{"id":119265,"date":"2020-10-10T12:10:49","date_gmt":"2020-10-10T16:10:49","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=119265"},"modified":"2020-10-10T12:13:42","modified_gmt":"2020-10-10T16:13:42","slug":"walka-o-klimat-musi-stac-sie-religia-pytanie-jaka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=119265","title":{"rendered":"Walka o klimat musi sta\u0107 si\u0119 „religi\u0105”. Pytanie jak\u0105?"},"content":{"rendered":"

Walka z globalnym ociepleniem domaga si\u0119 swojego religijnego uzasadnienia. Nie pomog\u0105 apele g\u0142\u00f3w pa\u0144stw, s\u0142upki i wykresy z analiz ekspert\u00f3w czy nawet ckliwe obrazki zwierz\u0105t zagro\u017conych wygini\u0119ciem. Cz\u0142owiek XXI w. musi to zagro\u017cenie do\u015bwiadczy\u0107 na poziomie duchowym, tylko wtedy \u2013 niczym religijny neofita \u2013 b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 radyklanie zmieni\u0107 swoje \u017cycie. Pytanie \u2013 o jakim \u201enawr\u00f3ceniu\u201d tutaj m\u00f3wimy, i co si\u0119 wydarzy, je\u017celi ono nie nast\u0105pi?<\/strong><\/p>\r\n

Daniel Pinchbeck i Sophia Rokhlin w ksi\u0105\u017cce \u201eGdy ro\u015bliny \u015bni\u0105\u201d pytaj\u0105: \u201eCzy z naszej obecnej perspektywy mo\u017cemy wyobrazi\u0107 sobie zjednoczenie przeciwie\u0144stw albo dialektyczne odwr\u00f3cenie: now\u0105 syntez\u0119 szamanizmu i spo\u0142ecze\u0144stwa przemys\u0142owego, mistycyzmu i nauki, sacrum i profanum, psychodelicznych sakrament\u00f3w i monoteistycznych religii, technologii i botaniki, kapitalizmu i \u015bwi\u0119tej medycyny? Czy tego rodzaju zjednoczenie doprowadzi do powstania nowego, utopijnego projektu, kt\u00f3ry po\u0142\u0105czy ludzk\u0105 misj\u0119 ekologiczn\u0105, duchow\u0105 i spo\u0142eczn\u0105 z estetyczn\u0105 rewolucj\u0105? Ten proces mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 ma\u0142o prawdopodobny, ale zapewnienie nic innego nie jest w stanie wywo\u0142a\u0107 transformacji, kt\u00f3rej potrzebujemy\u201d.<\/p>\r\n

Zainspirowani podr\u00f3\u017cami w poszukiwaniu psychodelicznych do\u015bwiadcze\u0144 autorzy, niczym hippisi przekonuj\u0105, \u017ce to odloty po amazo\u0144skiej ayahuasce przekona\u0142y rzesze ludzi zachodu o istnieniu \u201einnej drogi\u201d w rozwi\u0105zaniu obecnego globalnego kryzysu ekologicznego. Jak w poprzednim wieku, do\u015bwiadczenie \u201ekooperacji, wsp\u00f3\u0142pracy, mi\u0142o\u015bci i wzajemnego szacunku\u201d mia\u0142o nap\u0119dza\u0107 antywojenne i pacyfistyczne nastroje w latach 60\u2019 i 70\u2019, tak teraz wywary z tajemniczej ro\u015bliny rosn\u0105cej w ost\u0119pach amazo\u0144skiej puszczy maj\u0105 pokaza\u0107 nam jak pokona\u0107 globalne ocieplenie.<\/p>\r\n

Dodatkowo dochodzi tutaj inspiracja plemionami Sekoj\u00f3w, Shipibo, Achuar\u00f3w czy Aszanika, dla kt\u00f3rych szamanistyczny rytua\u0142 za\u017cywania specyfiku w jest czym\u015b w rodzaju \u201esakramentu\u201d. Tak oto prymitywne plemiona, tocz\u0105ce nieustann\u0105 walk\u0119 o przetrwanie z si\u0142ami natury, wyrastaj\u0105 na mentor\u00f3w cywilizacji Zachodu. Je\u017celi zatem chcemy poradzi\u0107 sobie z tak ogromnym wyzwaniem, duch uzdrawiaj\u0105cego szamana powinien przenikn\u0105\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 \u015bwiatowych lider\u00f3w. Jak m\u00f3wi\u0105 sami autorzy \u2013 potrzebujemy \u201ecudu\u201d.<\/p>\r\n

W takiej wizji \u015bwiata hierarchi\u0119 zast\u0119puje r\u00f3wno\u015b\u0107, a rywalizacj\u0119 \u2013 kooperacja. Czas zmienia si\u0119 z linearnego w cykliczny, bratem staje si\u0119 zwierz\u0119, s\u0142o\u0144ce, owad, a siostr\u0105 \u2013 rzeka, g\u00f3ra, ro\u015blina.<\/p>\r\n

Truizmem by\u0142oby wykazywanie sprzeczno\u015bci takiej wizji z naukami Ko\u015bcio\u0142a. Zagro\u017cenie p\u0142ynie z innej strony; koncepcja kooperacji odrzuca rywalizacj\u0119 \u2013 po co walczy\u0107 skoro mo\u017cna\u2026po\u0142\u0105czy\u0107. W tym kontek\u015bcie wci\u0105\u017c przed oczami staj\u0105 obrazki z Synodu Amazo\u0144skiego, bicie pok\u0142on\u00f3w Pachamamie, mantra \u201eLaudato Si\u201d wszystko jest po\u0142\u0105czone <\/em>czy inspiracje eko-teologi\u0105 wyzwolenia Leonardo Boffa\u2026. Warto doda\u0107, \u017ce podobne podchody wyst\u0119puj\u0119 nie tylko w Ko\u015bciele katolickim, ale \u2013 i tu zaskoczenie \u2013 m.in. w islamie.<\/p>\r\n

Postaci\u0105 kluczow\u0105 w tej uk\u0142adance okazuje si\u0119 posta\u0107 \u015bw. Franciszka z Asy\u017cu. Na nic przekonywanie, \u017ce okre\u015blenie bracia mniejsi <\/em>odnosi\u0142o si\u0119 do wsp\u00f3\u0142braci, a nie zwierz\u0105t, Biedaczyna rzadko jad\u0142 mi\u0119so nie dlatego, \u017ce by\u0142 weganinem, ale takie by\u0142y wtedy mo\u017cliwo\u015bci \u015bredniowiecznej kuchni, a o systemowej ochronie przyrody nikt wtedy nie s\u0142ysza\u0142 \u2013 bo, co powtarza si\u0119 ka\u017cdemu studentowi pierwszego roku historii, absurdem jest mierzenie cz\u0142owieka z innej epoki wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 miar\u0105. Jak wida\u0107 nie przeszkadza to w robieniu z tego wielkiego \u015bwi\u0119tego pierwszego super-ekologa.<\/p>\r\n

Zawsze kiedy gdzie\u015b s\u0142yszymy o kolejnej pr\u00f3bie budowy raju na ziemi (a tym razem \u2013 rajskiego ogrodu) powinna zapali\u0107 nam si\u0119 lampka ostrzegawcza. Jako\u015b tak si\u0119 dzieje, \u017ce w tych planach bardzo szybko odrzucamy koncepcj\u0119 grzechu pierworodnego, zepsucia \u015bwiata, kt\u00f3ry \u201ed\u0105\u017cy do z\u0142ego\u201d. Zapominamy, \u017ce doskona\u0142y \u015bwiat gdzie \u201ewilk zamieszka wraz z barankiem, pantera z ko\u017al\u0119ciem razem le\u017ce\u0107 b\u0119d\u0105\u201d, a \u201eciel\u0119 i lew pa\u015b\u0107 si\u0119 b\u0119d\u0105 spo\u0142em\u201d (Iz, 11-6) stanie si\u0119 dopiero rzeczywisto\u015bci\u0105 niebia\u0144sk\u0105. Ka\u017cda pr\u00f3ba przepisywania Pana Boga sko\u0144czy si\u0119 jak historia wie\u017cy Babel.<\/p>\r\n

Takie plany z perspektywy katolickiej wygl\u0105daj\u0105 te\u017c na pr\u00f3b\u0119 budowy domu rozpoczynaj\u0105c od stawiania dachu. Na nic nawet najsurowsze obostrzenia, traktaty mi\u0119dzynarodowe, czy najpi\u0119kniejsze s\u0142owa, je\u017celi w sercu cz\u0142owieka nie zamieszka Chrystus, kt\u00f3ry \u201ewszystko czyni nowym\u201d (J 19,25-27) \u2013\u00a0 w\u0142\u0105cznie ze stosunkiem cz\u0142owieka do przyrody. Nawr\u00f3\u0107my si\u0119, g\u0142o\u015bmy i zmieniajmy serca ludzi: \u201epowierz Panu swoj\u0105 drog\u0119 i zaufaj Mu: On sam b\u0119dzie dzia\u0142a\u0142\u201d (Ps 37,5-6) \u015bpiewa psalmista. Tu zaczyna si\u0119 prawdziwa odpowied\u017a na wszystkie kryzysy \u2013 w\u0142\u0105cznie z kryzysem klimatycznym.<\/p>\r\n

Bo jak widzimy, coraz wi\u0119cej pomys\u0142\u00f3w na walk\u0119 ze zmianami klimatu okazuje si\u0119 niewypa\u0142em. Moda na materia\u0142y podlegaj\u0105ce recyklingowi paradoksalnie prowadzi do wzrostu konsumpcji (i jeszcze wi\u0119kszej ilo\u015bci odpad\u00f3w), europejski Zielony \u0141ad okazuje si\u0119 narz\u0119dziem politycznym w r\u0119kach Niemiec, a nadzieje na zast\u0105pienie w\u0119gla atomem upadaj\u0105 jak domek z kart. Na ulice w obronie planety wychodzi pokolenie generuj\u0105ce najwi\u0119ksze zapotrzebowanie na energi\u0119 elektryczn\u0105 w historii. Dodajmy do tego \u201epandemi\u0119\u201d koronawirusa, zast\u00f3j globalizacji i napi\u0119cia mi\u0119dzynarodowe a otrzymamy bardzo nieciekaw\u0105 perspektyw\u0119.<\/p>\r\n

Co zatem robi\u0107? Jak obliczyli naukowcy z Uniwersytetu w Uppsali, rezygnacja z posiadania jednego dziecka oznacza mniej dwutlenku w\u0119gla i wi\u0119ksze korzy\u015bci dla planety ni\u017c obowi\u0105zkowy weganizm, rezygnacja z samochodu i segregacja \u015bmieci razem wzi\u0119te. Bilbordy zach\u0119caj\u0105ce do rezygnacji z dzieci \u00a0pojawi\u0142y si\u0119 ju\u017c na ulicach kanadyjskich miast. Dodajmy do tego plag\u0119 aborcji, mod\u0119 na zabiegi sterylizacyjne i coraz powszechniejsze prawo do eutanazji, a otrzymamy rzeczywisty przepis na walk\u0119 ze zmianami klimatu.<\/p>\r\n

Arne Noess w \u201eO\u015bmiu zasadach ekologii g\u0142\u0119bokiej\u201d przekonywa\u0142, \u017ce \u201erozw\u00f3j pozaludzkich form \u017cycia wymaga zahamowania wzrostu liczebno\u015bci populacji ludzkiej\u201d. Amazo\u0144skie plemiona, mimo zamieszkiwania najwi\u0119kszej puszczy \u015bwiata nie s\u0105 zbyt liczne, ponadto aby prze\u017cy\u0107 musz\u0105 prowadzi\u0107 koczowniczy tryb \u017cycia. Je\u017celi chcemy sprowadzi\u0107 cywilizacj\u0119 zachodu do paradygmatu po\u0142udniowoameryka\u0144skiego Indianina, musi nas by\u0107 na planecie znacznie mniej.<\/p>\r\n

Piotr Relich\u00a0<\/strong><\/em><\/p>\r\n

\r\n

[Wybrane wypowiedzi internaut\u00f3w pod w\/w tekstem na stronie \u017ar\u00f3d\u0142owej:<\/strong>]<\/p>\r\n

Kiedy\u015b czyta\u0142em reporta\u017c by\u0142ego 1go redaktora naczelnego Solidarno\u015bci M.Wilka z Sachalina. Opisywa\u0142 sekt\u0119 czcz\u0105c\u0105 . . . DZIUR\u0118 W POD\u0141ODZE!!! Tak, to nie \u017cart, dziur\u0119 w pod\u0142odze. Jest to idealne zobrazowanie, tego co dzisiaj przychodzi nam obserwowa\u0107, \u017ce gdy cz\u0142owiekowi zabierzemy Wiar\u0119 w Boga Prawdziwego, uwierz\u0105 w ka\u017cd\u0105, najabsurdalniejsz\u0105 nawet – bzdur\u0119! Bo czym r\u00f3\u017cni si\u0119 kl\u0119cz\u0105cy przed dziur\u0105 w pod\u0142odze od kl\u0119cz\u0105cego przed drzewem, \u017cab\u0105 czy robalem?!
\r\nAndrzejBR<\/em><\/p>\r\n

To marksizm w czystym wydaniu
\r\nMilton.grey<\/em><\/p>\r\n<\/blockquote>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Walka z globalnym ociepleniem domaga si\u0119 swojego religijnego uzasadnienia. Nie pomog\u0105 apele g\u0142\u00f3w pa\u0144stw, s\u0142upki i wykresy z analiz ekspert\u00f3w czy nawet ckliwe obrazki zwierz\u0105t zagro\u017conych wygini\u0119ciem. Cz\u0142owiek XXI w. musi to zagro\u017cenie do\u015bwiadczy\u0107 na poziomie duchowym, tylko wtedy \u2013 niczym religijny neofita \u2013 b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 radyklanie zmieni\u0107 swoje \u017cycie. Pytanie \u2013 o jakim \u201enawr\u00f3ceniu\u201d […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[414,20,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/119265"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=119265"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/119265\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":119268,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/119265\/revisions\/119268"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=119265"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=119265"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=119265"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}