{"id":12797,"date":"2009-08-17T09:31:13","date_gmt":"2009-08-17T14:31:13","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=12797"},"modified":"2020-09-20T17:06:21","modified_gmt":"2020-09-20T21:06:21","slug":"jasnie-pan-murzyn","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=12797","title":{"rendered":"(Ja\u015bnie) Pan Murzyn"},"content":{"rendered":"<p>Jaki\u015b czas temu, jako go\u015b\u0107 programu \u201eSzymon Majewski show\u201d, otrzyma\u0142em scenariusz odcinka. Przeczyta\u0142em, \u017ce obok mnie, w jednej ze scen, pojawi\u0107 si\u0119 mia\u0142 \u201ePan Murzyn\u201d. Okre\u015blenie zdziwi\u0142o mnie. Wyja\u015bniono mi, \u017ce chodzi o opisanie postaci z szacunkiem. Dlaczego zatem ja sam nie pojawi\u0142em si\u0119 w scenariuszu jako \u201ePan Bia\u0142y?\u201d. Nie by\u0142o te\u017c \u201ePana Go\u015bcia\u201d\u2026<\/p>\r\n<p>Polskie media nieustannie pisz\u0105 o \u201eczarnosk\u00f3rym\u201d prezydencie Obamie, u\u017cywaj\u0105c rasowego okre\u015blenia Murzyn wstydliwie. Pomijaj\u0105c fakt, dziwnie uchodz\u0105cy rzeszom dziennikarzy, \u017ce Obama jest Mulatem, powstaje pytanie, czy McCain by\u0142 kandydatem \u201ebia\u0142osk\u00f3rych\u201d? \u00a0I co na to czerwonoskorzy Indianie?<\/p>\r\n<p>Mieszkaj\u0105c przez ostatnich 20 lat w Ameryce, przeoczy\u0142em moment, w kt\u00f3rym s\u0142owo \u201eMurzyn\u201d zacz\u0119\u0142o w Polsce denerwowa\u0107, sta\u0142o si\u0119 tabu, do\u0142\u0105czy\u0142o do s\u0142\u00f3w-chwyt\u00f3w stosowanych przez proponent\u00f3w globalizacji kulturowej Europy. W ci\u0105gu niespe\u0142na dw\u00f3ch pokole\u0144 u\u017cywaj\u0105cy potocznego s\u0142owa \u201eMurzyn\u201d przeszli do kategorii nietolerancyjnych Polak\u00f3w, wr\u0119cz rasist\u00f3w, kt\u00f3rzy nie potrafi\u0105 si\u0119 odnale\u017a\u0107 w nowoczesnym tyglu wsp\u00f3\u0142czesnego \u015bwiata.<\/p>\r\n<h4>Bambo propagandowy<\/h4>\r\n<p>Kiedy w szkole dukali\u015bmy \u201eMurzynka Bambo\u201d Tuwima na wyrywki, nie wiedzie\u0107 czemu, zamiast \u201euczy si\u0119 pilnie\u2026\u201d, stale wychodzi\u0142o mi: \u201euczy si\u0119 w Wilnie z pierwszej czytanki\u2026\u201d, wi\u0119c zawsze dostawa\u0142em pa\u0142\u0119 i nigdy nie wiedzia\u0142em, za co. Odt\u0105d obdarzony nieprzewidywaln\u0105 moc\u0105 tajemniczy Murzynek stawa\u0142 si\u0119 dla mnie bohaterem dw\u00f3ch narod\u00f3w, tak jakby. Marzy\u0142em o nim, pragn\u0105\u0142em go pozna\u0107, \u015bni\u0142 mi si\u0119 po nocach\u2026 W rzeczy samej w tamtych czasach Murzyn w Bydgoszczy by\u0142 zjawiskowo tak odleg\u0142y jak nogi Sophii Loren w autobusie marki Jelcz, kt\u00f3ry wozi\u0142 nas co dzie\u0144 do szko\u0142y.<\/p>\r\n<p>Dzisiejsza m\u0142odzie\u017c nie wie ju\u017c, \u017ce opanowanie pami\u0119ciowe tego wierszyka by\u0142o dla dzieci w komunistycznej Polsce obowi\u0105zkiem, tak\u0105 legitymacj\u0105 niezb\u0119dn\u0105 do funkcjonowania w roli przysz\u0142ego obywatela wspieraj\u0105cego proletariuszy wszystkich kraj\u00f3w, kt\u00f3rzy akurat w tym czasie \u0142\u0105czyli si\u0119 w wysi\u0142ku opanowania krainy nazwanej kolorowo przez Szklarskiego Czarnym L\u0105dem.<\/p>\r\n<p>Sowieci kupowali ten l\u0105d kak idziot: do Gwinei pojecha\u0142o milion \u015brubokr\u0119t\u00f3w, p\u0142ugi \u015bnie\u017cne. Do Egiptu posz\u0142y zi\u0142y (bez cz\u0119\u015bci zamiennych). W Sudanie Chruszczow postawi\u0142 fabryk\u0119 puszek (nie by\u0142o co\/kogo puszkowa\u0107). Do wyzwalaj\u0105cych si\u0119 spod kolonialnego jarzma afryka\u0144skich kraj\u00f3w w jedn\u0105 stron\u0119 jecha\u0142a pomoc gospodarcza, w drug\u0105 jechali Murzyni. Mieli polubi\u0107 komunistycznych braci, a bracia przygarn\u0105\u0107 ich proletariackim u\u015bciskiem. Nie wychodzi\u0142o to najlepiej.<\/p>\r\n<p>Najpierw posz\u0142o o dziewczyny. Komsomolcy sprawili Murzynom lanie za podrywanie swoich. Murzyn w Moskwie by\u0142 dla sowieckiej ma\u0142adio\u017cy tym, czym wiele lat p\u00f3\u017aniej dla polskich nastolatk\u00f3w bawi\u0105cych u Maxima w Gdyni sypi\u0105cy zielonymi Mahoniowy Go\u015b\u0107. Separatyzm praktykowa\u0142y sowieckie ambasady w Afryce, stosuj\u0105ce dyplomatyczn\u0105 zasad\u0119 niebratania si\u0119 z czarnymi.<\/p>\r\n<p>Wtedy to, aby zapobiec rasistowskim incydentom, w salonach towarzyszy narodzi\u0142 si\u0119 plan podsuni\u0119cia dzieciom promurzy\u0144skiej rymowanki i umieszczenia jej w ka\u017cdym elementarzu, ka\u017cdej szko\u0142y.<\/p>\r\n<p>Tak historii przypasowa\u0142 si\u0119 Tuwim. Figlarny Bambo od 1957 roku przez nast\u0119pnych 25 lat budzi\u0142 nasz\u0105 sympati\u0119, uczy\u0142 i bawi\u0142 zarazem, przy okazji zamieniaj\u0105c polskie dzieci w pi\u0105t\u0105 kolumn\u0119 sowieckiej propagandy.<\/p>\r\n<p>Kilka pokole\u0144 po tym, gdy Murzynek Bambo zamieszka\u0142 nad Wis\u0142\u0105, antyrasistowski w za\u0142o\u017ceniu wierszyk czyta ju\u017c nowe pokolenie Polak\u00f3w, ale zupe\u0142nie inaczej. Oto sympatyczny Murzynek fikn\u0105\u0142 kozio\u0142ka o 180 stopni i maszeruje dzi\u015b w pierwszomajowym pochodzie liberalnej rewolucji ze szturm\u00f3wk\u0105 tolerancji w gar\u015bci.<\/p>\r\n<h4>Polack, Murzyn dwa bratanki<\/h4>\r\n<p>S\u0105d Najwy\u017cszy podtrzyma\u0142 w mocy wyrok S\u0105du Apelacyjnego we Wroc\u0142awiu i oddali\u0142 pozew czarnosk\u00f3rego studenta Samuela Fosso przeciwko wydawnictwu Dobry Humor, kt\u00f3re w 1997 roku opublikowa\u0142o rasistowskie dowcipy o Murzynach\u201d (\u201eGazeta Wyborcza\u201d, 2000).<\/p>\r\n<p>Tolerancyjne lobby w Polsce zapiszcza\u0142o, jak rasowa opona powinna: \u201eStowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii wyrazi\u0142o niepok\u00f3j, \u017ce w Polsce nie karze si\u0119 za l\u017cenie mniejszo\u015bci etnicznych i religijnych, co \u015bwiadczy o braku wyczulenia jurysdykcji na problemy rasizmu i ksenofobii\u201d. Wezwano do debaty, ale do niej nie dosz\u0142o. Samuel Fosso strzeli\u0142 za wcze\u015bnie i ze z\u0142ej armaty. Udowodnienie szkodliwo\u015bci spo\u0142ecznej utworu satyrycznego jest trudne prawnie. Wie o tym ponad 10 milion\u00f3w Polak\u00f3w w Ameryce, wy\u015bmiewanych ka\u017cdego dnia w tzw. Polish Jokes, w kt\u00f3rych g\u0142\u00f3wn\u0105 rol\u0119 gra pan Polack.<\/p>\r\n<p>Ale dzisiejsze protolerancyjne lobby bardziej interesuje dobre samopoczucie paru tysi\u0119cy Murzyn\u00f3w w Polsce ni\u017c godno\u015b\u0107 ponad 10 milion\u00f3w Polak\u00f3w w Ameryce. Ci ostatni za\u015b, kiedy odwiedzaj\u0105 ojczyzn\u0119, coraz cz\u0119\u015bciej potykaj\u0105 si\u0119 o zr\u0119by konstrukcji, kt\u00f3r\u0105 w Ameryce od lat stawiaj\u0105 kulturowi marksi\u015bci, a w kt\u00f3rej jedn\u0105 ze spr\u0119\u017cyn s\u0105 S\u0142owa -Katapulty.<\/p>\r\n<p>\u201ePolack\u201d jest stary jak Ameryka. Termin wywodzi si\u0119 z nonszalancji, z jak\u0105 ameryka\u0144ska kultura asymiluje i amerykanizuje rodzime etnicznie nazewnictwo, wch\u0142aniaj\u0105c rzesze imigrant\u00f3w. Polack (zamiast poprawnie: Pole) przylgn\u0105\u0142 do katalog\u00f3w urzednik\u00f3w imigracyjnych Ellis Island jako \u0142atwy do wypowiedzenia endonim. Dla na og\u00f3\u0142 ma\u0142o obeznanych z geografi\u0105 Amerykan\u00f3w Polack to by\u0142 ka\u017cdy, kto mieszka\u0142 na wsch\u00f3d od Niemiec, gdzie dla wielu w Ameryce ko\u0144czy\u0142a si\u0119 Europa. W efekcie gdzie\u015b na polskiej, na og\u00f3\u0142 niewykszta\u0142conej, imigracyjnej drodze utrwali\u0142 si\u0119 wizerunek ameryka\u0144skiego Polaka jako cz\u0142owieka ma\u0142o bystrego, \u201euczciwego poczciwca\u201d obdarzonego prostym sercem i nadludzk\u0105 si\u0142\u0105.<\/p>\r\n<p>Jest to wizerunek plastyczny filmowo, zezwalaj\u0105cy scenarzystom Hollywoodu na artystyczne fiku psiku, w kt\u00f3rym Polack gra na emocjach jak Rusek na akordeonie. Taki jest Stanley Kowalski w sztuce Tennessee Williamsa \u201eTramwaj zwany po\u017c\u0105daniem\u201d. \u00d3w Polack jawi si\u0119 w tej klasyce \u015bwiatowej literatury jako prostolinijny, brutalny t\u0119pak w zapoconej koszuli i z butelk\u0105 whisky w r\u0119ce.<\/p>\r\n<p>W filmie \u201eUciekinier\u201d (The Fugitive) z 1993 r. z Harrisonem Fordem pojawia si\u0119 scena z poszukiwanym przez policj\u0119 \u201echicagowskim Polaczkiem\u201d i jego mam\u0105. On, zamieszany w handel narkotykami, i ona, paplaj\u0105ca po polsku prza\u015bna kobieta, kt\u00f3rej jedyn\u0105 pozytywn\u0105 cech\u0105 jest go\u015bcinno\u015b\u0107.<\/p>\r\n<p>W romantycznej komedii \u201eRozstanie\u201d (The Breakup) z 2006 r. partnerem Brooke Meyers (Jennifer Anniston) jest Gary Grobowski, chicagowski \u201ePolaczek bez przysz\u0142o\u015bci\u201d, jak sam o sobie m\u00f3wi. Jest wielki, prosty i g\u0142upi. Lubi futbol i piwo i nie odr\u00f3\u017cnia Van Gogha od Picassa.<\/p>\r\n<p>Film \u201eBorat\u201d o ameryka\u0144skim korespondencie z Kazachstanu by\u0142 cz\u0119sto odbierany w\u015br\u00f3d moich ameryka\u0144skich koleg\u00f3w jako film o Polakach (wielu z nich uwa\u017ca, \u017ce Kazachstan to odleg\u0142a prowincja Polski), zw\u0142aszcza \u017ce eklektycznie skonstruowany bohater wtr\u0105ca\u0142 tak\u017ce nasze \u201ejak sie mas\u201d i \u201edzien dobre\u201d. Odk\u0105d film si\u0119 ukaza\u0142, polskich korespondent\u00f3w telewizyjnych w Ameryce okre\u015bla si\u0119 mianem Borat\u00f3w, i nie jest to wcale dowcip.<\/p>\r\n<p>Co\u015b mi si\u0119 zdaje, \u017ce te same dowcipy z podstawionym zamiast s\u0142owa \u201ePolack\u201d s\u0142owem \u201eczarnuch\u201d (Nigger) czy \u201e\u017cydek\u201d (Hymie) przerwa\u0142aby w try miga jaka\u015b komisja ds. tolerancji, posy\u0142aj\u0105c opowiadaj\u0105cego na zas\u0142u\u017cony odpoczynek. Taki m.in. los spotka\u0142 w 2007 r. Dona Imusa prowadz\u0105cego przez 30 lat program newsowo-satyryczny po tym, gdy u\u017cy\u0142 sformu\u0142owania \u201etrawniki\u201d (oryg. nappy headed hoes, dos\u0142. k\u2026y z sianem na g\u0142owie), komentuj\u0105c na \u017cywo mecz czarnych koszykarek Rutgers University. Stacja CBS zerwa\u0142a z nim 40-milionowy kontrakt.<\/p>\r\n<h4>S\u0142owa -Katapulty<\/h4>\r\n<p>Par\u0119 lat temu w TVP pewien dyrektor powiedzia\u0142 mi przej\u0119ty, \u017ce w\u0142a\u015bnie usiad\u0142 w fotelu katapulcie, jakim w telewizyjnym \u017cargonie zwykli\u015bmy okre\u015bla\u0107 posad\u0119 szefa Jedynki. Chodzi\u0142o o to, \u017ce stanowisko to mia\u0142o niewidzialny uchwyt, za kt\u00f3ry poci\u0105ga\u0142a co jaki\u015b czas niewidzialna r\u0119ka niczym pilot F-16 za d\u017awigni\u0119 \u201eeject\u201d, katapultuj\u0105c delikwenta w niebyt.<\/p>\r\n<p>Ot\u00f3\u017c w dzisiejszej Ameryce istnieje co\u015b, co okre\u015bli\u0142bym jako \u201eS\u0142owa-Katapulty\u201d, okre\u015blenia no-no, j\u0119zykowe tabu, co\u015b, czym za moich czas\u00f3w na studiach w socjalistycznej Polsce by\u0142y np. s\u0142owa: \u201esolidarno\u015b\u0107\u201d, \u201eWa\u0142\u0119sa\u201d albo po prostu: \u201eLechu\u201d, \u201eWilno\u201d, \u201egu\u0142ag\u201d. \u201eKaty\u0144\u201d by\u0142 superkatapult\u0105 (jedynym niekatapultowanym, jakiego znam, by\u0142 Radek Sikorski, kt\u00f3ry na fakultecie z historii wyg\u0142osi\u0142 referat \u201eKaty\u0144 &#8211; sowiecka zbrodnia\u201d i dosiedzia\u0142 w \u0142awce, w jednym kawa\u0142ku, do dzwonka).<\/p>\r\n<p>W Ameryce s\u0142owa katapulty pojawi\u0142y si\u0119 stosunkowo niedawno. W 2006 roku radiowiec Tim Dorsey straci\u0142 prac\u0119, poniewa\u017c m\u00f3wi\u0105c o aspiracjach Condoleezzy Rice, przej\u0119zyczy\u0142 si\u0119, u\u017cywaj\u0105c zamiast s\u0142owa \u201ecoup\u201d (sukces) s\u0142owa katapulty \u201ecoon\u201d (rasistowsko o Murzynach<\/p>\r\n<p>&#8211; skr\u00f3t od szop, raccoon). Lista katapultowanych jest d\u0142uga i obejmuje tak\u017ce tzw. zwyk\u0142ych ludzi. Par\u0119 miesi\u0119cy temu w Kansas 22-latek katapultowa\u0142 si\u0119 ze sklepu sieci Journey po tym, \u00a0\u00a0jak\u00a0 pewien Murzyn po awanturze zareklamowa\u0142 buty do zwrotu. Cch\u0142opak zwr\u00f3ci\u0142 pieni\u0105dze wraz z rachunkiem, na kt\u00f3rym, zamiast nazwiska klienta, wbi\u0142 do komputera: \u201edumb n\u201d (g\u0142upi cz[arnuch]). Jak niegdy\u015b SB w Polsce, tak dzi\u015b FBI w Ameryce wys\u0142a\u0142o agenta do zbadania sprawy\u2026<\/p>\r\n<p>\u201eDo Obamy nale\u017cy wyb\u00f3r, czy b\u0119dzie Wujkiem Samem dla ludzi w tym kraju czy Wujem Tomem wielkich korporacji\u201d &#8211; powiedzia\u0142 niezale\u017cny kandydat prezydencki Ralph Nader w noc wyborcz\u0105 2008 roku. S\u0142owem katapult\u0105 by\u0142 tu \u201eWuj Tom\u201d (Uncle Tom), ameryka\u0144ski kuzyn polskiego Murzynka Bambo. Poniewa\u017c Nader by\u0142 kandydatem niezale\u017cnym, katapulta nie zadzia\u0142a\u0142a, cho\u0107 liberalne media uzna\u0142y to za koniec kariery tego polityka.<\/p>\r\n<p>Wuj Tom to posta\u0107 z \u201eChaty Wuja Toma\u201d, XIX-wiecznego bestsellera Harriet Beecher Stowe. Ksi\u0105\u017cka sta\u0142a si\u0119 symbolem g\u0142upoty niewolnictwa, kt\u00f3re mi\u0142o\u015b\u0107 chrze\u015bcijan obali\u0107\u00a0mo\u017ce\u00a0. Tak te\u017c si\u0119 sta\u0142o w Ameryce mniej ni\u017c dekad\u0119 p\u00f3\u017aniej. Ale dzi\u015b Wuj Tom to rasistowskie okre\u015blenie Murzyna wys\u0142uguj\u0105cego si\u0119 bia\u0142ym. Rasowy epitet, kt\u00f3rym obrzuca\u0142o si\u0119 dwoje murzy\u0144skich (sic!) delegat\u00f3w na konwencji Partii Demokratycznej w Denver w sierpniu 2008 r. za popieranie Hillary Clinton.<\/p>\r\n<h4>Kulturowe (baby) bum<\/h4>\r\n<p>Wuj Tom, jak nasz Murzynek Bambo, niepostrze\u017cenie fikn\u0105\u0142 liberalnego kozio\u0142ka, s\u0142u\u017c\u0105c do budowy dziejowej katapulty, kt\u00f3r\u0105 ustawi\u0142o w Ameryce pokolenie powojennego wy\u017cu demograficznego lat 60. o nazwie Baby Boom Generation.<\/p>\r\n<p>W latach 80. pokolenie baby boom &#8211; ponad 70-milionowa armia rozpuszczonej m\u0142odzie\u017cy, kt\u00f3ra jeszcze kilkana\u015bcie lat wcze\u015bniej, napruta narkotykami, tapla\u0142a si\u0119 w b\u0142otach Woodstock &#8211; zasiada\u0142o ju\u017c rozparte na wygodnych posadach na ameryka\u0144skich uniwersytetach, w s\u0105dach, w\u0142adzach miejskich, komitetach osiedlowych i redakcjach gazet, jak Ameryka d\u0142uga i szeroka. Teraz celem ataku by\u0142y ju\u017c nie tradycje i kulturowe status quo, lecz narodowe ikony.<\/p>\r\n<p>Z gmachu s\u0105d\u00f3w nikn\u0119\u0142y tablice z dziesi\u0119cioma przykazaniami, dobrowolne czytanie Pisma \u015awi\u0119tego zosta\u0142o uznane za sprzeczne z konstytucj\u0105. W 1992 roku zakazano jakichkolwiek modlitw podczas matur. W 2000 roku studentom zakazano odmawiania modlitwy przed futbolowymi rozgrywkami. Jeden z najwi\u0119kszych prezydent\u00f3w kraju &#8211; George Washington (w\u0142a\u015bciciel niewolnik\u00f3w) &#8211; sta\u0142 si\u0119 s\u0142owem-katapult\u0105.<\/p>\r\n<p>W 1992 roku opracowano nowe standardy nauczania dzieci w klasach\u00a05-\u00a012. Stworzono obowi\u0105zuj\u0105c\u0105 do dzi\u015b list\u0119 zakazanych ilustracji, kt\u00f3rych w publikacjach szkolnych nale\u017cy unika\u0107: czarne sprz\u0105taczki, Indianie z pi\u00f3ropuszami na g\u0142owach, Meksykanie na os\u0142ach, Chi\u0144czycy na polach ry\u017cowych, Japo\u0144czycy z aparatami fotograficznymi. Azjaci nie mog\u0105 mie\u0107 na rysunkach sko\u015bnych oczu b\u0105d\u017a pojawia\u0107 si\u0119 z widokiem pralni w tle. \u017bydzi nie powinni by\u0107 pokazywani jako z\u0142otnicy, denty\u015bci, prawnicy, kupcy. Itd.<\/p>\r\n<p>Baby boomers podwa\u017cyli tak\u017ce ameryka\u0144sk\u0105 tradycj\u0119 literack\u0105. \u201ePrzygody Huckleberry Finna\u201d, ksi\u0105\u017cka Marka Twaina, o kt\u00f3rej Hemingway powiedzia\u0142, \u017ce wywodzi si\u0119 z niej \u201eca\u0142a wsp\u00f3\u0142czesna literatura Ameryki\u201d, znika dzi\u015b z lektur szkolnych w Ameryce. Powodem jest posta\u0107 Jima, Murzyna, niewolnika zbiega. \u201eKa\u017cdy nauczyciel pr\u00f3buj\u0105cy u\u017cy\u0107 tego \u015bmiecia na naszych dzieciach powinien by\u0107 wyrzucony (czytaj: katapulowany) z pracy na miejscu\u201d &#8211; powiedzia\u0142 o dziele czarny pedagog John Wallace (\u201eNew York Times\u201d, 1996).<\/p>\r\n<h4>I nie b\u0119dzie ju\u017c nikogo<\/h4>\r\n<p>Mark Twain pos\u0142u\u017cy\u0142 si\u0119 w ksi\u0105\u017cce klasycznym j\u0119zykiem Missisipi lat 40. XIX wieku. Rasowy termin \u201eNigger\u201d (czarnuch, z \u0142ac. niger, czarny) sypie si\u0119 tam cz\u0119sto, cho\u0107 w czasach Twaina nie mia\u0142 jeszcze konotacji, jak\u0105 ma dzi\u015b. Ameryka\u0144ska proweniencja s\u0142owa \u201eNigger\u201d ma te same \u017ar\u00f3d\u0142a co rasistowski endonim \u201ePolack\u201d, b\u0119d\u0105c fonetycznym zapisem b\u0142\u0119dnie wypowiadanego s\u0142owa, powszechnie u\u017cywanego przez bia\u0142e po\u0142udnie Ameryki &#8211; \u201eNegro\u201d, na okre\u015blenie Murzyn\u00f3w, s\u0142owa u\u017cywanego tak\u017ce przez Martina Luthera Kinga.<\/p>\r\n<p>\u201eCzarnuch\u201d pojawia\u0142 si\u0119 u Dickensa i Conrada (\u201eThe Nigger of the Narcissus\u201d, 1897). Jest te\u017c u Agathy Christie &#8211; \u201eTen Little Niggers\u201d w Polsce ocenzurowanych w tytule do \u201eDziesi\u0119cioro Murzyni\u0105tek\u201d, cho\u0107 powinno by\u0107 w\u0142a\u015bciwie: \u201eDziesi\u0119cioro Czarnuszk\u00f3w\u201d. Tytu\u0142, zaczerpni\u0119ty z dzieci\u0119cej wyliczanki XIX-wiecznego Tuwima Ameryki Septimusa Winnera \u201eDziesi\u0119ciu India\u0144c\u00f3w\u201d, wypieka\u0142 si\u0119 w liberalnym piecu d\u0142ugo, ewoluuj\u0105c od czarnuch\u00f3w, Indian, poprzez \u017co\u0142nierzyk\u00f3w, ko\u0144cz\u0105c na bezpiecznym, cho\u0107 nieprawdziwym historycznie tytule: \u201eI ( wtedy) nie by\u0142o ju\u017c nikogo\u201d (And Then There Were None), stanowi\u0105cym nomen omen ostatni\u0105 zwrotk\u0119 wyliczanki, w kt\u00f3rej bohaterowie unicestwiaj\u0105 sami siebie.<\/p>\r\n<p>\u201eCzarnuch\u201d Twaina katapultowa\u0142 wspania\u0142e dzie\u0142a \u201eojca ameryka\u0144skiej literatury\u201d, jak m\u00f3wi\u0142 o nim Faulkner, na czarn\u0105 (nomen omen) list\u0119 cenzury. Jak podaje zestawienie American Library Association, \u201ePrzygody Hucka Finna\u201d jest dzi\u015b w czo\u0142\u00f3wce najcz\u0119\u015bciej atakowanych ksi\u0105\u017cek w Ameryce. (obok: \u201e1984\u201d Orwella, \u201ePrzemin\u0119\u0142o z wiatrem\u201d Mitchell i \u201ePrzyg\u00f3d Tomka Sawyera\u201d tego\u017c Twaina).<\/p>\r\n<p>W 2007 roku rada miejska Nowego Jorku wyda\u0142a rezolucj\u0119 (na razie symboliczn\u0105) zakazuj\u0105c\u0105 u\u017cycia s\u0142owa \u201eNigger\u201d (czarnuch) w metropolii nowojorskiej. Rezolucja proponuje tak\u017ce, aby utwory muzyczne u\u017cywaj\u0105ce tego s\u0142owa zosta\u0142y wy\u0142\u0105czone z pretendowania do nagr\u00f3d Grammy. Zalecenie eliminuje praktycznie 90 procent dzie\u0142 raper\u00f3w, dla kt\u00f3rych \u201eczarnuch\u201d jest powszechnie stosowanym przecinkiem uwielbianym przez rzesze bia\u0142ej m\u0142odzie\u017cy pokolenia X (dzieci baby boomers), aspiruj\u0105ce do rapowej popkultury cho\u0107by narzuconym sobie dobrowolnie przydomkiem \u201eWiggers\u201d (White Niggers &#8211; Bia\u0142e Czarnuchy).<\/p>\r\n<p>Kulturowy marksizm zak\u0142ada\u0142, \u017ce tak jak zachodnia kultura stworzy\u0142a kapitalizm, tak upadek zachodniej kultury obali kapitalizm. Najistotniejsz\u0105 misj\u0105 socjalizmu &#8211; pisa\u0142 Gramsci &#8211; jest \u201eprzej\u0119cie kultury\u201d. 50 lat p\u00f3\u017aniej w Ameryce, niepostrze\u017cenie, \u00f3w akt si\u0119 wype\u0142nia. Milan Kundera w \u201eKsi\u0119dze \u015bmiechu i zapomnienia\u201d pisze, \u017ce pierwszy stopie\u0144 w likwidacji mas ludzkich to wymazanie ich pami\u0119ci. Bambo Tuwima czy Czarnuch Jim Twaina to niejedyne klejnoty wymazywane ze zbiorowej pami\u0119ci narod\u00f3w.<\/p>\r\n<p>Tak jak w ideologii komunizmu-socjalizmu Murzyn s\u0142u\u017cy\u0142 do ekspansji politycznej, tak w ideologii liberalnej Pan Murzyn staje si\u0119 z pozoru nieistotnym trybikiem maszyny, kt\u00f3rej mechanizm rabuje narody z przesz\u0142o\u015bci jak z\u0142odziej oga\u0142acaj\u0105cy o zmierzchu wn\u0119trze katedry &#8211; kradnie po cichu tradycje, wiar\u0119, krzywdy, grzechy, prawdy, zwyczaje, histori\u0119, religie i to, co ka\u017cdy nar\u00f3d ma najcenniejsze: pami\u0119\u0107. A kiedy ona zniknie, to &#8211; trawestuj\u0105c Agat\u0119 Christie &#8211; \u201enie b\u0119dzie ju\u017c niczego\u201d. Pan Murzyn zrobi\u0142 swoje. Mo\u017ce odej\u015b\u0107.<\/p>\r\n<p><strong><em>Mariusz Max Kolonko<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p>(tekst powsta\u0142 w styczniu 2009, publikacja w<a href=\"http:\/\/www.rp.pl\/artykul\/61991,348570_Jasnie__Pan_Murzyn.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"> Rzeczpospolitej 15 sierpnia 2009<\/a>)<\/p>\r\n<p><em>Mariusz Max Kolonko &#8211; Producent telewizyjny, publicysta i dziennikarz. Wieloletni ameryka\u0144ski korespondent TVP. Od 20 lat mieszka i pracuje w Ameryce gdzie prowadzi telewizyjn\u0105 firm\u0119 producenck\u0105. Go\u015bci\u0142 m.in. na antenie CNN i CBS i ABC jako ekspert od spraw polskoameryka\u0144skich.\u00a0 Autor ksi\u0105\u017cki Odkrywanie Ameryki i programu pod tym samym tytu\u0142em w TV4 i TVP1 <\/em><\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<blockquote>\r\n<p><strong>KOMENTARZ <\/strong><em><strong>BIBU\u0141Y<\/strong>: <\/em>Pan Mariusz &#8222;Max&#8221; Kolonko prowadzi\u0142 w okresie komunistycznej Polski najbardziej popularne audycje radiowe <em>Lato z Radiem<\/em> i <em>Zapraszamy do Tr\u00f3jki<\/em>, co oczywi\u015bcie \u015bwiadczy li tylko o jego nadzwyczajnych zdolno\u015bciach. Te li tylko zdolno\u015bci zaowocowa\u0142y p\u00f3\u017aniej tym, \u017ce jako biedny \u015bwie\u017cy imigrant w Stanach Zjednoczonych (&#8222;gdzie przyby\u0142, jak wiekszo\u015b\u0107 prawdziwych imigrantow z zaledwie 200 dolarami w kieszeni&#8221;), po roku za\u0142o\u017cy\u0142 prosperuj\u0105c\u0105 firm\u0119, a w pi\u0119\u0107 lat &#8222;kupi\u0142 sobie kamery&#8221; i &#8222;za\u0142o\u017cy\u0142 firm\u0119 telewizyjn\u0105&#8221;. Biografia na miar\u0119 ubogiego czy\u015bcibuta staj\u0105cego si\u0119 Rockefellerem. Oczywi\u015bcie wiadomo, \u017ce kupi\u0107 kamery mo\u017ce ka\u017cdy, ale aby za\u0142o\u017cy\u0107 firm\u0119, kt\u00f3ra z miejsca &#8222;produkuje programy dla g\u0142\u00f3wnych ameryka\u0144skich sieci telewizyjnych&#8221;, a przy tym jako pan imigrant-dziennikarz i \u015bwie\u017cy w\u0142a\u015bciciel nowej firmy otrzyma\u0107 od razu akredytacj\u0119 Ameryka\u0144skiego Departamentu Stanu, a zaraz potem sta\u0107 si\u0119 autorem &#8222;wielu relacji politycznych z Bia\u0142ego Domu w czasie wizyt Prezydenta Kwa\u015bniewskiego do USA&#8221; &#8211; trzeba na to wszystko doprawdy niezwyk\u0142ego tzw. talentu. Trudno jest zmierzy\u0107 ten\u017ce talent, owocuj\u0105cy sta\u0142\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0105 z Telewizja Polsk\u0105, wsp\u00f3\u0142prac\u0105 z ambasadami polskimi w USA i otrzymywaniem zlece\u0144 na produkcj\u0119 program\u00f3w dla polskiego odbiorcy, w czasie gdy wielu dziennikarzy tylko z najwy\u017cszej konieczno\u015bci odwiedza\u0142o polskie plac\u00f3wki dyplomatyczne, w kt\u00f3rych dominowa\u0142o \u015brodowisko Gazety Wyborczej, Trybuny (Ludu), tygodnika Nie i innych agentur. Trudno jest zmierzy\u0107 ten talent pozwalaj\u0105cy na dost\u0119p do miejsc w USA, do kt\u00f3rych nawet cz\u0142onkostwo w dziennikarskich organizacjach nie na wiele si\u0119 zdaje. Tak &#8211; kamery ka\u017cdy mo\u017ce sobie kupi\u0107, ale do tego aby telewizje &#8211; polska i ameryka\u0144ska i jakie\u015b fundacje zaprasza\u0142y jako &#8222;eksperta do spraw ameryka\u0144skiej polityki zagranicznej&#8221; (powa\u017cnie, to nie \u017cart &#8211; to mia\u0142o mie\u0107 miejsce i tak o sobie pisze pan Max Kolonko!), na to trzeba nieprzeci\u0119tnie wielkiego talentu. By\u0107 mo\u017ce mierzonego nie tylko wsp\u00f3\u0142prac\u0105 z komunistycznym radiem ale\u00a0 r\u00f3wnie\u017c kolegowaniem si\u0119 z panem Radkiem Sikorskim, z kt\u00f3rym chodzi\u0142 razem do Liceum.<\/p>\r\n<p>Dzisiaj, po serii program\u00f3w telewizyjnych i wcielaniu w rol\u0119 r\u00f3\u017cnej ma\u015bci ekspert\u00f3w, pan Max Kolonko pr\u00f3buje zab\u0142ysn\u0105\u0107 jako niezale\u017cny, politycznie niepoprawny dziennikarz, pisz\u0105cy na rzekomo &#8222;zakazane&#8221; tematy. Pomijaj\u0105c czysto osobiste atrybuty, jak np. s\u0142abo\u015b\u0107 do &#8211; jakby to okre\u015bli\u0142a m\u0142odzie\u017c: &#8222;szpanerstwa&#8221; &#8211; wygl\u0105da to wszystko na pr\u00f3b\u0119 zaw\u0142adni\u0119cia sceny dziennikarskiej przez ludzi-b\u0142yskotki systemu komunistycznego, kt\u00f3rzy zd\u0105\u017cyli nie\u017ale przeobrazi\u0107 si\u0119 w jakich\u015b &#8222;dziennikarzy \u015bledczych&#8221; by sta\u0107 si\u0119 &#8222;niezale\u017cnymi dziennikarzami&#8221;. Tego typu &#8222;niezale\u017cne dziennikarstwo&#8221;, jako odtrutka dla mas zm\u0119czonych zak\u0142amaniem g\u0142\u00f3wnych medi\u00f3w, ma sta\u0107 si\u0119 zatem domen\u0105 &#8222;swoich&#8221; dziennikarzy, ma zosta\u0107, tak jak i inne dziedziny \u017cycia, odpowiednio skanalizowane. Wygl\u0105da na to, \u017ce aby otrzyma\u0107 miano &#8222;niezale\u017cnego dziennikarza&#8221; zn\u00f3w trzeba b\u0119dzie uzyskiwa\u0107 b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwo niekt\u00f3rych sponsor\u00f3w i koncesj\u0119.<\/p>\r\n<p>Z t\u0105 powy\u017csz\u0105 uwag\u0105 zamieszczamy ten tekst, wszak ostatnio nawet pan Leszek Miller potrafi pisa\u0107 ciekawie i z sensem&#8230;<\/p>\r\n<\/blockquote>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Jaki\u015b czas temu, jako go\u015b\u0107 programu \u201eSzymon Majewski show\u201d, otrzyma\u0142em scenariusz odcinka. Przeczyta\u0142em, \u017ce obok mnie, w jednej ze scen, pojawi\u0107 si\u0119 mia\u0142 \u201ePan Murzyn\u201d. Okre\u015blenie zdziwi\u0142o mnie. Wyja\u015bniono mi, \u017ce chodzi o opisanie postaci z szacunkiem. Dlaczego zatem ja sam nie pojawi\u0142em si\u0119 w scenariuszu jako \u201ePan Bia\u0142y?\u201d. Nie by\u0142o te\u017c \u201ePana Go\u015bcia\u201d\u2026 Polskie [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[21,31],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12797"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=12797"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12797\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":118514,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12797\/revisions\/118514"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=12797"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=12797"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=12797"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}