{"id":113180,"date":"2020-04-04T13:52:09","date_gmt":"2020-04-04T17:52:09","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=113180"},"modified":"2020-04-04T13:52:09","modified_gmt":"2020-04-04T17:52:09","slug":"komunia-na-reke-daniel-pawlowiec","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=113180","title":{"rendered":"Komunia na r\u0119k\u0119 – Daniel Paw\u0142owiec<\/em>"},"content":{"rendered":"\r\n

Dla wielu katolik\u00f3w w Polsce niedawny list przewodnicz\u0105cego Konferencji Episkopatu Polski z 28 lutego br. przypominaj\u0105cy o mo\u017cliwo\u015bci udzielania Komunii na r\u0119k\u0119 by\u0142 szokuj\u0105c\u0105 nowo\u015bci\u0105. Wbrew post\u0119powej Europie w Polsce do tej pory szczytem ekstrawagancji i progresizmu by\u0142o przyjmowanie Komunii na stoj\u0105co a forma \u201ena r\u0119k\u0119\u201d by\u0142a praktycznie nieznana. Pami\u0119tam jak w mojej parafii ksi\u0105dz proboszcz  przed laty do\u015b\u0107 sucho skomentowa\u0142 dokument KEP wprowadzaj\u0105cy tak\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107, m\u00f3wi\u0105c, \u017ce w naszej parafii nie ma potrzeby wprowadzania tej nowinki i b\u0119dziemy nadal przyjmowa\u0107 Komuni\u0119 do ust i na kl\u0119cz\u0105co.<\/p>\r\n

W ostatnich latach a szczeg\u00f3lnie ostatnich tygodniach wiele si\u0119 o tej wsp\u00f3\u0142czesnej formie Komunii na r\u0119k\u0119 pisa\u0142o, przypomnia\u0142o i wyja\u015bnia\u0142o. Nie ma sensu w tym miejscu powtarza\u0107 suchych dat kolejnych synod\u00f3w, Sobor\u00f3w, wypowiedzi papie\u017cy i Ojc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a nt. sposobu przyjmowania Komunii przez wiernych, ani wyrokowanie w kt\u00f3rym momencie zwyczaj Komunii do ust wzi\u0105\u0142 g\u00f3r\u0119, wa\u017cne jest, aby dostrzec, \u017ce dzia\u0142o si\u0119 to stopniowo i w rytmie Eucharystycznej refleksji Ko\u015bcio\u0142a. Natomiast dostrze\u017cenie teologicznych przyczyn dla kt\u00f3rych liturgiczna dyscyplina Ko\u015bcio\u0142a wyrugowa\u0142a staro\u017cytn\u0105 wersj\u0119 Komunii na r\u0119k\u0119 jest zadaniem naszych czas\u00f3w i asumptem do prawid\u0142owej oceny tej formy. Zrozumienie \u201educha czas\u00f3w\u201d, kt\u00f3ry sta\u0142 za ukszta\u0142towaniem si\u0119 wsp\u00f3\u0142czesnej formy udzielania Komunii na r\u0119k\u0119 jest kluczem do podj\u0119cia \u015bwiadomej decyzji o tym w jaki spos\u00f3b ja sam mam przyjmowa\u0107 Pana Jezusa. Ten \u201educh czas\u00f3w\u201d bowiem ka\u017ce nam abstrahowa\u0107 od dotychczasowej katolickiej pobo\u017cno\u015bci Eucharystycznej, zrewidowa\u0107 na nowo kwesti\u0119 \u201epos\u0142usze\u0144stwa Ko\u015bcio\u0142owi\u201d i wzi\u0105\u0107 w intelektualno-duchowy nawias nauczanie o realnej obecno\u015bci Pana Jezusa w Komunii. Jak to – zapyta \u201ew mi\u0119kkie szaty odziany\u201d katolik bezobjawowy – czy to nie wszystko jedno jak przyjmujemy Jezusa na Mszy? Ano, nie, nie jest i nigdy nie by\u0142o to wszystko jedno.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Czy Eucharystia jest jakim\u015b specjalnym sakramentem? Czy ma znaczenie to gdzie i jak otrzymujemy Komuni\u0119? Czy r\u0119ce s\u0105 naprawd\u0119 gorsze od  ust? Czy to czasem nie jest wszystko jedno w jaki spos\u00f3b przyjmujemy Pana Jezusa?<\/strong><\/p>\r\n

Trzeba zacz\u0105\u0107 od tego, \u017ce w nauczaniu Ko\u015bcio\u0142a Eucharystia zawsze zajmowa\u0142a naczelne miejsce po\u015br\u00f3d innych sakrament\u00f3w i przejaw\u00f3w \u017cycia religijnego, st\u0105d jeden z tytu\u0142\u00f3w Pana Jezusa w Eucharystii brzmi wprost – Naj\u015bwi\u0119tszy Sakrament<\/u>. Zgodnie z \u201edekretem o Eucharystii\u201d przyj\u0119tym na 13 sesji Soboru Trydenckiego Eucharystia ma wy\u017cszo\u015b\u0107 ponad innymi sakramentami<\/u>. Sob\u00f3r w tym dekrecie przypomnia\u0142, \u017ce \u201ewszyscy wierz\u0105cy w Chrystusa, zgodnie ze zwyczajem zawsze przyjmowanym w ko\u015bciele Katolickim, winni oddawa\u0107 Naj\u015bwi\u0119tszemu Sakramentowi kult uwielbienia nale\u017cny prawdziwemu Bogu\u201d (P13:I\/A,5). W innym miejscu Sob\u00f3r m\u00f3wi: \u201eSkoro wi\u0119c koniecznie stwierdzamy, \u017ce \u017cadne inne dzie\u0142o nie mo\u017ce by\u0107 uznane przez wiernych chrze\u015bcijan za bardziej \u015bwi\u0119te i Bo\u017ce, jak ta budz\u0105ca l\u0119k Tajemnica, w kt\u00f3rej owa o\u017cywiaj\u0105ca Hostia, przez kt\u00f3r\u0105 zostali\u015bmy pojednani z Bogiem Ojcem, jest codziennie ofiarowywana przez kap\u0142an\u00f3w na o\u0142tarzu, to ponadto jest jasne, \u017ce nale\u017cy do\u0142o\u017cy\u0107 wszelkich stara\u0144 i dok\u0142adno\u015bci, aby ta Ofiara by\u0142a sk\u0142adana z najwi\u0119ksz\u0105 mo\u017cliw\u0105 wewn\u0119trzn\u0105 prawo\u015bci\u0105 i czysto\u015bci\u0105 serca<\/u>, a tak\u017ce z wyrazami zewn\u0119trznej pobo\u017cno\u015bci i szacunku<\/u>\u201d (P22:II,1). Taka nauka znajduje to potwierdzenie we wsp\u00f3\u0142czesnym Kodeksie Prawa Kanonicznego (dalej KPK), kt\u00f3ry w kan. 897 jasno stanowi: \u201eNajbardziej czcigodnym sakramentem jest Naj\u015bwi\u0119tsza Eucharystia<\/u> (\u2026) jest szczytem i \u017ar\u00f3d\u0142em ca\u0142ego kultu oraz \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego\u201d. Podobnie g\u0142osi Katechizm Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego (dalej KKK) w kan. 1113 \u201eCa\u0142e \u017cycie liturgiczne Ko\u015bcio\u0142a koncentruje si\u0119 wok\u00f3\u0142 Ofiary eucharystycznej i sakrament\u00f3w\u201d (por. kan. 1324 KKK i nast.). Sob\u00f3r Trydencki stanowi te\u017c w innym miejscu ju\u017c wspomnianego dekretu: \u201eim bardziej chrze\u015bcijanin poznaje \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 i bosko\u015b\u0107 tego niebia\u0144skiego sakramentu, tym bardziej winien si\u0119 strzec, by do jego przyj\u0119cia nie przyst\u0119powa\u0142 bez wielkiego uszanowania i \u015bwi\u0119to\u015bci<\/u>\u201d (P13:I\/A,7) przypominaj\u0105c zaraz gro\u017ane s\u0142owa Aposto\u0142a z 1Kor11,29: \u201eKto po\u017cywa i pije niegodnie, s\u0105d sobie spo\u017cywa i pije, gdy nie zwa\u017ca na Cia\u0142o Pa\u0144skie\u201d, co w tym miejscu odnosi\u0142o si\u0119 do przyst\u0119powania do Komunii w stanie grzechu \u015bmiertelnego. KPK nadaje norm\u0119 tym rozwa\u017caniom stanowi\u0105c w kan. 898: \u201eWierni powinni z najwy\u017cszym szacunkiem<\/u> odnosi\u0107 si\u0119 do Naj\u015bwi\u0119tszej Eucharystii, bior\u0105c udzia\u0142 w sprawowaniu najczcigodniejszej Ofiary, z najwi\u0119ksz\u0105 pobo\u017cno\u015bci\u0105<\/u> i cz\u0119sto przyjmuj\u0105c ten sakrament i adoruj\u0105c Go z najwy\u017csz\u0105 czci\u0105<\/u>\u201d. Sob\u00f3r Trydencki przypomina w zwi\u0105zku z tymi wymogami, \u017ce \u201ezawsze istnia\u0142 w Ko\u015bciele Bo\u017cym zwyczaj, \u017ce \u015bwieccy otrzymywali Komuni\u0119 od kap\u0142an\u00f3w\u201d (P13:I\/A,8). W czasach Soboru Komunia do ust nie tylko by\u0142a powszechnym sposobem przyjmowania Pana Jezusa ale te\u017c stanowi\u0142a symbol katolickiej wiary o czym za chwil\u0119. To \u201etrydenckie\u201d rozumienie sakramentu Eucharystii zosta\u0142o potwierdzone m.in. przez papie\u017ca Piusa X, kt\u00f3ry w Dekrecie \u201eLambentabili\u201d pot\u0119pi\u0142 zdanie: \u201ePoj\u0119cia o pocz\u0105tku sakrament\u00f3w, jakie mieli Ojcowie Trydenccy i kt\u00f3re bez w\u0105tpienia wywar\u0142y wp\u0142yw na ich dogmatyczne kanony, dalekie s\u0105 od teorii, kt\u00f3re dzisiaj s\u0142usznie utrzymuj\u0105 historycy i badacze chrze\u015bcija\u0144stwa\u201d. Tak wi\u0119c pr\u00f3by oceny sposob\u00f3w udzielania Komunii \u201eab ovo\u201d, czynione przez wsp\u00f3\u0142czesnym nam katolickich publicyst\u00f3w czy nawet kap\u0142an\u00f3w, znajduj\u0105 w tym zapisie istotne ograniczenie, niestety nie za cz\u0119sto respektowane.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Ile jest Pana Jezusa w Panu Jezusie? Dlaczego musi by\u0107 do ust? Co si\u0119 dzieje z Eucharysti\u0105 po Komunii? Czy nie s\u0105 to czasem nikomu niepotrzebne rozwa\u017cania?<\/strong><\/p>\r\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 zawsze uczy\u0142, \u017ce w Hostii po Przeistoczeniu Pan Jezus jest obecny w pe\u0142ni, ci\u0105gle i w ka\u017cdej cz\u0105steczce. \u015awi\u0119ty Sob\u00f3r Trydencki jasno stwierdzi\u0142 w 3 kanonie o Naj\u015bwi\u0119tszym Sakramencie Eucharystii: \u201eGdyby kto\u015b przeczy\u0142 temu, \u017ce w czcigodnym sakramencie Eucharystii pod ka\u017cd\u0105 postaci\u0105<\/u> i w ka\u017cdej oddzielonej cz\u0105stce<\/u> obecny jest ca\u0142y Chrystus<\/u> – niech b\u0119dzie wykl\u0119ty\u201d. Natomiast w 4 kanonie doprecyzowa\u0142, \u017ce: \u201eGdyby kto\u015b m\u00f3wi\u0142, \u017ce po konsekracji w przedziwnym sakramencie Eucharystii nie ma cia\u0142a i krwi naszego Pana Jezusa Chrystusa, ale tylko w jego u\u017cyciu, gdy jest przyjmowany, nie wcze\u015bniej ani p\u00f3\u017aniej, i \u017ce prawdziwe cia\u0142o Pa\u0144skie nie pozostaje w hostiach, czyli konsekrowanych cz\u0105stkach, kt\u00f3re przechowuje si\u0119 lub pozostawia po Komunii – niech b\u0119dzie wykl\u0119ty\u201d. Pogl\u0105d przeciwny, czyli taki, kt\u00f3ry neguje obecno\u015b\u0107 Pana Jezusa w ka\u017cdej cz\u0105stce Eucharystii jest pogl\u0105dem heretyckim. R\u00f3wnie\u017c pogl\u0105d lekcewa\u017c\u0105cy te Cz\u0105steczki nie jest pogl\u0105dem zgodnym z nauk\u0105 Ko\u015bcio\u0142a i mo\u017ce prowadzi\u0107 do herezji poprzez podwa\u017cenie prawdy o nieodwracalnym Przeistoczeniu.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Jaka w tym jest rola kap\u0142ana? Co mo\u017ce kap\u0142an w trakcie Eucharystii? Czym powinien si\u0119 kierowa\u0107? Czy ponosi jak\u0105kolwiek odpowiedzialno\u015b\u0107 za spos\u00f3b udzielania Komunii \u015bwi\u0119tej? W czym jest problem?<\/strong><\/p>\r\n

G\u0142\u00f3wn\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 za to w jaki spos\u00f3b udzielana jest Komunia \u015bwi\u0119ta, jak i za konsekwencje takiego, albo innego sposobu, ponosi biskup miejsca. Na pocz\u0105tku \u201eOg\u00f3lnego Wprowadzenia do Msza\u0142u Rzymskiego\u201d (dalej OWMR) jest mowa o tym, \u017ce biskup jako \u201epierwszy szafarz Bo\u017cych misteri\u00f3w w powierzonym mu Ko\u015bciele, jest opiekunem, zwierzchnikiem i str\u00f3\u017c<\/u>em ca\u0142ego \u017cycia liturgicznego<\/u>\u201d i jako taki \u201ewinien czuwa\u0107 nad tym, aby celebracje odbywa\u0142y si\u0119 coraz godniej<\/u>\u201d (OWMR, p.22). Podobnie twierdzi Sob\u00f3r Trydencki, kt\u00f3ry w \u201eDekrecie o tym, co nale\u017cy zachowa\u0107 a czego unika\u0107 podczas odprawiania mszy\u201d nakazywa\u0142, \u017ce biskupi ordynariusze \u201eb\u0119d\u0105 si\u0119 pilnie stara\u0107 i d\u0105\u017cy\u0107, aby zwalczy\u0107 to wszystko, co wiedzie do chciwo\u015bci, ba\u0142wochwalstwa, a tak\u017ce do braku czci, kt\u00f3ry nie daje si\u0119 oddzieli\u0107 od bezbo\u017cno\u015bci<\/u> albo od przes\u0105du, pozoru prawdziwej pobo\u017cno\u015bci\u201d (P22: II,1). Wida\u0107 wi\u0119c wyra\u017anie, \u017ce \u015awi\u0119ty Ko\u015bci\u00f3\u0142 w swym nauczaniu tradycyjnie mia\u0142 na celu opr\u00f3cz okazania najwy\u017cszej czci Eucharystii r\u00f3wnie\u017c zapobie\u017cenie profanacja, zniewa\u017cenia czy \u015bwi\u0119tokradztwa wobec Naj\u015bwi\u0119tszego Sakramentu.<\/p>\r\n

Sob\u00f3r Trydencki w innym miejscu zwraca z kolei uwag\u0119, \u017ceby \u201eOrdynariusze gorliwie i z wszelk\u0105 ostro\u017cno\u015bci\u0105 zadbali, aby w rozdzielaniu krwi nie dosz\u0142o do jakiego\u015b \u015bwi\u0119tokradztwa  lub profanacji.<\/u> Tym wszystkim obci\u0105\u017cone jest ich sumienie\u201d (P21: II,1). Dba\u0142o\u015b\u0107 o Cia\u0142o i Krew by\u0142a tak wielka, \u017ce Sob\u00f3r drobiazgowo zaleca\u0142 \u201etrzeba dopilnowa\u0107, by ksi\u0119\u017ca nosili tonsur\u0119, byli godnie ubrani i nie mieli w\u0105s\u00f3w, co przeszkadza przy Komunii Krwi\u201d (P21: IV\/B, 29).<\/p>\r\n

Podobnie stanowi instrukcja \u201eRedemptionis Sacramentum\u201d z 2004 roku (dalej RS) w punkcie 11: \u201eTajemnica Eucharystii jest zbyt wielka, \u201ea\u017ceby kto\u015b m\u00f3g\u0142 pozwoli\u0107 sobie na traktowanie jej wedle w\u0142asnej oceny, kt\u00f3ra nie szanowa\u0142aby jej \u015bwi\u0119tego charakteru i jej wymiaru powszechnego\u201d. Przeciwnie, kto tak post\u0119puje, pob\u0142a\u017caj\u0105c swojemu sposobowi my\u015blenia, szkodzi, chocia\u017cby by\u0142 kap\u0142anem<\/u>, prawdziwej jedno\u015bci obrz\u0105dkowi rzymskiego\u201d t\u0142umacz\u0105c wcze\u015bniej, \u017ce \u201ePrzyczyna nadu\u017cy\u0107 (w liturgii – przyp. moje) nierzadko tkwi w fa\u0142szywym poczuciu wolno\u015bci<\/u>\u201d (RS, 7). Dalej Instrukcja m\u00f3wi o tym, \u017ce \u201etrzeba z \u017calem stwierdzi\u0107, \u017ce pocz\u0105wszy od czas\u00f3w posoborowej reformy liturgicznej, z powodu \u017ale pojmowanego poczucia kreatywno\u015bci i przystosowania, nie brakowa\u0142o nadu\u017cy\u0107<\/u>, kt\u00f3re dla wielu by\u0142y przyczyn\u0105 cierpienia\u201d (RS, 30), aby konkludowa\u0107: \u201eNiech wi\u0119c Ko\u015bci\u00f3\u0142 Bo\u017cy nie b\u0119dzie raniony przez kap\u0142an\u00f3w<\/u>, kt\u00f3rzy tak uroczy\u015bcie po\u015bwi\u0119cili si\u0119 pos\u0142ugiwaniu\u201d (RS, 31).<\/p>\r\n

Koresponduje z tymi obawami straszna kara na\u0142o\u017cona na kap\u0142an\u00f3w – sprawc\u00f3w profanacji, KPK w kan. 1367 jasno stwierdza: \u201eKto postacie konsekrowane porzuca<\/u> albo w celu \u015bwi\u0119tokradczym zabiera lub przechowuje, podlega ekskomunice<\/u> wi\u0105\u017c\u0105cej moc\u0105 samego prawa, zarezerwowanej dla Stolicy Apostolskiej\u201d. Ta surowa regulacja nabiera dla kap\u0142an\u00f3w jeszcze wi\u0119kszego znaczenia, je\u015bli po\u0142\u0105czy si\u0119 j\u0105 z punktem 278 OWMR kt\u00f3ry m\u00f3wi o tym, \u017ce kap\u0142an zobowi\u0105zany jest r\u00f3wnie\u017c do tego, aby \u201ezebra\u0107 cz\u0105stki znajduj\u0105ce si\u0119 poza paten\u0105<\/u>\u201d. Kap\u0142an wi\u0119c ponosi du\u017c\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 za to co dzieje si\u0119 z Cia\u0142em Pana, kt\u00f3rego udziela wiernym w trakcie Komunii, a\u017c do momentu gdy wierny spo\u017cyje Cia\u0142o Pana. Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest \u015bwiadomy tego niebezpiecze\u0144stwa i odpowiedzialno\u015bci, dlatego np. nakazuje, aby kap\u0142an by\u0142 \u015bwiadkiem spo\u017cycia Komunii przyj\u0119tej na d\u0142o\u0144 przez wiernego (RS, 92).<\/p>\r\n

W instrukcji Redemptoris Sacramentum (punkty 91-92) wida\u0107 jak w soczewce, \u017ce r\u00f3\u017cne sposoby udzielania komunii maj\u0105 inne \u201eprogi\u201d niebezpiecze\u0144stwa profanacji. Najbezpieczniejsza jest zdecydowanie Komunia do ust, kt\u00f3ra nie jest obwarowana \u017cadnymi uwagami. Instrukcji m\u00f3wi o tym, \u017ce nie mo\u017cna odm\u00f3wi\u0107 wiernemu Komunii w przypadku, gdy \u201echce j\u0105 przyj\u0105\u0107 na kl\u0119cz\u0105co lub na stoj\u0105co\u201d. Zastrze\u017cenia budz\u0105 si\u0119 jednak w przypadku udzielenia Komunii na r\u0119k\u0119. Instrukcja poucza, \u017ce kap\u0142an mo\u017ce odst\u0105pi\u0107 od udzieleniu wiernemu Komunii w takiej formie, gdy zaistnieje mo\u017cliwo\u015bci profanacji<\/u>. Miar\u0105 zamieszania w tej sprawie niech b\u0119dzie artyku\u0142 jednego polskich jezuit\u00f3w, kt\u00f3ry w swoim publicznym tek\u015bcie pt. \u201eJe\u015bli nie chcesz przyjmowa\u0107 Komunii na r\u0119k\u0119, przyjmuj j\u0105 duchowo\u201d postuluje: \u201eJe\u015bli zatem kto\u015b si\u0119 gorszy dzi\u015b przyjmowanie Komunii \u015bw. na r\u0119k\u0119 i nie chce jej tak przyjmowa\u0107, niech j\u0105 przyjmuje duchowo. Lepiej j\u0105 obecnie przyjmowa\u0107 duchowo ni\u017c do ust<\/u>\u201d. Takie niefrasobliwe i nieprzemy\u015blane enuncjacje mo\u017cna jednak od biedy pomin\u0105\u0107 milczeniem jako oko\u0142okatolick\u0105 publicystyk\u0119. Gorzej, gdy z tak\u0105 inicjatyw\u0105 wyst\u0119puje prezbiter lub biskup zakazuj\u0105c lub ograniczaj\u0105c na swoim terenie mo\u017cliwo\u015b\u0107 uzyskania Komunii do ust. W \u015bwietle obowi\u0105zuj\u0105cego prawa kanonicznego kwesti\u0105 sumienia jest wtedy realizacja dyspozycji kanonu 35 KPK, kt\u00f3ry m\u00f3wi o tym, \u017ce \u201ePoszczeg\u00f3lny akt administracyjny – a wi\u0119c dekret, nakaz czy reskrypt – mo\u017ce by\u0107 wydany przez posiadaj\u0105cego w\u0142adz\u0119 wykonawcz\u0105 w granicach przys\u0142uguj\u0105cej mu kompetencji<\/u>, z zachowaniem przepisu kan. 76, \u00a7 1\u201d. Podobna dyscyplina kompetencyjna dotyczy zreszt\u0105 episkopat\u00f3w, kt\u00f3re w Kan. 455 KPK – s\u0105 pouczone, \u017ce \u201eKonferencja Episkopatu mo\u017ce wydawa\u0107 dekrety og\u00f3lne jedynie w tych sprawach, w kt\u00f3rych przewiduje to prawo powszechne<\/u>, albo okre\u015bla szczeg\u00f3lne polecenie Stolicy Apostolskiej, wydane przez ni\u0105 z w\u0142asnej inicjatywy lub na pro\u015bb\u0119 samej Konferencji\u201d. Id\u0105c tropem katolickiego pos\u0142usze\u0144stwa to warto wiedzie\u0107, \u017ce zgodnie z p. 184 Instrukcji \u201eRedemptionis Sacramentum\u201d: \u201eka\u017cdy katolik, czy to kap\u0142an, czy diakon, czy wierny \u015bwiecki ma prawo zg\u0142osi\u0107 skarg\u0119 na nadu\u017cycie liturgiczne przed biskupem diecezjalnym lub r\u00f3wnym  mu w prawach kompetentnym ordynariuszem, lub przed Stolic\u0105 Apostolsk\u0105 na mocy prymatu Biskupa Rzymu\u201d przy czym instrukcja precyzuje, \u017ce wypada aby \u201etakie za\u017calenie lub skarga by\u0142a najpierw przedstawiona biskupowi diecezjalnemu\u201d.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Na czym polega wsp\u00f3\u0142czesna wersja Komunii na r\u0119k\u0119? Wolno czy nie wolno udziela\u0107 Komunii sobie samemu? Czy gesty s\u0105 istotne? Czy to wa\u017cne kto komu i jak udziela Komunii? Czy to nie wszystko jedno?<\/strong><\/p>\r\n

Co do sposobu udzielania Eucharystii autorytatywnie wypowiedzia\u0142 si\u0119 Sob\u00f3r Trydencki. Poddaj\u0105c badaniu zdanie \u201eNie wolno, aby kto\u015b samemu sobie udziela\u0142 komunii\u201d uzna\u0142, \u017ce w odniesieniu do kap\u0142ana jest to zdanie heretyckie a w odniesieniu do \u015bwieckich jest to zdanie katolickie (P7: I\/B,10). Dalej komentuj\u0105c t\u0105 sam\u0105 kwestie Sob\u00f3r poucza, \u017ce \u201eniekt\u00f3rzy uczeni m\u00f3wi\u0105, \u017ce \u015bwieckiemu nie wolno nawet w przypadku konieczno\u015bci udzieli\u0107 sobie komunii, ale bezpieczniej jest powstrzyma\u0107 si\u0119 i przyj\u0105\u0107 Eucharysti\u0119 w pragnieniu\u201d (P12:II\/B,6). Kwesti\u0119 o zakazie udzielania sobie Komunii przez wiernego powtarza te\u017c Instrukcja Redemptoris Sacramentum w punkcie 94 i w takim samym brzmieniu OWMR w punkcie 160, gdzie wyra\u017anie stanowi, \u017ce: \u201eNie wolno samym wiernym bra\u0107 konsekrowanego Chleba ani kielicha Krwi Pa\u0144skiej, ani tym bardziej przekazywa\u0107 mi\u0119dzy sob\u0105 z r\u0105k do r\u0105k\u201d. Je\u015bli natomiast prze\u015bledzi si\u0119 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 wersj\u0119 \u201eKomunii na r\u0119k\u0119\u201d gest po ge\u015bcie, to wyra\u017anie wida\u0107, \u017ce wierny po przekazaniu Hostii przez kap\u0142ana ostatecznie sam sobie udziela Komunii do ust, wykonuj\u0105c dok\u0142adnie ten sam gest (wsuni\u0119cie palcami Komunii do ust) co kap\u0142an, tyle, \u017ce samodzielnie (zob. abp Stanis\u0142aw G\u0105decki \u201eEucharystia tworzy komuni\u0119 i wychowuje do komunii. List pasterski o sposobach przyjmowania Komunii \u015bwi\u0119tej\u201d z 13 marca 2005 roku). Mamy wi\u0119c tak\u0105 sekwencj\u0119 gest\u00f3w: palce kap\u0142ana-d\u0142o\u0144 wiernego-palce wiernego-usta. Kontrastuje to z historyczn\u0105 form\u0105 \u201eKomunii na r\u0119k\u0119\u201d w kt\u00f3rej wierny z w\u0142asnej d\u0142oni pokrytej materia\u0142em, jakby z pateny, przyjmowa\u0142 ustami Pana Jezusa. w tym przypadku mamy nast\u0119puj\u0105c\u0105 sekwencj\u0119 gest\u00f3w: palce kap\u0142ana-d\u0142o\u0144 wiernego-usta wiernego. Ko\u015bci\u00f3\u0142 doskonale rozr\u00f3\u017cnia te gesty przy okazji Komunii pod obiema postaciami, gdzie zabronione jest aby wierny samodzielnie zanurza\u0142 Hosti\u0119 w kielichu lub bra\u0142 na r\u0119k\u0119 Hosti\u0119 zanurzon\u0105 uprzednio w Krwi Chrystusa (por. RS, 103).<\/p>\r\n

Co mo\u017ce zaskakiwa\u0107 to fakt, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 te\u017c doskonale zdaje sobie spraw\u0119 z natury wsp\u00f3\u0142czesnej wersji Komunii na r\u0119k\u0119, dostrzegaj\u0105c, \u017ce \u201eW tym samym czasie pe\u0142ny udzia\u0142 w celebracji Eucharystii, wyra\u017cany przez sakramentaln\u0105 komuni\u0119, pobudzi\u0142 gdzieniegdzie pragnienie powrotu do praktyki, w kt\u00f3rej chleb eucharystyczny jest rozdawany wiernemu na r\u0119k\u0119, kt\u00f3ry z kolei komunikuje si\u0119 sam<\/u> poprzez w\u0142o\u017cenie go do ust<\/u>\u201d (instrukcja Memoriale Domini – dalej MD) przyznaj\u0105c jednocze\u015bnie, \u017ce ten obrz\u0119d \u201ewprowadzono bez wcze\u015bniejszej zgody Stolicy Apostolskiej, a czasem nawet bez odpowiedniego przygotowania wiernych\u201d (tam\u017ce). Innym problemem towarzysz\u0105cym wsp\u00f3\u0142czesnej Komunii na r\u0119k\u0119 jest gest u\u0142o\u017cenie d\u0142oni. Jak przytacza JE abp Stanis\u0142aw G\u0105decki we w\u0142asnym li\u015bcie, w pierwotnym Ko\u015bciele wierny otrzymywa\u0142 Komuni\u0119 trzymaj\u0105c r\u0119k\u0119 praw\u0105 na g\u00f3rze a lew\u0105 pod spodem (prawa r\u0119ka by\u0142a jakby paten\u0105, podtrzymywana przez lew\u0105), co sprawia\u0142o, i\u017c niemo\u017cliwym by\u0142o potem samodzielne wzi\u0119cie Komunii do ust, jako, \u017ce prawa d\u0142o\u0144 by\u0142a ju\u017c u\u017cyta a lewa tradycyjnie by\u0142a uznawana za \u201eniegodn\u0105\u201d. W nowej formie przyjmowania Komunii na r\u0119k\u0119, wierny ma otrzyma\u0107 Cia\u0142o na lew\u0105 r\u0119k\u0119, tak, \u017ceby prawa by\u0142a wolna i mog\u0142a pos\u0142u\u017cy\u0107 do samo-komunikowania. O skali zamieszania i niewiedzy w tej materii niech \u015bwiadczy film przygotowany przez innego polskiego jezuit\u0119 pt. \u201eJak przyjmowa\u0107 Komuni\u0119 \u015bwi\u0119t\u0105 na r\u0119k\u0119\u201d w kt\u00f3rej to duchowny poucza, \u017ce pierwotny zwyczaj spo\u017cywania Komunii z r\u0119ki przez wiernego jest z\u0142ym zwyczajem i nie nale\u017cy go powtarza\u0107!<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

O co ten ca\u0142y ha\u0142as? Czy wsp\u00f3\u0142czesna forma Komunii na r\u0119k\u0119 ma jaki\u015b ukryty sens? Czy musimy przejmowa\u0107 si\u0119 tym jak to widz\u0105 inni? Czy takie rozwa\u017cania maj\u0105 sens?<\/strong><\/p>\r\n

Warto nadmieni\u0107, \u017ce wsp\u00f3\u0142czesny zwyczaj \u201eKomunii na r\u0119k\u0119\u201d praktykowany obecnie przez \u015awi\u0119ty Ko\u015bci\u00f3\u0142 Rzymskokatolicki zosta\u0142 wprowadzony w swoim czasie przez protestanckich heretyk\u00f3w, jako spos\u00f3b na zanegowanie rzeczywistej obecno\u015bci Boga w Hostii, o czym wspomina\u0142 mi\u0119dzy innymi bp Athanasius Schneider w ksi\u0105\u017cce \u201eChristus Vincit\u201d. Do g\u0142\u00f3wnych przeciwnik\u00f3w realnej obecno\u015bci Pana Jezusa w Eucharystii nale\u017celi zwolennicy Kalwina i Zwingliego. R\u00f3wnie\u017c biskup Juan Rodolfo Laise w swojej pracy po\u015bwi\u0119conej Komunii na r\u0119k\u0119 jako historii niepos\u0142usze\u0144stwa, przytacza fragmenty pracy niemieckiego heretyka Martina Bucera (n.b. ex-dominikanina), kt\u00f3ry twierdzi\u0142, \u017ce katolicka praktyka niepodawania wiernym Komunii do r\u0119ki wynika z fa\u0142szywej czci oddawanej Sakramentowi. Komunia do ust by\u0142a dla tego herezjach dowodem na \u201etyrani\u0119 rzymskiego Antychrysta\u201d st\u0105d jasne jest, \u017ce komunia do r\u0119ki by\u0142a wyrazem sprzeciwu wobec tego\u017c \u201eAntychrysta\u201d. Ten sam heretyk twierdzi\u0142 zreszt\u0105, \u017ce r\u0119ce wiernego nie s\u0105 mniej \u015bwi\u0119te od r\u0105k kap\u0142ana i podobnie te\u017c, \u017ce nie ma r\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy d\u0142oni\u0105 czy ustami wiernego (to ostatnie dzi\u015b ch\u0119tnie podkre\u015bla wielu progresywnych katolik\u00f3w).<\/p>\r\n

Przed ponad dziesi\u0119cioma laty g\u0142o\u015bna by\u0142a sprawa umieszczenia w internecie kilkudziesi\u0119ciu obrzydliwych film\u00f3w na kt\u00f3rych na przer\u00f3\u017cne sposoby niszczono, bezczeszczono i profanowania Hostie uzyskane uprzednio w ramach Komunii na r\u0119k\u0119. Ameryka\u0144skie \u201eConfraternity of Catholic Clergy\u201d zareagowa\u0142o oficjalnym protestem w kt\u00f3rym stwierdzono m.in., \u017ce \u201eOgraniczenie sposobu przyjmowania Eucharystii na form\u0119 \u201edo ust\u201d i uniemo\u017cliwienie przyjmowania Go na d\u0142o\u0144 jest jedynym mo\u017cliwym \u015brodkiem zaradczym. Wielk\u0105 pomoc\u0105 i zach\u0119t\u0105 b\u0119d\u0105 tak\u017ce cz\u0119ste Adoracje Naj\u015bwi\u0119tszego Sakramentu. Dobrowolne wyd\u0142u\u017cenie postu eucharystycznego z jednej godziny do trzech godzin przed przyj\u0119ciem Komunii \u015awi\u0119tej jest kolejn\u0105 pomoc\u0105\u201d.<\/p>\r\n

Nie bez przyczyny te\u017c ju\u017c w pierwszych wiekach chrze\u015bcija\u0144stwa zwr\u00f3cono uwag\u0119 na to wielkie niebezpiecze\u0144stwo zwi\u0105zane z udzielaniem Komunii na r\u0119k\u0119 – synod w Toledo (400 r.) w kanonie 14 nazywa\u0142 \u015bwi\u0119tokradztwem, gdy kto\u015b odchodzi\u0142 od Komunii nie spo\u017cywszy jej przedtem, co by\u0142o oczywi\u015bcie niezwykle \u0142atwe przy przyjmowaniu Komunii na r\u0119k\u0119.<\/p>\r\n

Last but not least – spos\u00f3b w jaki przyjmujemy Pana Jezusa, zgodnie z zasad\u0105 lex orandi, lex credendi, wyra\u017ca niew\u0105tpliwie nasz stosunek do prawd Wiary. Niestosowanie si\u0119 do wiekowych zwyczaj\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a, uleganie buntom niekt\u00f3rych, nawet je\u015bli kap\u0142an\u00f3w lub biskup\u00f3w (casus Holandii, Belgii, Francji i Niemiec), wprowadzanie zwyczaj\u00f3w dawniej odrzuconych bez zanikni\u0119cia przyczyn ich wprowadzenia (ci\u0105gle \u017cywe herezje), musi niepokoi\u0107. Nieodparcie protestancki argument o \u201ehistorii pierwszych chrze\u015bcijan\u201d ma w naszym Ko\u015bciele zreszt\u0105 kilka wymiar\u00f3w: opr\u00f3cz procederu Komunii na r\u0119k\u0119, mamy te\u017c przyk\u0142ad nadzwyczajnych szafarzy Komunii \u015awi\u0119tej, dyskusje o diakonacie kobiet czy celibacie. Je\u015bli dodamy do tego \u015bwie\u017c\u0105 kwesti\u0119 dopuszczenia do Komunii os\u00f3b rozwiedzionych, to wida\u0107 wyra\u017anie, \u017ce wszystkie te kwestie dotycz\u0105 szacunku i powagi wobec Naj\u015bwi\u0119tszej Eucharystii. Musz\u0105 niepokoi\u0107 te\u017c owoce tych zmian i debat w\u015br\u00f3d wiernych: zgorszenie, konfuzja, konflikty\u2026 Instrukcja \u201eRedemptionis Sacramentum\u201d jasno i niezwykle precyzyjnie rysowa\u0142a nam konsekwencje zbyt swobodnego traktowania celebracji Eucharystii: \u201eniepewno\u015b\u0107 co do nauki Ko\u015bcio\u0142a, w\u0105tpliwo\u015bci i zgorszenie ludu Bo\u017cego oraz, w spos\u00f3b prawie nieunikniony, gwa\u0142towne sprzeciwy, a wszystko to, w naszych czasach, gdzie cz\u0119sto \u017cycie chrze\u015bcija\u0144skie r\u00f3wnie\u017c z powodu naporu \u201esekularyzacji\u201d staje si\u0119 niezwykle trudne, zasmuca i wprowadza du\u017ce zamieszanie w\u015br\u00f3d wielu wiernych\u201d (RS, 11).<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

O co tyle ha\u0142asu z tymi partyku\u0142ami? Sk\u0105d tyle zamieszania o co\u015b, czego prawie nie wida\u0107? Czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 dostrzega te problemu? Czy to tylko niezdrowe skrupulanctwo? W czym problem?<\/strong><\/p>\r\n

Partyku\u0142a jest to ka\u017cda, nawet najmniejsza, cz\u0105steczka Hostii, kt\u00f3ra w trakcie Komunii mo\u017ce oddzieli\u0107 si\u0119 od g\u0142\u00f3wnej cz\u0119\u015bci Hostii i pozosta\u0107 na palcach i d\u0142oni wiernego, a potem zosta\u0107  przeniesiona przez niego na ubranie, \u0142awk\u0119, posadzk\u0119, czy klamk\u0119. Wydana w 1973 roku instrukcja \u201eImmensae caritatis\u201d (dalej IS) zwraca uwag\u0119, \u017ce ze wzgl\u0119du na kwesti\u0119 okazywania jak najwi\u0119kszego szacunku dla Eucharystii \u201ezw\u0142aszcza w tym sposobie udzielania Komunii \u015bw. (Komunia na r\u0119k\u0119 – przyp. moje) trzeba dok\u0142adnie wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 pewne momenty, kt\u00f3re podsuwa samo do\u015bwiadczenie\u201d. Dalej w Instrukcji wyja\u015bniono, \u017ce chodzi w\u0142a\u015bnie o problem partyku\u0142: \u201eSzczeg\u00f3ln\u0105 pilno\u015b\u0107 i trosk\u0119 nale\u017cy ujawni\u0107 zw\u0142aszcza gdy chodzi o partyku\u0142y, jakie mog\u0105 ewentualnie oddzieli\u0107 si\u0119 od hostii\u201d przy czym instrukcja zaznacza, \u017ce ta troska obejmuje zar\u00f3wno szafarza jak i wiernego. Warto przy tym pami\u0119ta\u0107, \u017ce za Sakrament odpowiedzialny jest nie tylko kap\u0142an ale te\u017c i wierny. Ko\u015bci\u00f3\u0142 traktuje profanacj\u0119 bardzo powa\u017cnie, powtarzaj\u0105c w p. 132 Instrukcji \u201eRedemptoris Sacramentum\u201d, \u017ce \u201ezabranie lub przetrzymywanie w celu \u015bwi\u0119tokradczym albo wyrzucenie konsekrowanych postaci jest powa\u017cnym przest\u0119pstwem<\/u>, od kt\u00f3rego uwolnienie zastrze\u017cone jest dla Kongregacji Nauki i Wiary\u201d. Pojawia si\u0119 tu oczywi\u015bcie kwestia osobistej odpowiedzialno\u015bci ka\u017cdego wiernego, kt\u00f3ry \u015bwiadomy istoty Naj\u015bwi\u0119tszego Sakramentu (a wszak tylko taki powinien zosta\u0107 dopuszczony do Komunii) przyjmuje Go na r\u0119k\u0119 po czym nie dokonuje \u017cadnej ablucji pozwalaj\u0105c by drobinki Cia\u0142a znajdowa\u0142y si\u0119 praktycznie wsz\u0119dzie.<\/p>\r\n

Niestety instrukcja \u201eImmensae caritatis\u201d nie precyzuje w jaki spos\u00f3b nale\u017ca\u0142oby zadba\u0107 o te partyku\u0142y, kt\u00f3re, przypomn\u0119, zgodnie z Tradycj\u0105 Ko\u015bcio\u0142a s\u0105 prawdziwym Cia\u0142em Pana Jezusa. Niedawne \u201eWskazania prezydium Konferencji Episkopatu Polski dla biskup\u00f3w odno\u015bnie do sprawowania czynno\u015bci liturgicznych w najbli\u017cszych tygodniach\u201d z 21 marca 2020 roku, cho\u0107 potwierdzaj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 udzielenia Komunii na r\u0119k\u0119 r\u00f3wnie\u017c nie precyzuj\u0105 kwestii partyku\u0142 – zupe\u0142nie jakby ten problem nie istnia\u0142! W trosce o ochron\u0119 przed koronawirusem biskupi zalecaj\u0105 jedynie wiernym zdezynfekowanie d\u0142oni – troska o zdrowie wiernych jest chwalebna, ale co z trosk\u0105 o Cia\u0142o Chrystusa?<\/p>\r\n

Tymczasem \u201eJe\u015bli chodzi o profanacje mimowolne, przy Komunii do ust<\/u>, dzi\u0119ki u\u017cyciu pateny, puryfikaterzy przewidzianych przez msza\u0142 oraz dzi\u0119ki naturalnej dba\u0142o\u015bci przy udzielaniu i przyjmowaniu \u015bwi\u0119tej Hostii, ryzyko prawie nie istnieje. W przypadku Komunii na r\u0119k\u0119 potrzebny by\u0142by cud, \u017ceby przy ka\u017cdej Komunii jaka\u015b cz\u0105stka nie upad\u0142a na ziemi\u0119 lub nie zosta\u0142a na d\u0142oni wiernego\u201d – pisa\u0142 biskup Juan Rodolfo Laise OFMCap w ksi\u0105\u017cce pt. \u201eKomunia \u015bw. na r\u0119k\u0119?\u201d. Zwraca na to te\u017c uwag\u0119 JE kard Robert Sarah pisz\u0105c, \u017ce niezwa\u017canie na cz\u0105steczki Hostii powoduje, \u017ce zapomina si\u0119 o dogmacie pe\u0142nej obecno\u015bci Pana Jezusa w ka\u017cdej cz\u0105stce Eucharystii. Kard Sarah zwraca te\u017c uwag\u0119, \u017ce wierni w tym zakresie ucz\u0105 si\u0119 przede wszystkim przez zachowanie kap\u0142ana, czyli wed\u0142ug zasady lex orandi, lex credendi.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Jaka by\u0142a dotychczasowa praktyka czci wobec Naj\u015bwi\u0119tszego Sakramentu? Czego uczy nas Ko\u015bci\u00f3\u0142 przez swoje praktyki, wierzenia, liturgi\u0119 i nabo\u017ce\u0144stwa? Czy to a\u017c tak bardzo odbiega od wsp\u00f3\u0142czesnej wersj\u0105 Komunii na r\u0119k\u0119? Czy mo\u017ce jednak to wszystko jedno?<\/b><\/p>\r\n

Sob\u00f3r Latera\u0144ski IV w konstytucji nr XX rozkaza\u0142 przechowywa\u0107 pod kluczem krzy\u017cmo i Eucharysti\u0119, aby \u201enie mog\u0142a si\u0119gn\u0105\u0107 po nie zuchwa\u0142a r\u0119ka dla dokonania czego\u015b strasznego lub bezbo\u017cnego\u201d. Troska o ka\u017cd\u0105 drobink\u0119 czy kropl\u0119 \u015awi\u0119tych Postaci zachowana jest te\u017c w przypadku Komunii pod obiema postaciami. Wspomniana ju\u017c instrukcja \u201eRedemptoris Sacramentum\u201d wyra\u017anie poucza, \u017ce \u201etrzeba j\u0105 (Komuni\u0119 pod dwiema postaciami – przyp. moje) wykluczy\u0107, gdy zachodzi niebezpiecze\u0144stwo, nawet ma\u0142e, zniewa\u017cenia \u015bwi\u0119tych postaci\u201d (RS, 101-106). Dalej instrukcja reguluje, przy du\u017cej ilo\u015bci wiernych nie nale\u017cy \u015bwieckim podawa\u0107 kielicha, a Sakrament powinien by\u0107 udzielany generalnie przez zanurzenie i zawsze do ust<\/u>. Oczywi\u015bcie zabronione jest by wierny \u201esam zanurza\u0142 Hosti\u0119 w kielichu ani bra\u0142 na r\u0119k\u0119 Hosti\u0119, kt\u00f3ra by\u0142a zanurzona we Krwi Chrystusa\u201d. Za wszelk\u0105 te\u017c cen\u0119 nie mo\u017cna zezwoli\u0107 na przelewanie konsekrowanej Krwi Chrystusa z jednego kielicha do drugiego.<\/p>\r\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 z wielk\u0105 czci\u0105 praktykuje obchodzenie si\u0119 z konsekrowan\u0105 hosti\u0105. W czasie Mszy \u015bw. szczeg\u00f3\u0142owo opisany jest ca\u0142y system ablucji palc\u00f3w kap\u0142ana i puryfikacji naczy\u0144 u\u017cytych do konsekracji (por. OWMR, p. 163, 278-280). Podobnie czytamy w dokumencie \u201eRedemptoris Sacramentum\u201d w p. 119, kt\u00f3ry z kolei w kolejnym punkcie reguluje te\u017c kwestie prania bielizny o\u0142tarzowej. Regulacje by\u0142y tak drobiazgowe, \u017ce w Mszy trydenckiej okre\u015bla\u0142y nawet spos\u00f3b trzymania palc\u00f3w przez kap\u0142ana podczas Podniesienia (kciuk i palec wskazuj\u0105cy mia\u0142y by\u0107 z\u0142\u0105czone). Podobny cel mia\u0142o stosowanie pateny przez ministranta podczas udzielania Komunii wiernym. W ramach liturgii przed Soborem Watyka\u0144skim II w przypadku, gdy jaka\u015b Posta\u0107 upad\u0142a na ziemi\u0119, nale\u017ca\u0142o takie miejsce oznaczy\u0107 \u015bciereczk\u0105 lub tabliczk\u0105 i po mszy oczy\u015bci\u0107 wed\u0142ug przewidzianej instrukcji. Wszystko to, przypomn\u0119, w trosce o najmniejsz\u0105 cz\u0105stk\u0119 Cia\u0142a Pana Jezusa. Tymczasem w przypadku Komunii na r\u0119k\u0119, jak do tej pory nie zadbano o usuni\u0119cie wszelkiego niebezpiecze\u0144stwa braku czci, poniewa\u017c nie powsta\u0142y szczeg\u00f3\u0142owe przepisy, kt\u00f3re wskazywa\u0142yby precyzyjny spos\u00f3b post\u0119powania, w przypadku, gdy na d\u0142oni pozostan\u0105 drobiny Hostii.<\/p>\r\n

Podobnie o czci do Naj\u015bwi\u0119tszego Sakramentu \u015bwiadczy ceremonia wystawienia Go do adoracji. Ka\u017cdy wie, \u017ce adorujemy Boga na kolanach i w milczeniu, z najwi\u0119kszym szacunkiem i godno\u015bci\u0105 na jak\u0105 nas sta\u0107. Ka\u017cdy te\u017c wie, \u017ce Pan Jezus nie mo\u017ce zosta\u0107 sam podczas tej adoracji – zawsze kto\u015b musi przy Nim by\u0107. Ka\u017cdy wie, \u017ce podczas procesji w trakcie Uroczysto\u015b\u0107 Naj\u015bwi\u0119tszego Cia\u0142a i Krwi Chrystusa przykl\u0119kamy ilekro\u0107 mija nas Naj\u015bwi\u0119tszy Sakrament, podobnie kl\u0119kamy przy przechodzeniu przed tabernakulum. Ka\u017cdy zna niezliczone pie\u015bni traktuj\u0105ce o Eucharystii na czele z \u201eUpadnij na kolana ludu czci\u0105 przej\u0119ty\u2026\u201d. W ko\u0144cu warto wspomnie\u0107 o wielkiej czci dla Naj\u015bwi\u0119tszego Sakramentu przez form\u0119 postu eucharystycznego (zob. Sob\u00f3r w Konstancji, P13\/I:1). R\u00f3wnie\u017c Pan Jezus w tabernakulum otoczony jest szczeg\u00f3ln\u0105 czci\u0105, regulowan\u0105 przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 w szeregu przepis\u00f3w, kt\u00f3re maj\u0105 chroni\u0107 Go przed profanacj\u0105 (zob. RS, 129-132). Dodatkowo o tak wielkiej Tajemnicy pouczaj\u0105 nas liczne cuda Eucharystyczne, r\u00f3wnie\u017c te, kt\u00f3rej mia\u0142y miejsce w Polsce. Nie wolno te\u017c zapomina\u0107 o objawieniach prywatnych, ale uznanych przez Ko\u015bci\u00f3\u0142, takich jak np. w Fatimie. W Fatimie w\u0142a\u015bnie dzieciom objawi\u0142 si\u0119 Anio\u0142 z Cia\u0142em i Krwi\u0105 Pana Jezusa, na co dzieci, na\u015bladuj\u0105c Anio\u0142a, pad\u0142y na kolana i dotkn\u0119\u0142y czo\u0142ami ziemi w ten w\u0142a\u015bnie spos\u00f3b okazuj\u0105c Mu nale\u017cny szacunek. Anio\u0142 zaproponowa\u0142 tam dzieciom modlitw\u0119 przeb\u0142agan\u0105 \u201eza zniewagi, \u015bwi\u0119tokradztwa i zaniedbania, kt\u00f3rymi jest On obra\u017cany\u201d.<\/p>\r\n

Wszystkie te wielowiekowe praktyki czci i uwielbienia dla Naj\u015bwi\u0119tszego Sakramentu by\u0142y ustanowione i stosowane przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 w konkretnym celu: \u201e(\u2026) \u015bwi\u0119ta Matka Ko\u015bci\u00f3\u0142 ustanowi\u0142 pewne przepisy w odprawianiu, np. aby przy Mszy \u015bw. pewne zdania m\u00f3wione by\u0142y po cichu, a inne g\u0142o\u015bniej. Zastosowa\u0142 te\u017c r\u00f3\u017cne obrz\u0119dy, jak \u015bwi\u0119te b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwa, \u015bwiat\u0142a, okadzania, u\u017cywanie szat i inne liczne tego rodzaju rzeczy, oparte na zarz\u0105dzeniach i tradycjach apostolskich. Dzi\u0119ki temu ma by\u0107 podkre\u015blony majestat tak wielkiej ofiary<\/u>, a dusze wiernych przez te widzialne znaki religii i pobo\u017cno\u015bci pobudzone do kontemplacji wznios\u0142ych rzeczywisto\u015bci zawartych w tej ofierze\u201d (Sob\u00f3r Trydencki, P22\/V).<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Co z t\u0105 histori\u0105, czy faktycznie raz by\u0142o tak a raz inaczej? Czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 si\u0119 myli\u0142? Po co te wszystkie zmiany? Czego obawia si\u0119 Ko\u015bci\u00f3\u0142? Czy to w og\u00f3le jest istotne grzeba\u0107 si\u0119 w archeologizmach? Czy te rozwa\u017cania maj\u0105 sens?<\/strong><\/p>\r\n

Nie nale\u017cy si\u0119 wi\u0119c dziwi\u0107, \u017ce z czasem Ko\u015bci\u00f3\u0142 uzna\u0142, \u017ce \u201eKomunia na r\u0119k\u0119\u201d, nawet w swym pierwotnym kszta\u0142cie jest niewystarczaj\u0105c\u0105. Wraz ze wzrostem \u015bwiadomo\u015bci Naj\u015bwi\u0119tszego Sakramentu wzrasta\u0142a cze\u015b\u0107 dla Niego. Kieruj\u0105c si\u0119 s\u0142owami \u015bw. Cyryla o tym, \u017ce ka\u017cda okruszyna Hostii to co\u015b \u201ecenniejsze od z\u0142ota i drogocennych kamieni\u201d Komunia na r\u0119k\u0119 zosta\u0142a uznana za spos\u00f3b bardziej prymitywny i mniej doskona\u0142y na rzecz Komunii do ust – formy zapewniaj\u0105cej wi\u0119kszy szacunek i lepiej wyra\u017caj\u0105cy nasz\u0105 Wiar\u0119.<\/p>\r\n

O tym, \u017ce praktyka pierwszych chrze\u015bcijan mo\u017ce by\u0107 zmieniona poucza analogiczna historia zwyczaju udzielania Komunii pod dwiema postaciami. Wiemy, \u017ce tak by\u0142o w pierwszych wiekach. Potem jednak wskutek wielu herezji, kt\u00f3re obros\u0142y ten zwyczaj Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie tylko zdecydowa\u0142 o zaniechaniu tej praktyki a nawet jej zakaza\u0142. Na soborze w Konstancji ustalono, \u017ce \u201echo\u0107 w Ko\u015bciele pierwotnym wierni przyjmowali ten Sakrament pod dwiema postaciami, to jednak p\u00f3\u017aniej pod dwiema postaciami przyjmowa\u0142 go tylko konsekruj\u0105cy, a wierni jedynie pod postaci\u0105 chleba\u201d i dalej \u201edlatego m\u00f3wi\u0107, \u017ce zachowanie tego zwyczaju lub prawa (Komunia pod jedn\u0105 postaci\u0105 – przyp. moje) jest \u015bwi\u0119tokradzkie albo niedozwolone, nale\u017cy uwa\u017ca\u0107 za b\u0142\u0119dne, ci, kt\u00f3rzy z uporem g\u0142osz\u0105 pogl\u0105dy przeciwne ni\u017c powiedziano powy\u017cej, musz\u0105 by\u0107 traktowani jako heretycy\u201d. (P13\/I,3-4). Sob\u00f3r wierno\u015b\u0107 tej praktyce (Komunii pod jedn\u0105 postaci\u0105 – przyp. moje) obwarowa\u0142 kar\u0105 ekskomuniki dla kap\u0142an\u00f3w, kt\u00f3rzy o\u015bmieliliby udziela\u0107 wiernym Komuni\u0119 pod dwiema postaciami, tych za\u015b, kt\u00f3rzy by si\u0119 nie podporz\u0105dkowali tym zarz\u0105dzeniom  i nie chcieli powr\u00f3ci\u0107 na \u0142ono Ko\u015bcio\u0142a, Sob\u00f3r kaza\u0142 nazywa\u0107 heretykami. (zob. Sob\u00f3r w Konstancji P13\/II). Podobnie mia\u0142a si\u0119 sprawa z sakramentem pokuty. Pocz\u0105tkowo polega\u0142 na g\u0142o\u015bnym wyznaniu grzech\u00f3w wobec ca\u0142ej wsp\u00f3lnoty aby przej\u015b\u0107 w form\u0119 spowiedzi indywidualnej, usznej i pe\u0142nej dyskrecji. Te zmiany wynikaj\u0105 z og\u00f3lnych kompetencji Ko\u015bcio\u0142a o kt\u00f3rych m\u00f3wi\u0142 Sob\u00f3r Trydencki \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142 od wiek\u00f3w posiada\u0142 t\u0119 w\u0142adz\u0119, \u017ceby w udzielaniu sakrament\u00f3w, z zachowaniem ich istoty, wprowadza\u0107 lub zmienia\u0107, co wed\u0142ug r\u00f3\u017cnorodno\u015bci rzeczy, czas\u00f3w i miejsca uzna za odpowiedniejsze\u201d (P21\/II). W\u0142adzy tego nauczania u\u017cy\u0142 w\u0142a\u015bnie Ko\u015bci\u00f3\u0142 do rezygnacji z sakramentu Eucharystii pod dwiema postaciami czy udzielania Eucharystii dzieciom. Jednocze\u015bnie sob\u00f3r Trydencki powstrzyma\u0142 si\u0119 od pot\u0119pienia uprzednich zwyczaj\u00f3w<\/u>, uznaj\u0105c, \u017ce \u201eNie nale\u017cy jednak pot\u0119pia\u0107 staro\u017cytno\u015bci chrze\u015bcija\u0144skiej, je\u015bli ten zwyczaj (Komunii dla ma\u0142ych dzieci – przyp. moje) czasem zachowywano w niekt\u00f3rych miejscach. Jak bowiem owi \u015bwi\u0119ci Ojcowie ze wzgl\u0119du na swoje czasy mieli do tego chwalebny pow\u00f3d, tak te\u017c trzeba bezspornie wierzy\u0107, \u017ce z pewno\u015bci\u0105 nie uwa\u017cali tego za konieczne do zbawienia\u201d (P21\/IV). Nale\u017cy mie\u0107 siln\u0105 nadziej\u0119, \u017ce podobnie Ko\u015bci\u00f3\u0142 wy\u0142\u0105czywszy mo\u017cliwo\u015b\u0107 Komunii na r\u0119k\u0119 nie pot\u0119pia\u0142 tych staro\u017cytnych chrze\u015bcijan, kt\u00f3rzy czynili to bez \u015bwiadomo\u015bci p\u00f3\u017aniejszych herezji i nadu\u017cy\u0107.<\/p>\r\n

Historia staro\u017cytnej Komunii na r\u0119k\u0119 opisuje pokr\u00f3tce instrukcja \u201eMemoriale Domini\u201d  r\u00f3wnie\u017c zwracaj\u0105c uwag\u0119 na to, \u017ce Komunia do ust by\u0142a efektem okazywania coraz wi\u0119kszej czci dla Cia\u0142a Chrystusa, st\u0105d Instrukcja jasno stanowi, \u017ce \u201ezwyczaj, i\u017c szafarz sam k\u0142adzie kawa\u0142ek konsekrowanego chleba na j\u0119zyku komunikanta (\u2026) nale\u017cy zachowa\u0107 ten spos\u00f3b rozdawania Komunii \u015bwi\u0119tej, nie tylko dlatego, i\u017c opiera si\u0119 na tradycji wielu wiek\u00f3w<\/u>, ale szczeg\u00f3lnie dlatego, i\u015b jest on oznak\u0105 czci wiernych dla Eucharystii<\/u>\u201d. Instrukcja zastrzega przy tym, \u017ce \u201epraktyka ta w \u017caden spos\u00f3b nie umniejsza godno\u015bci tych, kt\u00f3rzy przyst\u0119puj\u0105 do tego wielkiego sakramentu, ale jest cz\u0119\u015bci\u0105 przygotowania, niezb\u0119dnego dla jak najbardziej owocnego przyj\u0119cia Cia\u0142a Pa\u0144skiego\u201d. Warto pami\u0119ta\u0107 o tych wskazaniach, gdy nast\u0119pnym razem us\u0142yszymy z ust kap\u0142ana czy \u015bwieckiego, \u017ce nie ma znaczenia jak przyjmujemy Cia\u0142o Pana Jezusa i \u017ce ka\u017cdy spos\u00f3b i ka\u017cda cz\u0119\u015b\u0107 ludzkiego cia\u0142a jest r\u00f3wnie godna do przyj\u0119cia Cia\u0142a Pa\u0144skiego.<\/p>\r\n

W konkluzji swoich rozwa\u017ca\u0144 nad konsekwencjami wprowadzenia Komunii na r\u0119k\u0119 autorzy \u201eMemoriale Domini\u201d obawiali si\u0119 konsekwencji wprowadzenia nowej praktyki, uznaj\u0105c, \u017ce \u201eMog\u0105 one odstrasza\u0107 od nowego sposobu udzielania Komunii \u015bwi\u0119tej, oznaczaj\u0105 one tak\u017ce utrat\u0119 czci dla szlachetnego sakramentu o\u0142tarza<\/u>, jego profanacj\u0119<\/u> lub zafa\u0142szowanie w\u0142a\u015bciwej doktryny<\/u>\u201d. Aby si\u0119 przekona\u0107 co Ko\u015bci\u00f3\u0142 hierarchiczny s\u0105dzi na ten temat autorzy instrukcji przeprowadzili ankiet\u0119 w\u015br\u00f3d ponad dw\u00f3ch tysi\u0119cy biskup\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie. Odpowiedzi jednoznacznie wskazywa\u0142y na to, \u017ce biskupi s\u0105 przeciw tej praktyce. W efekcie \u201eNajwy\u017cszy Pasterz postanawia, i\u017c z dawna przyj\u0119ty spos\u00f3b rozdawania Komunii \u015bwi\u0119tej wiernym nie powinien by\u0107 zmieniony<\/u>\u201d (MD). Papie\u017c w instrukcji \u201eusilnie napomina biskup\u00f3w, kap\u0142an\u00f3w i wiernych, aby gorliwie przestrzegali tego prawa<\/u>, wa\u017cnego i ponownie potwierdzonego<\/u>, zgodnie z os\u0105dem wi\u0119kszo\u015bci biskup\u00f3w katolickich, w formie zgodnej z obecnym rytem \u015bwi\u0119tej liturgii, co jest niezb\u0119dne dla powszechnego dobra Ko\u015bcio\u0142a\u201d nazywaj\u0105c w dalszej cz\u0119\u015bci Komuni\u0119 na r\u0119k\u0119 jako \u201eprzeciwny temu spos\u00f3b\u201d, czyli jako zb\u0119dn\u0105 dla powszechnego dobra Ko\u015bcio\u0142a. Obecnie sami mo\u017cemy si\u0119 przekona\u0107 ilu \u201ebiskup\u00f3w, kap\u0142an\u00f3w i wiernych\u201d jest pos\u0142usznych temu \u201eusilnemu napominaniu\u201d papie\u017ca. A przecie\u017c Instrukcja pochodzi z roku 1969, czyli min\u0119\u0142o od jej og\u0142oszenia ledwie 50 lat. Nie zmienia tu postaci rzeczy fakt, \u017ce papie\u017c wprowadzi\u0142 \u201ew jak\u017ce cz\u0119sto trudnej obecnie sytuacji\u201d mo\u017cliwo\u015b\u0107 zatwierdzenia przez Stolic\u0119 Apostolsk\u0105 takiej formy udzielania komunii, bo uczyni\u0142 to pod nast\u0119puj\u0105cymi warunkami: spos\u00f3b rozdawania Komunii \u015awi\u0119tej \u201erozwin\u0105\u0142 si\u0119 ju\u017c w jakim\u015b miejscu\u201d (pami\u0119tajmy, \u017ce by\u0142 to spos\u00f3b buntowniczy, wbrew \u00f3wczesnej tradycyjnej dyscyplinie liturgicznej Ko\u015bcio\u0142a), oraz \u017ce \u201ewnikliwie zadba si\u0119 o usuni\u0119cie wszelkiego niebezpiecze\u0144stwa braku czci albo z\u0142ego mniemania o Eucharystii \u015bwi\u0119tej, kt\u00f3re mog\u0142oby pojawi\u0107 si\u0119 w umys\u0142ach wiernych, jak r\u00f3wnie\u017c wszelkich innych niestosowno\u015bci\u201d.<\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Jak to by\u0142o w Polsce? Czy na pewno jeste\u015bmy tak rozwini\u0119ci duchowo, \u017ce mo\u017cemy bez \u017cadnego zagro\u017cenia przyjmowa\u0107 Komuni\u0119 na r\u0119ce? Jaka jest nasza wiara? Czy warto si\u0119 nad tym zastanawia\u0107? Czy Komunia na r\u0119k\u0119 na pewno przynosi owoce duchowego wzrostu?<\/strong><\/p>\r\n

Zastanawiaj\u0105c si\u0119 nad przedstawionymi wy\u017cej kryteriami zawartymi w instrukcji \u201eMemoriale Domini\u201d warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce kiedy w marcu 2006 roku JE ks. Arcybiskup J\u00f3zef Michalik, Przewodnicz\u0105cy Konferencji Episkopatu Polski wyst\u0119powa\u0142 do Kongregacji ds. Kultu Bo\u017cego i Dyscypliny Sakrament\u00f3w z pro\u015bba o zgod\u0119 na udzielenia Komunii na r\u0119k\u0119, nie istnia\u0142a w Polsce rozwini\u0119ta praktyka przyjmowania Komunii na r\u0119k\u0119, wr\u0119cz odwrotnie, by\u0142a to dla nas, wiernych, nowo\u015b\u0107. Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Polsce podczas II Synod u Plenarnego w 1999 roku jedynie zasugerowa\u0142 tak\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 m\u00f3wi\u0105c: \u201eSynod Plenarny potwierdza i wyra\u017ca szacunek dla zwyczaju przyjmowania Komunii \u015bw. \u201edo ust\u201d w postawie zar\u00f3wno kl\u0119cz\u0105cej, jak i stoj\u0105cej, nie wykluczaj\u0105c jednak innych form przyjmowania Komunii \u015bw., z zachowaniem najwy\u017cszej czci dla Eucharystii\u201d (w: \u201eLiturgia Ko\u015bcio\u0142a po Soborze Watyka\u0144skim II\u201d, p. 92). Ten Synod, ze swoim nieprecyzyjnym zapisem, podobnie jak i szereg p\u00f3\u017aniejszych enuncjacji prasowych polskich biskup\u00f3w i oczywi\u015bcie towarzysz\u0105cych im artyku\u0142\u00f3w w post\u0119powych pismach katolickich, zosta\u0142 wykorzystany nast\u0119pnie jako uzasadnienie do przygotowania pro\u015bby polskich biskup\u00f3w podczas 331. Zebrania Plenarnego Konferencji Episkopatu Polski w marcu 2005 roku. Zezwolenie zosta\u0142o udzielone przez Watykan ju\u017c w nast\u0119pnym roku.<\/p>\r\n

\u0179eby proces zmian dotycz\u0105cych przyjmowania komunii a zaproponowanych przez polskich biskup\u00f3w uczyni\u0107 jeszcze bardziej czytelnym, nale\u017cy przypomnie\u0107, \u017ce furtka dla Komunia na stoj\u0105co w Polsce zosta\u0142a wprowadzona \u201ePrzepisami wykonawczymi Konferencji Episkopatu Polski do instrukcji Inaestimabile donum\u201d z dnia 1 grudnia 1980 roku. Utrwalenie ten mo\u017cliwo\u015bci nast\u0105pi\u0142o dodatkowo w 1987 roku, gdy KEP w swoim dokumencie uznawa\u0142a, \u017ce \u201eKomunii \u015bwi\u0119tej udziela si\u0119 przez podanie Hostii wprost do ust. Wierni przyjmuj\u0105 Komuni\u0119 \u015bwi\u0119ta w postawie kl\u0119cz\u0105cej. Mog\u0105 r\u00f3wnie\u017c sta\u0107, gdy przemawiaj\u0105 za tym szczeg\u00f3lne okoliczno\u015bci\u201d.<\/p>\r\n

Co do kwestii dojrza\u0142o\u015bci duchowej i \u015bwiadomo\u015bci w\u0142asnej religii, to warto po prostu przyjrze\u0107 si\u0119 statystykom. Wed\u0142ug bada\u0144 CBOS z 2006 roku w Boga wierzy\u0142o 94 proc. Polak\u00f3w, w piek\u0142o tylko 65 proc., w zmartwychwstanie Chrystusa 88 proc., za\u015b 26 proc. Polak\u00f3w wierzy\u0142o w reinkarnacj\u0119. Wed\u0142ug innych bada\u0144 (PBS) z tego samego roku a\u017c 20 proc. katolik\u00f3w w Polsce nie wierzy\u0142o w S\u0105d Ostateczny a 13 proc. podwa\u017ca\u0142o historyczno\u015b\u0107 postaci Jezusa Chrystusa. W 2013 roku wed\u0142ug TNS 49 proc. Polak\u00f3w wierzy\u0142o w \u015bmier\u0107 Jezusa na krzy\u017cu, 47 proc. w Jego zmartwychwstanie, w Niepokalane Pocz\u0119cie – 38 proc., w istnienie czy\u015b\u0107ca tylko 30 proc. Z kolei przygotowane przez Pew Research Center dane za 2019 rok, m\u00f3wi\u0105 o tym, \u017ce 70 proc. katolik\u00f3w w USA nie wierzy w rzeczywist\u0105 obecno\u015b\u0107 Jezusa Chrystusa w Eucharystii, a 69 proc. uwa\u017ca, \u017ce podczas Mszy \u015bw. chleb i wino przyjmowane w komunii s\u0105 \u201esymbolami cia\u0142a i krwi Jezusa Chrystusa\u201d (nauczanie protestanckie). W ci\u0105gle katolickiej Polsce w 2019 roku ju\u017c tylko 86 proc. mieszka\u0144c\u00f3w wierzy\u0142o w Boga, w Belgii by\u0142o to tylko 42 proc. (z tego w \u201eBoga z Biblii\u201d wierzy\u0142o 14 proc. populacji), w Holandii 44 proc. populacji wierzy\u0142o w Boga a 20 proc. w \u201eBoga z Biblii\u201d, podczas gdy we Francja 56 proc. obywateli wierzy\u0142o w jakiego\u015b Boga a tylko 27 proc. w Boga Starego i Nowego Testamentu. Wed\u0142ug tych samych bada\u0144 po\u0142owa katolik\u00f3w Europy Zachodniej uwa\u017ca, \u017ce katolicy i protestanci s\u0105 pod wzgl\u0119dem religijno\u015bci bardziej podobni ni\u017c r\u00f3\u017cni, to znaczy, \u017ce nie rozumie r\u00f3\u017cnicy np. co do wiary w Przeistoczenie. Czy taki stan wiary w Polsce i Europie na pewno usprawiedliwia wprowadzenie czy dalsze utrzymanie Komunii na r\u0119k\u0119? Czy na pewno jest to wyraz najwy\u017cszej czci dla Naj\u015bwi\u0119tszego Sakramentu?<\/p>\r\n

Daniel Paw\u0142owiec<\/em><\/strong><\/p>\r\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dla wielu katolik\u00f3w w Polsce niedawny list przewodnicz\u0105cego Konferencji Episkopatu Polski z 28 lutego br. przypominaj\u0105cy o mo\u017cliwo\u015bci udzielania Komunii na r\u0119k\u0119 by\u0142 szokuj\u0105c\u0105 nowo\u015bci\u0105. Wbrew post\u0119powej Europie w Polsce do tej pory szczytem ekstrawagancji i progresizmu by\u0142o przyjmowanie Komunii na stoj\u0105co a forma \u201ena r\u0119k\u0119\u201d by\u0142a praktycznie nieznana. Pami\u0119tam jak w mojej parafii ksi\u0105dz […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[119,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/113180"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=113180"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/113180\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=113180"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=113180"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=113180"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}