{"id":112013,"date":"2020-02-09T15:15:22","date_gmt":"2020-02-09T20:15:22","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=112013"},"modified":"2020-02-11T10:38:31","modified_gmt":"2020-02-11T15:38:31","slug":"20-powodow-by-w-roku-2020-uczestniczyc-w-tradycyjnej-mszy-lacinskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=112013","title":{"rendered":"20 powod\u00f3w, by w roku 2020 uczestniczy\u0107 w tradycyjnej Mszy \u0142aci\u0144skiej"},"content":{"rendered":"<p><strong>Opublikowano wiele ksi\u0105\u017cek, podcast\u00f3w, film\u00f3w na YouTube, homilii i wyk\u0142ad\u00f3w na ten temat, ale gdy nast\u0105pi\u0142a zmiana kalendarza na rok 2020, postanowi\u0142em napisa\u0107 zwi\u0119z\u0142\u0105 i rzetelnie przygotowan\u0105 list\u0119 dwudziestu powod\u00f3w, by przej\u015b\u0107 w Nowym Roku na tradycyjn\u0105 Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105. Podczas gdy parafie z Msz\u0105 trydenck\u0105 rozwijaj\u0105 si\u0119, gdy pozosta\u0142e si\u0119 kurcz\u0105, a wierni wci\u0105\u017c zwracaj\u0105 si\u0119 ku Tradycji, miejmy nadziej\u0119, \u017ce lista ta oka\u017ce si\u0119 dla Was bardzo pomocna! Tak jak jest niesko\u0144czona ilo\u015b\u0107 powod\u00f3w, by uczestniczy\u0107 w tradycyjnej Mszy \u0142aci\u0144skiej, niech b\u0119dzie niesko\u0144czona ilo\u015b\u0107 \u017ar\u00f3de\u0142 informacji, kt\u00f3re wszystkie te powody rejestruj\u0105.<\/strong><\/p>\r\n<p>Prosz\u0119 zauwa\u017cy\u0107, \u017ce celem tego artyku\u0142u nie jest skupienie si\u0119 na negatywnych aspektach Novus Ordo Missae, ale na pi\u0119knie Mszy \u0142aci\u0144skiej. Powiedziawszy to, chcia\u0142bym zaznaczy\u0107, \u017ce uczestniczy\u0142em w nowej Mszy przez ponad dziesi\u0119\u0107 lat pomi\u0119dzy moim nawr\u00f3ceniem, a chwil\u0105 obecn\u0105, a zatem, gdy dokonuj\u0119 zmiany, niekt\u00f3re z moich spostrze\u017ce\u0144 to naturalne por\u00f3wnania pomi\u0119dzy tymi dwiema Mszami &#8211; nie dlatego, \u017ce pr\u00f3buj\u0119 mocno krytykowa\u0107 czy szkalowa\u0107 jeden typ, ale dlatego, \u017ce jest to moje osobiste do\u015bwiadczenie.<\/p>\r\n<p>Czy do\u0142\u0105czycie do mnie w chodzeniu na tradycyjn\u0105 Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105 w stu procentach przed ko\u0144cem roku 2020? Zacznijcie od uczestnictwa w niej w jedn\u0105 niedziel\u0119 w miesi\u0105cu, by najpierw si\u0119 nauczy\u0107 i zrobi\u0107 pierwsze kroki, a nast\u0119pnie zwi\u0119kszy\u0107 do dw\u00f3ch niedziel, a w listopadzie lub grudniu b\u0119dziecie chodzi\u0107 w ka\u017cd\u0105 niedziel\u0119! Oto par\u0119 powod\u00f3w, by si\u0119 nad tym zastanowi\u0107.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>1) U\u017cywanym j\u0119zykiem jest \u0142acina<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Ko\u015bci\u00f3\u0142 zachodni, czyli ryt \u0142aci\u0144ski &#8211; najznaczniejszy ryt w Ko\u015bciele katolickim &#8211; u\u017cywa \u0142aciny w liturgii, egzorcyzmach i dokumentach ko\u015bcielnych od IV wieku. Jest to jego j\u0119zyk ojczysty oraz powszechny j\u0119zyk Ko\u015bcio\u0142a. Pozwala on na to, by liturgii nie kr\u0119powa\u0142y granice i j\u0119zyki narod\u00f3w \u015bwiata, ale by by\u0142a prawdziwie katolicka, co w ko\u0144cu znaczy \u201epowszechna\u201d.<\/p>\r\n<p>Niekt\u00f3rzy m\u00f3wi\u0105: \u0142acina jest martwym j\u0119zykiem, dlaczego mieliby\u015bcie u\u017cywa\u0107 jej w swojej liturgii? C\u00f3\u017c, jak powiedzia\u0142 przy licznych okazjach autor i tw\u00f3rca podcast\u00f3w Timothy Gordon, wci\u0105\u017c jej u\u017cywamy w\u0142a\u015bnie <em>dlatego<\/em>, \u017ce jest ona martwym j\u0119zykiem! \u0141acina jest niezmienna, nie tworzy si\u0119 nowych s\u0142\u00f3w czy znacze\u0144 i jest ona precyzyjna i jasna. Ca\u0142kiem niedawno, bo w roku 2010, wiele cz\u0119\u015bci Mszy w j\u0119zyku angielskim nale\u017ca\u0142o ponownie przet\u0142umaczy\u0107 (pomy\u015blcie o tym, jak \u201eand also with you\u201d sta\u0142o si\u0119 \u201eand with your spirit\u201d) &#8211; a w roku 2019 papie\u017c Franciszek zacz\u0105\u0142 dyskusj\u0119 nad zmian\u0105 w j\u0119zyku angielskim \u201eOjcze nasz\u201d i \u201eChwa\u0142a na wysoko\u015bci Bogu\u201d. S\u0142owa zmieniaj\u0105 sens z biegiem czasu, co mo\u017ce powodowa\u0107 problemy w teologii, ale tego rodzaju aktualizacji i zmian nie ma w przypadku martwego j\u0119zyka, jakim jest \u0142acina. \u201eEt cum spiritu tuo\u201d znaczy to samo teraz, tak jak znaczy\u0142o pi\u0119\u0107set lat temu i nie wymaga \u017cadnej aktualizacji. Zachowywanie liturgii w j\u0119zyku \u0142aci\u0144skim chroni j\u0105 przed nast\u0119pstwem jakichkolwiek zmian.<\/p>\r\n<p>Mamy tak\u017ce tajemnic\u0119, pi\u0119kno oraz transcendentne, wiekowe odczucie kojarzone z modlitwami po \u0142acinie. Je\u015bli por\u00f3wnacie liturgi\u0119 sprawian\u0105 wy\u0142\u0105cznie w staro\u017cytnym j\u0119zyku, kt\u00f3ry nie jest u\u017cywany w codziennych rozmowach, z t\u0105, w kt\u00f3rej ksi\u0105dz u\u017cywa w ca\u0142o\u015bci mowy potocznej j\u0119zyka narodowego, jasne si\u0119 staje, \u017ce jedna jest bardziej uroczysta, powa\u017cna i staro\u017cytna. U\u017cycie \u0142aciny to jak zas\u0142ona, kt\u00f3ra dodaje liturgii tajemnicy i pi\u0119kna, tak jak zas\u0142aniamy tabernakulum, g\u0142owy kobiet w Ko\u015bciele i pann\u0119 m\u0142od\u0105 welonem w dniu jej \u015blubu. Ta \u201ezas\u0142ona\u201d, kt\u00f3r\u0105 zapewnia \u0142acina, to po prostu kolejny spos\u00f3b dostrze\u017cenia, \u017ce podczas Mszy dzieje si\u0119 co\u015b tajemniczego, co\u015b odmiennego, co\u015b pot\u0119\u017cnego i co\u015b \u015bwi\u0119tego.<\/p>\r\n<p>Wreszcie jest jeszcze argument, \u017ce \u0142acina jest w rzeczywisto\u015bci pot\u0119\u017cniejsza, czy te\u017c skuteczniejsza. Dowodem na to jest fakt, i\u017c egzorcyzmy wydaj\u0105 si\u0119 nie dzia\u0142a\u0107, a przynajmniej nie w takim samym stopniu, je\u015bli dokonuje si\u0119 ich w j\u0119zyku innymi ni\u017c \u0142acina. Faktycznie dopiero w roku 2014 zaaprobowano odmawianie obrz\u0119du egzorcyzm\u00f3w w j\u0119zyku angielskim. W staro\u017cytnym j\u0119zyku jest moc, a demony tego nie lubi\u0105. By\u0107 mo\u017ce jednym z teologicznych powod\u00f3w tego jest to &#8211; jak autor i teolog dr Taylor Marshall powiedzia\u0142 w kilku swoich podcastach &#8211; \u017ce \u0142acina jest jednym z trzech j\u0119zyk\u00f3w u\u017cytych w napisie na krzy\u017cu Chrystusa; zosta\u0142a ona obmyta Jego krwi\u0105<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote1sym\" name=\"sdfootnote1anc\">1<\/a>.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>2) Msza odprawiana jest <\/strong><strong>ad orientem<\/strong><strong>, podczas gdy ksi\u0105dz stoi twarz\u0105 do tabernakulum<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p><em>Ad orientem<\/em> po \u0142acinie oznacza \u201eku wschodowi\u201d. Ma to sw\u00f3j pocz\u0105tek w staro\u017cytnym zwyczaju, by budowa\u0107 wszystkie ko\u015bcio\u0142y z o\u0142tarzem zwr\u00f3conym na wsch\u00f3d, ku Jerozolimie. Poza tym staro\u017cytnym zwyczajem, kt\u00f3rego historia przekracza zakres tego artyku\u0142u, praktyczne zastosowanie sprawowania Mszy <em>ad orientem <\/em>ma wiele zalet.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Krytyk m\u00f3g\u0142by powiedzie\u0107, \u017ce odwr\u00f3cenie ksi\u0119dza plecami do ludzi sprawia, i\u017c uczestnicy Mszy nie mog\u0105 us\u0142ysze\u0107 kap\u0142ana. Kr\u00f3tka odpowied\u017a na to zastrze\u017cenie jest prosta: ksi\u0105dz nie m\u00f3wi do Was, m\u00f3wi do Boga. A gdzie znajduje si\u0119 B\u00f3g? W niebie &#8211; tak, ale znajduje si\u0119 On tak\u017ce fizycznie tu\u017c przed ksi\u0119dzem w tabernakulum. Ksi\u0105dz sk\u0142ada odwieczn\u0105 ofiar\u0119 Jezusa Chrystusa, prawdziwego Boga i prawdziwego cz\u0142owieka naszemu Ojcu Niebieskiemu &#8211; dlaczego mia\u0142by odwraca\u0107 si\u0119 od Ojca, gdy to robi?&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Optyka <em>ad orientem<\/em> jest tak\u017ce zachwycaj\u0105ca i pi\u0119kna. Punkt skupienia jest skierowany na samego Boga. W wi\u0119kszo\u015bci ko\u015bcio\u0142\u00f3w zbudowanych mniej wi\u0119cej w okresie poprzedzaj\u0105cym lata sze\u015b\u0107dziesi\u0105te architektura zwraca\u0142a umys\u0142y wiernych ku temu, co niebia\u0144skie: tabernakulum z przodu i w centrum, wyniesione ponad o\u0142tarz g\u0142\u00f3wny; na o\u0142tarzu krucyfiks; sam o\u0142tarz, nast\u0119pnie ksi\u0105dz i ludzie. Wszystko jest <em>skierowane<\/em> ku Bogu &#8211; istnieje swego rodzaju fizyczna i architektoniczna hierarchia, linearny ruch ku g\u00f3rze od ty\u0142u ko\u015bcio\u0142a do przodu, w g\u00f3r\u0119 \u015bwi\u0105tyni po stopniach i na o\u0142tarz, co odzwierciedla teologiczn\u0105 hierarchi\u0119 Boga i Jego stworzenia.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>3) Jest to Msza \u015bwi\u0119tych<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>\u015aw. Teresa z Lisieux, \u015bw. Teresa z Avili, \u015bw. Pius X, \u015bw. Franciszek z Asy\u017cu, \u015bw. Filip Neri, \u015bw. Tomasz z Akwinu&#8230; &#8211; wybierzcie \u015bwi\u0119tego, a prawdopodobie\u0144stwo jest niemal stuprocentowe, \u017ce Msza, w kt\u00f3rej uczestniczy\u0142 i dzi\u0119ki kt\u00f3rej otrzymywa\u0142 \u0142aski u\u015bwi\u0119caj\u0105ce, to by\u0142a Msza \u0142aci\u0144ska albo jeden z jej wczesnych odpowiednik\u00f3w, kt\u00f3re wygl\u0105daj\u0105 niemal identycznie, gdy\u017c Msza \u0142aci\u0144ska pozostawa\u0142a ca\u0142kowicie nienaruszona przez ponad pi\u0119\u0107set lat, a zasadniczo nienaruszona przez ponad tysi\u0105c pi\u0119\u0107set<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote2sym\" name=\"sdfootnote2anc\">2<\/a>.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Je\u015bli ta Msza by\u0142a centrum \u017cycia duchowego dla wszystkich tych wielkich \u015bwi\u0119tych, niemal wszystkich \u015bwi\u0119tych w historii naszego Ko\u015bcio\u0142a, dlaczego nie mia\u0142aby by\u0107 r\u00f3wnie\u017c naszym duchowym fundamentem?<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>4) G\u0142\u0119bokie biblijnie przygotowanie do Eucharystii<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Z pocz\u0105tku, kiedy si\u0119 nawr\u00f3ci\u0142em, cz\u0119sto zastanawia\u0142em si\u0119: \u201eJakie modlitwy mog\u0119 odm\u00f3wi\u0107 przed Komuni\u0105, kt\u00f3re przygotowa\u0142yby mnie do przyj\u0119cia rzeczywistej obecno\u015bci naszego Pana do mojej duszy i cia\u0142a?\u201d. Powiedzia\u0142bym, \u017ce jest to dobre i sk\u0142aniaj\u0105ce do refleksji pytanie. To znaczy do chwili, kiedy u\u015bwiadomimy sobie, \u017ce ca\u0142a prowadz\u0105ca do konsekracji Msza jest odpowiedzi\u0105 na to pytanie! Te modlitwy, te czytania, te gesty i dzie\u0142o liturgii s\u0105 tym, co przygotowuje nas na Eucharysti\u0119, a \u015bwi\u0119ta Matka, jak\u0105 jest Ko\u015bci\u00f3\u0142, w swojej m\u0105dro\u015bci zachowa\u0142a je w stanie nienaruszonym w ci\u0105gu wiek\u00f3w. Fragmenty Biblii w trakcie Mszy nie powinny by\u0107 wcale r\u00f3\u017cne; fragmenty powinny by\u0107 wybrane ze wzgl\u0119du na Msz\u0119, maj\u0105c na uwadze przygotowanie do ofiary.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Interesuj\u0105cym aspektem starej Mszy jest to, \u017ce czytania z Biblii nie s\u0105 ustrukturyzowane w spos\u00f3b, do jakiego jest si\u0119 przyzwyczajonym. By\u0142o to dla mnie dziwne w ci\u0105gu kilku pierwszych Mszy, w kt\u00f3rych uczestniczy\u0142em i wydawa\u0142o si\u0119 niemal tak, jakby mniejszy nacisk k\u0142adziono na Bibli\u0119. Dopiero kiedy przeczyta\u0142em artyku\u0142 dr Petera Kwasniewskiego, zrozumia\u0142em, \u017ce to nie ilo\u015b\u0107 czy r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 fragment\u00f3w biblijnych jest wa\u017cna w liturgii, ale ich miejsce i cel w przygotowaniu do \u015bwi\u0119tej Ofiary.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Dr Kwasniewski stwierdza:<\/p>\r\n<p>Je\u015bli chodzi o czytania biblijne, stary obrz\u0105dek dzia\u0142a wed\u0142ug dw\u00f3ch godnych podziwu zasad: po pierwsze, \u017ce fragmenty nie s\u0105 wybierane ze wzgl\u0119du na nie same (by \u201eprzerobi\u0107\u201d tak du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Pisma \u015awi\u0119tego, jak to mo\u017cliwe), ale by obja\u015bni\u0107 znaczenie uroczysto\u015bci, jak\u0105 jest nabo\u017ce\u0144stwo; po drugie, \u017ce akcent nie jest na zwyk\u0142ym wzro\u015bcie znajomo\u015bci Biblii czy dydaktycznym pouczeniu, ale na \u201emistagogii\u201d. Innymi s\u0142owy czytania w czasie Mszy nie maj\u0105 by\u0107 wychwalan\u0105 szk\u00f3\u0142k\u0105 niedzieln\u0105, ale nieustannym wprowadzeniem w tajemnice Wiary. Ich bardziej ograniczona liczba, kr\u00f3tko\u015b\u0107, stosowno\u015b\u0107 liturgiczna i powtarzanie si\u0119 w ci\u0105gu ka\u017cdego roku sprawiaj\u0105, \u017ce staj\u0105 si\u0119 one pot\u0119\u017cnymi czynnikami duchowej formacji i przygotowaniem do ofiary eucharystycznej.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>5) Ka\u017cdy przyjmuje Komuni\u0119 \u015bwi\u0119t\u0105 kl\u0119cz\u0105c i na j\u0119zyk<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>oraz<\/p>\r\n<p><em><strong>6) Nie ma szafarzy Komunii \u015bwi\u0119tej<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>W \u015bwietle ostatnich bada\u0144, kt\u00f3re m\u00f3wi\u0105, \u017ce jedna trzecia katolik\u00f3w wierzy w to, i\u017c chleb i wino staj\u0105 si\u0119 Cia\u0142em, Krwi\u0105, Dusz\u0105 i B\u00f3stwem Jezusa Chrystusa w czasie Mszy, dobrze by\u0142oby zastanowi\u0107 si\u0119, dlaczego tak jest. A wi\u0119c przedstawmy t\u0119 sytuacj\u0119.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Na jednej Mszy pi\u0119\u0107 starszych pa\u0144 wr\u0119cza Komuni\u0119 \u015bw. kolejce ludzi, kt\u00f3rzy stoj\u0105 i przyjmuj\u0105 Hosti\u0119 w swoje niekonsekrowane d\u0142onie, a ka\u017cda osoba w ko\u015bciele, by\u0107 mo\u017ce pouczona przez porz\u0105dkowego, by tak zrobi\u0142a, wstaje z \u0142awki i ustawia si\u0119 w kolejce przyjmuj\u0105cych.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Na drugiej Mszy tylko ksi\u0105dz dotyka Hostii, a wszyscy ludzie kl\u0119cz\u0105, by przyj\u0105\u0107 j\u0105 przy balaskach, kt\u00f3re oddzielaj\u0105 ich od prezbiterium, gdzie przebywa B\u00f3g. Robi\u0105c tak, przyjmuj\u0105 j\u0105 na j\u0119zyk i tak, by nie dotkn\u0105\u0107 Hostii \u017cadn\u0105 inn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 cia\u0142a. Na tej Mszy kilku, je\u015bli nie wielu wiernych, pozostaje w \u0142awkach, rozwa\u017cywszy stan swojej duszy i nie chc\u0105c przyj\u0105\u0107 Pana Jezusa niegodnie.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Na kt\u00f3rej z tych Mszy jest pe\u0142no ludzi, kt\u00f3rzy rzeczywi\u015bcie wierz\u0105 w to, \u017ce Hostia jest czym\u015b \u015bwi\u0119tym, czym\u015b odmiennym od zwyczajnego chleba?&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Istnieje staro\u017cytne powiedzenie, \u017ce \u201ejak si\u0119 modlisz, tak wierzysz\u201d (<em>lex orandi, lex credendi<\/em> &#8211; co w bardziej dos\u0142ownym t\u0142umaczeniu oznacza: \u201eprawo modlitwy prawem wiary\u201d). Kryje si\u0119 za tym my\u015bl, \u017ce nasze dzia\u0142ania, my\u015bli i usposobienie w modlitwie bezpo\u015brednio wp\u0142ywaj\u0105 na to, w co wierzymy. Je\u015bli kto\u015b idzie ubrany w t-shirt i d\u017cinsy na Msz\u0119, przyjmuje chleba na r\u0119k\u0119 od Susan z rady parafialnej i robi to ca\u0142y czas bez zastanowienia, to czy prawdopodobne jest, \u017ce rozbudzi to w nim wi\u0119ksz\u0105 wiar\u0119, \u017ce znajduje si\u0119 w obecno\u015bci Kr\u00f3la Wszech\u015bwiata i <em>rzeczywi\u015bcie Go przyjmuje<\/em>?<\/p>\r\n<p>Nie obiecuj\u0119, \u017ce ka\u017cdy na Mszy trydenckiej w Waszej miejscowo\u015bci b\u0119dzie ubrany w smoking, ale powa\u017cna i uroczysta natura Mszy \u015bw. zazwyczaj przyci\u0105ga ludzi, kt\u00f3rzy traktuj\u0105 j\u0105 serio. Ukl\u0119kni\u0119cie, by przyj\u0105\u0107 Komuni\u0119 \u015bw. od ksi\u0119dza, przyczynia si\u0119 do tej powagi w szczeg\u00f3lnie istotny spos\u00f3b.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>7) Jest wyra\u017ane rozr\u00f3\u017cnienie p\u0142ci<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Je\u015bli przyjdziecie na Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105, nie zobaczycie \u017cadnych kobiet w prezbiterium. Zauwa\u017cycie tak\u017ce, \u017ce niemal ka\u017cda kobieta ma nakryt\u0105 g\u0142ow\u0119, rola m\u0119\u017cczyzny jest widoczna w dzia\u0142aniu ksi\u0119dza, kt\u00f3ry sk\u0142ada ofiar\u0119 i nie ma \u201eministrantek\u201d. Mogliby\u015bmy zatrzyma\u0107 si\u0119 nad ka\u017cdym z tych punkt\u00f3w po kolei, ale ze wzgl\u0119du na zwi\u0119z\u0142o\u015b\u0107 zasugerowa\u0142em lektur\u0119 na temat kilku z nich w przypisach i skupi\u0119 si\u0119 tutaj tylko na \u201eministrantkach\u201d<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote3sym\" name=\"sdfootnote3anc\">3<\/a>.<\/p>\r\n<p>Po co jest ministrant? W swoim podca\u015bcie na temat uczestnictwa w Mszy trydenckiej dr Taylor Marshall i Eric Sammons zwracaj\u0105 uwag\u0119 na fakt, \u017ce ksi\u0105dz, kt\u00f3ry po\u015bwi\u0119ci\u0142 sze\u015b\u0107 albo wi\u0119cej lat nauki po to, by m\u00f3c odprawia\u0107 Msz\u0119 \u015bw., jest bardziej kompetentny ni\u017c dziesi\u0119cioletni ch\u0142opiec, by nalewa\u0107 wod\u0119 albo przesuwa\u0107 jakie\u015b przedmioty. Celem ministranta nie jest po prostu pomaganie ksi\u0119dzu przy po\u015blednich zadaniach, kt\u00f3re m\u00f3g\u0142by zrobi\u0107 sam i ca\u0142kiem szczerze &#8211; prawdopodobnie raczej zrobi\u0142by sam.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Ministranci s\u0105 po to, by pobudzi\u0107 powo\u0142ania, przybli\u017cy\u0107 m\u0142odych m\u0119\u017cczyzn do tego, co ksi\u0105dz robi, aby si\u0119 tym zainteresowali. W rzeczywisto\u015bci dawniej by\u0142o tak, \u017ce tylko m\u0119\u017cczy\u017ani maj\u0105cy ni\u017csze \u015bwi\u0119cenia mogli s\u0142u\u017cy\u0107 przy o\u0142tarzu. Ministranci s\u0105 ca\u0142kowicie niepotrzebni pod wzgl\u0119dem liturgii, ale zostaj\u0105 dopuszczeni z powodu g\u0142\u0119bokiego wp\u0142ywu, jaki mo\u017ce to wywrze\u0107 na powo\u0142anie m\u0142odego m\u0119\u017cczyzny poprzez zainteresowanie go w wyj\u0105tkowy spos\u00f3b liturgi\u0105<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote4sym\" name=\"sdfootnote4anc\">4<\/a>.<\/p>\r\n<p>Kobiety nie mog\u0105 by\u0107 ksi\u0119\u017cmi, a wi\u0119c je\u015bli chodzi o to, by rozbudzi\u0107 powo\u0142ania do kap\u0142a\u0144stwa, dlaczego nale\u017ca\u0142oby dopuszcza\u0107 kobiety do uczestnictwa w s\u0142u\u017cbie o\u0142tarza? Powinno to by\u0107 w czasie Mszy dla ka\u017cdego jasne, \u017ce jest to rola m\u0119ska, i jak m\u0119\u017cczy\u017ani nie mog\u0105 nosi\u0107 w swoim ciele \u017cycia jak kobiety, tak kobiety nie mog\u0105 sk\u0142ada\u0107 tej ofiary jak m\u0119\u017cczy\u017ani.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Jak stwierdza dr Taylor Marshall, pow\u00f3d teologiczny tego jest w rzeczywisto\u015bci ca\u0142kiem prosty: ksi\u0105dz, dzia\u0142aj\u0105c jak sam Chrystus (<em>in persona Christi<\/em>), m\u00f3wi, wypowiadaj\u0105c s\u0142owa konsekracji: \u201eOto Cia\u0142o <em>moje<\/em>\u201d. \u201eMoje\u201d odnosi si\u0119 do cia\u0142a Chrystusa. Wiemy na podstawie nauki, podstawowego rozumowania, ca\u0142ej historii i S\u0142owa Bo\u017cego (Rdz 5,2), \u017ce istniej\u0105 jedynie dwa typy cia\u0142: m\u0119skie i \u017ce\u0144skie. Cia\u0142o Chrystusa jest m\u0119skie, a zatem kobiety nie mog\u0105 g\u0142osi\u0107: \u201eOto Cia\u0142o moje\u201d, dzia\u0142aj\u0105c<em> in persona Christi<\/em><a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote5sym\" name=\"sdfootnote5anc\">5<\/a>.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>8) Wielki szacunek dla \u015bwi\u0119tego Imienia Boga<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Istnieje staro\u017cytny zwyczaj, wci\u0105\u017c \u017cywy w czasie wi\u0119kszo\u015bci Mszy \u0142aci\u0144skich, \u017ce dokonuje si\u0119 pok\u0142onu g\u0142ow\u0105 na \u015bwi\u0119te Imi\u0119 Jezusa czy przywo\u0142anie Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej. W rzeczywisto\u015bci ksi\u0105dz zdejmie sw\u00f3j biret na wspomnienie \u015bwi\u0119tego Imienia. Tego rodzaju szacunek dla Imienia Bo\u017cego jest pilnie potrzebny w XXI wieku jako \u015brodek zaradczy na bezbo\u017cno\u015b\u0107, tak powszechn\u0105 w u\u017cywaniu imienia Bo\u017cego jako przekle\u0144stwa albo nonszalanckiego wyra\u017cenia, co jest bezpo\u015brednim naruszeniem drugiego przykazania Dekalogu. Wielki szacunek w czasie Mszy \u0142aci\u0144skiej jest pi\u0119knym sposobem nauczenia Waszych dzieci, \u017ce imi\u0119 Boga jest prawdziwie \u015bwi\u0119te, co oznacza \u201ewyr\u00f3\u017cnione\u201d.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Pami\u0119tajcie: <em>lex orandi, lex credendi.<\/em><\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>9) Same modlitwy Mszy \u015bwi\u0119tej<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Istnieje wiele ksi\u0105\u017cek i stron internetowych, kt\u00f3re dokonuj\u0105 por\u00f3wna\u0144 zestawiaj\u0105c ze sob\u0105 now\u0105 i star\u0105 Msz\u0119, a wi\u0119c nie b\u0119d\u0119 analizowa\u0142 tutaj ca\u0142ego Msza\u0142u, ale pi\u0119kno i skuteczno\u015b\u0107 Mszy \u0142aci\u0144skiej s\u0105 uderzaj\u0105ce dla ka\u017cdego, kto go czyta.<\/p>\r\n<p>Oto tylko kilka przyk\u0142ad\u00f3w tego, co us\u0142yszycie lub przeczytacie w starym Mszale: Msza \u015bw. zaczyna si\u0119 od modlitw u st\u00f3p o\u0142tarza; <em>Confiteor <\/em>przywo\u0142uje po imieniu \u015bw. <span lang=\"en-US\">Micha\u0142a, \u015bw. Piotra, \u015bw. <\/span>Paw\u0142a i \u015bw. Jana Chrzciciela; <em>Kyrie<\/em> zostaje powt\u00f3rzone, co czyni z tego doskonale trynitarn\u0105 dziewi\u0119ciokrotn\u0105 modlitw\u0119 (trzy wersy, z kt\u00f3rych ka\u017cdy zostaje wypowiedziany trzy razy); j\u0119zyk konkretnie i celowo skupia si\u0119 na naturze Mszy \u015bw. jako ofierze; tradycyjna ostatnia Ewangelia jest czytana pod koniec Mszy; kanon rzymski, jedna z najpi\u0119kniejszych i staro\u017cytnych modlitw, jest <em>zawsze<\/em> odmawiany przed konsekracj\u0105; pod koniec Mszy czytanej ca\u0142e zgromadzenie przy\u0142\u0105cza si\u0119 w odmawianiu modlitwy Leona XIII.<\/p>\r\n<p>Je\u015bli wierzycie, \u017ce mo\u017cecie wezwa\u0107 pomoc \u015bwi\u0119tego, zwracaj\u0105c si\u0119 do niego, dlaczego by nie przywo\u0142a\u0107 wi\u0119cej \u015bwi\u0119tych? Je\u015bli wierzycie, \u017ce wasze modlitwy maj\u0105 moc i \u017ce B\u00f3g je s\u0142yszy, dlaczego by nie odmawia\u0107 w trakcie Mszy tych pi\u0119knych modlitw, kt\u00f3re odmawiali przed nami \u015bwi\u0119ci? Je\u015bli wierzycie, \u017ce Msza \u015bw. jest ofiar\u0105 Chrystusa, Syna Odwiecznego Ojca, dlaczego by nie uczestniczy\u0107 we Mszy, kt\u00f3ra podkre\u015bla j\u0119zyk zwi\u0105zany ze sk\u0142adaniem ofiary? Teraz bardziej ni\u017c kiedykolwiek potrzebujemy tych pi\u0119knych i staro\u017cytnych modlitw, kt\u00f3re s\u0105 nieod\u0142\u0105czon\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 tradycyjnej Mszy \u0142aci\u0144skiej.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>10) Msza \u0142aci\u0144ska Bogocentryczna<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Kiedy pierwszy raz poszed\u0142em na Msz\u0119 trydenck\u0105, uderzy\u0142o mnie, jak bardzo ksi\u0105dz i ca\u0142e zgromadzenie wydawali si\u0119 skupieni na Panu Bogu. Atmosfera by\u0142a podobna do modlitewnej czci Godziny \u015awi\u0119tej.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Oto, co zauwa\u017cy\u0142em i co, jak s\u0105dz\u0119, przyczynia si\u0119 do tego skupienia na Panu Bogu: ksi\u0105dz zwr\u00f3cony jest twarz\u0105 do Pana Boga wraz z lud\u017ami, a wi\u0119c wszystkie modlitwy i skupienie kieruj\u0105 si\u0119 ku Panu Bogu; ksi\u0105dz odprawia Msz\u0119 <em>ad orientem<\/em>, co podkre\u015bla, \u017ce jest przyw\u00f3dc\u0105 ludu w sk\u0142adaniu ofiary (pomy\u015blcie o analogii: ksi\u0105dz jako kierowca autobusu, kt\u00f3ry zabiera dok\u0105d\u015b zgromadzonych &#8211; do st\u00f3p krzy\u017ca); nie ma lektor\u00f3w, \u015bpiewak\u00f3w i szafarzy Komunii \u015bw., kt\u00f3rzy chodz\u0105 po prezbiterium i odwracaj\u0105 uwag\u0119 i skupienie ludzi; muzyka jest uroczysta i nie jest g\u0142\u00f3wn\u0105 ozdob\u0105 Mszy; w wi\u0119kszo\u015bci milcz\u0105ca natura Mszy przywo\u0142uje umys\u0142 do wyciszenia i skupienia na tym, co jest \u015bwi\u0119te; ksi\u0105dz nie ma wyboru, jakie modlitwy &#8211; d\u0142ugie czy kr\u00f3tkie wersje &#8211; chce odm\u00f3wi\u0107 tego dnia, ale zamiast tego po prostu przestrzega Msza\u0142u, co zdejmuje z ksi\u0119dza nacisk na \u201ewykonawstwo\u201d.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Oto tylko kilka aspekt\u00f3w Mszy, kt\u00f3re rzuci\u0142y mi si\u0119 w oczy, ale napisano ca\u0142e ksi\u0105\u017cki na temat Bogocentrycznej natury Mszy \u0142aci\u0144skiej. Bardzo polecam ich lektur\u0119!<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>11) Inne staro\u017cytne obrz\u0119dy i tradycje s\u0105 powszechne w parafiach oferuj\u0105cych Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Chcia\u0142bym kr\u00f3tko uwypukli\u0107 par\u0119 rzeczy, z kt\u00f3rymi dorastali nasi dziadkowie i pradziadkowie i kt\u00f3re stanowi\u0142y normaln\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 ich katolickiego \u017cycia, a s\u0105 wci\u0105\u017c obecne w wielu wsp\u00f3lnotach, gdzie oferuje si\u0119 tradycyjn\u0105 Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105:&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Ludzie powstrzymuj\u0105 si\u0119 od mi\u0119sa w pi\u0105tki w zgodzie z prawem kanonicznym; przestrzega si\u0119 suchych dni; ka\u017cdy z siedmiu sakrament\u00f3w jest wci\u0105\u017c w swoim pierwotnym rycie; w\u015br\u00f3d \u015bwieckich jest popularne u\u017cywanie sakramentali\u00f3w, takich jak medalik \u015bw. Benedykta, \u015bwi\u0119cona s\u00f3l i Br\u0105zowy Szkaplerz; wielu duchownych sk\u0142ada przysi\u0119g\u0119 antymodernistyczn\u0105; \u015bwi\u0119cenia ni\u017csze w kap\u0142a\u0144stwie s\u0105 wci\u0105\u017c przestrzegane przez towarzystwa takie jak FSSP (usuni\u0119cie ni\u017cszych \u015bwi\u0119ce\u0144 jest czym\u015b, co Sob\u00f3r Trydencki pot\u0119pi\u0142 anatem\u0105)<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote6sym\" name=\"sdfootnote6anc\">6<\/a>; wci\u0105\u017c przestrzega si\u0119 starego kalendarza, a wi\u0119c dni \u015bwi\u0105t i postu s\u0105 zgodne z tymi, kt\u00f3rych przestrzegali nasi przodkowie i wielcy \u015bwi\u0119ci przed nami.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Wszystkie te pobo\u017cne praktyki mocno zwi\u0119ksz\u0105 Wasz\u0105 wiar\u0119, dodaj\u0105c poczucie \u0142\u0105czno\u015bci w Waszym codziennym \u017cyciu z ca\u0142ym Ko\u015bcio\u0142em. Tak, mo\u017cna w nich uczestniczy\u0107 bez uczestnictwa w Mszy trydenckiej, ale wsp\u00f3lnoty, w kt\u00f3rych te praktyki najcz\u0119\u015bciej si\u0119 omawia i wciela w codzienne \u017cycie, s\u0105 tymi samymi wsp\u00f3lnotami, w kt\u00f3rych stara Msza jest centrum \u017cycia duchowego.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>12) Jest to Msza historyczna<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Czy mo\u017cecie sobie wyobrazi\u0107, \u017ceby Ko\u015bci\u00f3\u0142 zmieni\u0142 znak Krzy\u017ca? Powa\u017cnie, wyobra\u017acie sobie, \u017ce pewnego dnia papie\u017c m\u00f3wi: \u201eNie b\u0119dziemy ju\u017c u\u017cywa\u0107 znaku Krzy\u017ca, a zamiast tego na chwil\u0119 zamkniemy oczy, by zasygnalizowa\u0107 pocz\u0105tek i koniec modlitwy\u201d. Czy nie wstrz\u0105sn\u0119\u0142oby to Waszym \u015bwiatem? U\u017cywali\u015bcie znaku Krzy\u017ca przez ca\u0142e \u017cycie! Jest on po prostu cz\u0119\u015bci\u0105 bycia katolikiem!&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>C\u00f3\u017c, gdzie przeci\u0119tny katolik ma regularne do\u015bwiadczenie Ko\u015bcio\u0142a, duchowie\u0144stwa, \u017cycia parafialnego i wszystkich innych rzeczy \u201ekatolickich\u201d? Oczywi\u015bcie, \u017ce w niedziel\u0119 na Mszy! Msza jest centralnym punktem \u017cycia katolickiego &#8211; nawet bardziej centralnym ni\u017c znak Krzy\u017ca czy jakakolwiek inna pobo\u017cno\u015b\u0107. Zatem spr\u00f3bujcie sobie przez chwil\u0119 wyobrazi\u0107, jak czuli si\u0119 katolicy, kiedy wszystko zwi\u0105zane z Msz\u0105 \u015bw. zmieni\u0142o si\u0119 w latach 60. i 70. XX wieku. By\u0142o to<em> niesko\u0144czenie<\/em> bardziej konsternuj\u0105ce, frustruj\u0105ce i zagadkowe ni\u017c co\u015b takiego, gdyby zmieniono znak Krzy\u017ca. Msza, kt\u00f3r\u0105 Ko\u015bci\u00f3\u0142 odprawia\u0142 przez niemal ca\u0142\u0105 swoj\u0105 histori\u0119, zosta\u0142a postawiona na g\u0142owie, a wzi\u0105wszy pod uwag\u0119 liczby zwi\u0105zane z chodzeniem do Ko\u015bcio\u0142a, wiernym si\u0119 to nie spodoba\u0142o<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote7sym\" name=\"sdfootnote7anc\">7<\/a>.<\/p>\r\n<p>Nawr\u00f3ci\u0142em si\u0119 na katolicyzm, a w czasie katechezy dowiedzia\u0142em si\u0119 po raz pierwszy o \u015bwi\u0119tej Tradycji. Widzicie, przychodz\u0105c do Ko\u015bcio\u0142a nie wiedzia\u0142em na ten temat <em>nic<\/em>. Kiedy umar\u0142 Jan Pawe\u0142 II i zobaczy\u0142em to w wiadomo\u015bciach, musia\u0142em poszuka\u0107, czym jest papie\u017c, a zatem musia\u0142em wiele si\u0119 nauczy\u0107 o Tradycji i autorytecie w Ko\u015bciele katolickim.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>W czasie moich lekcji, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do mojego nawr\u00f3cenia, uczono mnie, \u017ce Tradycja \u015bwi\u0119ta jest traktowana z takim samym szacunkiem, jak Pismo \u015awi\u0119te, co jest czym\u015b wyj\u0105tkowym dla Ko\u015bcio\u0142a i co jest mocno kwestionowane przez protestant\u00f3w. Nauczono mnie tak\u017ce, \u017ce celebrujemy r\u00f3wnie\u017c nasze w\u0142asne tradycje przez ma\u0142e \u201et\u201d. A wi\u0119c, kiedy nawr\u00f3ci\u0142em si\u0119 w roku 2007, a nast\u0119pnie moja parafia zacz\u0119\u0142a odprawia\u0107 Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105 w roku 2008, zastanawia\u0142em si\u0119, dlaczego nigdy nie s\u0142ysza\u0142em o tej Mszy. \u201eJest to tradycyjna Msza Ko\u015bcio\u0142a, Msza, kt\u00f3ra by\u0142a odprawiana przez stulecia, a\u017c do lat 60. XX wieku\u201d &#8211; powiedziano mi. C\u00f3\u017c, m\u00f3j niedawno katechizowany m\u00f3zg, b\u0119d\u0105c pod wp\u0142ywem koncepcji Tradycji, nie potrafi\u0142 nawet zrozumie\u0107 faktu, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 jako ca\u0142o\u015b\u0107 odszed\u0142 od Tradycji najbardziej centralnej dla \u017cycia ka\u017cdego katolika.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Dr Peter Kwasniewski wymownie i zwi\u0119\u017ale wyszczeg\u00f3lni\u0142 w jednym ze swoich b\u0142yskotliwych artyku\u0142\u00f3w na portalu OnePeterFive, dlaczego trzymanie si\u0119 tej historycznej Mszy jest tak decyduj\u0105ce:&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Jako katolicy mamy obowi\u0105zek przyjmowania naszej Liturgii od Tradycji z g\u0142\u0119bokim szacunkiem, jak to robili wszyscy nasi przodkowie w Wierze. Je\u015bli tego nie zrobimy, zawiedziemy pod wzgl\u0119dem cn\u00f3t moralnych, intelektualnych i teologicznych. Moralnych &#8211; poniewa\u017c <em>cnota religii daje Bogu to, co jeste\u015bmy Mu winni, a jeste\u015bmy Mu winni to, do czego dania B\u00f3g natchn\u0105\u0142 nas w naszej Tradycji<\/em>. Intelektualnych &#8211; poniewa\u017c formacja katolickiej umys\u0142owo\u015bci opiera si\u0119 na zgromadzonej m\u0105dro\u015bci naszych przodk\u00f3w i uczy si\u0119 z niej. Teologicznie &#8211; poniewa\u017c wiara \u017cywi si\u0119 otaczanymi g\u0142\u0119bok\u0105 czci\u0105 tajemnicami Wiary, nadzieja d\u0105\u017cy do niewidzialnej niebia\u0144skiej szcz\u0119\u015bliwo\u015bci, a mi\u0142o\u015b\u0107 przywiera nade wszystko do Pana Boga i postrzega bli\u017aniego w relacji do Niego &#8211; w\u0142a\u015bnie to, co tradycyjne obrz\u0119dy liturgiczne uciele\u015bniaj\u0105, czego daj\u0105 przyk\u0142ad i do czego nas wabi\u0105.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>13) Jest kontrkulturowa<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 ponownie do podcastu Marshalla i Sammonsa, zauwa\u017c\u0119 kr\u00f3tko, \u017ce Msza \u0142aci\u0144ska pozwala nam by\u0107 kontrkulturowym. \u0179yjemy w kulturze \u015bmierci i natychmiastowej gratyfikacji. Skomplikowane, teologicznie bogate obrz\u0119dy i modlitwy Mszy \u0142aci\u0144skiej nie s\u0105 natychmiast gratyfikuj\u0105ce. Zawieraj\u0105 tajemnic\u0119 i pi\u0119kno, na kt\u00f3rych zrozumienie i poj\u0119cie potrzeba wielu lat, pog\u0142\u0119biaj\u0105c jednocze\u015bnie nasz\u0105 wiar\u0119. Jak powiedzia\u0142 Eric Sammons: ludzie chc\u0105 \u201ekawy instant, a nast\u0119pnie Mszy instant\u201d i musimy to zwalcza\u0107. Kadzid\u0142a i dzwonki Sumy oraz wszystkie dodatkowe szczeg\u00f3\u0142y i rytualne aspekty sprawiaj\u0105, \u017ce Msza \u0142aci\u0144ska jest kontrkulturowa, a w dzisiejszej kulturze &#8211; by\u0107 mo\u017ce bardziej ni\u017c w innej &#8211; jest to z pewno\u015bci\u0105 rzecz dobra.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>14) Tradycja muzyki sakralnej<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Nie jestem ekspertem w dziedzinie muzyki liturgicznej, a chocia\u017c kocham muzyk\u0119, temat ten nie jest dla mnie szczeg\u00f3lnie interesuj\u0105cy, a zatem trudno jest mi zebra\u0107 wszystkie konieczne informacje, by odda\u0107 jej sprawiedliwo\u015b\u0107. Powiedziawszy to, my\u015bl\u0119, \u017ce mo\u017cna po prostu zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na jeden bardzo mocny argument dotycz\u0105cy szacunku nale\u017cnego Panu Bogu w muzyce podczas Mszy: czy zamienianie Mszy w koncert muzyki pop albo koncert muzyki rockowej faktycznie odda Ojcu cze\u015b\u0107, jaka si\u0119 Mu nale\u017cy?&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Nawet dokument z Soboru Watyka\u0144skiego II, zatytu\u0142owany <em>Musicam sacram<\/em>, m\u00f3wi, \u017ce chora\u0142 gregoria\u0144ski \u201epowinien zajmowa\u0107 pierwsze miejsce\u201d w liturgii i nieustannie nawi\u0105zuje do muzyki jako tej, kt\u00f3ra powinna by\u0107 \u015bwi\u0119ta i zachowywa\u0107 uroczyst\u0105 natur\u0119 kultu. Czy Wasza parafia przestrzega instrukcji Soboru Watyka\u0144skiego II, by da\u0107 chora\u0142owi gregoria\u0144skiemu \u201epierwsze miejsce\u201d?<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>15) Dzieci musz\u0105 do\u015bwiadczy\u0107 \u201epi\u0119kna \u015bwi\u0119to\u015bci\u201d<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Psalm 96,6-9 g\u0142osi: \u201ePrzed Nim krocz\u0105 majestat i pi\u0119kno, pot\u0119ga i chwa\u0142a w Jego przybytku. Oddajcie Panu, rodziny narod\u00f3w, oddajcie Panu chwa\u0142\u0119 i znajcie pot\u0119g\u0119; oddajcie Panu chwa\u0142\u0119 Jego imienia! Nie\u015bcie ofiary i wchod\u017acie do Jego przedsionk\u00f3w, oddajcie pok\u0142on odziani w \u015bwi\u0119te szaty! Zadr\u017cyj, ca\u0142a ziemio, przed Jego obliczem!\u201d.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Dzieci do\u015bwiadczaj\u0105 Wiary poprzez to, co widz\u0105 i g\u0142\u00f3wnie obserwuj\u0105c to, co robi\u0105 ich rodzice. Ich pierwsze do\u015bwiadczenia Pana Boga s\u0105 w Jego \u201eprzedsionkach\u201d, Ko\u015bciele. Ka\u017cdej niedzieli ma\u0142e dzieci b\u0119d\u0105 sz\u0142y \u015bladem swoich rodzic\u00f3w i uczy\u0142y si\u0119 na\u015bladowa\u0107 to, co s\u0142ysz\u0105 i widz\u0105 w ko\u015bciele. Poniewa\u017c s\u0105 tak podatne na wp\u0142ywy i ch\u0142on\u0105 wszystko, czego do\u015bwiadczaj\u0105, decyduj\u0105ce znaczenie ma to, by dorasta\u0142y do\u015bwiadczaj\u0105c szacunku i g\u0142\u0119bokiej ciszy tradycyjnej Mszy.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Jedn\u0105 z najlepszych ksi\u0105\u017cek na ten temat jest ksi\u0105\u017cka dr Marii Montessori. Jest ona s\u0142ynn\u0105 katolick\u0105 wychowawczyni\u0105, a jej styl i metody nauczania ma\u0142ych dzieci, cho\u0107 wed\u0142ug mnie nieco kontrowersyjne, sta\u0142y si\u0119 bardzo popularne w ostatnich czasach. Wielu z tych, kt\u00f3rzy nie znaj\u0105 historii Rytu rzymskiego, dziwi si\u0119, dowiaduj\u0105c, \u017ce kiedy pisa\u0142a o edukowaniu dzieci na Mszy, pisa\u0142a o tradycyjnej Mszy \u0142aci\u0144skiej! Poniewa\u017c opis Mszy w jej ksi\u0105\u017cce jest tak odmienny od tego, do czego jeste\u015bmy przyzwyczajeni dzisiaj, wielu nowo\u017cytnych wychowawc\u00f3w, kt\u00f3rzy na\u015bladuj\u0105 metody dr Montessori, pomija t\u0119 prac\u0119, gdy katechizuj\u0105 dzieci, a to jest farsa. Jej s\u0142ynna teoria \u201ech\u0142onnego umys\u0142u\u201d ma\u0142ych dzieci doskonale podsumowuje, dlaczego dzieci potrzebuj\u0105 do\u015bwiadczenia ca\u0142ego pi\u0119kna, czci, \u015bwi\u0119to\u015bci, pobo\u017cno\u015bci i uznania tego, co Bo\u017ce, kt\u00f3re Msza \u0142aci\u0144ska ma do zaoferowania.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>16) Spowied\u017a jest cz\u0119sto dost\u0119pna w czasie Mszy<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Jest to punkt nieco trudny do udowodnienia, gdy\u017c z pewno\u015bci\u0105 istniej\u0105 parafie, kt\u00f3re oferuj\u0105 spowied\u017a w czasie niedzielnej Mszy, ale nie oferuj\u0105 Mszy \u0142aci\u0144skiej (osobi\u015bcie uczestniczy\u0142em w takiej). Ale podobnie jak wszystkie inne tradycje wiary, jest to du\u017co bardziej powszechne w parafii, kt\u00f3ra oferuje Msz\u0119 trydenck\u0105.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>W artykule dla \u201eNational Catholic Register\u201d R. Jared Staudt pisze:<\/p>\r\n<p>Wi\u0119kszo\u015b\u0107 katolik\u00f3w przyjmuje Komuni\u0119 za ka\u017cdym razem, kiedy przychodz\u0105 na Msz\u0119 \u015bw., oboj\u0119tnie czy przyst\u0105pili, czy te\u017c nie przyst\u0105pili do sakramentu pojednania w ci\u0105gu ostatniego roku (a wielu nie przyst\u0105pi\u0142o). Taka sytuacja prowadzi do kryzysu sakramentalnego, gdy du\u017ca liczba katolik\u00f3w przyjmuje Eucharysti\u0119 bez stosownego przygotowania i\/albo bez bycia w stanie \u0142aski u\u015bwi\u0119caj\u0105cej.<\/p>\r\n<p>Je\u015bli powa\u017cnie traktujemy sk\u0142onienie wielu naszych parafian do spowiedzi, szczeg\u00f3lnie tych, kt\u00f3rzy nie poszli do niej ostatnio i nie planuj\u0105 p\u00f3j\u015b\u0107 innego dnia, musimy sprawi\u0107, by sakrament ten by\u0142 tak dost\u0119pny dla nich, jak to tylko mo\u017cliwe. W mojej rodzinnej parafii by\u0142em w stanie sk\u0142oni\u0107 do p\u00f3j\u015bcia do spowiedzi pewn\u0105 rodzin\u0119, kt\u00f3ra nie by\u0142a u spowiedzi od dziesi\u0119cioleci, po prostu dlatego, \u017ce przeszli\u015bmy obok otwartych drzwi w drodze na Msz\u0119 \u015bw. Dost\u0119pno\u015b\u0107 spowiedzi w niedziel\u0119 powinna by\u0107 priorytetem, je\u015bli chcemy sprowadzi\u0107 \u0142ask\u0119 Pana bezpo\u015brednio do ludzi, kt\u00f3rzy najbardziej jej potrzebuj\u0105.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Ja tak\u017ce mia\u0142em do\u015bwiadczenie p\u00f3j\u015bcia do spowiedzi po prostu dlatego, \u017ce by\u0142a dost\u0119pna tu\u017c przed Msz\u0105, na kt\u00f3r\u0105 przyszed\u0142em pi\u0119tna\u015bcie minut wcze\u015bniej, jak r\u00f3wnie\u017c tego, \u017ce inni cz\u0142onkowie rodziny poszli w takim czasie.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Papie\u017c Jan Pawe\u0142 II dorzuci\u0142 swoj\u0105 wypowied\u017a do tego tematu, kiedy w swojej <em>Misericordia Dei<\/em> stwierdzi\u0142: \u201eW szczeg\u00f3lno\u015bci zaleca si\u0119, by spowiednicy byli obecni i widoczni w miejscach kultu w okre\u015blonych godzinach, wyznaczonych wed\u0142ug rozk\u0142adu dostosowanego do rzeczywistej sytuacji penitent\u00f3w, a zw\u0142aszcza gotowo\u015b\u0107 do spowiadania przed Mszami \u015bwi\u0119tymi, jak r\u00f3wnie\u017c gotowo\u015b\u0107 do wyj\u015bcia naprzeciw potrzebom wiernych tak\u017ce podczas celebracji Mszy \u015bwi\u0119tych, je\u015bli s\u0105 obecni inni kap\u0142ani\u201d<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote8sym\" name=\"sdfootnote8anc\">8<\/a>.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>17) Cisza nie jest tylko dla rewerencji, jest dla modlitwy<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Za pierwszym razem, kiedy poszed\u0142em na Msz\u0119 czytan\u0105, by\u0142em skonsternowany tym, jak bardzo by\u0142a ona cicha. Nie by\u0142em pewien, co mam robi\u0107, albo jak powinienem uczestniczy\u0107. Wkr\u00f3tce potem jeden z moich przyjaci\u00f3\u0142, kt\u00f3ry przez kilka lat ucz\u0119szcza\u0142 do seminarium FSSP, powiedzia\u0142 mi, \u017ce nigdy nie b\u0119dzie potrafi\u0142 wr\u00f3ci\u0107 do parafii bez Mszy \u0142aci\u0144skiej, poniewa\u017c w trakcie innych Mszy nie ma czasu, by si\u0119 modli\u0107. Natychmiast uderzy\u0142o mnie, jak wiele si\u0119 dzieje i jak du\u017co ha\u0142asu jest na nowej Mszy. Czytania s\u0105 na g\u0142os, pomi\u0119dzy niemal ka\u017cd\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 Mszy jest pie\u015b\u0144, s\u0105 wezwania i modlitewne odpowiedzi, kt\u00f3rych si\u0119 oczekuje; jest si\u0119 nieustannie zaj\u0119tym, a nawet zabawianym. Jednak jak du\u017co czasu w rzeczywisto\u015bci sp\u0119dza si\u0119 na g\u0142\u0119bokiej, osobistej modlitwie z Chrystusem w czasie Mszy? Przyjmujesz Kr\u00f3la Wszech\u015bwiata do swojego cia\u0142a i swojej duszy. Czy nie chcesz chwili ciszy, by z Nim porozmawia\u0107? Ta chwila ciszy na modlitw\u0119 jest wkomponowana wprost w sam\u0105 Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>18) Jest \u0142atwiej, gdy si\u0119 ma ma\u0142e dzieci i du\u017c\u0105 rodzin\u0119<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>W nowej Mszy jest tak wiele odpowiedzi i pie\u015bni, w kt\u00f3rych &#8211; jak nam si\u0119 m\u00f3wi &#8211; musimy uczestniczy\u0107, i\u017c czujemy, \u017ce stracili\u015bmy swoj\u0105 cz\u0119\u015b\u0107, je\u015bli musimy zabra\u0107 dziecko z \u0142awki do \u0142azienki albo na ty\u0142 ko\u015bcio\u0142a. Z mojego do\u015bwiadczenia wynika, i\u017c prowadzi to do nierealistycznych oczekiwa\u0144, \u017ce wasze dziecko b\u0119dzie siedzie\u0107 w \u0142awce przez godzin\u0119 albo wi\u0119cej i b\u0119dzie zupe\u0142nie cicho.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Tradycyjna Msza nie stwarza tego samego rodzaju pilnej potrzeby pozostania w \u0142awce i wypowiadania wszystkich odpowiedzi po to, aby Msza trwa\u0142a. Ksi\u0105dz sk\u0142ada ofiar\u0119 i odmawia pi\u0119kne, staro\u017cytne modlitwy, oboj\u0119tnie czy \u015bcigacie szkraba w przedsionku czy kl\u0119czycie w milczeniu w swojej \u0142awce. To daje rodzicom wolno\u015b\u0107 zaj\u0119cia si\u0119 swoj\u0105 rodzin\u0105, jakkolwiek by\u0142aby potrzeba, i sprawia, \u017ce Msza jest mniej uci\u0105\u017cliwa dla dzieci. Je\u015bli wasze dziecko p\u0142acze albo potrzebuje zmiany pampersa, po prostu przykl\u0119kacie, wychodzicie, zajmujecie si\u0119 tym, a nast\u0119pnie wracacie. W mi\u0119dzyczasie ksi\u0105dz ma wszystko pod kontrol\u0105.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>19) Jest powszechna<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Wspomnia\u0142em ju\u017c, \u017ce u\u017cycie \u0142aciny jako powszechnego j\u0119zyka Ko\u015bcio\u0142a sprawia, \u017ce Msza jest dla ka\u017cdego na ca\u0142ym \u015bwiecie bardziej dost\u0119pna. Ale opr\u00f3cz tego fakt, \u017ce ksi\u0105dz nie ma wyboru, jak robi\u0107 pewne rzeczy, oznacza, \u017ce Msza zawsze b\u0119dzie wygl\u0105da\u0107 tak samo i \u017ce b\u0119d\u0105 odmawiane te same modlitwy. Akcydensy Mszy, czyli optyka, zawsze pozostan\u0105 praktycznie te same.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Czy jednak nie zdarzy si\u0119 ksi\u0105dz \u0142obuz, kt\u00f3ry dokonuje zmian i ofiaruje niedozwolon\u0105 albo nieprawomocn\u0105 Msz\u0119? Oczywi\u015bcie, ale jest to du\u017co mniej prawdopodobne, kiedy ksi\u0105dz nie ma wpisanego w Msza\u0142 wyboru co do tego, gdzie sta\u0107, kt\u00f3r\u0105 modlitw\u0119 odm\u00f3wi\u0107, kto b\u0119dzie udziela\u0142 Komunii i we wszystkich innych sprawach, kt\u00f3re wspomnia\u0142em w tym artykule. Standardowa Msza jest wyra\u017anie bardziej \u201ekatolicka\u201d w swoim dos\u0142ownym znaczeniu: powszechna.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><strong><em>20) Natura Mszy \u015bw. jako Ofiary jest widoczna i podkre\u015blona<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p>Wiele z punkt\u00f3w, kt\u00f3re wymieni\u0142em, wymaga ca\u0142ych ksi\u0105\u017cek i lat studi\u00f3w, by w pe\u0142ni je zg\u0142\u0119bi\u0107. Dotyczy to tego punktu bardziej ni\u017c kt\u00f3regokolwiek innego, ale dopu\u015bci\u0142bym si\u0119 zaniedbania, gdybym go w og\u00f3le nie wspomnia\u0142.&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p>Jedn\u0105 z ksi\u0105\u017cek, kt\u00f3ra uformowa\u0142a moje zdanie na temat Mszy \u015bw. bardziej ni\u017c inne, by\u0142o proste i kr\u00f3tkie dzie\u0142ko zatytu\u0142owane <em>Msza \u015bw. jako ofiara<\/em> (<em>The Mass as Sacrifice<\/em>). Otworzy\u0142a moje oczy, by zobaczy\u0107, \u017ce Msza jest dzie\u0142em (liturgi\u0105) Ofiary sk\u0142adanej Bogu. Taka jest g\u0142\u00f3wna definicja Mszy. Je\u015bli mieliby\u015bmy zdefiniowa\u0107 j\u0105 jednym s\u0142owem, najbardziej stosowne by\u0142oby: \u201eofiara\u201d. To dlatego katolicy u\u017cywaj\u0105 o\u0142tarzy, a nie sto\u0142\u00f3w i dlatego mamy ksi\u0119\u017cy, a nie kaznodziej\u00f3w. Ksi\u0105dz to ten, kt\u00f3ry sk\u0142ada ofiar\u0119, a dokonuje tego na o\u0142tarzu.<\/p>\r\n<p>A co sk\u0142ada w Ofierze? Jezusa Chrystusa, Baranka bez skazy. To tajemnica naszej Wiary, jej \u017ar\u00f3d\u0142o i apogeum. Je\u015bli nie rozumiesz Mszy jako Ofiary, reszta katolicyzmu nie ma sensu. Jest to prawda, kt\u00f3ra jest tak bardzo widoczna dla mnie na tradycyjnej Mszy \u0142aci\u0144skiej i jest to pow\u00f3d numer jeden, dlaczego podj\u0105\u0142em decyzj\u0119 wychowania moich dzieci w tej staro\u017cytnej liturgii, zaczynaj\u0105c od tego roku. Chc\u0119, by w g\u0142\u0119bi duszy wiedzia\u0142y, \u017ce to naprawd\u0119 Cia\u0142o, Krew, Dusza i B\u00f3stwo Jezusa Chrystusa s\u0105 sk\u0142adane w Ofierze na o\u0142tarzu i Ofiarowane Bogu. Wierz\u0119, \u017ce Msza \u0142aci\u0144ska jest najlepszym z mo\u017cliwych sposob\u00f3w przekazania tego moim dzieciom i zrobienia wszystkiego, co mog\u0119 dla nich, je\u015bli chodzi o zbawienie poprzez Jezusa Chrystusa. Chocia\u017c istniej\u0105 inne powody, by ucz\u0119szcza\u0107 na Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105, kt\u00f3re wyliczy\u0142em powy\u017cej, i wiele innych poza nimi, ten tylko jest dla mnie powodem wystarczaj\u0105cym.<\/p>\r\n<p>&nbsp;&nbsp;<\/p>\r\n<p><em><strong>Zako\u0144czenie<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p>Tak jak postanowienie, by wi\u0119cej \u0107wiczy\u0107 w nowym roku, mo\u017ce to by\u0107 niewygodne czy by\u0107 po\u015bwi\u0119ceniem, tak wyjd\u017amy ze strefy komfortu, zacznijmy si\u0119 uczy\u0107 \u0142aciny i je\u017adzi\u0107 na tradycyjn\u0105 Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105. By\u0107 mo\u017ce z pocz\u0105tku nie b\u0119dziecie wszystkiego rozumie\u0107, ale nie martwcie si\u0119: nie musicie. Sam nie rozumia\u0142em wszystkiego na temat Mszy, kiedy si\u0119 nawr\u00f3ci\u0142em, chocia\u017c te Msze by\u0142y po angielsku. Je\u015bli p\u00f3jdziecie kilka razy, z\u0142apiecie bakcyla! Prosz\u0119, je\u015bli chcecie, wy\u015blijcie mi e-mail w ci\u0105gu roku z przemy\u015bleniami, pytaniami i komentarzami na temat Waszych post\u0119p\u00f3w, przy\u0142\u0105czaj\u0105c si\u0119 do mnie, by osi\u0105gn\u0105\u0107 ten cel w roku 2020.<\/p>\r\n<p>Na koniec: dopu\u015bci\u0142bym si\u0119 zaniedbania, gdybym nie podzi\u0119kowa\u0142 tym, kt\u00f3rzy wp\u0142yn\u0119li na moje tradycjonalistyczne sk\u0142onno\u015bci, a zw\u0142aszcza tym, kt\u00f3rzy wprowadzili mnie w Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105: dr Johnowi Goodreau, Billowi Erwinowi i ks. Jerry\u2019emu Wootenowi.<\/p>\r\n<p lang=\"en-US\"><em><strong>Jacob Tate<\/strong><\/em><\/p>\r\n<p lang=\"en-US\"><a href=\"https:\/\/onepeterfive.com\/20-reasons-attend\/\">\u0179r\u00f3d\u0142o: onepeterfive.com<\/a><\/p>\r\n<p lang=\"en-US\">T\u0142um.: Jan J. Franczak<\/p>\r\n<p lang=\"en-US\">&nbsp;<\/p>\r\n<p lang=\"en-US\">&nbsp;<\/p>\r\n<p lang=\"en-US\">[PRZYPISY:]<\/p>\r\n<div id=\"sdfootnote1\">\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote1anc\" name=\"sdfootnote1sym\">1<\/a> J 19,19-20: \u201eWypisa\u0142 te\u017c Pi\u0142at tytu\u0142 winy i kaza\u0142 go umie\u015bci\u0107 na krzy\u017cu. A by\u0142o napisane: \u00abJezus Nazarejczyk, Kr\u00f3l \u017cydowski\u00bb. Napis ten czyta\u0142o wielu \u017byd\u00f3w, poniewa\u017c miejsce, gdzie ukrzy\u017cowano Jezusa, by\u0142o blisko miasta. A by\u0142o napisane w j\u0119zyku hebrajskim, \u0142aci\u0144skim i greckim\u201d.<\/p>\r\n<div id=\"sdfootnote2\">\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote2anc\" name=\"sdfootnote2sym\">2<\/a> Michael Davies, by\u0107 mo\u017ce najwi\u0119kszy badacz i historyk tematu Mszy \u0142aci\u0144skiej we wsp\u00f3\u0142czesnych czasach, argumentuje w swojej <em>Short History of the Roman Mass<\/em> (<em>Kr\u00f3tka historia Mszy rzymskiej<\/em>), \u017ce ani reforma \u015bw. Grzegorza Wielkiego w VI wieku, ani reforma \u015bw. Piusa V w XVI wieku nie da\u0142y nam nowej liturgii, co oznacza, \u017ce Msza \u0142aci\u0144ska by\u0142a praktycznie taka sama od VI wieku, a mo\u017ce wcze\u015bniej.<\/p>\r\n<div id=\"sdfootnote3\">\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote3anc\" name=\"sdfootnote3sym\">3<\/a> Sugerowana lektura:<\/p>\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a href=\"https:\/\/onepeterfive.com\/chapel-veil-womans-rights\/\">https:\/\/onepeterfive.com\/chapel-veil-womans-rights\/<\/a><\/p>\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a href=\"https:\/\/onepeterfive.com\/theology-women-veils\/\">https:\/\/onepeterfive.com\/theology-women-veils\/<\/a><\/p>\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a href=\"https:\/\/onepeterfive.com\/traditional-latin-mass-honors-womanhood\/\"><span lang=\"en-US\">https:\/\/onepeterfive.com\/traditional-latin-mass-honors-womanhood\/<\/span><\/a><\/p>\r\n<p class=\"sdfootnote\">Alice von Hildebrand, <em>Przywilej bycia kobiet\u0105<\/em>.<\/p>\r\n<div id=\"sdfootnote4\">\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote4anc\" name=\"sdfootnote4sym\">4<\/a><span lang=\"en-US\"> \u201e10 Reasons to Attend the Latin Mass with Eric Sammons and Dr Marshall\u201d, YouTube, 11 XII 2018. <\/span>Nie spisa\u0142em tego podcastu, a zatem te s\u0142owa s\u0105 moj\u0105 parafraz\u0105 s\u0142\u00f3w dr Marshalla i Erica Sammonsa. Chcia\u0142bym jednak doceni\u0107 ich za te uwagi na temat celu ministrant\u00f3w.<\/p>\r\n<div id=\"sdfootnote5\">\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote5anc\" name=\"sdfootnote5sym\">5<\/a> Ibid.<\/p>\r\n<div id=\"sdfootnote6\">\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote6anc\" name=\"sdfootnote6sym\">6<\/a> \u201eJe\u015bli by kto\u015b powiedzia\u0142, \u017ce opr\u00f3cz kap\u0142a\u0144stwa nie ma w Ko\u015bciele katolickim innych \u015bwi\u0119ce\u0144, zar\u00f3wno wy\u017cszych, jak i ni\u017cszych, dzi\u0119ki kt\u00f3rym, jak dzi\u0119ki pewnym stopniom, robi si\u0119 post\u0119py ku kap\u0142a\u0144stwu, niech zostanie wykl\u0119ty\u201d (Sob\u00f3r Trydencki, sesja 23, kanon 2).<\/p>\r\n<div id=\"sdfootnote7\">\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote7anc\" name=\"sdfootnote7sym\">7<\/a><span lang=\"en-US\"> Michael Davies, <\/span><em><span lang=\"en-US\">Liturgical Time Bombs in Vatican II: Destruction of the Faith through Changes in Catholic Worship<\/span><\/em><span lang=\"en-US\">, TAN Books<\/span><span lang=\"en-US\">&nbsp;<\/span><span lang=\"en-US\">2003. <\/span>W ksi\u0105\u017cce tej Michael Davies wyszczeg\u00f3lnia masowy spadek uczestnictwa we Mszy, w powo\u0142aniach, sakramentach i innych rzeczach po wprowadzeniu nowej Mszy.<\/p>\r\n<div id=\"sdfootnote8\">\r\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote8anc\" name=\"sdfootnote8sym\">8<\/a> <a href=\"https:\/\/opoka.org.pl\/biblioteka\/W\/WP\/jan_pawel_ii\/motu\/misericordia_dei_07042002.html\">https:\/\/opoka.org.pl\/biblioteka\/W\/WP\/jan_pawel_ii\/motu\/misericordia_dei_07042002.html<\/a><\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Opublikowano wiele ksi\u0105\u017cek, podcast\u00f3w, film\u00f3w na YouTube, homilii i wyk\u0142ad\u00f3w na ten temat, ale gdy nast\u0105pi\u0142a zmiana kalendarza na rok 2020, postanowi\u0142em napisa\u0107 zwi\u0119z\u0142\u0105 i rzetelnie przygotowan\u0105 list\u0119 dwudziestu powod\u00f3w, by przej\u015b\u0107 w Nowym Roku na tradycyjn\u0105 Msz\u0119 \u0142aci\u0144sk\u0105. Podczas gdy parafie z Msz\u0105 trydenck\u0105 rozwijaj\u0105 si\u0119, gdy pozosta\u0142e si\u0119 kurcz\u0105, a wierni wci\u0105\u017c zwracaj\u0105 [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[135],"tags":[119,24],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/112013"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=112013"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/112013\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=112013"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=112013"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=112013"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}