{"id":11755,"date":"2009-07-27T11:25:00","date_gmt":"2009-07-27T16:25:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=11755"},"modified":"2009-07-27T11:25:00","modified_gmt":"2009-07-27T16:25:00","slug":"ekolodzy-oszukuja-ludzi-w-sprawie-zmian-klimatu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=11755","title":{"rendered":"Ekolodzy oszukuj\u0105 ludzi w sprawie zmian klimatu"},"content":{"rendered":"

Z prof. Zbigniewem Jaworowskim zajmuj\u0105cym si\u0119 badaniem ska\u017ce\u0144 ludno\u015bci i globu oraz zmianami klimatu rozmawia Agaton Kozi\u0144ski<\/strong><\/p>\r\n\r\n

Sk\u0105d Pan wie, \u017ce cz\u0142owiek nie odpowiada za globalne ocieplenie?<\/strong>
\r\nZ literatury. W latach 70. zacz\u0105\u0142em bada\u0107 st\u0119\u017cenie pierwiastk\u00f3w ci\u0119\u017ckich na \u015bwiecie, m.in. o\u0142owiu, kt\u00f3ry wtedy uchodzi\u0142 za niezwykle gro\u017any. Jego st\u0119\u017cenie naj\u0142atwiej by\u0142o bada\u0107 w lodowcach. Przy okazji pozna\u0142em wi\u0119c fachow\u0105 literatur\u0119 z tym zwi\u0105zan\u0105. Zreszt\u0105 w latach 70. badania nad lodowcami by\u0142y bardzo popularne.
\r\n
\r\nCzemu?<\/strong>
\r\nDzi\u015b ca\u0142y \u015bwiat obawia si\u0119 skutk\u00f3w globalnego ocieplenia wywo\u0142anego przez cz\u0142owieka. W latach 70. panowa\u0142a podobna psychoza – tylko przed globalnym ozi\u0119bieniem. Ot\u00f3\u017c, obowi\u0105zywa\u0142a wtedy teoria, \u017ce produkowane przez fabryki py\u0142y emitowane do atmosfery utworz\u0105 nad nami parasol zas\u0142aniaj\u0105cy s\u0142o\u0144ce. A skoro b\u0119dzie ono przys\u0142oni\u0119te, to wszyscy zaczniemy marzn\u0105\u0107. W tamtych czasach nawet powa\u017cany „Science” publikowa\u0142 powa\u017cne artyku\u0142y, w kt\u00f3rych wylicza\u0142, \u017ce s\u0142o\u0144cem b\u0119dziemy si\u0119 cieszy\u0107 nie d\u0142u\u017cej ni\u017c przez 50-60 lat. P\u00f3\u017aniej zamarzn\u0105 rzeki, morza, oceany. Zwolennikiem tej teorii by\u0142 m.in. znany klimatolog Steven Schneider, kt\u00f3ry dzi\u015b jest jednym z najgor\u0119tszych or\u0119downik\u00f3w teorii globalnego ocieplenia.
\r\n
\r\nTa teoria globalnego ozi\u0119bienia brzmi komicznie.<\/strong>
\r\nDzi\u015b – ale wtedy ja w to \u015bwi\u0119cie wierzy\u0142em, jak ka\u017cdy zreszt\u0105. Cho\u0107 w po\u0142owie lat 70. teorie o ozi\u0119bianiu si\u0119 \u015bwiata przesta\u0142y by\u0107 aktualne – natomiast coraz wi\u0119cej m\u00f3wi\u0142o si\u0119 o ociepleniu. Pojawia\u0142y si\u0119 argumenty, \u017ce ro\u015bnie st\u0119\u017cenie CO2 w atmosferze. Oczywi\u015bcie, odpowiada\u0107 za to mia\u0142 cz\u0142owiek. Tak przynajmniej twierdzono. Ale moje badania temu przeczy\u0142y. W 1987 r. wyjecha\u0142em do Norwegii i zacz\u0105\u0142em tam prowadzi\u0107 badania nad skutkami ocieplenia klimatu w norweskiej Arktyce. I doszed\u0142em do wniosku, \u017ce cz\u0142owiek nie ma na to \u017cadnego wp\u0142ywu.
\r\n
\r\nSk\u0105d w takim razie to ocieplenie?<\/strong>
\r\nTo naturalny proces. Wahania poziomu CO2 s\u0105 spowodowane nie tym, \u017ce my go wi\u0119cej produkujemy, tylko wp\u0142ywem oceanu. W wodzie morskiej dwutlenku w\u0119gla jest 50-krotnie wi\u0119cej ni\u017c w atmosferze. Jego rozpuszczalno\u015b\u0107 w wodzie jest zale\u017cna od temperatury. Im jest ona wy\u017csza, tym CO2 rozpuszcza si\u0119 trudniej. Ale w przyrodzie nic nie ginie, wi\u0119c ten dwutlenek w\u0119gla do atmosfery – ocean zwyczajnie go tam „wydycha”. Gdy natomiast klimat jest ch\u0142odniejszy, to woda morska wch\u0142ania wi\u0119cej tego gazu. Ten mechanizm dzia\u0142a od prawiek\u00f3w.
\r\n
\r\nAle jaka jest pewno\u015b\u0107, \u017ce teraz ten klimat si\u0119 nie ociepla przez wp\u0142yw cz\u0142owieka?<\/strong>
\r\nWystarczy przyjrze\u0107 si\u0119, jak uk\u0142ada si\u0119 sekwencja temperatur na \u015bwiecie. Od 1450 r. do drugiej po\u0142owy XIX wieku mieli\u015bmy ma\u0142\u0105 epok\u0119 lodow\u0105. Szczyt tego okresu przypad\u0142 na XVII-XVIII wiek, gdy na S\u0142o\u0144cu nie by\u0142o w og\u00f3le plam, co sygnalizuje jego najni\u017csz\u0105 aktywno\u015b\u0107. Wtedy przez Ba\u0142tyk mo\u017cna by\u0142o przej\u015b\u0107 na piechot\u0119, by\u0142 tak zamarzni\u0119ty. Wyszli\u015bmy z tej epoki pod koniec XIX wieku.
\r\n
\r\nTemperatura podwy\u017csza\u0142a si\u0119 do 1934 r. Potem przez kilkana\u015bcie lat utrzymywa\u0142a si\u0119 na tym samym, wysokim poziomie, a po 1950 r. zacz\u0119\u0142a spada\u0107. Do 1975 r. gwa\u0142townie si\u0119 obni\u017ca\u0142a. Tak gwa\u0142townie, \u017ce a\u017c powsta\u0142a ta teoria o globalnym ozi\u0119bieniu, o kt\u00f3rej m\u00f3wi\u0142em wcze\u015bniej. A\u017c nagle zn\u00f3w zacz\u0119\u0142a rosn\u0105\u0107 – mimo \u017ce w owym roku nie przeszli\u015bmy \u017cadnej rewolucji przemys\u0142owej, kt\u00f3ra mog\u0142aby uzasadni\u0107 wp\u0142yw cz\u0142owieka na zmian\u0119 temperatury. <\/span><\/p>\r\n\r\n

D\u0142ugo trwa\u0142 ten wzrost?<\/strong>
\r\nDo 1998 r. Temperatura skoczy\u0142a zreszt\u0105 bardzo wysoko. Nie przypadkiem protok\u00f3\u0142 z Kioto zosta\u0142 uchwalony pod koniec 1997 r. Wtedy gwa\u0142townie szukano wyja\u015bnienia dla tego wzrostu i uznano, \u017ce przyczyn\u0105 na pewno jest nadmierna produkcja CO2 przez cz\u0142owieka. Tyle \u017ce od tego 1998 r. \u015bwiatowa temperatura stopniowo maleje. I to mimo tego \u017ce na ca\u0142ym \u015bwiecie ca\u0142y czas produkujemy coraz wi\u0119cej dwutlenku w\u0119gla. Po prostu zn\u00f3w obni\u017cy\u0142a si\u0119 aktywno\u015b\u0107 S\u0142o\u0144ca. Od trzech lat nie ma na nim \u017cadnych plam, to najlepszy dow\u00f3d na to.
\r\n
\r\nPi\u0119knie Pan wyja\u015bni\u0142 zmiany temperatury na \u015bwiecie. Ale w takim razie na jakiej podstawie ONZ-owski Mi\u0119dzyrz\u0105dowy Zesp\u00f3\u0142 ds. Zmian Klimatu (IPCC) stwierdzi\u0142 w 2007 r., \u017ce grozi nam globalne ocieplenie i \u017ce winny temu jest cz\u0142owiek? <\/strong>
\r\nNaukowcy pracuj\u0105cy w IPCC dostrzegli te same procesy co ja. Ale ten zesp\u00f3\u0142 jest bardzo podatny na naciski polityczne. By nie by\u0107 go\u0142os\u0142ownym, podam przyk\u0142ad presti\u017cowego magazynu „Nature”, kt\u00f3ry dwukrotnie w swych edytorialach bardzo ostro skrytykowa\u0142 IPCC, zarzucaj\u0105c mu brak kompetencji.
\r\n
\r\nMocny zarzut. Na jakiej podstawie twierdzi Pan, \u017ce IPCC jest upolitycznione?<\/strong>
\r\nKwestie zwi\u0105zane z klimatem ju\u017c kilkadziesi\u0105t lat temu przesta\u0142y by\u0107 domen\u0105 naukowc\u00f3w. Od dawna wiele do powiedzenia w ich sprawie maj\u0105 politycy. W latach 60. pojawi\u0142 si\u0119 – napisany na zlecenie ameryka\u0144skiego rz\u0105du – „Raport z \u017celaznej g\u00f3ry”, kt\u00f3ry diagnozowa\u0142 wiele problem\u00f3w gro\u017c\u0105cych \u015bwiatu, m.in. problemy z klimatem. Ta 152-stronicowa ksi\u0105\u017cka sta\u0142a si\u0119 fundamentem wielu ruch\u00f3w ekologicznych, a tak\u017ce sk\u0142oni\u0142a prezydenta Richarda Nixona do stworzenia ministerstwa ochrony \u015brodowiska. W skr\u00f3cie – uczyni\u0142a z ochrony \u015brodowiska ideologi\u0119.
\r\n
\r\nCo w tym z\u0142ego?
\r\n<\/strong>To, \u017ce ta ideologia zacz\u0119\u0142a mie\u0107 wielu prorok\u00f3w. Ostatnio najg\u0142o\u015bniej jest o Alu Gorze, kt\u00f3ry dosta\u0142 nawet Nagrod\u0119 Nobla za swoje zaanga\u017cowanie w ochron\u0119 \u015brodowiska. On, a tak\u017ce osoby jemu podobne, zacz\u0105\u0142 stosowa\u0107 doktryn\u0119 szoku. Mniejsze znaczenie zacz\u0119\u0142y mie\u0107 dla nich fakty, bardziej liczy\u0142o si\u0119, by przestraszy\u0107 – i w ten spos\u00f3b przekona\u0107 do swojej racji. Wystarczy przypomnie\u0107 r\u00f3\u017cne wypowiedzi. Na przyk\u0142ad Gore m\u00f3wi\u0142: „S\u0142usznie, \u017ce przerysowujemy faktyczne zagro\u017cenie, jakie niesie ze sob\u0105 problem ocieplania si\u0119 klimatu na \u015bwiecie. W ten spos\u00f3b ludzie s\u0142uchaj\u0105, co mamy do powiedzenia”.
\r\n
\r\nW ten sam spos\u00f3b dzia\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 medi\u00f3w i nikt przeciw temu nie protestuje – wiadomo, \u017ce przerysowanie problemu rzeczywi\u015bcie pomaga nim zainteresowa\u0107.<\/strong>
\r\nDobrze, ale w ten sam spos\u00f3b wypowiada si\u0119 Rajendra Pachauri, przewodnicz\u0105cy IPCC. Po opublikowaniu w 2007 r. raportu twierdz\u0105cego, \u017ce naprawd\u0119 zagra\u017ca nam globalne ocieplenie, stwierdzi\u0142: „Mam nadziej\u0119, \u017ce b\u0119dzie on tak du\u017cym szokiem dla ludzi oraz rz\u0105d\u00f3w, \u017ce zajm\u0105 si\u0119 one tym problemem na powa\u017cnie”. Problem w tym, \u017ce Pachauri jest naukowcem – mimo wszystko od ludzi nauki nale\u017cy oczekiwa\u0107 wywa\u017conych s\u0105d\u00f3w, a nie publicystyki. Dlatego w\u0142a\u015bnie twierdz\u0119, \u017ce IPCC to cia\u0142o upolitycznione.
\r\n
\r\nAle upolitycznione w s\u0142usznej sprawie – walczy o lepszy \u015bwiat.<\/strong>
\r\nWalczy przede wszystkim o du\u017ce pieni\u0105dze. Na walk\u0119 z globalnym ociepleniem \u015bwiat ju\u017c teraz wydaje ogromne pieni\u0105dze – a zapowiada si\u0119, \u017ce pojawi\u0105 si\u0119 jeszcze wi\u0119ksze. Tylko USA w ci\u0105gu ostatnich 10 lat wyda\u0142y 50 mld dolar\u00f3w na badania maj\u0105ce udowodni\u0107, \u017ce efekt cieplarniany zosta\u0142 wywo\u0142any przez cz\u0142owieka. Nie przypadkiem w ameryka\u0144skim ministerstwie \u015brodowiska pracuje 27 tys. os\u00f3b – ten resort ma wystarczaj\u0105co du\u017co pieni\u0119dzy, by op\u0142aci\u0107 etaty dla wszystkich. Przeciwnicy tej teorii ju\u017c na takie pieni\u0105dze liczy\u0107 nie mog\u0105 – swoje bud\u017cety musieli zamkn\u0105\u0107 w sumie 19 mln dolar\u00f3w. <\/span><\/p>\r\n\r\n

Gigantyczna dysproporcja.<\/strong>
\r\nA to nie wszystko. W czerwcu Mi\u0119dzynarodowa Agencja Energetyczna oszacowa\u0142a, \u017ce obci\u0119cie emisji CO2 o po\u0142ow\u0119 do 2050 r. b\u0119dzie kosztowa\u0142o 45 bilion\u00f3w dolar\u00f3w. Oznacza to, \u017ce ka\u017cdy kraj \u015bwiata musia\u0142by przeznacza\u0107 1,1 proc. swego PKB na walk\u0119 z produkcj\u0105 dwutlenku w\u0119gla. Imponuj\u0105ce sumy. Ale nikt by ich nie wyda\u0142, gdyby si\u0119 okaza\u0142o, \u017ce efekt ocieplania si\u0119 klimatu jest naturalny. Nic wi\u0119c dziwnego, \u017ce jest tak silne lobby za tym, by udowodni\u0107, \u017ce temperatura ro\u015bnie z winy cz\u0142owieka.
\r\n
\r\nTeorie, kt\u00f3re Pan teraz g\u0142osi, mo\u017cna by uzna\u0107 za przyk\u0142ad teorii spiskowej dziej\u00f3w. Grupa trzymaj\u0105ca w\u0142adz\u0119 rz\u0105dzi \u015bwiatem i wciska kit nam, malutkim.<\/strong>
\r\nJa tylko przytaczam fakt, a ich interpretacj\u0119 pozostawiam czytelnikom. Ale faktem jest, \u017ce Steven Schneider m\u00f3wi\u0142 publicznie, i\u017c nale\u017cy k\u0142ama\u0107 w sprawie globalnego ocieplenia, by przekona\u0107 ludzi do poparcia tej koncepcji.
\r\n
\r\nCzemu to dla nich tak wa\u017cne?<\/strong>
\r\nWspomnia\u0142em ju\u017c wcze\u015bniej o wielkich pieni\u0105dzach przeznaczanych na rozwi\u0105zanie problemu globalnego ocieplenia, kt\u00f3re rzekomo jest autorstwem cz\u0142owieka. Przecie\u017c trafiaj\u0105 one do czyjej\u015b kieszeni. Na przyk\u0142ad Al Gore zainwestowa\u0142 du\u017ce sumy w urz\u0105dzenia pozwalaj\u0105ce produkowa\u0107 pr\u0105d bez u\u017cycia w\u0119gla, w r\u00f3\u017cne turbiny wiatrowe itp. Nic dziwnego wi\u0119c, \u017ce lobbuje za ich powszechnym u\u017cyciem – zwyczajnie ma z tego zysk. Dlatego nie waha si\u0119 uczyni\u0107 z ekologizmu ideologii.
\r\n
\r\nTo w og\u00f3le mo\u017cliwe?<\/strong>
\r\nJak najbardziej. W XX wieku non stop by\u0142a jaka\u015b dominuj\u0105ca ideologia, kt\u00f3ra nadawa\u0142a ludziom sens \u017cycia. Po upadku komunizmu to si\u0119 sko\u0144czy\u0142o – nagle wi\u0119c g\u0142osy, kt\u00f3re wzywaj\u0105 do ochrony \u015brodowiska przed cz\u0142owiekiem, zacz\u0119\u0142y by\u0107 bardzo ch\u0119tnie s\u0142uchane. Bo ludzie zwyczajnie potrzebuj\u0105 w co\u015b wierzy\u0107, o co\u015b walczy\u0107. Dlatego ekologizm jest bardzo gro\u017any.
\r\n
\r\nW jaki spos\u00f3b?<\/strong>
\r\nPo pierwsze, bo jest oparty na k\u0142amstwie – ju\u017c wcze\u015bniej t\u0142umaczy\u0142em, \u017ce klimat nie ociepla si\u0119 przez cz\u0142owieka. Po drugie, odwo\u0142uje si\u0119 do ludzkiego altruizmu, \u017ceruje wr\u0119cz na nim. Ideolodzy pokroju Gore&#8217;a m\u00f3wi\u0105 nam: chod\u017amy razem uratowa\u0107 planet\u0119. Ludzie za nim id\u0105 – a on tych naiwniak\u00f3w wykorzystuje, by nabija\u0107 sobie kabz\u0119. Co wi\u0119cej daje mu to du\u017c\u0105 w\u0142adz\u0119 na \u015bwiecie. Przecie\u017c ma ca\u0142y rz\u0105d dusz na swych us\u0142ugach, dzi\u0119ki czemu jest niezwykle wp\u0142ywowy.
\r\n
\r\nCzy mo\u017cna tego unikn\u0105\u0107?<\/strong>
\r\nTak. Tylko \u017ce teraz popadli\u015bmy w aberracj\u0119 intelektualn\u0105. Uznali\u015bmy, \u017ce przyroda jest tak samo wa\u017cna jak cz\u0142owiek. A to nieprawda. Proces ewolucji usadowi\u0142 nas na samym szczycie drabiny w przyrodzie i z tego wzgl\u0119du nale\u017c\u0105 nam si\u0119 specjalne prawa. W przyrodzie nie ma demokracji.
\r\n
\r\nCzyli mo\u017cemy wykorzystywa\u0107 otoczenie do naszych cel\u00f3w?<\/strong>
\r\nTego nie powiedzia\u0142em. Mam specjalne prawa, ale te\u017c obowi\u0105zki – jeste\u015bmy gospodarzami i obro\u0144cami Ziemi. O tym musimy pami\u0119ta\u0107 przede wszystkim. <\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Z prof. Zbigniewem Jaworowskim zajmuj\u0105cym si\u0119 badaniem ska\u017ce\u0144 ludno\u015bci i globu oraz zmianami klimatu rozmawia Agaton Kozi\u0144ski Sk\u0105d Pan wie, \u017ce cz\u0142owiek nie odpowiada za globalne ocieplenie? Z literatury. W latach 70. zacz\u0105\u0142em bada\u0107 st\u0119\u017cenie pierwiastk\u00f3w ci\u0119\u017ckich na \u015bwiecie, m.in. o\u0142owiu, kt\u00f3ry wtedy uchodzi\u0142 za niezwykle gro\u017any. Jego st\u0119\u017cenie naj\u0142atwiej by\u0142o bada\u0107 w lodowcach. Przy […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[116,20],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11755"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=11755"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11755\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=11755"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=11755"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=11755"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}