Ukraina konsekwentnie uniemo\u017cliwia doprowadzenie do godnego poch\u00f3wku i upami\u0119tnienia ofiar ludob\u00f3jstwa OUN-UPA na swoim terytorium, a jednocze\u015bnie d\u0105\u017cy do instalowania na terenie Polski pomnik\u00f3w sprawc\u00f3w tego ludob\u00f3jstwa \u2013 zauwa\u017ca w weekendowym wydaniu \u201eNaszego Dziennika\u201d Ewa Siemaszko, badaczka zbrodni ukrai\u0144skich nacjonalist\u00f3w. \u201eEwentualne ust\u0119pstwa ze strony Polski wobec \u017c\u0105da\u0144 Ukrainy nie zmieni\u0105 negatywnego stanowiska wobec polskich oczekiwa\u0144 \u2013 b\u0119d\u0105 odczytane jako s\u0142abo\u015b\u0107, spowoduj\u0105 nast\u0119pne \u017c\u0105dania i niedotrzymywanie obietnic. W tej sytuacji mo\u017cna stawia\u0107 pytania: czy pa\u0144stwo, kt\u00f3re buduje i piel\u0119gnuje kult ludob\u00f3jc\u00f3w, nie stanowi zagro\u017cenia dla pokoju i bezpiecze\u0144stwa s\u0105siad\u00f3w, zw\u0142aszcza Polak\u00f3w\u201d \u2013 czytamy w jej artykule.<\/p>\r\n
W wydaniu \u201eNaszego Dziennika\u201d z 2-3 stycznia br. znalaz\u0142 si\u0119 artyku\u0142 \u201ePytania o Ukrain\u0119\u201d, w kt\u00f3rym Ewa Siemaszko wyci\u0105ga wnioski z impasu, do jakiego dosz\u0142o w kwestii d\u0105\u017ce\u0144 do zniesienia blokady prac poszukiwawczych i ekshumacyjnych specjalist\u00f3w polskiego IPN na terytorium Ukrainy.<\/p>\r\n
Na pocz\u0105tku artyku\u0142u badaczka przypomnia\u0142a niedawn\u0105 decyzj\u0119 ukrai\u0144skiego parlamentu o uczczeniu w tym roku 110. rocznicy urodzin g\u0142\u00f3wnego sprawcy ludob\u00f3jstwa na Wo\u0142yniu, dow\u00f3dcy UPA Dmytra Klaczkiwskiego ps. K\u0142ym Sawur<\/a>. Siemaszko odnotowa\u0142a, \u017ce odpowiedzialno\u015b\u0107 Klaczkiwskiego za zbrodnie nie stanowi\u0142a dla ukrai\u0144skiego IPN przeszkody w rekomendowaniu go ukrai\u0144skiemu parlamentowi jako osobisto\u015bci godnej uczczenia, podobnie jak dw\u00f3ch innych wysoko postawionych cz\u0142onk\u00f3w UPA. Wed\u0142ug Siemaszko rekomendacje te zosta\u0142y wydane tu\u017c przed grudniowym spotkaniem szef\u00f3w polskiego i ukrai\u0144skiego IPN w Warszawie, kt\u00f3re by\u0142o kolejnym spotkaniem na kt\u00f3rym nie uda\u0142o si\u0119 uzgodni\u0107 zniesienia zakazu poszukiwa\u0144 i ekshumacji na Ukrainie<\/a>.<\/p>\r\n Ewa Siemaszko uwa\u017ca, \u017ce z deklaracji prezydenta Ukrainy wynika, i\u017c \u201enajwy\u017csze w\u0142adze Ukrainy nie zamierzaj\u0105 anga\u017cowa\u0107 si\u0119 w przywr\u00f3cenie mo\u017cliwo\u015bci przeprowadzenia ekshumacji, poszukiwa\u0144 szcz\u0105tk\u00f3w i upami\u0119tnie\u0144, pozostawiaj\u0105c to historykom, w domy\u015ble Instytutom Pami\u0119ci Narodowej \u2013 ukrai\u0144skiemu i polskiemu\u201d. Z kolei zdaniem badaczki ukrai\u0144ski IPN wyartyku\u0142owa\u0142 \u201eostre \u017c\u0105dania\u201d odno\u015bnie upami\u0119tnie\u0144 OUN-UPA na terenie Polski w zamian za zniesienie blokady. \u201eWarunki, kt\u00f3rych cywilizowane pa\u0144stwo nie mo\u017ce spe\u0142ni\u0107, bo oznacza\u0142oby to akceptacj\u0119 ludob\u00f3jstwa w\u0142asnego narodu, poha\u0144bienie ofiar i post\u0119powanie sprzeczne z duchem Konwencji ONZ w sprawie zapobiegania i karania zbrodni ludob\u00f3jstwa\u201d \u2013 uwa\u017ca Siemaszko dodaj\u0105c, \u017ce na takim te\u017c stanowisku stan\u0105\u0142 polski IPN.<\/p>\r\n Zdaniem autorki artyku\u0142u ukrai\u0144ski IPN kontynuuje obran\u0105 lini\u0119, czego dowodem by\u0142a grudniowa wizyta delegacji tej instytucji z Polsce. Siemaszko uwa\u017ca, \u017ce szef ukrai\u0144skiego IPN Anton Drobowycz podczas briefingu z Jaros\u0142awem Szarkiem \u201eda\u0142 pokaz buty, braku kurtuazji w przekazywaniu \u017c\u0105da\u0144 i propozycji, wywo\u0142uj\u0105c wra\u017cenie po\u0142ajanki i szanta\u017cu\u201d.<\/p>\r\n Ewa Siemaszko wyci\u0105gn\u0119\u0142a wniosek, \u017ce ukrai\u0144skie w\u0142adze prowadz\u0105 celow\u0105 polityk\u0119 blokowania poszukiwa\u0144, ekshumacji oraz upami\u0119tnie\u0144 ofiar OUN-UPA, poniewa\u017c materialne dowody zbrodni \u201ezm\u0105caj\u0105 prowadzon\u0105 intensywnie gloryfikacj\u0119 tych formacji, zwie\u0144czon\u0105 pa\u0144stwowym kultem\u201d, jednocze\u015bnie d\u0105\u017c\u0105c do budowy upami\u0119tnie\u0144 cz\u0142onk\u00f3w OUN-UPA na terenie Polski jako \u201eargumentu tezy o ukrai\u0144sko\u015bci ziem, na kt\u00f3rych oni walczyli o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Ukrainy i mordowali\u201d.<\/p>\r\n Wed\u0142ug badaczki ewentualne ust\u0119pstwa wobec strony ukrai\u0144skiej zostan\u0105 odebrane jako dow\u00f3d s\u0142abo\u015bci i nie przynios\u0105 spe\u0142nienia polskich oczekiwa\u0144, a jedynie eskalacj\u0119 \u017c\u0105da\u0144. \u201eW tej sytuacji mo\u017cna stawia\u0107 pytania: czy pa\u0144stwo, kt\u00f3re buduje i piel\u0119gnuje kult ludob\u00f3jc\u00f3w, nie stanowi zagro\u017cenia dla pokoju i bezpiecze\u0144stwa s\u0105siad\u00f3w, zw\u0142aszcza Polak\u00f3w\u201d \u2013 ko\u0144czy sw\u00f3j artyku\u0142 Ewa Siemaszko.<\/p>\r\n