Jeden z najbardziej niezwyk\u0142ych epizod\u00f3w w \u017cyciu Karola Wojty\u0142y \u2013 a tak\u017ce epizod, z kt\u00f3rego mo\u017cemy dzi\u015b wyci\u0105gn\u0105\u0107 wiele u\u017cytecznych wniosk\u00f3w \u2013 mia\u0142 miejsce w czasie, gdy by\u0142 on kardyna\u0142em arcybiskupem Krakowa. Dziwi mnie, \u017ce (bior\u0105c pod uwag\u0119 ca\u0142e zainteresowanie osob\u0105 Jana Paw\u0142a II) incydent ten zdaje si\u0119 nie zwraca\u0107 niczyjej uwagi, nie wspominaj\u0105c ju\u017c o komentarzach. To samo dotyczy donios\u0142ego wydarzenia z \u017cycia wielkiego kardyna\u0142a Josyfa Slipyja.<\/p>\r\n
<\/p>\r\n
Na wst\u0119pie wyja\u015bni\u0107 musimy niezorientowanym w sprawie czytelnikom, \u017ce termin Ostpolitik<\/em> dotyczy strategii Watykanu z okresu zimnej wojny, polegaj\u0105cej na spe\u0142nianiu pewnych \u017c\u0105da\u0144 komunist\u00f3w w krajach Europy Wschodniej w zamian za tolerowanie przez nich dalszego istnienia Ko\u015bcio\u0142a w tym regionie, cho\u0107by tylko w postaci szcz\u0105tkowej. Sam Weigel by\u0142 szczerym i surowym krytykiem Ostpolitik<\/em>, do kt\u00f3rego to tematu powr\u00f3ci\u0142 zaledwie dwa tygodnie temu w artykule na temat jej architekta, Agostina kardyna\u0142a Casaroliego[1]<\/sup><\/a>. Napisana przez niego biografia Jana Paw\u0142a II, zatytu\u0142owana \u015awiadek nadziei<\/em>, prezentuje najistotniejsze fakty wiernie, cho\u0107 w spos\u00f3b nieco upi\u0119kszony:<\/p>\r\n <\/p>\r\n Kardyna\u0142 Wojty\u0142a nigdy nie w\u0105tpi\u0142 w dobre intencje Paw\u0142a VI w jego Ostpolitik i na pewno wiedzia\u0142 o osobistym cierpieniu Papie\u017ca, rozdartego pomi\u0119dzy wyp\u0142ywaj\u0105cym z serca instynktem konieczno\u015bci obrony prze\u015bladowanego Ko\u015bcio\u0142a a rozumowym s\u0105dem, \u017ce musi kontynuowa\u0107 polityk\u0119 salvare il salvabile \u2013 kt\u00f3ra, jak to uj\u0105\u0142 raz arcybiskup Casaroli, nie by\u0142a \u00abpolityk\u0105 chwalebn\u0105\u00bb. Arcybiskup krakowski by\u0142 tak\u017ce przekonany, \u017ce jego obowi\u0105zkiem jest okazywanie solidarno\u015bci z prze\u015bladowanym i g\u0142\u0119boko zranionym s\u0105siadem, Ko\u015bcio\u0142em w Czechos\u0142owacji, gdzie sytuacja w latach nowej watyka\u0144skiej Ostpolitik pogorszy\u0142a si\u0119. Tak wi\u0119c kardyna\u0142 Wojty\u0142a i jeden z jego biskup\u00f3w pomocniczych, Julian Groblicki, potajemnie wy\u015bwi\u0119cali kap\u0142an\u00f3w z Czechos\u0142owacji, pomimo (albo mo\u017ce z powodu) faktu, \u017ce Stolica Apostolska zabroni\u0142a podziemnym biskupom tego kraju dokonywania takich \u015bwi\u0119ce\u0144.<\/em><\/p>\r\n Potajemne \u015bwi\u0119cenia w Krakowie odbywa\u0142y si\u0119 zawsze za wyra\u017anym pozwoleniem zwierzchnika kandydata \u2013 jego biskupa, lub, w przypadku zakonu, jego prowincja\u0142a. Trzeba by\u0142o obmy\u015bla\u0107 jakie\u015b systemy zabezpiecze\u0144. W przypadku salezjan\u00f3w u\u017cywano systemu przedartych kart. Za\u015bwiadczenie zezwalaj\u0105ce na wy\u015bwi\u0119cenie by\u0142o przedzierane na p\u00f3\u0142. Kandydat, kt\u00f3ry musia\u0142 zosta\u0107 przeszmuglowany przez granic\u0119, przywozi\u0142 ze sob\u0105 do Krakowa jedn\u0105 po\u0142\u00f3wk\u0119, podczas gdy drug\u0105 wysy\u0142ano przez konspiracyjnego kuriera do prze\u0142o\u017conego krakowskich salezjan\u00f3w. Nast\u0119pnie obie po\u0142\u00f3wki dopasowywano i \u015bwi\u0119cenia mog\u0142y si\u0119 odby\u0107 w kaplicy arcybiskupiej przy Franciszka\u0144skiej 3. Kardyna\u0142 Wojty\u0142a nie informowa\u0142 Stolicy Apostolskiej o tych \u015bwi\u0119ceniach. Nie uwa\u017ca\u0142 ich za akt niepos\u0142usze\u0144stwa wobec polityki Watykanu, lecz za obowi\u0105zek w stosunku do cierpi\u0105cych braci w wierze. I prawdopodobnie nie chcia\u0142 stwarza\u0107 problemu, kt\u00f3rego nie da\u0142oby si\u0119 rozstrzygn\u0105\u0107 bez sprawiania b\u00f3lu kt\u00f3rej\u015b ze stron. M\u00f3g\u0142 te\u017c s\u0105dzi\u0107, \u017ce Stolica Apostolska i papie\u017c wiedz\u0105, i\u017c takie rzeczy dziej\u0105 si\u0119 w Krakowie, ufaj\u0105 jego zdaniu i dyskrecji i mo\u017ce nawet s\u0105 zadowoleni z tego swoistego wentyla bezpiecze\u0144stwa w sytuacji, kt\u00f3ra stawa\u0142a si\u0119 coraz bardziej rozpaczliwa<\/em>[2]<\/sup><\/a>.<\/em><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n <\/p>\r\n Zwr\u00f3\u0107my uwag\u0119, w jaki spos\u00f3b Weigel stara si\u0119 umniejsza\u0107 znaczenie prezentowanych przez siebie fakt\u00f3w. W Ko\u015bciele po\u0142owy XX wieku, przenikni\u0119tym jeszcze duchem ultramontanizmu, kard. Wojty\u0142a w ewidentny spos\u00f3b zlekcewa\u017cy\u0142 papieski zakaz udzielania takich \u015bwi\u0119ce\u0144 i dokonywa\u0142 ich \u2013 przy wsp\u00f3\u0142udziale swego biskupa pomocniczego oraz za wiedz\u0105 prze\u0142o\u017conych kandydat\u00f3w. Sformu\u0142owanie \u201epomimo (albo mo\u017ce z powodu)\u201d jest w istocie be\u0142kotem: jak mo\u017cna m\u00f3wi\u0107, \u017ce kto\u015b dokonywa\u0142 zakazanych \u015bwi\u0119ce\u0144, poniewa\u017c by\u0142y one zakazane? A je\u015bli kardyna\u0142, kt\u00f3ry wiedzia\u0142, \u017ce dzia\u0142a wbrew woli i rozporz\u0105dzeniu papie\u017ca, nie informowa\u0142 go o tym, czy faktycznie mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce \u201enie uwa\u017ca\u0142 ich [potajemnych \u015bwi\u0119ce\u0144] za akt niepos\u0142usze\u0144stwa wobec polityki Watykanu\u201d, skoro tym w\u0142a\u015bnie one by\u0142y?[3]<\/sup><\/a> Najwyra\u017aniej nie porusza\u0142 tej kwestii z \u201ew\u0142adzami\u201d, poniewa\u017c uwa\u017ca\u0142, \u017ce w sprawie tej pope\u0142niaj\u0105 one b\u0142\u0105d. Bezcelowe jest te\u017c utrzymywanie, w celu usprawiedliwienia owych \u015bwi\u0119ce\u0144, \u017ce Wojty\u0142a \u201em\u00f3g\u0142 te\u017c s\u0105dzi\u0107, \u017ce Stolica Apostolska i papie\u017c wiedz\u0105, i\u017c takie rzeczy dziej\u0105 si\u0119 w Krakowie\u201d. Czy s\u0105 na to jakiekolwiek dowody? To w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce papie\u017c i jego \u00f3wczesny sekretarz stanu nie ufali zdaniu i dyskrecji takich bohater\u00f3w i wyznawc\u00f3w wiary, jak Stefan kard. Wyszy\u0144ski czy (jak poka\u017cemy dalej) Josyf kard. Slipyj, Watykan zakaza\u0142 udzielania \u015bwi\u0119ce\u0144, czy to jawnie, czy te\u017c potajemnie. Weigel powinien po prostu trzyma\u0107 si\u0119 prawdy: jak s\u0142usznie pisze, kardyna\u0142 wiedzia\u0142, \u017ce mia\u0142 obowi\u0105zek wobec Boga oraz swych cierpi\u0105cych wsp\u00f3\u0142wyznawc\u00f3w. To wszystko, co nale\u017ca\u0142o w tej kwestii powiedzie\u0107[4]<\/sup><\/a>.<\/p>\r\n Wed\u0142ug innego biografa Karola Wojty\u0142y:<\/p>\r\n <\/p>\r\n Wojty\u0142a mia\u0142 \u015bci\u015blejsze powi\u0105zania z Prask\u0105 Wiosn\u0105, ni\u017c m\u00f3g\u0142 si\u0119 do tego przyzna\u0107. Na przestrzeni lat stopniowo poszerza\u0142 skal\u0119 potajemnego wy\u015bwi\u0119cania ksi\u0119\u017cy dla podziemnego czeskiego Ko\u015bcio\u0142a. Do 1965 roku formowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c i wy\u015bwi\u0119ca\u0142 tajnych kandydat\u00f3w do kap\u0142a\u0144stwa z komunistycznych Ukrainy, Litwy i Bia\u0142orusi, gdzie seminaria tak\u017ce zosta\u0142y pozamykane. Niekt\u00f3rzy z kandydat\u00f3w przedostawali si\u0119 do Polski przez \u00abzielon\u0105 granic\u0119\u00bb, inni za\u015b za\u0142atwiali sobie w niej jak\u0105\u015b prac\u0119, co pozwala\u0142o im podr\u00f3\u017cowa\u0107 legalnie; przyk\u0142adowo jeden z nich by\u0142 psychologiem, kt\u00f3ry regularnie odwiedza\u0142 polski Instytut Zdrowia Publicznego. W Warszawie Wyszy\u0144ski \u015bwiadomy by\u0142 przynajmniej natury, je\u015bli nie samych szczeg\u00f3\u0142\u00f3w, tych dzia\u0142a\u0144. Gdyby dowiedzia\u0142y si\u0119 o nich w\u0142adze, Wojtyle grozi\u0107 mog\u0142o aresztowanie<\/em>[5]<\/sup><\/a>.<\/em><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n <\/p>\r\n Niezale\u017cnie od tego, czy nale\u017cymy do wielbicieli \u201eJana Paw\u0142a Wielkiego\u201d, czy te\u017c nie, jedno jest jasne: to, co robi\u0142 w\u00f3wczas w Krakowie, by\u0142o w pe\u0142ni usprawiedliwione \u2013 i przydaje raczej, ni\u017c ujmuje, blasku jego postaci.<\/p>\r\n <\/p>\r\n Z kolei powinni\u015bmy przyjrze\u0107 si\u0119 analogicznemu przypadkowi Josyfa kard. Slipyja (1892\u20131984), kt\u00f3rego proces beatyfikacyjny niedawno si\u0119 rozpocz\u0105\u0142. Prze\u015bcign\u0105\u0142 on niejako Wojty\u0142\u0119, przeprowadzaj\u0105c zakazane potajemne konsekracje biskupie, przekonany, \u017ce wymaga\u0142o tego dobro ukrai\u0144skich grekokatolik\u00f3w. Jak pisze ks. Raymond J. de Souza:<\/p>\r\n <\/p>\r\n W roku 1976 g\u0142owa ukrai\u0144skiego Ko\u015bcio\u0142a grekokatolickiego, kard. Josyf Slipyj, \u017cyj\u0105cy na wygnaniu w Rzymie po 18 latach sp\u0119dzonych w sowieckim \u0142agrze, obawia\u0142 si\u0119 powa\u017cnie o przysz\u0142o\u015b\u0107 ukrai\u0144skich grekokatolik\u00f3w. Czy b\u0119d\u0105 oni mieli jeszcze biskup\u00f3w, bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce sam Slipyj mia\u0142 w\u00f3wczas ponad 80 lat? Tak wi\u0119c konsekrowa\u0142 potajemnie trzech biskup\u00f3w bez zgody Ojca \u015awi\u0119tego, b\u0142. Paw\u0142a VI. W czasie tym Stolica Apostolska prowadzi\u0142a nieasertywn\u0105 polityk\u0119 wzgl\u0119dem bloku komunistycznego; Pawe\u0142 VI nie udzieli\u0142by zgody na konsekracj\u0119 nowych biskup\u00f3w z obawy przed rozdra\u017cnieniem tym Sowiet\u00f3w. Konsekracja biskup\u00f3w bez upowa\u017cnienia papieskiego jest bardzo powa\u017cnym przest\u0119pstwem kanonicznym, za kt\u00f3re kar\u0105 jest ekskomunika. B\u0142ogos\u0142awiony Pawe\u0142 VI \u2013 kt\u00f3ry prawdopodobnie wiedzia\u0142, cho\u0107 nieoficjalnie, co uczyni\u0142 Slipyj \u2013 nie na\u0142o\u017cy\u0142 na niego jednak \u017cadnych kar<\/em>[6]<\/sup><\/a>.<\/em><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n <\/p>\r\n Rozmawia\u0142em niedawno o tej sprawie z kompetentnym \u017ar\u00f3d\u0142em, kt\u00f3re przeczyta\u0142o Wspomnienia<\/em> kard. Slipyja, niewydane jeszcze w j\u0119zyku angielskim. Powiedzia\u0142o mi ono, \u017ce kardyna\u0142 zwabiony zosta\u0142 do Rzymu pod pretekstem \u201eodbycia spotkania\u201d, a nast\u0119pnie powiedziano mu, \u017ce nie mo\u017ce powr\u00f3ci\u0107 do Zwi\u0105zku Sowieckiego, aby \u017cy\u0107 po\u015br\u00f3d swych prze\u015bladowanych wsp\u00f3\u0142wyznawc\u00f3w, pomimo \u017ce got\u00f3w by\u0142 wr\u00f3ci\u0107 do \u0142agru. Fakt, i\u017c on sam \u017cy\u0142 wygodnie w Rzymie, podczas gdy jego owczarnia do\u015bwiadcza\u0142a prze\u015bladowa\u0144 ze strony komunist\u00f3w oraz prawos\u0142awnych, by\u0142 \u017ar\u00f3d\u0142em jego wielkich cierpie\u0144. Jak pisze Jaroslav Pelikan w swej ksi\u0105\u017cce Confessor Between East and West<\/em>:<\/p>\r\n <\/p>\r\n Tu, na wygnaniu w Rzymie, dla kt\u00f3rego on sam oraz jego Ko\u015bci\u00f3\u0142 tak wiele po\u015bwi\u0119cili, ukrai\u0144ski metropolita czu\u0142 si\u0119 coraz bardziej osaczony przez to, co nazywa\u0142, w jednym z podtytu\u0142\u00f3w dokumentu przed\u0142o\u017conego papie\u017cowi, \u00abnegatywnym nastawieniem\u00bb, z jakim spotyka\u0142 si\u0119 nieustannie ze strony \u00ab\u015bwi\u0119tych kongregacji kurii rzymskiej\u00bb. Niekiedy, poirytowany t\u0105 postaw\u0105, czyni\u0142 nawet mog\u0105ce szokowa\u0107 por\u00f3wnanie, stwierdzaj\u0105c \u017ce nigdy nie do\u015bwiadczy\u0142 tak z\u0142ego traktowania ze strony ateist\u00f3w w Zwi\u0105zku Sowieckim, co obecnie ze strony swych wsp\u00f3\u0142wyznawc\u00f3w oraz wsp\u00f3\u0142braci w Rzymie<\/em>[7]<\/em><\/sup><\/a>.<\/em><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n <\/p>\r\n Wed\u0142ug wspomnianego wy\u017cej \u017ar\u00f3d\u0142a, Pawe\u0142 VI wiedzia\u0142 bez w\u0105tpienia o potajemnych konsekracjach biskupich, nie ukara\u0142 jednak kardyna\u0142a, poniewa\u017c szanowa\u0142 go bardzo jako nieustraszonego wyznawc\u0119 wiary. Jednym z tych potajemnie konsekrowanych biskup\u00f3w by\u0142 Lubomyr Huzar; Jan Pawe\u0142 II uzna\u0142 p\u00f3\u017aniej oficjalnie jego konsekracj\u0119, mianowa\u0142 go arcybiskupem wi\u0119kszym ukrai\u0144skiego Ko\u015bcio\u0142a grekokatolickiego, a w roku 2001 wyni\u00f3s\u0142 do godno\u015bci kardynalskiej[8]<\/sup><\/a>.<\/p>\r\n Warto r\u00f3wnie\u017c zauwa\u017cy\u0107, \u017ce wspomniany akt kard. Slipyja mia\u0142 miejsce w czasie, kiedy wci\u0105\u017c jeszcze w mocy pozostawa\u0142 Kodeks prawa kanonicznego<\/em> z roku 1917. Znajduj\u0105cy si\u0119 w nim kanon 2370 brzmia\u0142: \u201eEpiscopus aliquem consecrans in Episcopum, Episcopi vel, loco Episcoporum, presbyteri assistentes, et qui consecrationem recipit sine apostolico mandato contra praescriptum can. 953, ipso iure suspensi sunt, donec Sedes Apostolica eos dispensaverit<\/em>\u201d (Biskup, kt\u00f3ry konsekruje kogo\u015b na biskupa, obecni podczas tego biskupi oraz asystuj\u0105cy ksi\u0119\u017ca, jak r\u00f3wnie\u017c ci, kt\u00f3rzy przyjmuj\u0105 konsekracj\u0119 bez mandatu papieskiego, wbrew brzmieniu kanonu 953, zaci\u0105gaj\u0105 kar\u0119 suspensy na mocy samego prawa, do czasu uchylenia jej przez Stolic\u0119 Apostolsk\u0105). Kodeks jednoznacznie dawa\u0142 do zrozumienia, \u017ce tacy duchowni nie zaci\u0105gaj\u0105 suspensy wskutek zadeklarowania kary, ale ipso facto<\/em>, tj. przez sam fakt uczestnictwa w konsekracji bez mandatu papieskiego \u2013 kt\u00f3rego Pawe\u0142 VI nigdy kard. Slipyjowi nie udzieli\u0142. Pozytywista prawny powiedzia\u0142by, \u017ce suspensa, kt\u00f3r\u0105 w ten spos\u00f3b zaci\u0105gn\u0105\u0142, musia\u0142aby zosta\u0107 p\u00f3\u017aniej w wyra\u017any spos\u00f3b uchylona. Jednak\u017ce fakt, i\u017c nic takiego nie mia\u0142o miejsca, stanowi wymowne \u015bwiadectwo roli epikeia<\/em> w interpretacji i stosowaniu prawa. M\u00f3wi\u0105c w skr\u00f3cie: pojawi\u0142a si\u0119 sytuacja, w kt\u00f3rej pogwa\u0142cenie tego kanonu po prostu nie poci\u0105ga\u0142o za sob\u0105 skutk\u00f3w prawnych. Powinno to sk\u0142oni\u0107 nas do zastanowienia si\u0119 nad granicami pozytywizmu prawnego.<\/p>\r\n <\/p>\r\n Kiedy Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest atakowany i na szali znajduje si\u0119 samo jego przetrwanie, lub te\u017c kiedy w powa\u017cny spos\u00f3b zagro\u017cone jest jego wsp\u00f3lne dobro, wyra\u017ane niepos\u0142usze\u0144stwo rozporz\u0105dzeniom lub prawom papieskim mo\u017ce by\u0107 usprawiedliwione \u2013 a w istocie nie tylko usprawiedliwione, ale s\u0142uszne, godne pochwa\u0142y oraz \u015bwiadcz\u0105ce o osobistej \u015bwi\u0119to\u015bci. Nikt nie kwestionowa\u0142 nigdy faktu, \u017ce papie\u017c ma prawo okre\u015bla\u0107 zasady dotycz\u0105ce konsekracji biskupich, oraz \u017ce Wojty\u0142a i Slipyj bezdyskusyjnie i \u015bwiadomie pogwa\u0142cili prawo ko\u015bcielne, co powinno \u015bci\u0105gn\u0105\u0107 na nich pot\u0119pienie, podobnie jak mia\u0142o to miejsce w przypadku abp. Lefebvre\u2019a. Zamiast tego uznajemy ich jednak za bohater\u00f3w oporu przeciwko komunizmowi.<\/p>\r\n Jest tak dlatego, \u017ce uznajemy istnienie prawa bardziej fundamentalnego ni\u017c prawo kanoniczne: salus animarum suprema lex<\/em> \u2013 zbawienie dusz jest najwy\u017cszym prawem. To w\u0142a\u015bnie dla zbawienia dusz istnieje ca\u0142a struktura prawa ko\u015bcielnego; nie posiada ona innego celu ni\u017c ochrona i szerzenie \u017cycia Chrystusa w duszach. W normalnych okoliczno\u015bciach prawo kanoniczne tworzy struktur\u0119, w kt\u00f3rej misja Ko\u015bcio\u0142a mo\u017ce by\u0107 realizowana w spos\u00f3b uporz\u0105dkowany i spokojny. Pojawi\u0107 si\u0119 mog\u0105 jednak sytuacje anarchii, kryzysu, zepsucia lub apostazji, w kt\u00f3rych zwyczajne struktury nie tylko nie u\u0142atwiaj\u0105 Ko\u015bcio\u0142owi realizowania jego misji, ale wr\u0119cz stanowi\u0107 mog\u0105 w tym przeszkod\u0119. W takich przypadkach to g\u0142os sumienia podpowiada, co nale\u017cy uczyni\u0107, kieruj\u0105c si\u0119 roztropno\u015bci\u0105 i mi\u0142o\u015bci\u0105, aby osi\u0105gn\u0105\u0107 nadrz\u0119dny cel.<\/p>\r\n Obserwuj\u0105c z up\u0142ywem kolejnych lat, jak Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki pogr\u0105\u017ca\u0142 si\u0119 coraz bardziej w chaosie doktrynalnym, moralnym oraz liturgicznym, nie mog\u0119 ju\u017c zaakceptowa\u0107 opinii, \u017ce abp Marcel Lefebvre by\u0142 winny \u201enieusprawiedliwionego niczym niepos\u0142usze\u0144stwa\u201d[9]<\/sup><\/a>. Znalaz\u0142 si\u0119 on w straszliwej sytuacji, w kt\u00f3rej Watykan zdawa\u0142 si\u0119 w najmniejszym stopniu nie troszczy\u0107 o Tradycj\u0119, a \u015bwiatowa diaspora tradycyjnych katolik\u00f3w oczekiwa\u0142a od niego jakiego\u015b, cho\u0107by prowizorycznego, rozwi\u0105zania. Narzucenie Novus Ordo<\/em> oraz zainicjowana przez Sob\u00f3r teologia aggiornamento<\/em> stanowi\u0142y rodzaj \u201eOstpolitik<\/em> wzgl\u0119dem wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci\u201d, przeciwko kt\u00f3rej abp Lefebvre s\u0142usznie protestowa\u0142 i w obliczu kt\u00f3rej got\u00f3w by\u0142 podj\u0105\u0107 zdecydowany krok w sytuacji, gdy wiara zdawa\u0142a si\u0119 by\u0107 zagro\u017cona jak nigdy dot\u0105d.<\/p>\r\n Inicjatywy Wojty\u0142y i Slipyja stawiaj\u0105 konsekracje biskupie w \u00c9c\u00f4ne w nowym \u015bwietle. Nie oznacza to, \u017ce wszystkie trudno\u015bci znik\u0142y, poniewa\u017c dla nikogo (czy to przyjaciela, czy wroga) nie mo\u017ce by\u0107 rzecz\u0105 normaln\u0105, aby bractwo kap\u0142a\u0144skie dzia\u0142a\u0142o w diecezjach ca\u0142ego \u015bwiata bez oficjalnej jurysdykcji, i trzeba modli\u0107 si\u0119 o szcz\u0119\u015bliwe rozwi\u0105zanie problemu stworzonego przez tych, kt\u00f3rzy (zaniedbuj\u0105c swe obowi\u0105zki) pozwolili, aby sw\u0105d szatana \u2013 a obecnie powiedzie\u0107 nale\u017ca\u0142oby raczej p\u0142on\u0105cego chrustu (u\u017cyte przez autora ang. s\u0142owo faggots<\/em> oznacza\u0107 mo\u017ce zar\u00f3wno chrust, jak i pederast\u00f3w \u2013 przyp. t\u0142um.) wdar\u0142 si\u0119 do Ko\u015bcio\u0142a Bo\u017cego. Kiedy budynek p\u0142onie, powinno si\u0119 gasi\u0107 ogie\u0144 i ratowa\u0107 ofiary wszelkimi dost\u0119pnymi \u015brodkami, a nie czeka\u0107 spokojnie na przyjazd woz\u00f3w stra\u017cackich \u2013 zw\u0142aszcza je\u015bli wie si\u0119 z do\u015bwiadczenia, \u017ce komendant miejscowej remizy gdzie\u015b wyjecha\u0142, \u015bpi, jest pijany albo przekonany, \u017ce po\u017car jest czym\u015b dobrym, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 jego podkomendnych to niekompetentni g\u0142upcy, lub te\u017c, co gorsza, op\u0142aceni zostali przez sabota\u017cyst\u00f3w, aby dolewa\u0107 benzyny do ognia.<\/p>\r\n Jedno jest pewne: za kryzys nie mo\u017cna obwinia\u0107 tych, kt\u00f3rzy \u2013 \u015bwiadomi swego obowi\u0105zku wzgl\u0119dem Boga i cierpi\u0105cych wsp\u00f3\u0142wyznawc\u00f3w \u2013 reagowali na ten stan rzeczy najlepiej jak potrafili, wierni najwy\u017cszemu prawu: salus animarum suprema lex<\/em>.<\/p>\r\n <\/p>\r\n Je\u015bli Watykan, po og\u0142oszeniu motu proprio Traditionis custodes<\/em>, odwa\u017cy si\u0119 zakaza\u0107 udzielania tradycyjnych \u015bwi\u0119ce\u0144 kap\u0142a\u0144skich, ca\u0142kowicie usprawiedliwione by\u0142oby w przypadku biskupa, kt\u00f3ry rozumie, o co toczy si\u0119 gra[10]<\/sup><\/a>, potajemne wy\u015bwi\u0119canie ksi\u0119\u017cy wedle starego rytu, bez pytania o zgod\u0119. Nawet je\u015bli nowy ryt \u015bwi\u0119ce\u0144 jest wa\u017cny (podobnie jak nowy ryt Mszy), zosta\u0142 on w powa\u017cnym stopniu zdeformowany \u2013 jest pod wzgl\u0119dem liturgicznym upo\u015bledzony i nieautentyczny. Autorytatywne \u015bwiadectwo, pierwsze\u0144stwo i starsze\u0144stwo lex orandi<\/em> tradycyjnego rytu musz\u0105 zosta\u0107 zachowane w \u017cyciu Ko\u015bcio\u0142a a\u017c do czasu, kiedy mo\u017cliwe stanie si\u0119 powszechne przywr\u00f3cenie trydenckiego Pontificale Romanum<\/em>.<\/p>\r\n R\u00f3wnocze\u015bnie widzimy, \u017ce Wojty\u0142a i Slipyj dzia\u0142ali potajemnie, co daje nam wskaz\u00f3wk\u0119, \u017ce inicjatywy takie nie musz\u0105 by\u0107 publicznie og\u0142aszane i przybiera\u0107 postaci demonstracji. Obaj oni reagowali na nagl\u0105c\u0105 i rozpaczliw\u0105 sytuacj\u0119 w spos\u00f3b dyskretny, a zarazem zdecydowany. M\u00f3wi\u0105c to, nie wykluczam mo\u017cliwo\u015bci pojawienia si\u0119 sytuacji, w kt\u00f3rej dzia\u0142ania takie mog\u0142yby zosta\u0107 podj\u0119te jawnie, ale raczej wskazuj\u0119, \u017ce kiedy konieczne staje si\u0119 okazanie materialnego niepos\u0142usze\u0144stwa, lepiej jest dzia\u0142a\u0107 w spos\u00f3b dyskretny ni\u017c publiczny.<\/p>\r\n Ma to oczywiste implikacje dla sytuacji, w jakiej si\u0119 obecnie znajdujemy. Je\u015bli kap\u0142an, id\u0105c za g\u0142osem sumienia, decyduje si\u0119 nie wype\u0142nia\u0107 niesprawiedliwych polece\u0144 lub wymog\u00f3w w\u0142adzy ko\u015bcielnej, nie musi koniecznie og\u0142asza\u0107 tego ca\u0142emu \u015bwiatu, ale powinien po prostu zlekcewa\u017cy\u0107 je i wykonywa\u0107 swe obowi\u0105zki kap\u0142a\u0144skie i duszpasterskie. Je\u015bli i kiedy zostanie ukarany, nie powinien tego faktu nag\u0142a\u015bnia\u0107, ale zignorowa\u0107 go i robi\u0107 swoje. Oczywi\u015bcie nie musi to by\u0107 regu\u0142\u0105: mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 sytuacje, w kt\u00f3rych najlepszym wyj\u015bciem jest otwarty sprzeciw, jak to mia\u0142o miejsce w przypadku przej\u0119cia ko\u015bcio\u0142a Saint Nicolas du Chardonnet w Pary\u017cu pod przewodnictwem msgr. Ducaud-Bourgeta, czy ponownego otwarcia ko\u015bcio\u0142a Saint Louis du Port Marly[11]<\/sup><\/a>.<\/p>\r\n Bez w\u0105tpienia pokusa wykorzystania medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych, z zaletami i wadami umo\u017cliwionego przez nie masowego poparcia, czyni os\u0105d w kwestii wyboru najroztropniejszej formy dzia\u0142ania (kt\u00f3re mo\u017ce by\u0107 ponadto w konsekwencji korzystania z social media<\/em> monitorowane) trudniejszym ni\u017c kiedykolwiek.<\/p>\r\n <\/p>\r\n Jednym z wielu czynnik\u00f3w usprawiedliwiaj\u0105cych postaw\u0119 abp. Lefebvre\u2019a jest fakt, i\u017c by\u0142 on ca\u0142kowicie przekonany o absolutnej konieczno\u015bci kontynuacji wy\u015bwi\u0119cania ksi\u0119\u017cy (a w konsekwencji tak\u017ce konsekracji biskupich) w tradycyjnym rycie. Usus antiquior<\/em> stanowi sp\u00f3jn\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107: jest jednolitym, koherentnym i przekazanym przez Tradycj\u0119 lex orandi<\/em>, wyra\u017caj\u0105cym lex credendi<\/em> religii katolickiej. Tak, s\u0105 kap\u0142ani wa\u017cnie wy\u015bwi\u0119ceni w nowym rycie (jak arcytradycjonalista ks. Gregorius Hesse), kt\u00f3rzy nast\u0119pnie przy\u0142\u0105czyli si\u0119 do FSSP, FSSPX etc.<\/em> Najwa\u017cniejsze, wa\u017cniejsze ni\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi to sobie u\u015bwiadamia, jest jednak zachowanie starego rytu \u015bwi\u0119ce\u0144 \u2013 na wszystkich poziomach \u2013 nienaruszonym oraz \u017cywym.<\/p>\r\n Gdyby Kongregacja ds. Kultu Bo\u017cego lub Kongregacja ds. Zakon\u00f3w za\u017c\u0105da\u0142y, aby nie pos\u0142ugiwa\u0107 si\u0119 ju\u017c starymi obrz\u0119dami \u015bwi\u0119ce\u0144, powinni\u015bmy powiedzie\u0107 stanowczo non possumus<\/em>: po prostu nie mo\u017cemy tego zaakceptowa\u0107. Co jednak istotniejsze, w najbli\u017cszych latach staniemy w obliczu jeszcze powa\u017cniejszej pr\u00f3by: czy znajd\u0105 si\u0119 kardyna\u0142owie, arcybiskupi i biskupi, kt\u00f3rzy \u2013 w takich okolicznociach \u2013 b\u0119d\u0105 gotowi udziela\u0107 potajemnie \u015bwi\u0119ce\u0144 kap\u0142a\u0144skich w tradycyjnym rycie? Nasz Pan, kt\u00f3ry w swojej opatrzno\u015bci obdarzy\u0142 nas chwalebnym dziedzictwem Ko\u015bcio\u0142a Rzymskokatolickiego, z pewno\u015bci\u0105 zatroszczy si\u0119 o jego zachowanie w godzinie pr\u00f3by.<\/p>\r\n dr Peter Kwasniewski<\/em><\/strong><\/p>\r\n Za portalem \u201e1P5\u201d t\u0142umaczy\u0142 Tomasz Maszczyk[12]<\/sup><\/a>.<\/p>\r\n <\/p>\r\n Przypisy<\/strong><\/p>\r\n <\/p>\r\n Za: Zawsze Wierni<\/strong> nr 1\/2022<\/a> (218<\/a>) <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Jeden z najbardziej niezwyk\u0142ych epizod\u00f3w w \u017cyciu Karola Wojty\u0142y \u2013 a tak\u017ce epizod, z kt\u00f3rego mo\u017cemy dzi\u015b wyci\u0105gn\u0105\u0107 wiele u\u017cytecznych wniosk\u00f3w \u2013 mia\u0142 miejsce w czasie, gdy by\u0142 on kardyna\u0142em arcybiskupem Krakowa. Dziwi mnie, \u017ce (bior\u0105c pod uwag\u0119 ca\u0142e zainteresowanie osob\u0105 Jana Paw\u0142a II) incydent ten zdaje si\u0119 nie zwraca\u0107 niczyjej uwagi, nie wspominaj\u0105c ju\u017c […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[13,5],"tags":[51,33,120],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/131470"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=131470"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/131470\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":131475,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/131470\/revisions\/131475"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=131470"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=131470"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=131470"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\r\n
\r\n
Potajemne konsekracje biskupie<\/h4>\r\n
\r\n
\r\n
Konsekracje z \u00c9c\u00f4ne widziane z nowej perspektywy<\/h4>\r\n
Nauka dla nas<\/h4>\r\n
Konkluzja<\/h4>\r\n
\r\n\t