{"id":132230,"date":"2022-03-15T16:18:38","date_gmt":"2022-03-15T20:18:38","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=132230"},"modified":"2022-03-15T16:18:38","modified_gmt":"2022-03-15T20:18:38","slug":"atomowa-apokalipsa-byla-tuz-tuz-prof-pawel-soroka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=132230","title":{"rendered":"Atomowa apokalipsa by\u0142a tu\u017c, tu\u017c\u2026 – Prof. Pawe\u0142 Soroka<\/em>"},"content":{"rendered":"

Po zdobyciu  w\u0142adzy na Kubie przez Fidela Castro i  ekip\u0119 lewicowych rewolucjonist\u00f3w, pa\u0144stwo to zacz\u0119\u0142o zacie\u015bnia\u0107 stosunki polityczne i gospodarcze ze Zwi\u0105zkiem Radzieckim. Przejawem tego by\u0142y rosn\u0105ce dostawy  radzieckich  towar\u00f3w i r\u00f3\u017cnego rodzaju sprz\u0119tu, w tym wojskowego,  do tego kraju. <\/strong><\/p>\r\n

Wszystko zacz\u0119\u0142o si\u0119 24 maja 1962 roku, kiedy to Zwi\u0105zek Radziecki  rozpocz\u0105\u0142 tajn\u0105 operacj\u0119 pt. \u201eAnadyr\u201d, w ramach kt\u00f3rej  drog\u0105 morsk\u0105 w \u0142adowniach statk\u00f3w handlowych i umieszczonych w nich specjalnych pojemnikach transportowano na Kub\u0119 m.in.  rakiety balistyczne \u015bredniego zasi\u0119gu R-12,  dwusilnikowe bombowce I\u0142-28 [1] i my\u015bliwce Mig-21, a tak\u017ce inne rodzaje  pocisk\u00f3w rakietowych \u2013 taktycznych \u201e\u0141una\u201d,  przeciwokr\u0119towych \u201eSopka\u201d  i przeciwlotniczych S-75 \u201eD\u017awina\u201d, a ponadto kontyngent z\u0142o\u017cony z 40 tysi\u0119cy  \u017co\u0142nierzy radzieckich. Ostatecznie na Kub\u0119 uda\u0142o si\u0119 Rosjanom  przetransportowa\u0107 36 rakiet R-12 ( w kodzie NATO SS-4) o zasi\u0119gu do 2000 km i zbudowa\u0107 dla nich 24 wyrzutnie<\/strong>, a ponadto zaawansowa\u0107  budow\u0119  14 wyrzutni dla 24 rakiet R-14 (w kodzie NATO SS-5) o jeszcze wi\u0119kszym zasi\u0119gu 4500 km, pozwalaj\u0105cym trafi\u0107 cele w ca\u0142ych Stanach Zjednoczonych, kt\u00f3rych  nie zd\u0105\u017cyli jednak dostarczy\u0107 na wysp\u0119 pod rozpocz\u0119ciu jej blokady [2]. Nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, i\u017c g\u0142owice j\u0105drowe dla rakiet R-12 mia\u0142y moc 1 megatony;  by\u0142a ona  r\u00f3wna mocy 70 bomb zrzuconych na Hiroszim\u0119.<\/p>\r\n

Operacja skrytego ich przetransportowania  na Kub\u0119  trwa\u0142a 4 miesi\u0105ce: w lipcu, sierpniu, wrze\u015bniu i pa\u017adzierniku 1962 roku<\/strong>. 15 wrze\u015bnia statek \u201ePo\u0142tawa\u201d \u2013 frachtowiec wyposa\u017cony w obszerne luki, dostarczy\u0142 na Kub\u0119 pierwsza parti\u0119 rakiet balistycznych \u015bredniego zasi\u0119gu R-12 [3]. Nieco p\u00f3\u017aniej,  4 pa\u017adziernika  na pok\u0142adzie frachtowca \u201eIndygirka\u201d na Kub\u0119 przyby\u0142 pierwszy transport kilkudziesi\u0119ciu g\u0142owic atomowych dla radzieckich rakiet [4]. Przyj\u0119cie radzieckich transport\u00f3w  w portach kuba\u0144skich odbywa\u0142o si\u0119 w tajemnicy, \u201eokoliczni mieszka\u0144cy zostali ewakuowani. Do roz\u0142adowywanych statk\u00f3w nie dopuszczano nikogo z Kuba\u0144czyk\u00f3w. Wy\u0142adunek odbywa\u0142 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie nocy, a pracuj\u0105cy przy tym \u017co\u0142nierze ubrani byli w cywilne sportowe ubrania\u201d [5]. Ko\u0144cowa faza procesu instalowania  rakiet na wyrzutniach i doprowadzenia ich  do stanu bliskiego gotowo\u015bci bojowej realizowana by\u0142a w I po\u0142owie pa\u017adziernika 1962 roku. W tym okresie, po  zmontowaniu, do u\u017cycia gotowe tak\u017ce by\u0142y zdolne do przenoszenia bomb atomowych bombowce I\u0142-28,  w cz\u0119\u015bciach  przewiezione statkami na Kub\u0119.<\/p>\r\n

Dopiero 14 pa\u017adziernika 1962 roku  ameryka\u0144skie samoloty szpiegowskie U-2 w pobli\u017cu  miejscowo\u015bci San Cristobal sfotografowa\u0142y zamaskowane w lesie  fragmenty wyrzutni i sylwetki  rakiet<\/strong>. Ich zdj\u0119cia, kt\u00f3re przesz\u0142y do historii,  by\u0142y jednak ma\u0142o czytelne i tylko wysokiej klasy specjali\u015bci byli w stanie rozpozna\u0107, co jest na nich widoczne. Pomocne w tym okaza\u0142y si\u0119 zdj\u0119cia radzieckich rakiet przekazane wcze\u015bniej brytyjskiemu wywiadowi zagranicznemu przez pozyskanego przez ten wywiad p\u0142k GRU Olega Pie\u0144kowskiego <\/strong>[6]. 16 pa\u017adziernika 1962 roku prezydent USA J. F. Kennedy zosta\u0142 poinformowany, \u017ce zdj\u0119cia ukazuj\u0105 radziecka baz\u0119 rakietow\u0105 znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 zaawansowanym stadium budowy. Dzie\u0144 ten uwa\u017cany jest przez historyk\u00f3w za pocz\u0105tek  kryzysu, kt\u00f3ry trwa\u0142 trzyna\u015bcie dni.<\/p>\r\n

Na zaistnia\u0142\u0105 sytuacj\u0119 trzeba by\u0142o szybko reagowa\u0107. W tym celu dzie\u0144 po wykryciu radzieckich instalacji wojskowych na Kubie J.F. Kennedy powo\u0142a\u0142  Komitet Wykonawczy przy  Radzie Bezpiecze\u0144stwa Narodowego (EXCOMM), spe\u0142niaj\u0105cy funkcj\u0119 sztabu kryzysowego, kt\u00f3rego celem by\u0142o wypracowanie sposob\u00f3w  reagowania w odpowiedzi na ni\u0105. Jego cz\u0142onkowie formu\u0142owali opinie i sugestie, z kt\u00f3rych Prezydent czerpa\u0142, podejmuj\u0105c decyzje i wyznaczaj\u0105c kierunek dzia\u0142a\u0144 [7].  W jego sk\u0142ad weszli obok prezydenta m.in. szef CIA John Mc Cone<\/strong>, wiceprezydent Lyndon Johnson<\/strong>, sekretarz stanu Dean Rusk,<\/strong> sekretarz obrony Robert McNamara<\/strong>, przewodnicz\u0105cy Kolegium Po\u0142\u0105czonych Szef\u00f3w Sztabu gen. Maxwell Taylor<\/strong>, a tak\u017ce  Robert Kennedy<\/strong> \u2013 prokurator generalny i zarazem m\u0142odszy brat prezydenta, Theodore Sorensen<\/strong> [8]. Stopniowo ros\u0142o napi\u0119cie \u2013 Amerykanie  podejrzewali nawet, \u017ce ZSRR szykuje si\u0119 do niespodziewanego ataku na Stany Zjednoczone.<\/p>\r\n

18  pa\u017adziernika 1962 r. do Waszyngtonu przyby\u0142 minister spraw zagranicznych ZSRR Andrzej Gromyko<\/strong> przyby\u0142 do Waszyngtonu. W trakcie  rozmowy z prezydentem Johnem F. Kennedym zapewni\u0142 on, \u017ce: \u201eDostawy radzieckiego sprz\u0119tu dla Kuby obejmuj\u0105 jedynie maszyny rolnicze i budowlane; armia kuba\u0144ska otrzymuje uzbrojenie nie nadaj\u0105ce si\u0119 do cel\u00f3w ofensywnych i s\u0142u\u017c\u0105ce wy\u0142\u0105cznie obronie\u201d [9]. Wiadomo jednak, i\u017c dzi\u0119ki zdj\u0119ciom wykonanym  przez samoloty U-2 Prezydent USA mia\u0142 ju\u017c wtedy  informacje, \u017ce na Kubie odbywa si\u0119 monta\u017c rakiet \u015bredniego zasi\u0119gu zdolnych do  przenoszenia g\u0142owic nuklearnych, a tak\u017ce pocisk\u00f3w kr\u00f3tkiego zasi\u0119gu i bombowc\u00f3w I\u0142-28, kt\u00f3re r\u00f3wnie\u017c mog\u0142y przenosi\u0107 g\u0142owice atomowe.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

\"\"<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Umieszczenie rakiet  i bombowc\u00f3w z \u0142adunkami j\u0105drowymi na Kubie po\u0142o\u017conej  zaledwie 90 mil od ameryka\u0144skich wybrze\u017cy z jednej strony by\u0142o odpowiedzi\u0105 ZSRR na rozlokowanie ameryka\u0144skich rakiet \u015bredniego zasi\u0119gu Jupiter  w p\u00f3\u0142nocnej Turcji na granicy ze Zwi\u0105zkiem Radzieckim, a z drugiej \u2013 ZSRR chodzi\u0142o o przywr\u00f3cenie r\u00f3wnowagi si\u0142, poniewa\u017c Stany Zjednoczone dysponowa\u0142y w\u00f3wczas wyra\u017an\u0105 przewag\u0105 nad nim, je\u015bli chodzi o bronie strategiczne, zw\u0142aszcza  rakiety mi\u0119dzykontynentalne. Rosjanie byli w stanie  zaatakowa\u0107 wtedy USA  g\u0142\u00f3wnie  za pomoc\u0105 rakiet z g\u0142owicami j\u0105drowymi  rozmieszczonych na okr\u0119tach podwodnych.<\/strong> Warto doda\u0107, i\u017c zasi\u0119g ameryka\u0144skich rakiet \u201eJupiter\u201d stacjonuj\u0105cych w Turcji obejmowa\u0142 zachodni\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Zwi\u0105zku Radzieckiego w\u0142\u0105cznie z Moskw\u0105 i Leningradem.<\/p>\r\n

19 pa\u017adziernika 1962 r. dosz\u0142o do spotkania Prezydenta USA z genera\u0142ami z Po\u0142\u0105czonego Kolegium Szef\u00f3w Sztab\u00f3w, w trakcie kt\u00f3rego  naciskali oni na prezydenta, aby rozpocz\u0105\u0107 bombardowanie radzieckich baz na Kubie. Szczeg\u00f3lnie mocno naciska\u0142 na Kennedye\u2019go gen. Curtis LeMay<\/strong> \u2013 szef sztabu Si\u0142 Powietrznych Stan\u00f3w Zjednoczonych, maj\u0105cy opinie \u201ejastrz\u0119bia\u201d. M\u0142ody Prezydent nie uleg\u0142 jednak tym sugestiom, poniewa\u017c pami\u0119ta\u0142, i\u017c genera\u0142owie nak\u0142onili go rok wcze\u015bniej do \u017ale przygotowanej, nieudanej inwazji kuba\u0144skich emigrant\u00f3w w Zatoce \u015awi\u0144 [10].<\/p>\r\n

22 pa\u017adziernika Prezydent USA wyg\u0142osi\u0142 przem\u00f3wienie transmitowane przez telewizje i rozg\u0142o\u015bnie radiowe, kt\u00f3re dalej tu zamieszczamy,  w kt\u00f3rym po raz pierwszy  poinformowa\u0142 spo\u0142ecze\u0144stwo ameryka\u0144skie o zainstalowaniu radzieckich  rakiet na Kubie. Stwierdzi\u0142 w\u00f3wczas, \u017ce \u201ejakikolwiek pocisk j\u0105drowy wystrzelony z Kuby w stron\u0119 dowolnego pa\u0144stwa na zachodniej p\u00f3\u0142kuli b\u0119dzie uznany za atak ZSRR na Stany Zjednoczone\u201d.<\/p>\r\n

Cz\u0142onkowie sztabu kryzysowego \u2013 EXCOMM  rozwa\u017cali trzy warianty post\u0119powania. Pierwszy forsowany przez obecnych w nim  szefa Centralnej Agencji Wywiadowczej (CIA) Johna Mc Cone\u2019a, przewodnicz\u0105cego Kolegium Po\u0142\u0105czonych Szef\u00f3w Sztabu gen. Maxwella Taylora, Deana Achesona i Paula Nitze <\/strong>\u2013 asystenta sekretarza obrony, kt\u00f3rych zaliczy\u0107 mo\u017cna  do  \u201ejastrz\u0119bi\u201d,  przewidywa\u0142 zmasowane uderzenia lotnicze na radzieckie instalacje wojskowe na Kubie, a nast\u0119pnie dokonanie inwazji  zbrojnej na wysp\u0119, drugi \u2013 preferowany przez Prezydenta, zak\u0142ada\u0142  blokad\u0119 Kuby za pomoc\u0105 okr\u0119t\u00f3w wojennych, natomiast trzeci \u2013 podpowiadany przez doradc\u00f3w, kt\u00f3rych okre\u015bli\u0107 mo\u017cna mianem go\u0142\u0119bi \u2013  polega\u0142 na  namawianiu do unikni\u0119cia jakiejkolwiek formy u\u017cycia si\u0142y militarnej i proponowaniu przede wszystkim  nacisk\u00f3w i oddzia\u0142ywa\u0144 o charakterze dyplomatycznym. Do \u201ego\u0142\u0119bi\u201d nale\u017celi: Roswell Gilpatric, Robert Lovett, Llevellyn Thompson i Theodore Sorense<\/strong>n; ten ostatni radzi\u0142, aby Stany Zjednoczone postawi\u0142y t\u0119 spraw\u0119 na forum mi\u0119dzynarodowym w kontek\u015bcie powszechnego uk\u0142adu rozbrojeniowego [11].<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

\"\"<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Wybranie przez prezydenta USA pierwszego wariantu bez w\u0105tpienia oznacza\u0142oby rozpocz\u0119cie konfliktu zbrojnego pomi\u0119dzy Stanami Zjednoczonymi  a Zwi\u0105zkiem Radzieckim, kt\u00f3rego skutki by\u0142yby nieobliczalne, bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce obie strony dysponowa\u0142y w\u00f3wczas broni\u0105 termoj\u0105drow\u0105 w postaci bomb wodorowych i broni\u0105 j\u0105drow\u0105 w postaci bomb atomowych oraz \u015brodkami ich przenoszenia  czyli rakietami dalekiego i \u015bredniego zasi\u0119gu,  bombowcami strategicznymi i okr\u0119tami podwodnymi, przenosz\u0105cymi wystrzeliwane spod wody rakiety z g\u0142owicami atomowymi. Oba supermocarstwa sta\u0142y poza tym na czele rywalizuj\u0105cych blok\u00f3w wojskowych \u2013 NATO i Uk\u0142adu Warszawskiego, kt\u00f3rych pot\u0119\u017cne  si\u0142y wojskowe rozmieszczone by\u0142y  na przeciwko siebie w Europie i w zaistnia\u0142ej sytuacji kryzysowej  pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej skazane by\u0142y na jaki\u015b rodzaj konfrontacji.<\/p>\r\n

Prezydent John F. Kennedy, nie przerywaj\u0105c przygotowa\u0144 do ewentualnej inwazji, wybra\u0142 wariant po\u015bredni, a mianowicie zarz\u0105dzi\u0142 blokad\u0119 Kuby za pomoc\u0105 ponad 180 okr\u0119t\u00f3w wojennych, kt\u00f3re zatrzymywa\u0142y kolejne statki radzieckie dostarczaj\u0105ce sprz\u0119t wojskowy do tego pa\u0144stwa. Okre\u015blono to mianem kwarantanny. O tych dzia\u0142aniach Kennedy poinformowa\u0142 opini\u0119 publiczn\u0105 we wspomnianym or\u0119dziu \u2013 przem\u00f3wieniu w dniu 22 pa\u017adziernika<\/strong>.<\/p>\r\n

Przed jego wyg\u0142oszeniem  Kennedy spotka\u0142 si\u0119 z przyw\u00f3dcami Kongresu; wielu z jego lider\u00f3w odnios\u0142o si\u0119 bardzo krytyczne do decyzji Prezydenta o blokadzie. Ich zdaniem, nale\u017ca\u0142oby raczej podj\u0105\u0107 bardziej zdecydowane kroki \u2013 rozpocz\u0105\u0107 bombardowania lub dokona\u0107 inwazji na Kub\u0119 [12].<\/p>\r\n

Po wyg\u0142oszeniu or\u0119dzia Dow\u00f3dztwu Si\u0142 Zbrojnych USA wydany zosta\u0142 rozkaz Defcon-2 (defense condition),<\/strong> oznaczaj\u0105cy stan bardzo wysokiej gotowo\u015bci bojowej, poprzedzaj\u0105cy Defcon-1, tj. stan najwy\u017cszej gotowo\u015bci bojowej, oznaczaj\u0105cy wojn\u0119, lub uderzenie atomowe na Stany Zjednoczone. Dot\u0105d  Defcon-2 zosta\u0142 u\u017cyty tylko raz, w\u0142a\u015bnie w okresie  kryzysu kuba\u0144skiego [13]. W tej sytuacji w stan wysokiej gotowo\u015bci postawiono za\u0142ogi wyrzutni rakiet mi\u0119dzykontynentalnych i  okr\u0119t\u00f3w podwodnych wyposa\u017conych w rakiety,  za\u015b  bombowce strategiczne B-47, B-52 i B-58, wyposa\u017cone w \u0142adunki nuklearne, zacz\u0119\u0142y pe\u0142ni\u0107 ca\u0142odobowe dy\u017cury w powietrzu. Ponadto zacz\u0119to  przemieszcza\u0107 wojska ameryka\u0144skie  do stan\u00f3w po\u0142o\u017conych w s\u0105siedztwie Kuby.<\/p>\r\n

Wszystko odbywa\u0142o si\u0119 w ramach najwi\u0119kszej alarmowej mobilizacji si\u0142 zbrojnych USA od zako\u0144czenia II wojny \u015bwiatowej [14]. 23 pa\u017adziernika Dow\u00f3dztwo wojsk NATO w Pary\u017cu w specjalnym komunikacie o\u015bwiadczy\u0142o, \u017ce zdaje sobie spraw\u0119 z sytuacji, jaka si\u0119 wytworzy\u0142a w zwi\u0105zku ze spraw\u0105 Kuby i przedsi\u0119wzi\u0119\u0142o odpowiednie \u015brodki; m.in. zarz\u0105dzono stan pogotowia na wszystkich lotniskach pa\u0144stw w Europie [15].  Podobnie post\u0105pi\u0142a druga strona konfliktu. R\u00f3wnie\u017c 23 pa\u017adziernika dyrektyw\u0105 naczelnego dow\u00f3dcy Zjednoczonych Si\u0142 Zbrojnych Uk\u0142adu Warszawskiego marsza\u0142ka Andrieja Greczki, <\/strong>wprowadzono stan podwy\u017cszonej, a w cz\u0119\u015bci wojsk \u2013 pe\u0142nej gotowo\u015bci bojowej. Wyrazem  tego by\u0142o m.in. odwo\u0142anie wszystkich urlop\u00f3w  dla s\u0142u\u017c\u0105cych w armii i na czas nieokre\u015blony  zawieszenie zwolnie\u0144 z wojska [16]. Jak pisze Franciszek Pucha\u0142a<\/strong> w za\u0142\u0105czonym  w niniejszej publikacji  artykule pt. \u201eNa kraw\u0119dzi wojny\u201d, b\u0119d\u0105cym przedrukiem z miesi\u0119cznika \u201ePolska Zbrojna\u201d z dnia 6 listopada 2011 roku, 24 pa\u017adziernika 1962 roku  r\u00f3wnie\u017c w Polsce  w ca\u0142ych si\u0142ach zbrojnych wykonano czynno\u015bci niezb\u0119dne do osi\u0105gni\u0119cia pe\u0142nej gotowo\u015bci bojowej, za\u015b instytucje centralne MON zaplanowano przegrupowa\u0107 i rozwin\u0105\u0107 na zapasowych stanowiskach dowodzenia.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

\"\"<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Po zarz\u0105dzeniu blokady przez Stany Zjednoczone, kapitanowie radzieckich jednostek zd\u0105\u017caj\u0105cych na Kub\u0119 otrzymali wyra\u017ane instrukcje, \u017ceby nie podporz\u0105dkowywa\u0107 si\u0119 poleceniom i rozkazom ameryka\u0144skiej marynarki wojennej, przy czym premier N. Chruszczow stwierdzi\u0142 m.in.: \u201ePr\u00f3by zatrzymania naszych statk\u00f3w zmusz\u0105 nas do podj\u0119cia krok\u00f3w, jakie uznamy za konieczne do obrony naszych praw i adekwatnie do sytuacji. Dysponujemy wszystkim co niezb\u0119dne, aby naszych praw broni\u0107<\/strong>\u201d [17].<\/p>\r\n

Jeden z najniebezpieczniejszych moment\u00f3w zdarzy\u0142 si\u0119 w\u0142a\u015bnie 24 pa\u017adziernika[patrz KOMENTARZ – przyp. Red.<\/em>]<\/sup>, kiedy okr\u0119ty wojenne Stan\u00f3w Zjednoczonych zrzuci\u0142y do wody kilkadziesi\u0105t niewielkich bomb g\u0142\u0119binowych maj\u0105cych sygnalizowa\u0107 d\u017awi\u0119kiem nakaz wynurzenia i identyfikacji. Chodzi\u0142o o to, aby zmusi\u0107  do wynurzenia 4  radzieckie okr\u0119ty  podwodne o klasycznym nap\u0119dzie klasy \u201eFoxstrot\u201d uzbrojone \u2013 opr\u00f3cz torped konwencjonalnych \u2013 w torped\u0119 z g\u0142owic\u0105 atomow\u0105, kt\u00f3re  eskortuj\u0105c statki handlowe p\u0142yn\u0105ce w kierunku Kuby, d\u0142ugo nie wykryte przedosta\u0142y si\u0119 w pobli\u017ce Kuby. Ameryka\u0144scy wojskowi tym faktem byli ca\u0142kowicie zaskoczeni! Tego samego dnia 18 statk\u00f3w radzieckich p\u0142yn\u0105cych na Atlantyku zmieni\u0142o kurs, w tym jeden po rewizji ameryka\u0144skiej [18].<\/strong><\/p>\r\n

Gdy atomowy kryzys narasta\u0142, Stany Zjednoczone, by unikn\u0105\u0107 najgorszego,  zwr\u00f3ci\u0142y si\u0119 o mediacj\u0119 do Sekretarza Generalnego Organizacji Narod\u00f3w Zjednoczonych U Thanta. Po og\u0142oszeniu blokady Kuby przez USA w dniu 24 pa\u017adziernika 1962 roku zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 on do pozostaj\u0105cych w konflikcie stron z apelem, w kt\u00f3rym zasugerowa\u0142 Zwi\u0105zkowi Radzieckiemu wstrzymanie dalszych dostaw broni na Kub\u0119, a Stanom Zjednoczonym zako\u0144czenie blokady, po czym obie strony mia\u0142y przyst\u0105pi\u0107 do negocjacji. U Thant zaproponowa\u0142 ponadto, aby p\u0142yn\u0105ce na Kub\u0119 statki zatrzymywa\u0142y si\u0119  w odleg\u0142o\u015bci 800 mil od wyspy i podda\u0142y si\u0119 przeszukiwaniu [19]. Cho\u0107 Amerykanie nie byli  usatysfakcjonowani t\u0105 propozycj\u0105, to jednak jej nie odrzucili, natomiast przyw\u00f3dca ZSRR N.  Chruszczow 25 pa\u017adziernika w reakcji na apel U\u2019Thanta stwierdzi\u0142, \u017ce Zwi\u0105zek Radziecki  jest gotowy na 2 tygodnie przerwa\u0107  dostaw broni na Kub\u0119 pod warunkiem, \u017ce  strona ameryka\u0144ska przerwie blokad\u0119 Kuby [20].<\/p>\r\n

25 pa\u017adziernika 1962 r. z radiowym or\u0119dziem do ludzko\u015bci wyst\u0105pi\u0142 papie\u017c Jan XXIII.<\/strong> Wypowiedzia\u0142 w\u00f3wczas  pami\u0119tne s\u0142owa: \u201eB\u0142agam wszystkich rz\u0105dz\u0105cych, aby nie byli g\u0142usi na wo\u0142anie ludzko\u015bci o pok\u00f3j i podj\u0119li negocjacje\u201d [21]. Stworzy\u0142o to klimat do poufnych negocjacji. Warto doda\u0107, \u017ce w\u0142a\u015bnie pod wp\u0142ywem kryzysu kuba\u0144skiego nieco p\u00f3\u017aniej  papie\u017c Jan XXIII napisa\u0142 s\u0142ynn\u0105  encyklik\u0105 \u201ePacem in terris<\/em><\/strong>\u201d (O pok\u00f3j na \u015bwiecie).<\/p>\r\n

W pi\u0105tek 26 pa\u017adziernika pi\u0119\u0107 z sze\u015bciu dywizjon\u00f3w radzieckich rakiet \u015bredniego zasi\u0119gu R-12 uzyska\u0142o na Kubie pe\u0142n\u0105 gotowo\u015b\u0107 bojow\u0105, a na ich stanowiska dostarczono g\u0142owice j\u0105drowe.<\/strong> By\u0142y one  w stanie wystrzeli\u0107 dwadzie\u015bcia  pocisk\u00f3w z tymi g\u0142owicami   na ameryka\u0144skie miasta i bazy wojskowe [22].<\/p>\r\n

Narastaj\u0105cy kryzys na bie\u017c\u0105co relacjonowany by\u0142 na ca\u0142ym \u015bwiecie przez \u00f3wczesne media. Mimo, \u017ce w\u00f3wczas nie mia\u0142y one takich mo\u017cliwo\u015bci oddzia\u0142ywania jak dzisiaj, to jednak w spo\u0142ecze\u0144stwach wi\u0119kszo\u015bci pa\u0144stw stopniowo narasta\u0142 niepok\u00f3j o losy \u015bwiata. Nigdy przedtem w okresie po II wojnie \u015bwiatowej nie by\u0142o takiego napi\u0119cia i niepewno\u015bci. W Nowym Jorku przeprowadzano pr\u00f3bne alarmy przeciwlotnicze, a kobiety i dzieci by\u0142y wysy\u0142ane na wie\u015b. W USA  w przydomowych ogr\u00f3dkach zacz\u0119to budowa\u0107 schrony przeciwatomowe, za\u015b  Amerykanie masowo zacz\u0119li wykupywa\u0107 bro\u0144, artyku\u0142y spo\u017cywcze, w tym  wielkie ilo\u015bci proszku do prania, kt\u00f3ry uwa\u017cano za skuteczny \u015brodek w likwidowaniu ska\u017cenia radioaktywnego. Jedna z sieci handlowych oferowa\u0142a list\u0119 rzeczy niezb\u0119dnych w bunkrze [23]. Niekt\u00f3rzy po\u015bpiesznie opuszczali Floryd\u0119 i udawali si\u0119 na p\u00f3\u0142noc. W 1962 roku mia\u0142em 9 lat i chodzi\u0142em do trzeciej klasy szko\u0142y podstawowej. Doskonale pami\u0119tam tamt\u0105 wielce niepokoj\u0105c\u0105 atmosfer\u0119 i obawy o przysz\u0142o\u015b\u0107. Moja matka m\u00f3wi\u0142a mi. \u017ce wkr\u00f3tce mo\u017ce wybuchn\u0105\u0107 wielka wojna. R\u00f3wnie\u017c w moim mie\u015bcie Gnie\u017anie zacz\u0119to wykupywa\u0107 podstawowe artyku\u0142y spo\u017cywcze i gromadzi\u0107 ich zapasy.<\/p>\r\n

27 pa\u017adziernika mia\u0142y miejsce trzy bardzo gro\u017ane incydenty zbrojne. Zdaniem historyk\u00f3w to w\u0142a\u015bnie wtedy gro\u017aba wybuchu III wojny \u015bwiatowej by\u0142a najwi\u0119ksza.<\/strong> By\u0142a to kulminacja ca\u0142ego kryzysu. Z powodu k\u0142opot\u00f3w z \u017cyroskopem zagubi\u0142 si\u0119 poza obszarem Alaski i wlecia\u0142 w przestrze\u0144 powietrzn\u0105 ZSRR ameryka\u0144ski samolot zwiadowczy U-2, a wi\u0119c ten sam typ samolotu, kt\u00f3ry wykry\u0142 radzieckie instalacje wojskowe na Kubie. Pomimo skorygowania kursu przez pilota, poderwane w trybie alarmowym radzieckie my\u015bliwce podj\u0119\u0142y pr\u00f3b\u0119 jego przechwycenia. Na pomoc ameryka\u0144skiemu pilotowi  wystartowa\u0142a w\u00f3wczas z bazy na Alasce grupa my\u015bliwc\u00f3w przechwytuj\u0105cych F-102, uzbrojonych w rakiety klasy powietrze-powietrze z taktycznymi \u0142adunkami atomowymi, co wynika\u0142o z procedury Defcon-2. Do bitwy powietrznej na szcz\u0119\u015bcie jednak nie dosz\u0142o, poniewa\u017c radzieckie Migi przerwa\u0142y po\u015bcig na kwadrans przed zetkni\u0119ciem si\u0119 z grup\u0105 ameryka\u0144skich my\u015bliwc\u00f3w [24].<\/p>\r\n

Prof. Pawe\u0142 Soroka<\/strong><\/em><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

[Przypisy:]<\/p>\r\n

[1] Bombowce I\u0142-28 znajdowa\u0142y si\u0119 tak\u017ce na wyposa\u017ceniu polskiego lotnictwa wojskowego. Najwi\u0119cej ich znajdowa\u0142o si\u0119 na wyposa\u017ceniu 7. Brygady Lotnictwa Bombowego w Powidzu. Stacjonowa\u0142y r\u00f3wnie\u017c  w Bydgoszczy, Warszawie na Bemowie i  Modlinie, by\u0142y tak\u017ce u\u017cywane przez 19 Eskadr\u0119 Holownicz\u0105 oraz Oficersk\u0105 Szko\u0142\u0119 Lotnicz\u0105 w D\u0119blinie. Ostatnie loty na tych samolotach wykonano w 1979 roku, zob. https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/I%C5%82-28<\/p>\r\n

[2] K. Kubiak, \u201eKuba: od rewolucji do kryzysu rakietowego\u201d, Warszawa 1996, s.36.<\/p>\r\n

[3] W. Kostecki, \u201eZaczniemy wojn\u0119 w poniedzia\u0142ek\u201d, Oficyna Wydawnicza \u201eAlma press\u201d, Warszawa 1991, s. 19.<\/p>\r\n

[4] M. Dobbs, \u201eZa minut\u0119 P\u00f3\u0142noc\u201d, \u015awiat Ksi\u0105\u017cki, Warszawa 2010, s. 75.<\/p>\r\n

[5] W. Kostecki, \u201eZaczniemy wojn\u0119 w poniedzia\u0142ek\u201d, op. cit., s. 16.<\/p>\r\n

[6] Ibidem., s.36. O. Pie\u0144kowski zosta\u0142 aresztowany  i skazany na \u015bmier\u0107  przez radziecki s\u0105d wojskowy. Wyrok wykonano 16.06.1963 roku.<\/p>\r\n

[7] R. Kennedy, \u201eTrzyna\u015bcie dni\u201d, Dom Wydawniczy \u201eBellona\u201d, Warszawa 2003, s. 19.<\/p>\r\n

[8] W. Kostecki, \u201eZaczniemy wojn\u0119 w poniedzia\u0142ek\u201d, oprac. cit., s. 40.<\/p>\r\n

[9] Kuba\u0144skie va banque, NEWSWEEK POLSKA,http:\/\/swiat.newsweek.pl\/kubanskie-va-banque,25742,1,1.html<\/p>\r\n

[10]  M. Dobbs, \u201eZa minut\u0119 P\u00f3\u0142noc\u201d, oprac. cit.,  s.34.<\/p>\r\n

[11] W. Kostecki, \u201eZacznijmy wojn\u0119 w poniedzia\u0142ek\u201d, oprac. cit., s. 40.<\/p>\r\n

[12] R. Kennedy, \u201eTrzyna\u015bcie dni\u201d, oprac. cit., s. 33.<\/p>\r\n

[13] Kryzys kuba\u0144ski 1962.\u015awiat po II wojnie \u015bwiatowej. U progu zimnej wojny, http:\/\/www.konflikty.pl\/historia\/czasy-najnowsze\/kryzys-kubanski-1962\/<\/p>\r\n

[14] M. Dobbs, \u201eZa minut\u0119 P\u00f3\u0142noc\u201d, oprac. cit., s. 119.<\/p>\r\n

[15] .Zob. W.  Kostecki, \u201eZacznijmy wojn\u0119 w poniedzia\u0142ek\u201d, oprac. cit., s. 91.<\/p>\r\n

[16] Ibidem., s.135.<\/p>\r\n

[17] R. Kennedy, \u201eTrzyna\u015bcie dni\u201d, oprac. cit., s. 50.<\/p>\r\n

[18] W. Roszkowski, \u201eHistoria polityczna \u015bwiata po 1945 roku\u201d, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1997, s. 107.<\/p>\r\n

[19] P. Calvocoressi, \u201ePolityka mi\u0119dzynarodowa po 1945 roku\u201d, Ksi\u0105\u017cka i Wiedza, wyd. III, Warszawa 2010, s. 37.<\/p>\r\n

[20] M. Ostrowska, Kuba\u0144ski kryzys rakietowy, http:\/\/wiekdwudziesty.pl\/kubanski-kryzys-rakietowy-cz-ii\/<\/p>\r\n

[21] http:\/\/malygosc.pl\/doc\/1132527.Bl-Jan-XXIII-Proboszcz-swiata<\/p>\r\n

[22] Ibidem, s. 185.<\/p>\r\n

[23] R. Stefanicki, \u201ePi\u0119\u0107 minut do zag\u0142ady: kryzys kuba\u0144ski 1962\u201d, http:\/\/wyborcza.pl\/alehistoria\/1,128942,12661111,Piec_minut_do_zaglady__kryzys_kubanski_1962.html<\/p>\r\n

[24]  M. Dobbs, \u201eZa minut\u0119 P\u00f3\u0142noc\u201d, oprac. cit., s. 301.-306.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Fot. Wikipedia Commons<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Za: My\u015bl Polska – myslpolska.info () – – [Org. tytu\u0142: \u00abAtomowa apokalipsa by\u0142a tu\u017c, tu\u017c\u2026 (1)\u00bb]<\/a><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

 <\/h4>\r\n
\r\n

 <\/h4>\r\n
\r\n

KOMENTARZ BIBU\u0141Y<\/em><\/strong>: Wed\u0142ug archiwum<\/a><\/span> The National Security Archive<\/em>, atak ameryka\u0144skich okr\u0119t\u00f3w wojennych na radzieck\u0105 \u0142\u00f3d\u017a podwodn\u0105 B-59 mia\u0142 miejsce 27 pa\u017adziernika 1962 roku<\/strong> (a nie jak podaje Autor 24 pa\u017adziernika). W tym to dniu ameryka\u0144skie jednostki zaatakowa\u0142y radzieck\u0105 \u0142\u00f3d\u017a p\u0142ywaj\u0105c\u0105 na mi\u0119dzynarodowych wodach<\/strong>, naruszaj\u0105c wszelkie konwencje. \u015awiat by\u0142 o krok od nuklearnej zag\u0142ady, w\u0142a\u015bnie w wyniku ameryka\u0144skiego ataku.<\/strong> Tylko przytomno\u015b\u0107 umys\u0142u admira\u0142a Wasilija Archipowa uratowa\u0142a \u015bwiat.<\/p>\r\n

Wklejamy poni\u017cej nasz poprzedni Komentarz, z interesuj\u0105cymi filmami.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Przypominaj\u0105c te filmy ostrzegamy<\/strong> w dzisiejszych niezwykle burzliwych i niebezpiecznych czasach, \u017ce istnieje realna gro\u017aba konfliktu nuklearnego. Fachowcy uspokajaj\u0105, \u017ce ma\u0142a, ale przecie\u017c podobno ma\u0142a jest szansa wygrania w toto-lotka, a ludzie ustawiaj\u0105 si\u0119 w kolejki, ma\u0142a rzekomo jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 powik\u0142a\u0144 poszczepiennych, ale ludzie ignoruj\u0105 je i podstawiaj\u0105 si\u0119 pod ig\u0142\u0119. Nie nale\u017cy, nawet ma\u0142ego prawdopodobie\u0144stwa ignorowa\u0107.<\/p>\r\n

Tym bardziej, \u017ce globalne si\u0142y niszczycielskie z jak\u0105\u015b szata\u0144sk\u0105 zapalczywo\u015bci\u0105 pragn\u0105 wci\u0105gn\u0105\u0107 w konflikt zbrojny Polsk\u0119. Jak powiedzia\u0142 Ambasador RP w USA, Marek Magierowski (10 marca 2022) „w kwestii przekazania Ukrainie my\u015bliwc\u00f3w MiG-29 Polska znalaz\u0142a si\u0119 pod \u201eogromn\u0105, ogromn\u0105 presj\u0105\u201d ze strony sojusznik\u00f3w i opinii publicznej w USA.<\/em>” Jak wiemy, polska strona wybrn\u0119\u0142a z sytuacji oferuj\u0105c przekazanie samolot\u00f3w do dyspozycji NATO, ale wtedy pod\u017cegacze wojenni spu\u015bcili z tonu i powiedzieli, \u017ce ta opcja nie interesuje ich. W \u015blad za tym do Polski przyjecha\u0142a czarownica z USA i  plugawy premier Kanady, aby pod\u017cega\u0107, okr\u0105\u017ca\u0107 i szanta\u017cowa\u0107 dalej. Strze\u017cmy si\u0119, bo nieprzyjaciele przebrani za mi\u0142uj\u0105cych pok\u00f3j obro\u0144c\u00f3w, nie pragn\u0105 dobra Polski<\/strong>, szczeg\u00f3lnie Polski. Udaj\u0105c protektor\u00f3w i ochroniarzy, ch\u0119tnie wrzuc\u0105 ci\u0119 pod p\u0119dz\u0105cy poci\u0105g, otrzepi\u0105 r\u0119ce, za\u015bmiej\u0105 si\u0119 nieludzko i p\u00f3jd\u0105 dalej urz\u0105dza\u0107 \u015bwiat.<\/p>\r\n

Co do mo\u017cliwego konfliktu nuklearnego, to by\u0142by on na r\u0119k\u0119 r\u00f3wnie\u017c si\u0142om z\u0142a stoj\u0105cym za programem „resetu” \u015bwiata, z ich depopulacyjn\u0105 wizj\u0105 i ch\u0119ci\u0105 zbudowania Nowego \u015awiata na gruzach, ze sztandarowym programem Build Back Better<\/em>.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Oto filmy warte uwagi<\/em><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Cz\u0142owiek, kt\u00f3ry uratowa\u0142 \u015bwiat (1961)<\/h2>\r\n

„The Man Who Saved the World”<\/strong><\/p>\r\n