dosy\u0107 mocno do\u015bwiadczona przez trudne warunki materialne i z\u0142\u0105 sytuacj\u0119 rodzinn\u0105, zaanga\u017cowana aktywistka, przez lata walcz\u0105ca o prawo do aborcji, wyda\u0142a swoj\u0105 autobiografi\u0119, zatytu\u0142owan\u0105 <em>Iam Roe<\/em>. W czasie jednego ze spotka\u0144 promocyjnych pozna\u0142a niejakiego Filipa Benhama, pastora, a r\u00f3wnocze\u015bnie dyrektora anty-aborcyjnej organizacji o nazwie Operation Rescue. Pod jego wp\u0142ywem nawr\u00f3ci\u0142a si\u0119 i dnia 8 sierpnia 1995 zosta\u0142a ochrzczona w ko\u015bciele ewangelicko-reformowanym. Dwa dni p\u00f3\u017aniej publicznie og\u0142osi\u0142a, \u017ce odchodzi z kliniki aborcyjnej, w kt\u00f3rej pracowa\u0142a. Do\u0142\u0105czy\u0142a do Operation Rescue i rozpocz\u0119\u0142a kampani\u0119 na rzecz delegalizacji aborcji. Wielokrotnie wyra\u017ca\u0142a \u017cal z powodu swojej przesz\u0142o\u015bci i udzia\u0142u w sprawie Roe v Wade. Trzy lata p\u00f3\u017aniej, 17 lipca 1998, przyj\u0119\u0142a chrzest w Ko\u015bciele Katolickim; w tym samym roku opublikowano jej drug\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 pt. <em>Won by Love<\/em>, w kt\u00f3rej autorka opisuje histori\u0119 swojego nawr\u00f3cenia.<\/p>\r\n<p>Jakby tego by\u0142o ma\u0142o, Norma McCorvey podj\u0119\u0142a potem dzia\u0142ania prawne, maj\u0105ce na celu obalenie orzeczenia w sprawie Roe v Wade (mia\u0142o to miejsce w roku 2004, niestety rok p\u00f3\u017aniej S\u0105d Najwy\u017cszy odrzuci\u0142 jej apelacj\u0119). Do ko\u0144ca pozosta\u0142a katoliczk\u0105 i walczy\u0142a o prawo dzieci nienarodzonych do \u017cycia. Zmar\u0142a w roku 2017.<\/p>\r\n<p><strong><em>Mariusz Matuszewski<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Wiadomo\u015b\u0107, jaka dotar\u0142a do nas z USA, z pewno\u015bci\u0105 cieszy. Cieszy z dw\u00f3ch powod\u00f3w: po pierwsze dlatego, \u017ce z\u0142e prawo, pozwalaj\u0105ce zabija\u0107 dzieci, zosta\u0142o cz\u0119\u015bciowo zniesione, a jego odg\u00f3rne narzucanie nie wchodzi ju\u017c w gr\u0119. Po drugie \u2013 mo\u017cemy domniemywa\u0107, \u017ce decyzja S\u0105du Najwy\u017cszego USA uratowa\u0142a w\u0142a\u015bnie miliony istnie\u0144. O co jednak chodzi w sprawie [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[13,9],"tags":[94,390,221],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/134871"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=134871"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/134871\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":134872,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/134871\/revisions\/134872"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=134871"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=134871"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=134871"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}