{"id":123374,"date":"2021-03-04T10:20:13","date_gmt":"2021-03-04T15:20:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=123374"},"modified":"2021-03-04T10:20:13","modified_gmt":"2021-03-04T15:20:13","slug":"czy-kosciol-powinien-stworzyc-ryt-afroamerykanski-nowy-pomysl-jezuitow-z-usa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=123374","title":{"rendered":"Czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 powinien stworzy\u0107 ryt afroameryka\u0144ski? Nowy pomys\u0142 jezuit\u00f3w z USA"},"content":{"rendered":"

Takie pytanie stawia redakcja jezuickiego \u201eThe America Magazine\u201d. Pozytywnej odpowiedzi udziela Nate Tinner-Williams, konwertyta eksploruj\u0105cy charakterystyk\u0119 \u201eczarnego katolicyzmu\u201d w Stanach Zjednoczonych. Dzieli si\u0119 on przy okazji swoim rozumieniem \u201eczarnej\u201d liturgii.
\r\n<\/strong><\/p>\r\n

Nate Tinner-William przyj\u0105\u0142 katolicyzm w pa\u017adzierniku roku 2019, przedtem by\u0142 baptyst\u0105. Obecnie planuje wst\u0105pienie do Towarzystwa \u015bw. J\u00f3zefa od Naj\u015bwi\u0119tszego Serca \u2013 katolickiego zgromadzenia zakonnego, kt\u00f3rego duszpasterskim priorytetem s\u0105 czarni mieszka\u0144cy Ameryki. Tinner-William przyznaje, \u017ce jako protestant prezentowa\u0142 bardzo antykatolickie nastawienie, dorasta\u0142 zreszt\u0105 w \u015brodowisku religijnym, w kt\u00f3rym teologia \u201eakademicka\u201d by\u0142a zasadniczo nieobecna. Katolik\u00f3w uwa\u017ca\u0142 po prostu za \u201euprzywilejowanych\u201d, jego punkt widzenia zmieni\u0142 si\u0119 dopiero w\u00f3wczas, gdy w trakcie studi\u00f3w zetkn\u0105\u0142 si\u0119 z teologi\u0105 i histori\u0105 Ko\u015bcio\u0142a. Odkry\u0142, \u017ce poza protestantyzmem istnieje jeszcze inne, \u201estaro\u017cytne\u201d chrze\u015bcija\u0144stwo. Pocz\u0105tkowo koncentrowa\u0142 si\u0119 na prawos\u0142awiu, my\u015bla\u0142 nawet o konwersji, dopiero p\u00f3\u017aniej postanowi\u0142 pozna\u0107 katolicyzm \u2013 a w ko\u0144cu odkry\u0142, \u017ce katolicyzm wyznawa\u0142o wielu czarnych, co doprowadzi\u0142o go do przyj\u0119cia tej wiary.<\/p>\r\n

– Kiedy dowiedzia\u0142em si\u0119 wi\u0119cej o tej historii, pomy\u015bla\u0142em tak: A jak to jest teraz w XXI wieku? Odkry\u0142em, \u017ce w Stanach Zjednoczonych s\u0105 trzy miliony czarnych katolik\u00f3w i \u017ce w nie wszystkich katolickich ko\u015bcio\u0142ach \u015bpiewa si\u0119 te stare europejskie pie\u015bni, \u017ce nie s\u0105 one pe\u0142ne bia\u0142ych ludzi. By\u0142a taka parafia w San Francisco \u2013 w sumie, to nawet kilka \u2013 w kt\u00f3rej \u015bpiewano t\u0105 sam\u0105 muzyk\u0119, z kt\u00f3r\u0105 dorasta\u0142em nale\u017c\u0105c do czarnego ko\u015bcio\u0142a baptyst\u00f3w<\/em> \u2013 stwierdzi\u0142 Tinner-William. Jak nast\u0119pnie dodaje, odkry\u0142, \u017ce jego matka zosta\u0142a adoptowana, a jej rodzina wyznawa\u0142a katolicyzm \u2013 cho\u0107 sama o tym nie wiedzia\u0142a. Skontaktowa\u0142 si\u0119 ze swoim dalekim kuzynem. Baptyzm spo\u0142eczno\u015bci afroameryka\u0144skich wyda\u0142 mu si\u0119 bardzo bliski \u201eczarnemu\u201d katolicyzmowi w Stanach.<\/p>\r\n

M\u0119\u017cczyzna t\u0142umaczy, \u017ce jego zdaniem powinien istnie\u0107 ryt liturgiczny oddaj\u0105cy kultur\u0119 Afroamerykan\u00f3w, jako \u201eludzi, kt\u00f3rzy zostali zabrani z w\u0142asnej ziemi\u201d. \u2013 Jeste\u015bmy jedn\u0105 z nielicznych w Stanach grup, kt\u00f3ra nie jest imigrancka, ale nie jeste\u015bmy zwi\u0105zani z brytyjskimi korzeniami Stan\u00f3w Zjednoczonych. \u017byjemy we wsp\u00f3lnotach b\u0119d\u0105cych w diasporze, kt\u00f3ra dok\u0142adnie nie wie, sk\u0105d pochodzi. To jest nasz czynnik jednocz\u0105cy. To usprawiedliwia istnienie w katolickim systemie liturgicznym przestrzeni, kt\u00f3ra jak my\u015bl\u0119 by\u0142aby na wiele sposob\u00f3w korzystna, sprowadzaj\u0105c ludzi z powrotem do ko\u015bcio\u0142a<\/em> \u2013 podkre\u015bli\u0142.<\/p>\r\n

Jak dodaje, w jego ocenie nie ma to nic wsp\u00f3lnego z \u201esegregacj\u0105\u201d rasow\u0105, bo w Stanach to normalne. \u2013 Segregacja jest wtedy, gdy biali wykluczaj\u0105 czarnych. Tworzenie przez czarnych rzeczy tylko dla czarnych to nie segregacja<\/em> \u2013 stwierdzi\u0142 Tinner-William. Dla niego \u201eryt afroameryka\u0144ski\u201d pokazywa\u0142by \u201epowszechno\u015b\u0107\u201d Ko\u015bcio\u0142a. \u2013 Jest przemawiaj\u0105cy za tym precedens, bo o czym katolicy powinni wiedzie\u0107, istniej\u0105 23 katolickie Ko\u015bcio\u0142y wschodnie, kt\u00f3re tak w\u0142a\u015bnie robi\u0105, a robi\u0142y tak przez wieki albo i tysi\u0105clecia. W kontynuowaniu tego procesu nie niczego \u201eniekatolickiego\u201d<\/em> \u2013 doda\u0142.<\/p>\r\n

– Jeste\u015bmy na pewien spos\u00f3b narodem wewn\u0105trz narodu. Nie jeste\u015bmy ca\u0142kowicie u siebie, moim zdaniem, w Ameryce jeste\u015bmy wykluczani od mniej wi\u0119cej 500 lat. Wci\u0105\u017c staramy si\u0119 odpowiedzie\u0107 na pytanie o to, gdzie nale\u017cymy. Wydaje si\u0119, \u017ce ko\u015bci\u00f3\u0142, zw\u0142aszcza w Ameryce, wci\u0105\u017c stara si\u0119 okre\u015bli\u0107, gdzie b\u0119dziemy pasowa\u0107<\/em> \u2013 ocenia Tinner-William. Nast\u0119pnie przypomnia\u0142, \u017ce podobne dyskusje si\u0119gaj\u0105 pocz\u0105tk\u00f3w XIX wieku, kiedy to pojawi\u0142 si\u0119 pomys\u0142 stworzenia katolickiego wikariatu dla murzyn\u00f3w, kt\u00f3ry mia\u0142by swego w\u0142asnego biskupa.<\/p>\r\n

– Pod koniec lat 60-tych czarni katolicy zacz\u0119li bardziej eksperymentowa\u0107 z liturgi\u0105. To mia\u0142o miejsce w trakcie ruchu Black Power, kiedy czarni zacz\u0119li m\u00f3wi\u0107 o sobie rzeczy, kt\u00f3re czyni\u0105 nas wyj\u0105tkowymi i s\u0105 wa\u017cne. Czarni katolicy zacz\u0119li tworzy\u0107 w\u0142asn\u0105 muzyk\u0119 gospel i w\u0142asne, gospelowe wersje katolickiej muzyki. Istnia\u0142o co\u015b, co teraz nazywamy \u201eMsz\u0105 gospelow\u0105\u201d, wi\u0119kszo\u015b\u0107 naszych katolickich parafii wygl\u0105da bardziej jak czarne kongregacje baptyst\u00f3w lub protestant\u00f3w. W latach 90-tych mia\u0142a ju\u017c miejsce dyskusja o rycie. National Black Catholic Clergy Caucus \u2013 stworzony w roku 1968, kt\u00f3ry pom\u00f3g\u0142 w rozwini\u0119ciu ruchu czarnych katolik\u00f3w \u2013 powo\u0142a\u0142 komitet ds. katolickiego rytu afroameryka\u0144skiego. Jego celem by\u0142o zbadania tego, czy taki ryt jest potrzebny i chciany przez spo\u0142eczno\u015b\u0107 czarnych katolik\u00f3w<\/em> \u2013 doda\u0142. Prace komitetu zako\u0144czy\u0142y si\u0119 w\u00f3wczas jednak wnioskiem, \u017ce taki ryt nie jest potrzebny\u2026 – Istnieje dyskusja dotycz\u0105ca tego, czy respondenci ankiety naprawd\u0119 j\u0105 rozumieli, mo\u017ce my\u015bleli \u017ce niezale\u017cny ryt oznacza to, \u017ce nie jest si\u0119 ju\u017c cz\u0119\u015bci\u0105 Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. W ko\u0144cu jednak komitet zosta\u0142 rozwi\u0105zany. Z tego co wiem, od tamtego czasu nie by\u0142o \u017cadnej dyskusji na temat rytu afroameryka\u0144skiego<\/em> \u2013 dodaje.<\/p>\r\n

Jak konwertyta wyobra\u017ca sobie taki \u201eryt afroameryka\u0144ski\u201d? Po pierwsze: muzyka gospel. Dalej mo\u017ce modyfikacja cz\u0119\u015bci sta\u0142ych, np. przekszta\u0142cenie \u201eKyrie\u201d na mod\u0142\u0119 gospelow\u0105. No i\u2026 taniec. \u2013 W rycie zairskim przekazanie znaku pokoju zosta\u0142o przeniesione wcze\u015bniej, przed konsekracj\u0119. By\u0142em w paru czarnych parafiach w Stanach i one praktykuj\u0105 niekt\u00f3re spo\u015br\u00f3d takich modyfikacji Mszy, tworz\u0105 tak\u0105 fuzj\u0119 Mszy gospelowej z rytem zairskim. Wyobra\u017cam sobie, \u017ce takie zmiany mog\u0142yby zosta\u0107 zintegrowane w rycie afroameryka\u0144skim. Poza tym, nie mam jakich\u015b szczeg\u00f3lnych teorii co do tego, jak wygl\u0105da\u0142by \u201eczarny\u201d ryt katolicki; wiem \u017ce z pewno\u015bci\u0105 inna by\u0142aby muzyka i stroje liturgiczne; by\u0142yby afrocentryczne, takie, kt\u00f3rych ju\u017c teraz nieoficjalnie u\u017cywa wielu czarnych ksi\u0119\u017cy<\/em> \u2013 podkre\u015bli\u0142.<\/p>\r\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: America Magazine<\/p>\r\n

mat<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Takie pytanie stawia redakcja jezuickiego \u201eThe America Magazine\u201d. Pozytywnej odpowiedzi udziela Nate Tinner-Williams, konwertyta eksploruj\u0105cy charakterystyk\u0119 \u201eczarnego katolicyzmu\u201d w Stanach Zjednoczonych. Dzieli si\u0119 on przy okazji swoim rozumieniem \u201eczarnej\u201d liturgii. Nate Tinner-William przyj\u0105\u0142 katolicyzm w pa\u017adzierniku roku 2019, przedtem by\u0142 baptyst\u0105. Obecnie planuje wst\u0105pienie do Towarzystwa \u015bw. J\u00f3zefa od Naj\u015bwi\u0119tszego Serca \u2013 katolickiego zgromadzenia zakonnego, […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[3],"tags":[165,60,171,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/123374"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=123374"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/123374\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":123375,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/123374\/revisions\/123375"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=123374"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=123374"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=123374"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}