{"id":134394,"date":"2022-06-03T09:42:43","date_gmt":"2022-06-03T13:42:43","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=134394"},"modified":"2022-06-03T09:42:43","modified_gmt":"2022-06-03T13:42:43","slug":"sladami-obrzydliwie-bogatych-alex-diggins","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=134394","title":{"rendered":"\u015aladami obrzydliwie bogatych – Alex Diggins<\/em>"},"content":{"rendered":"

Ile pieni\u0119dzy, to za du\u017co pieni\u0119dzy? W 2016 r. 54-letnia by\u0142a modelka rozwiod\u0142a si\u0119 ze swoim  saudyjskim m\u0119\u017cem – miliarderem. Dokumenty s\u0105dowe ujawni\u0142y jej bij\u0105cy po oczach styl \u017cycia: bud\u017cet na podr\u00f3\u017ce w wysoko\u015bci 2,1 mln funt\u00f3w rocznie, 1,02 mln funt\u00f3w na ubrania i bi\u017cuteri\u0119 oraz \u015brodki wystarczaj\u0105ce na 52 pary nowych but\u00f3w. Za\u017c\u0105da\u0142a ugody w wysoko\u015bci ponad 500 milion\u00f3w funt\u00f3w. S\u0119dzia przyzna\u0142 jej 53 miliony funt\u00f3w.<\/p>\r\n

Przyk\u0142ad ten jest jednym z wielu opisanych w ksi\u0105\u017cce Caroline Knowles, „Powa\u017cne pieni\u0105dze”. Jest to zaskakuj\u0105ce studium na temat stylu \u017cycia ludzi bardzo bogatych. Knowles, socjolog, przemierza Londyn niczym wsp\u00f3\u0142czesny Charles Booth, by zbada\u0107 \u015blady, jakie bogactwo pozostawi\u0142o w mie\u015bcie i jego okolicach. Jej zdaniem, ten spacer „ods\u0142ania polityk\u0119, niczym nieusuwalny element krajobrazu”.<\/p>\r\n

Zaczyna w City – sercu londy\u0144skiej machiny do robienia pieni\u0119dzy – i przesuwa si\u0119 na zewn\u0105trz, przez dzielnice Belgravia, Mayfair i Kensington, a\u017c po plutokratyczne bastiony, takie jak Richmond i Virginia Water w Surrey. Po drodze spotyka osoby znajduj\u0105ce si\u0119 na orbicie ultra-bogatych – od portiera w hotelu Dorchester po kierownika ochrony, kt\u00f3ry zarabia 300 000 funt\u00f3w rocznie – ale rzadko rozmawia z samymi bogaczami. Podobnie jak w przypadku wielu pustostan\u00f3w w Belgravii, s\u0105 oni tam nieobecni, nawet je\u015bli kszta\u0142tuj\u0105 miasto na sw\u00f3j w\u0142asny obraz.<\/p>\r\n

Knowles jest wyczulona na szczeg\u00f3\u0142y. Nocni mened\u017cerowie w najbardziej presti\u017cowych hotelach Mayfair uwa\u017cnie przygl\u0105daj\u0105 si\u0119 samotnym kobietom zamawiaj\u0105cym zielon\u0105 herbat\u0119 – ulubiony nap\u00f3j os\u00f3b \u015bwiadcz\u0105cych us\u0142ugi seksualne(w moich czasach, to si\u0119 inaczej nazywa\u0142o-przyp. t\u0142umacza), jak m\u00f3wi jej jeden z nich. Mantra „jeszcze wi\u0119cej”, w wytwornych hotelach oznacza, \u017ce personel posuwa si\u0119 do absurd\u00f3w, aby zadowoli\u0107 bogatych i spe\u0142nia\u0107 ich zachcianki. Jeden z mened\u017cer\u00f3w opowiada, \u017ce zosta\u0142 wys\u0142any po kawa\u0142ek trawnika, poniewa\u017c peki\u0144czyk go\u015bcia sra\u0142 tylko na prawdziw\u0105 traw\u0119.<\/p>\r\n

W innym miejscu, autorka analizuje mani\u0119 super-suteren. Te destrukcyjne inwestycje stanowi\u0105 zagro\u017cenie zar\u00f3wno dla sp\u00f3jno\u015bci s\u0105siedzkiej, jak i dla r\u00f3wnowagi architektonicznej miasta. Podobnie jak w przypadku mega jacht\u00f3w, istniej\u0105 r\u00f3\u017cne stopnie luksusu – i zazdro\u015bci. „Du\u017ce” sutereny maj\u0105 dwie kondygnacje, natomiast „mega” sutereny rozci\u0105gaj\u0105 si\u0119 na co najmniej trzy kondygnacje w g\u0142\u0105b ziemi.  Pomimo ich ogromnego rozmachu, nadal s\u0105 pozbawione okien i wkopane w ziemi\u0119. Wype\u0142nione s\u0105 si\u0142owniami, salami kinowymi i piwnicami na wino, cho\u0107 nadal nosz\u0105 posmak nekropoli.  Budowla\u0144cy czasami pozostawiaj\u0105 w tych miejscach  maszyny do rob\u00f3t ziemnych; w przypadku wielomilionowego projektu po prostu nie op\u0142aca si\u0119 ich wydobywa\u0107 na powierzchni\u0119. Te markery stratygraficzne b\u0119d\u0105 \u015bwiadczy\u0107 o skrajnej nier\u00f3wno\u015bci Londynu jeszcze d\u0142ugo po tym, jak ich w\u0142a\u015bciciele sobie p\u00f3jd\u0105.<\/p>\r\n

Najmocniejszy rozdzia\u0142 po\u015bwi\u0119cony jest jednak dziedzictwu Grenfell Tower. Jego zw\u0119glony szkielet, g\u00f3ruj\u0105cy niczym „cz\u0119\u015bciowo zepsuty z\u0105b” nad ulicami North Kensington, jest – jak przekonuje Knowles – niezatartym „symbolem traumy i \u015bwiadectwem”. Katastrofa z 2017 roku – najtragiczniejsza od czas\u00f3w II wojny \u015bwiatowej, w kt\u00f3rej zgin\u0119\u0142o 71 mieszka\u0144c\u00f3w – wydarzy\u0142a si\u0119 w jednej z najbardziej podzielonych ekonomicznie dzielnic Londynu. Tragedia ta by\u0142a rzadkim momentem, w kt\u00f3rym „r\u00f3wnoleg\u0142e linie tramwajowe bogatych i biednych (…) chwilowo si\u0119 skrzy\u017cowa\u0142y”. Niekt\u00f3rzy mieszka\u0144cy Kensington podchodz\u0105 bardzo emocjonalnie do tej „mieszanki”, maj\u0105c na my\u015bli oczywiste nier\u00f3wno\u015bci, wytyczone wzd\u0142u\u017c podzia\u0142\u00f3w rasowych: „Bieda i rasizm staj\u0105 si\u0119 g\u0142ownymi zasobami tej dzielnicy”. W cieniu Grenfell trudno zaprzeczy\u0107 temu, \u017ce nadmierne bogactwo deformuje miasto, niszczy wsp\u00f3lnot\u0119 i ogranicza odpowiedzialno\u015b\u0107.<\/p>\r\n

Jej relacja jest jednak frustruj\u0105ca. W ksi\u0105\u017cce brak jest g\u0142osu ludzi bardzo bogatych – wydaje si\u0119 to by\u0107 przeoczeniem z jej strony. Badaj\u0105c ich \u017cycie i odwiedzaj\u0105c ich siedziby, Knowles przypomina archeologa lub przewodnika na safari. Bogaci jawi\u0105 si\u0119 tutaj jako dawno wymar\u0142a cywilizacja, egzotyczny gatunek. Sk\u0142onno\u015b\u0107 do nadawania rozm\u00f3wcom pseudonim\u00f3w jest sprytnym akcentem, ale szkodzi  argumentacji – obserwacje rozmywaj\u0105 si\u0119 w uog\u00f3lnieniach, a anonimowo\u015b\u0107 st\u0119pia te spostrze\u017cenia.<\/p>\r\n

W istocie, w niekt\u00f3rych miejscach jej ksi\u0105\u017cka ma swoje s\u0142abe momenty, zw\u0142aszcza w dyskusji na temat miejsca kobiet w tym \u015bwiecie. Najwy\u017csze sfery bogactwa s\u0105 bez w\u0105tpienia m\u0119skie: „Tylko 11% \u015bwiatowych miliarder\u00f3w i tylko 10% milioner\u00f3w to kobiety”. Mimo \u017ce pozna\u0142a kilka kobiet z tych 10%, wci\u0105\u017c kusi j\u0105 stwierdzenie w rodzaju „to tak, jakby ostatnie dekady dzia\u0142a\u0144 feministycznych zupe\u0142nie omin\u0119\u0142y te \u015brodowiska”. Czy\u017cby patriarchat uwiera\u0142  szczeg\u00f3lnie mocno, je\u015bli korzysta si\u0119 z banku Coutts? Czy \u017cycie zamo\u017cnych kobiet jest w jaki\u015b wyj\u0105tkowy spos\u00f3b obci\u0105\u017cone mizogini\u0105? Nie jestem w stanie tego stwierdzi\u0107. Ale nie jestem te\u017c pewny, czy wie to Knowles.<\/p>\r\n

Niefortunne jest te\u017c jej wyczucie czasu. „Powa\u017cne pieni\u0105dze” ko\u0144cz\u0105 si\u0119 tematem pandemii Covid, spekuluj\u0105c, w jaki spos\u00f3b zmieni ona kszta\u0142t miast. Wojna na Ukrainie wymusi\u0142a jednak bardziej nagl\u0105ce – i celne – rozwa\u017cania na temat tajemniczego, zagranicznego bogactwa. Spotkania Knowles z rosyjskimi emigrantami s\u0105 pe\u0142ne entuzjazmu, unikaj\u0105 komuna\u0142\u00f3w o Nowiczoku i Jimmy’m Choo. Spotyka si\u0119 z finansist\u0105, kt\u00f3ry m\u00f3wi jej, \u017ce t\u0119skni za niedostatkami \u017cycia w dawnym ZSRR, nawet gdy wyciera w\u0142osy do sucha, \u015bwie\u017co po treningu w si\u0142owni swojego wartego 10 milion\u00f3w funt\u00f3w mieszkania w Kensington.<\/p>\r\n

 Inny ekstrawagancki filantrop, kt\u00f3ry dorobi\u0142 si\u0119 maj\u0105tku w czasach, gdy po upadku Zwi\u0105zku Radzieckiego szczury zjada\u0142y szczury, m\u00f3wi, \u017ce jest zdeterminowany, aby teraz zrobi\u0107 co\u015b dobrego ze swoimi pieni\u0119dzmi – co ku jego rado\u015bci, wi\u0105\u017ce si\u0119 ze zr\u00f3wnowa\u017conym biznesem kawiorowym, w kt\u00f3rym ryby s\u0105 \u0142askotane, a nie zabijane, celem uzyskania kawioru. Takie spostrze\u017cenia nie id\u0105 w parze z  chwytliwymi nag\u0142\u00f3wkami gazet, demonizuj\u0105cymi zagraniczne bogactwo. Tworzy to wra\u017cenie, \u017ce czytelnik chcia\u0142by sp\u0119dza\u0107 wi\u0119cej czasu w towarzystwie tych niezwyk\u0142ych – i zabawnych  Rosjan.<\/p>\r\n

Bogaci, pisze Knowles, postrzegaj\u0105 biednych „troch\u0119 jak w zoo… jak patrzenie na tygrysa w rezerwacie”. W ksi\u0105\u017cce „Powa\u017cne pieni\u0105dze” r\u00f3wnie\u017c opisuje swoje pe\u0142ne zapa\u0142u, cho\u0107 nieco powierzchowne, podej\u015bcie do tego tematu. Jest to dowcipny przewodnik po ekstrawagancjach ludzi bardzo bogatych. Ale ci, kt\u00f3rzy rzeczywi\u015bcie stoj\u0105 za poz\u0142acanymi kratami, pozostaj\u0105 nieuchwytni.<\/p>\r\n

Alex Diggins<\/em><\/strong><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

T\u0142um. S\u0142awomir Soja<\/em><\/p>\r\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: The Critic (19 May, 2022) – „Walking the path of the stupidly rich”<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Ile pieni\u0119dzy, to za du\u017co pieni\u0119dzy? W 2016 r. 54-letnia by\u0142a modelka rozwiod\u0142a si\u0119 ze swoim  saudyjskim m\u0119\u017cem – miliarderem. Dokumenty s\u0105dowe ujawni\u0142y jej bij\u0105cy po oczach styl \u017cycia: bud\u017cet na podr\u00f3\u017ce w wysoko\u015bci 2,1 mln funt\u00f3w rocznie, 1,02 mln funt\u00f3w na ubrania i bi\u017cuteri\u0119 oraz \u015brodki wystarczaj\u0105ce na 52 pary nowych but\u00f3w. Za\u017c\u0105da\u0142a ugody […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[13,9],"tags":[52,220],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/134394"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=134394"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/134394\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":134395,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/134394\/revisions\/134395"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=134394"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=134394"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=134394"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}