Awantura o recenzje napisane przez historyk\u00f3w z IPN na temat warsztatu historycznego i uczciwo\u015bci naukowej l zwi\u0105zanych z Centrum Bada\u0144 nad Zag\u0142ad\u0105 \u017byd\u00f3w z Instytutu Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk – autor\u00f3w pracy pt. \u201eDalej jest. Losy \u017byd\u00f3w w wybranych powiatach okupowanej Polski\u201d przetoczy\u0142a si\u0119 w lutym -marcu 2019 r. i szcz\u0119\u015bliwie dla autor\u00f3w produktu zosta\u0142a przykryta w mediach przez takie wa\u017cne wydarzenia jak wyst\u0105pienie Ja\u017cd\u017cewskiego na UW, awaria czyszczalni \u015bciek\u00f3w \u201eCzajka\u201d czy wreszcie kampani\u0105 wyborcz\u0105.<\/p>\r\n
G\u0142\u00f3wny sponsor dzie\u0142a \u201eDalej jest noc\u201d czyli pobo\u017cny minister Gowin, odetchn\u0105\u0142 z ulg\u0105 i wybiera poduszki, na kt\u00f3rych po\u0142o\u017cy si\u0119 w drzwiach swego wysokiego i dobrze p\u0142atnego urz\u0119du w celu obrony nauczania przedmiotu o nazwie \u201egender\u201d na polskich pa\u0144stwowych uniwersytetach.<\/p>\r\n
A tymczasem odpowiedzi na zarzuty postawione w g\u0142\u00f3wnej recenzji czyli w opracowaniu \u201eKorekta obrazu? Refleksje \u017ar\u00f3d\u0142oznawcze wok\u00f3\u0142 ksi\u0105\u017cki \u201eDalej jest noc . Losy \u017byd\u00f3w w wybranych powiatach okupowanej Polski\u201d, t.1-2 red. Barbara Engelking, Jan Grabowski, Warszawa 2018 – pozosta\u0142y na poziomie og\u00f3lnikowych wykr\u0119t\u00f3w, braku odpowiedzi (profesor Szurek) lub sprowadzi\u0142y si\u0119 do ataku personalnego na IPN jako instytucj\u0119 pa\u0144stwow\u0105 i na autora recenzji dr Tomasza Doma\u0144skiego z kieleckiego IPN.<\/p>\r\n
Kwintesencj\u0105 tej metody przez atak by\u0142 wpis w j\u0119zyku angielskim Jana Zbigniewa Grabowskiego z dnia 26 lutego 2019 r. na Facebooku, kt\u00f3ry poda\u0142 te\u017c Tysol na swojej stronie internetowej, r\u00f3wnie\u017c w wersji angielskiej: \u201e\u2026Nasza ksi\u0105\u017cka „Noc bez ko\u0144ca\u201d sta\u0142a si\u0119 obecnie obiektem brutalnego\/z\u0142o\u015bliwego\/nikczemnego ataku zaaran\u017cowanego przez nacjonalist\u00f3w z Polskiego Instytutu Pami\u0119ci Narodowej (IPN) – pa\u0144stwowej instytucji z nielimitowanymi \u015brodkami publicznymi do dyspozycji. W uzgodniony i zaplanowany spos\u00f3b Instytut opublikowa\u0142 seri\u0119 nieszczerych i oszczerczych om\u00f3wie\u0144 naszej pracy. <\/em>Autor g\u0142\u00f3wnego om\u00f3wienia\/recenzji opublikowanego (w kilku j\u0119zykach) przez IPN , pewien \/ jaki\u015b dr. Domanski nie ma pozycji, nie ma wiarygodno\u015bci i nie ma widocznego do\u015bwiadczenia na polu studi\u00f3w o Holocau\u015bcie<\/em>\u2026<\/strong>\u201d.<\/p>\r\n To protekcjonalne, niegrzeczne czy raczej bezczelne nazwanie dr Tomasza Doma\u0144skiego \u201ejakim\u015b dr Domanskim\u201d przypomnia\u0142o mi stalinowskie i polskoj\u0119zyczne gazety, kt\u00f3re w podobnym stylu pisa\u0142y i pisz\u0105 o \u015bw. Janie Pawle II (papie\u017c Wojty\u0142a) czy o Prymasie kardynale Stefanie Wyszy\u0144skim (Wyszy\u0144ski) .<\/p>\r\n Co ciekawe, pan Jan Grabowski doktor habilitowany nie zaatakowa\u0142 personalnie w tym gor\u0105cym wpisie Facebooku doktora Piotra Gontarczyka za jego artyku\u0142 pt. \u201eMi\u0119dzy nauk\u0105 a mistyfikacj\u0105, czyli o naturze pi\u015bmiennictwa prof. Jana Grabowskiego na podstawie casusu wsi Wrotn\u00f3w i Mi\u0119dzyle\u015b powiatu w\u0119growskiego\u201d <\/em>zamieszczony w Glaukopisie nr 36 (str. 313-323). A jest to bardzo ciekawe 10 stron na temat \u201ehistorycznych technik badawczych i prezentacyjnych\u201d pana doktora habilitowanego Jana Grabowskiego.<\/em><\/p>\r\n Bo rozumiem, \u017ce milczenie na temat trzech innych recenzji ksi\u0105\u017cki \u201eDalej jest noc\u201d tj. Tomasza Roguskiego \u201eDalej jest noc. Losy \u017byd\u00f3w w wybranych powiatach okupowanej Polski, red. Barbara Engelking i Jan Grabowski\u201d zamieszczony w Glaukopisie nr 36 (str. 335-356), Romana Gieronia \u201ePr\u00f3by przetrwania zag\u0142ady w powiecie boche\u0144skim. Refleksje po lekturze artyku\u0142u Dagmary Swa\u0142tek-Niewi\u0144skiej\u201d – zamieszczony w \u201eZeszytach Historycznych WiN-u\u201d nr 47\/2018 str. 95-108 i Dawida Golika Nowatorska noc. Kilka uwag na marginesie artyku\u0142u Karoliny Panz<\/em>, zamieszczone w \u201eZeszytach Historycznych WiN-u\u201d nr 47\/2018, s. 109-134 – nie zas\u0142ugiwa\u0142y nawet na s\u0142owo komentarza.<\/p>\r\n Do wpisu na Facebooku z dnia 26 lutego 2019 r. dr habilitowanego Jana Grabowskiego warto doda\u0107 jego o\u015bwiadczenie zamieszczone na stronie internetowej Centrum Bada\u0144 nad Zag\u0142ad\u0105 \u017byd\u00f3w Instytutu Filozofii i Socjologii PAN (bez daty) pt. \u201eOdpowied\u017a na recenzj\u0119 Tomasza Doma\u0144skiego pt. Korekta obrazu? Refleksje \u017ar\u00f3d\u0142oznawcze wok\u00f3\u0142 ksi\u0105\u017cki \u201eDalej jest noc. Losy \u017byd\u00f3w w wybranych powiatach okupowanej Polski\u201d , t.1-2, red. Barbara Engelking, Jan Grabowki , Warszawa 2018\u201d (\u201ePolish – Jewish Studies\u201d IPN, Warszawa 2019) w serii odpowiedzi na recenzj\u0119 dr Doma\u0144skiego pt. \u201eNieudana \u201eKorekta Obrazu\u201d Odpowiedzi redaktor\u00f3w tom\u00f3w oraz autor\u00f3w poszczeg\u00f3lnych rozdzia\u0142\u00f3w na broszur\u0119 autorstwa dr. Tomasza Doma\u0144skiego pt . Korekta obrazu? Refleksje \u017ar\u00f3d\u0142oznawcze wok\u00f3\u0142 ksi\u0105\u017cki \u201eDalej jest noc\u201d.<\/p>\r\n Ot\u00f3\u017c w tym o\u015bwiadczeniu dr. hab. Jana Grabowskiego zwraca uwag\u0119 oskar\u017cenie dr Tomasza Doma\u0144skiego o praktyki jak nast\u0119puje:\u201d\u2026 W\u015br\u00f3d wielu innych \u017ar\u00f3de\u0142 informacji, na kt\u00f3re powo\u0142uje si\u0119 dr Doma\u0144ski, mo\u017cna te\u017c natrafi\u0107 na prace niejakiego Marka Paula. Problem w tym – o czym wie ka\u017cdy badacz obeznany z historiografi\u0105 Holokaustu – \u017ce Mark Paul nie istnieje. Jest to pseudonim autora (lub autor\u00f3w) broszur wype\u0142nionych antysemickimi kliszami i stereotypami, kt\u00f3re od lat s\u0105 dost\u0119pne w internecie. Niestety, dr Doma\u0144ski najwyra\u017aniej nie zdaje sobie sprawy z tego, \u017ce powo\u0142ywanie si\u0119 na antysemickie broszury w recenzji naukowej pracy po\u015bwi\u0119conej historii Zag\u0142ady nie wystawia ani jemu, ani zatrudniaj\u0105cej go instytucji najlepszego \u015bwiadectwa<\/em>\u2026.\u201d.<\/strong><\/p>\r\n Mocna rzecz. Z tym, \u017ce w recenzji dr Tomasza Doma\u0144skiego na 72 stronach znale\u017a\u0107 mo\u017cna 212 odno\u015bnik\u00f3w do \u017ar\u00f3de\u0142, ale \u017cadne z nich nie jest prac\u0105 jakiego\u015b Marka Paula<\/strong>.<\/p>\r\n S\u0105 za to odno\u015bniki do zezna\u0144 \u015bwiadk\u00f3w z proces\u00f3w, zezna\u0144 ocalonych \u017byd\u00f3w, tekst\u00f3w uzasadnie\u0144 wyrok\u00f3w s\u0105dowych i generalnie akt s\u0105dowych.<\/p>\r\n Co tak przestraszy\u0142o pana dr habilitowanego Jana Grabowskiego w tek\u015bcie dr Tomasza Doma\u0144skiego, \u017ce mu przypisa\u0142 korzystanie do recenzji z prac jakiego\u015b Marka Paula. Kiedy chodzi\u0142o tylko i \u017ar\u00f3d\u0142a, na kt\u00f3rych oparte s\u0105 teksty zespo\u0142u: Jan Grabowski, Barbara Engelking, Jean Charles Szurek, Anna Zapalec, Karolina Panz, Alina Skibi\u0144ska , Dagmara Swa\u0142tek -Niewi\u0144ska, Tomasz Frydel.<\/p>\r\n W tych okoliczno\u015bciach przyrody nie powinien zdziwi\u0107 wniosek zawarty na ko\u0144cu cytowanej wy\u017cej odpowiedzi Jana Grabowskiego: <\/strong><\/p>\r\n \u201d\u2026 Ko\u0144cz\u0105c: Recenzja dr. Doma\u0144skiego ma jednak pewn\u0105 warto\u015b\u0107 – gdy ju\u017c na porz\u0105dku dziennym stanie sprawa przysz\u0142o\u015bci IPN, tekst ten powinien si\u0119 znale\u017a\u0107 w\u015br\u00f3d materia\u0142\u00f3w dowodowych przemawiaj\u0105cych za likwidacj\u0105 tej instytucji<\/strong>\u2026.\u201d.<\/p>\r\n Wobec takich wniosk\u00f3w nie pozostaje nic innego jak zaprezentowa\u0107 kilka bardzo konkretnych i mocno osadzonych w \u017ar\u00f3d\u0142ach ustale\u0144 dr Tomasza Doma\u0144skiego. Co ja m\u00f3wi\u0119 – \u201epewnego dr Doma\u0144skiego\u201d. A mo\u017ce \u201ejakiego\u015b dr Doma\u0144skiego\u201d.<\/p>\r\n A wi\u0119c przejd\u017amy do \u201emeritumu\u201d. Na pocz\u0105tek uwaga, \u017ce dla pe\u0142nej jasno\u015bci technik naukowych zespo\u0142u prof. Engelking i dr hab. Grabowskiego nie b\u0119dziemy si\u0119 skupia\u0107 na kwestach takich , jak wskazany we Wst\u0119pie do recenzji rozd\u017awi\u0119k mi\u0119dzy stanem faktycznym a deklaracj\u0105 autor\u00f3w, i\u017c korzystali w swojej pracy wszelkich mo\u017cliwych \u017ar\u00f3de\u0142 i to w r\u00f3\u017cnych j\u0119zykach.<\/p>\r\n Tymczasem na stronie 27 dr Doma\u0144ski pisze:<\/p>\r\n \u201d\u2026 Autorzy podkre\u015blaj\u0105 wykorzystanie \u017ar\u00f3de\u0142 wytworzonych w wielu j\u0119zykach z archiw\u00f3w: \u201epolskich, izraelskich, ameryka\u0144skich, niemieckich, ukrai\u0144skich, bia\u0142oruskich i rosyjskich\u201d (t. 1, s. 19-20). Jak zapewniaj\u0105, uwzgl\u0119dniono relacje i wspomnienia ocala\u0142ych, dokumentacj\u0119 wytworzon\u0105 przez Polskie Pa\u0144stwo Podziemne, dokumentacj\u0119 w\u0142adz okupacyjnych, dokumentacj\u0119 \u017bydowskiej Samopomocy Spo\u0142ecznej, wojenn\u0105 i powojenn\u0105 dokumentacj\u0119 s\u0105dow\u0105 oraz r\u00f3\u017cnego rodzaju normatywy itp\u2026 Inna rzecz, \u017ce redaktorzy nie wspominaj\u0105 we Wst\u0119pie o wykorzystaniu dokument\u00f3w \u017cydowskiej administracji niekt\u00f3rych gett (Rad Starszych – Judenrat\u00f3w), jak na przyk\u0142ad z Krakowa oraz Lwowa, o czym \u0142atwo si\u0119 przekona\u0107, si\u0119gaj\u0105c chocia\u017cby do bibliografii (t. 2, s. 658<\/em>).(\u2026).<\/strong> Dzi\u0119ki takiemu \u201eca\u0142o\u015bciowemu\u201d podej\u015bciu do \u017ar\u00f3de\u0142 pan dr hab. Jan Grabowski :\u201d\u2026 m\u00f3g\u0142 autorytatywnie zapewnia\u0107 czytelnika , \u017ce np. ksi\u0105dz kanonik Kazimierz Czarkowski z W\u0119growa jest jedynym \u015bwiadkiem, kt\u00f3ry opisuje zaj\u0119cie tego miasta w 1939 r. przez wojska sowieckie i powitanie ich przez ludno\u015b\u0107 \u017cydowsk\u0105 (t. 1, s. 396-397). Tymczasem informacje o okoliczno\u015bciach wkroczenia wojsk sowieckich i wydarzeniach z tym zwi\u0105zanych w tym regionie, a tak\u017ce w samym W\u0119growie, pojawiaj\u0105 si\u0119 w co najmniej trzech innych relacjach – Jadwigi G\u00f3rskiej (Go\u0142dy Ryby), Wies\u0142awa Pi\u00f3rkowskiego i Marka Gajewskiego znajduj\u0105cych si\u0119 w zbiorach Yad Vashem oraz Archiwum Historii M\u00f3wionej\u2026\u201d.<\/p>\r\n Do innych ciekawostek metodologicznych mo\u017cna zaliczy\u0107 zwyczaj tzw. ekstrapolacji czyli przypisywania okre\u015blonych zachowa\u0144 czy cech ca\u0142ej spo\u0142eczno\u015bci na podstawie jednego, dw\u00f3ch przypadk\u00f3w.<\/p>\r\n Przytrafi\u0142o si\u0119 to m.in. panu profesorowi Jean-Charlesowi Szurkowi, jak mo\u017cemy przeczyta\u0107 na str. 30 recenzji dr Doma\u0144skiego:\u201d\u2026 dokona\u0142 generalnej oceny postawy so\u0142tys\u00f3w wobec zarz\u0105dze\u0144 chwytania i doprowadzania \u017byd\u00f3w na posterunki policji: \u201eNiekt\u00f3rzy – pisa\u0142 – wprowadzali niemieckie rozkazy w \u017cycie z gorliwo\u015bci\u0105. Liczne procesy wszcz\u0119te na podstawie dekretu PKWN z 31 sierpnia 1944 r. obrazuj\u0105 cz\u0119ste przypadki podporz\u0105dkowania si\u0119 so\u0142tys\u00f3w \u00bbJudenjagd\u00ab<\/em>.<\/p>\r\n Kontynuacj\u0119 podobnego sposobu post\u0119powania odnajdujemy we fragmencie tekstu, w kt\u00f3rym nierzadko podporz\u0105dkowania aktywnego i interesownego. Inni wydawali si\u0119 niewzruszeni we wprowadzaniu w \u017cycie regu\u0142 okupanta\u201d(\u2026) Bowiem Szurek pisz\u0105c o \u201elicznych procesach\u201d i \u201ecz\u0119stych przypadkach\u201d jako dow\u00f3d om\u00f3wi\u0142 w rozdziale (t. 1, s. 606-611) dwa procesy z dekretu sierpniowego. Kre\u015bl\u0105c generaln\u0105 tez\u0119 o podporz\u0105dkowaniu si\u0119 so\u0142tys\u00f3w Judenjagd, autor nie przedstawi\u0142 \u017cadnych wylicze\u0144 czy danych statystycznych: ani liczby przeanalizowanych proces\u00f3w (\u201esierpni\u00f3wek\u201d), ani zapad\u0142ych wyrok\u00f3w. Nawet nie kusi si\u0119 o odpowied\u017a na pytanie, jak\u0105 liczb\u0119 so\u0142tys\u00f3w postawiono przed powojennymi s\u0105dami w stosunku do og\u00f3lnej liczby so\u0142tys\u00f3w w omawianym przez niego powiecie. Nie interesuje go poziom samodzielno\u015bci so\u0142tys\u00f3w w tych dzia\u0142aniach i kontekst sytuacyjny\u2026\u201d.<\/em><\/p>\r\n Podobnie ta metoda wnioskowania spodoba\u0142a si\u0119 pani Karolinie Panz, kt\u00f3ra: \u201e\u2026 W kwestii udzia\u0142u ch\u0142op\u00f3w w egzekwowaniu niemieckich zarz\u0105dze\u0144 anty\u017cydowskich w powiecie nowotarskim na podstawie dw\u00f3ch relacji Karolina Panz wyci\u0105ga wnioski generalne. Konstatuje:<\/em> \u201eZ<\/em><\/strong> dost\u0119pnych mi \u017ar\u00f3de\u0142 wyra\u017anie wynika, \u017ce jesieni\u0105 1942 r. na obszarze Kreis Neumarkt kluczow\u0105 rol\u0119 w metodycznym wy\u0142apywaniu ofiar w g\u00f3rskich lasach odegra\u0142y 31 zorganizowane dwunastoosobowe stra\u017ce ch\u0142opskie i podszywaj\u0105ce si\u0119 pod nie nieformalne bandy, tworzone przez znaj\u0105cych si\u0119 m\u0142odych wyrostk\u00f3w\u201d (t. 2, s. 290). <\/strong>Zapomnia\u0142a, \u017ce lasy przeczesywali tak\u017ce funkcjonariusze niemieckich formacji mundurowych: policji \u201egranatowej\u201d i Forstschutzkommando (Stra\u017cy Le\u015bnej).<\/em><\/p>\r\n Innym razem napisa\u0142a: \u201eUkrywaj\u0105cych si\u0119 w lasach i stodo\u0142ach \u017byd\u00f3w z Podhala denuncjowali i chwytali zazwyczaj polscy ch\u0142opi i policjanci granatowi\u201d. <\/strong>Tak jakby granatowa policja nie by\u0142a jedn\u0105 ze zbrojnych s\u0142u\u017cb pod kontrol\u0105 niemieck\u0105, cz\u0119sto bezwzgl\u0119dnie egzekwuj\u0105cych niemieckie nakazy wobec ludno\u015bci (t. 2, s. 317-318)69.<\/em><\/p>\r\n Nie pisze te\u017c, jak ma si\u0119 \u015bwiadomo\u015b\u0107 istnienia wspomnianych przez ni\u0105 konfident\u00f3w, obserwuj\u0105cych postawy ludno\u015bci wobec niemieckich zarz\u0105dze\u0144, do zachowa\u0144 ch\u0142op\u00f3w obawiaj\u0105cych si\u0119 represji\u2026.\u201d. (str 30-31 recenzji).<\/em><\/p>\r\n Maksymaln\u0105 kreatywno\u015b\u0107 w wykorzystania \u017ar\u00f3de\u0142 dla przypisania Polakom udzia\u0142u w eksterminacji \u017byd\u00f3w wykaza\u0142a pani Anna Zapalec autorka opisuj\u0105ca tzw. \u201epowiat\u201d z\u0142oczowski.<\/p>\r\n Wg niej np. :\u201d\u2026 Wyj\u0105tkowo negatywn\u0105 rol\u0119 [w Holokau\u015bcie] odegrali te\u017c policjanci (byli w\u015br\u00f3d nich tak\u017ce Polacy) s\u0142u\u017c\u0105cy w Z\u0142oczowie w Policji Kryminalnej [Krimminalpolizei], z kt\u00f3rych cz\u0119\u015b<\/em>\u0107 <\/em><\/strong>prawdopodobnie przyj\u0119\u0142a volkslist\u0119\u201d (podkr. – TD)(\u2026)<\/em><\/strong><\/p>\r\n Sama przyznaje:<\/em> \u201eNiestety podczas kwerendy, poza protoko\u0142ami przes\u0142ucha\u0144 podczas \u015bledztw prowadzonych po wojnie, nie odnalaz\u0142am \u017cadnej innej szczeg\u00f3\u0142owej dokumentacji kancelaryjnej Kripo w Z\u0142oczowie, kt\u00f3ra dok\u0142adniej przybli\u017ca\u0142aby t\u0119 spraw\u0119<\/em><\/strong>\u201d (t. 1, s. 743). Jedyne, co odnalaz\u0142a, to informacje o aktywno\u015bci Niemca (!) Otto Zikmunda. W takiej sytuacji budzi co najmniej zdziwienie, \u017ce autorka, cho\u0107 nie wymieni\u0142a nawet jednego konkretnego przypadku negatywnej postawy funkcjonariuszy Kripo ze Z\u0142oczowa innej narodowo\u015bci ni\u017c niemiecka, czuje si\u0119 upowa\u017cniona do jednoznacznych s\u0105d\u00f3w.<\/em><\/p>\r\n W sytuacji braku \u017ar\u00f3de\u0142 b\u0105d\u017a ich nieznajomo\u015bci nie wystarczy jedynie analogia z innymi terenami GG (t. 1, s. 743), by og\u0142asza\u0107 tak jednoznaczne i \u201eprecyzyjne\u201d konstatacje na temat \u201eprzebadanego\u201d obszaru. Takie metody przy mimo wszystko pobocznej sprawie ka\u017c\u0105 zachowa\u0107 tym wi\u0119kszy dystans w przypadku innych \u201eustale\u0144 badawczych\u201d. (str. 31 recenzji).<\/em><\/p>\r\n Innym ciekawym \u201ezjawiskiem naukowym\u201d jest pomniejszanie udzia\u0142u Niemc\u00f3w w zbrodniach na \u017bydach. Nawet, je\u015bli to zwi\u0105zane jest z manipulowaniem przy \u017ar\u00f3d\u0142ach.<\/p>\r\n I tak kolejno:<\/p>\r\n – dr hab. Jan Grabowski w opisie naj\u015bcia na gospodarstwo Raty\u0144skich we wsi Ziomaki w powiecie w\u0119growskim pisze co nast\u0119puje: \u201e\u2026\u201e23 sierpnia 1943 r. w <\/em><\/strong>gospodarstwie Wiktora Raty\u0144skiego nie pojawili si\u0119 \u017candarmi, ani Wehrmacht, lecz komendant posterunku PP w Gr\u0119bkowie Czes\u0142aw Kurkowski w towarzystwie jeszcze jednego granatowego policjanta\u201d <\/em><\/strong>[podkr. – TD] (t. 1, s. 493). Grabowski dodaje, \u017ce policjanci \u201euzbrojeni\u201d byli w donos\u2026\u201d. <\/em>Jednak\u017ce jak pisze dr Doma\u0144ski :\u201d\u2026 \u201d.<\/p>\r\n Tymczasem w oryginale tego zeznania Raty\u0144ski m\u00f3wi jednoznacznie o przyje\u017adzie w\u0142a\u015bnie \u017candarm\u00f3w z policj\u0105. Ten fragment Grabowski najwyra\u017aniej \u015bwiadomie pomija. Raty\u0144ski zezna\u0142: \u201eDo mego zabudowania we wsi Ziomaki gm. Wyszk\u00f3w przysz\u0142o 9 os\u00f3b narodowo\u015bci \u017cydowskiej, kt\u00f3rzy si\u0119 przechowywali w moim zabudowaniu. <\/strong><\/em>W dniu 23 sierpnia 1943 r. do mego zabudowania przyjechali \u017candarmi wraz z policj\u0105 z posterunku Gr\u0119bk\u00f3w na czele z komendantem Kurkowskim z kartk\u0105 w r\u0119ku napisane mieli ile os\u00f3b znajduje si\u0119 i gdzie s\u0105 przechowywani mnie w tym czasie w domu nie by\u0142o<\/em><\/strong> by\u0142em na polu bo pojecha\u0142em moczy\u0107 len\u201d<\/strong> [podkr. – TD] (t. 1, s. 493).<\/em><\/p>\r\n Trudno uzna\u0107 to za rzetelny stosunek do \u017ar\u00f3d\u0142a. Nie wiadomo, dlaczego potem Grabowski dodaje informacj\u0119 o p\u00f3\u017aniejszym przyje\u017adzie \u017candarm\u00f3w (\u201eWkr\u00f3tce potem do Raty\u0144skiego zajechali niemieccy \u017candarmi. Ani Kurkowski, ani \u017candarmi nie mieli jednak ochoty wchodzi\u0107 do obory i tam szuka\u0107 \u017byd\u00f3w\u201d (t. 1, s. 493)\u2026.\u201d. (str. 35 recenzji)<\/em><\/p>\r\n – pani Dagmara Swa\u0142tek Niewi\u0144ska w sprawie okoliczno\u015bci wysiedle\u0144 \u017byd\u00f3w z Bochni i Wieliczki i dzia\u0142a\u0144 granatowego policjanta Bronis\u0142awa Filipowskiego: \u201d\u2026 definitywnie stwierdzi\u0142a, \u017ce Filipowski zastrzeli\u0142 w Zabierzowie nieznanego z nazwiska \u017cydowskiego m\u0119\u017cczyzn\u0119 oraz zasugerowa\u0142a, \u017ce jego zeznania z\u0142o\u017cone podczas powojennego procesu, jakoby uczestnicz\u0105c w akcjach wysiedle\u0144czych w Bochni i Wieliczce, nie strzela\u0142 do \u017byd\u00f3w, by\u0142y \u201ema\u0142o wiarygodne<\/em><\/strong>\u201d(\u2026) <\/em>S\u0105d Okr\u0119gowy w Krakowie sprawc\u0105 postrzelenia i bezpo\u015brednio zab\u00f3jstwa uzna\u0142 \u017candarma Zeissa – \u201eNiemca, kata\/bandyt\u0119\u201d (kt\u00f3ry mia\u0142 zastrzeli\u0107 tak\u017ce policjanta Dziub\u0119 za niewykonanie rozkazu), nie za\u015b Filipowskiego . Z tekstu ksi\u0105\u017cki nie dowiadujemy si\u0119, w oparciu o jakie materia\u0142y autorka uzna\u0142a, \u017ce to faktycznie Filipowski zastrzeli\u0142 \u017byda w Zabierzowie. Przywo\u0142a\u0142a tylko om\u00f3wione wy\u017cej akta procesowe<\/em>\u2026\u201d.<\/strong><\/p>\r\n – <\/strong>dr hab. Dariusz Libionka pisze o sytuacji \u017byd\u00f3w w Proszowicach powiat miechowski po wej\u015bciu Niemc\u00f3w w 1939 r. na podstawie relacji \u017byda Meira Goldsteina: \u201e\u2026 Nasi \u2018kochani Polacy\u2019\u00ab – relacjonowa\u0142 po wojnie Meir Goldstein – wskazywali miejsca, gdzie potajemnie modlili si\u0119 \u017bydzi, powyci\u0105gali \u017byd\u00f3w w ta\u0142esach na rynek i kazali im zamiata\u0107 ulice. Niemcy to filmowali, gdy \u00bbnasi goje dokuczali \u017bydom okropnie<\/em><\/strong>\u00ab\u201d<\/em> (t. 2, s. 48)<\/p>\r\n Tymczasem tekst relacji Meira Goldsteina brzmi:\u201d\u2026 Wojna wybuch\u0142a przed \u017cydowskim Nowym Rokiem, przed Rosz Haszana. I my nie modlili\u015bmy si\u0119 wi\u0119cej w b\u00f3\u017anicy tylko w prywatnych mieszkaniach, po\u0142o\u017conych w podw\u00f3rkach. <\/em>I wtedy przyszli nasi \u00bbkochani Polacy\u00ab, [\u2026] – i pokazywali Niemcom, gdzie si\u0119 modlimy<\/em><\/strong>, a Niemcy, powynajdywali i powyci\u0105gali \u017byd\u00f3w w ta\u0142esach i powyprowadzali \u017byd\u00f3w na Rynek i na Targowisko, tak zwane i tam kazali im zamiata\u0107 ulice. I robili zdj\u0119cia i \u015bmiali si\u0119<\/strong> – nasi \u00bbgoje\u00ab i dokuczali \u017bydom okropnie. Chc\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce Polacy pokazywali, \u017ce si\u0119 ciesz\u0105 z tego, \u017ce dokucza si\u0119 \u017bydom. Byli wprawdzie te\u017c tacy, kt\u00f3rzy przynie\u015bli troch\u0119 wody i dali si\u0119 napi\u0107 ale na og\u00f3\u0142 dra\u017cnili si\u0119 oni z \u017bydami\u201d\u2026\u201d. (str 37-39 recenzji)<\/strong><\/em>.<\/p>\r\n – prof. Jean Charles Szurek opisuje wysiedlenie \u017byd\u00f3w z Adamowa w pa\u017adzierniku 1942 r. na podstawie relacji Rubina Rosenberga z 1945 r. : \u201e\u2026 Rubin Rosenberg z Adamowa, maj\u0105cy w 1945 r. 17 lat, opowiada: \u00bb\u017byd\u00f3w wydawali te\u017c Polacy. Pomagali oni w walce z \u017bydami po lasach. By\u0142a to akcja likwidacyjna\u00ab\u201d<\/strong> (t. 1, s. 610). (\u2026) \u201ez jednej strony polscy ch\u0142opi byli niebezpieczni we wsp\u00f3lnym dzia\u0142aniu przeciwko \u017bydom, z drugiej za\u015b stanowili r\u00f3wnie du\u017ce zagro\u017cenie indywidualnie [\u2026]\u201d<\/strong> (t. 1, s. 610) .<\/em><\/p>\r\n Tymczasem relacja Rubina Rosenberga ma tre\u015b\u0107 nast\u0119puj\u0105c\u0105: \u201e\u202620 pa\u017adziernika 1942 r. by\u0142o wysiedlenie [z Adamowa]. Wszyscy uciekli do lasu by walczy\u0107 z Niemcami. Nawet milicja \u017cydowska uciek\u0142a. W mie\u015bcie znaleziono wtedy 30-tu. <\/strong><\/em>Pierwszego dnia Ukrai\u0144cy i \u017candarmeria otoczyli miasto. Wyp\u0119dzili ludzi na rynek. Strzelali za byle co. Judenrat mia\u0142 wskazywa\u0107 schrony, ale uciek\u0142 do lasu. Dw\u00f3ch \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy nie pracowali w Judenracie dobrowolnie zg\u0142osi\u0142o si\u0119 do wydawania schron\u00f3w. Tych Ukrai\u0144cy potem te\u017c zabili. \u017byd\u00f3w wydawali te\u017c Polacy. Pomagali oni w walce z \u017bydami po lasach. By\u0142a to akcja likwidacyjna<\/em><\/strong>. (Pierwsza akcja przed tym, gdy pewna kobieta polska przypadkiem wznieci\u0142a po\u017car, kt\u00f3ry ogarn\u0105\u0142 ca\u0142y Adam\u00f3w, Polacy mieli podejrzenie na \u017byd\u00f3w – partyzant\u00f3w) [wszystkie podkr. – TD]\u201d <\/strong><\/em>(str. 42-43 recenzji).<\/p>\r\n Poza pomniejszaniem udzia\u0142u Niemc\u00f3w w prze\u015bladowaniu \u017byd\u00f3w autorzy niejednokrotnie dopuszczali si\u0119 r\u00f3wnie\u017c pomniejszania udzia\u0142u policji \u017cydowskiej i Judenrat\u00f3w ale za to mogli do sprawc\u00f3w \u201edopisa\u0107 Polaka\u201d.<\/p>\r\n I tak \u201egranatowego \u201edopisa\u0142\u201d pan dr Libionka w przypadku n\u0119kania ma\u0142\u017ce\u0144stwa Kisiel\u00f3w, kt\u00f3rzy we wsi Karczowice gmina Koz\u0142\u00f3w ukrywali \u017byd\u00f3w w okresie listopad 1942 -stycze\u0144 1945. Oto jego relacja wg recenzji dr Tomasza Doma\u0144skiego :\u201d\u2026 \u0179andarmeria i granatowi dwukrotnie przeprowadzali rewizj\u0119, ale niczego nie znale\u017ali<\/strong> [podkr. – TD]\u2026\u201d.<\/p>\r\n Tymczasem relacja pana Kisiela jest nast\u0119puj\u0105ca:\u201d\u2026 Najbli\u017cszy posterunek policji polskiej i niemieckiej by\u0142 w Koz\u0142owie. Niemniej by\u0142y u mnie rewizje. <\/strong>Szukali u mnie dwa razy bardzo dok\u0142adnie policjanci niemieccy, ale niczego nie znale\u017ali<\/strong> [podkr. – TD]\u2026\u201d.(Str. 46 recenzji)<\/p>\r\n Z kolei pani Dagmara Swa\u0142tek Niewi\u0144ska specyficznie opisuje akcj\u0119 wykrywania i otwierania bunkr\u00f3w ukrywaj\u0105cych si\u0119 \u017byd\u00f3w w getcie w Bochni we wrze\u015bniu 1943 r. tw\u00f3rczo wykorzystuj\u0105c akta sprawy Samuela Fritscha z policji \u017cydowskiej. Jak relacjonowa\u0142a :\u201d\u2026Grupy poszukuj\u0105ce ukrytych \u017byd\u00f3w sk\u0142ada\u0142y si\u0119 z kilku os\u00f3b, zwykle policjanta niemieckiego, kilku policjant\u00f3w polskich oraz cz\u0119sto osoby zatrudnionej do wywa\u017cania drzwi.<\/em><\/strong> T\u0119 ostatni\u0105 funkcj\u0119 pe\u0142ni\u0142 pod przymusem m.in. rusznikarz Karol Goss w czasie trzeciej akcji likwidacyjnej we wrze\u015bniu 1943 r. Swoj\u0105 najbli\u017csz\u0105 rodzin\u0119 straci\u0142 w pierwszej akcji. W trakcie ostatniej akcji otworzy\u0142 na rozkaz Niemc\u00f3w 30-40 bunkr\u00f3w\u201d <\/strong><\/em>(t<\/strong>. 2, s. 563-564).)<\/p>\r\n Dr Tomasz Doma\u0144ski zwraca uwag\u0119, \u017ce: \u201e\u2026 Tymczasem w zeznaniach Goss m\u00f3wi\u0142 jedynie: \u201eOtwiera\u0142em bunkry, mo\u017ce 30 lub 40\u201d 161 i wskaza\u0142 osoby, kt\u00f3re jego zdaniem zdradzi\u0142y miejsca ukrycia si\u0119 \u017byd\u00f3w. Byli to dwaj odemani: Kalfus i Zucker..\u201d <\/em><\/strong>A wi\u0119c byli to jedynie dwaj policjanci \u017cydowscy.<\/p>\r\n Jak wynika z akt sprawy Samuela Fritscha, kt\u00f3ry zosta\u0142 w 1947 r. skazany na 7 lat: \u201d\u2026 S\u0105d zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119 na pozytywn\u0105 rol\u0119 oskar\u017conego w wielu sytuacjach, niemniej by\u0142 bardzo krytyczny przy ocenie konkretnych dzia\u0142a\u0144 we wrze\u015bniu 1943 r. Rozkaz do wykrywania bunkr\u00f3w wydali oczywi\u015bcie Niemcy, natomiast bezpo\u015brednio realizacj\u0105 niemieckich zarz\u0105dze\u0144 zajmowali si\u0119 odemani. Oni bowiem byli lepiej zorientowani w sposobach ukrywania si\u0119 i budowy skrytek. Ich dzia\u0142ania np. w przypadku bunkra Schanzer\u00f3w polega\u0142y m.in. na zrywaniu pod\u0142\u00f3g. Siekierami wyr\u0105bali wej\u015bcie. Oddali w\u00f3wczas w r\u0119ce niemieckich oprawc\u00f3w pi\u0119\u0107 os\u00f3b z rodziny Schanzer\u00f3w. Z kolei tylko w przypadku bunkra Weinfeld\u00f3w \u201e\u017cydowscy policjanci\u201d ujawnili oko\u0142o 45 os\u00f3b. W tych dzia\u0142aniach, jak stwierdza\u0142 s\u0105d, \u201eudzia\u0142 brali wy\u0142\u0105cznie cz\u0142onkowie \u017cydowskiej policji porz\u0105dkowej\u201d\u2026\u201d. <\/em><\/strong>(str 59 recenzji) .<\/em><\/p>\r\n Pani Dagmara Swa\u0142tek Niewi\u0144ska korzysta\u0142a z akt, kt\u00f3rych sygnatur\u0119 poda\u0142a w swoim opracowaniu, ale napisa\u0142a to, co napisa\u0142a. \u0179e do getta w Bochni aby otwiera\u0107 ukryte bunkry \u017cydowskie wchodzi\u0142a policja granatowa.<\/p>\r\n W dziele \u201eDalej jest noc\u201d zasadniczo te\u017c, je\u015bli to by\u0142o mo\u017cliwe , unikano dostrzegania udzia\u0142u Judenrat\u00f3w w eksterminacji \u017byd\u00f3w.<\/p>\r\n I tak np. dr hab. Dariusz Libionka w opisie wysiedlenia \u017byd\u00f3w z Wolbromia pisze co nast\u0119puje: :\u201d\u2026W nocy miasteczko [Wolbrom] zosta\u0142o otoczone przez cztery oddzia\u0142u Baudienstu, policj\u0119 granatow\u0105 i stra\u017cak\u00f3w. Nikt nie spa\u0142 \u00bbbo ju\u017c wcze\u015bniej m\u00f3wiono o wysiedleniu i ca\u0142y tydzie\u0144 siedzia\u0142o si\u0119 na walizkach\u00ab<\/em>\u201d (t. 2, s. 81\u2026\u201d.<\/strong><\/p>\r\n A tymczasem relacja Henryka Harsteina, z kt\u00f3rej tw\u00f3rczo skorzysta\u0142 dr hab. Libionka zaczyna si\u0119 od : \u201e\u2026Dnia 5 wrze\u015bnia nad ranem Judenrat kaza\u0142 ludziom zebra\u0107 si\u0119 w Rynku. Nikt nie spa\u0142 poprzedniej nocy, bo ju\u017c m\u00f3wiono o wysiedleniu i ca\u0142y tydzie\u0144 siedzia\u0142o si\u0119 na walizkach\u2026\u201d.<\/em> (str. 60-61 recenzji).<\/strong><\/p>\r\n Podobnie wykasowa\u0142a udzia\u0142 Judenratu z \u017cycia uciekinierki \u017cydowskiej Mari Cukier z getta ze Z\u0142oczowa pani Anna Zapalec. Pisze ona co nast\u0119puje:\u201d\u2026 Takim miejscem, gdzie sk\u0142aniano si\u0119 do pomocy na rzecz \u017byd\u00f3w, by\u0142 szpital miejski. Tam w\u0142a\u015bnie pomoc otrzyma\u0142a Maria Cukier, mieszkanka Zborowa, kt\u00f3ra wyskoczy\u0142a z wagonu deportacyjnego w pobli\u017cu Z\u0142oczowa, a w czasie skoku zosta\u0142a postrzelona. Zraniona dotar\u0142a do Z\u0142oczowa i opatrzono j\u0105 dopiero w miejskim szpitalu\u201d (t. 1, s. 741..\u201d<\/em><\/strong><\/p>\r\n Natomiast pe\u0142na relacja ucieczki i szukania schronienia Marii Cukier brzmi nast\u0119puj\u0105co: \u201e\u2026Oko\u0142o 10 km za Z\u0142oczowem, wyskoczy\u0142am w biegu z poci\u0105gu. Niemiec z jednego z nast\u0119pnych wagon\u00f3w, strzeli\u0142 do mnie z rewolweru i zrani\u0142 w prawy bok. Kula utkwi\u0142a niezbyt g\u0142\u0119boko pod sk\u00f3r\u0105. Doczo\u0142ga\u0142am si\u0119 spowrotem do Z\u0142oczowa. Tu spotka\u0142am \u017byd\u00f3w nosz\u0105cych opaski. Dwaj \u017bydzi pomogli mi dosta\u0107 si\u0119 do Judenratu. Prezes Judenratu odm\u00f3wi\u0142 pomocy lekarskiej, gdy\u017c nie mia\u0142am pieni\u0119dzy (torba z pieni\u0119dzmi zosta\u0142a w poci\u0105gu). Uwa\u017ca\u0142, \u017ce m\u00f3j z\u0142oty \u0142a\u0144cuszek nie pokryje koszt\u00f3w zabiegu. Wysz\u0142am rozgoryczona i usiad\u0142am na chodniku. Dwie nieznajome Polki zanios\u0142y mnie do szpitala. W szpitalu przeprowadzono operacj\u0119 – le\u017ca\u0142am tam trzy tygodnie <\/em><\/strong>[podkr. – TD]<\/em>\u2026\u201d.<\/em><\/strong><\/p>\r\n Jak wida\u0107, ustalenia dr Tomasza Doma\u0144skiego nie dotycz\u0105 wy\u0142\u0105cznie kwestii metodologicznych jak sprawa \u201epowiat\u00f3w\u201d i reprezentatywno\u015bci \u201epr\u00f3bki badawczej\u201d, o czym pisa\u0142 we Wst\u0119pie czy spraw \u201ekontekstowych\u201d jak zupe\u0142ny brak Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego w udzielaniu pomocy \u017bydom po likwidacji gett.<\/p>\r\n Tu chodzi o prostackie i na du\u017c\u0105 skal\u0119 manipulowanie \u017ar\u00f3d\u0142ami i relacjami \u015bwiadk\u00f3w.<\/p>\r\n W tej kwestii ca\u0142kowity hard core odkry\u0142 w ksi\u0105\u017cce \u201eDalej jest noc\u201d pan dr Piotr Gontarczyk i opisa\u0142 to w recenzji w Glaukopisie nr 36 na stronach 313-323. Chodzi o spraw\u0119 rolnik\u00f3w Stanis\u0142awa \u0141opi\u0144skiego i Dionizego \u0141adosza ze wsi Wrotn\u00f3w niedaleko Treblinki, kt\u00f3rych dr hab. Jan Grabowski opisuje nast\u0119puj\u0105co :\u201d\u2026 Dla \u017byd\u00f3w uciekaj\u0105cych z Treblinki wie\u015b Wrotn\u00f3w, o kt\u00f3rej pisa\u0142em wcze\u015bniej, by\u0142a miejscem niebezpiecznym. Poza wartami ch\u0142opskimi i polsk\u0105 policj\u0105 na uciekinier\u00f3w czyhali \u201ewoluntariusze\u201d , kt\u00f3rzy polowaniem na \u017byd\u00f3w zajmowali si\u0119 prawie zawodowo . \u0141adosz i \u0141opi\u0144ski, obaj gospodarze z Wrotnowa, w 1942 r. zas\u0142u\u017cyli si\u0119 w oczach Niemc\u00f3w mordem dokonanym na zbieg\u0142ym je\u0144cu (lub te\u017c, jak w\u00f3wczas m\u00f3wiono, \u201eniewolniku\u201d) sowieckim\u2026\u201d. <\/em><\/strong>(str 314-315 Glaukopis).<\/em><\/p>\r\n Podstaw\u0105 do takich i innych opinii na temat \u0141adosza i \u0141opi\u0144skiego mia\u0142y by\u0107 akta z archiwum dawnego S\u0105du Wojew\u00f3dzkiego dla Wojew\u00f3dztwa Warszwskiego <\/em>sygnatura GK 318\/427 [dalej: AIPN GK, 318\/427.<\/p>\r\n Pan dr Piotr Gontarczyk pisze:\u201d\u2026 Przede wszystkim jednak trzeba stwierdzi\u0107, \u017ce wiele szczeg\u00f3\u0142owo opisywanych przez autora element\u00f3w sprawy – \u201epolowanie na \u017byd\u00f3w\u201d, starosta Gramss wyprawiaj\u0105cy \u0141opi\u0144skiego i \u0141adosza zaopatrzonych w \u201e\u017celazny list\u201d i karabiny do ochrony wioski \u201eprzed bandytami i \u017bydami\u201d, to, \u017ce chodzili oni \u201eza \u017bydami i Ruskimi\u201d, a przede wszystkim ca\u0142e to rabowanie, mordowanie i denuncjowanie \u017byd\u00f3w \u201epod wodz\u0105 \u0141adosza i \u0141opi\u0144skiego\u201d – nie znajduje wiarygodnego potwierdzenia w aktach wykorzystanej przez autora sprawy.<\/em><\/strong> (\u2026)<\/em> Przywo\u0142anie \u017ar\u00f3d\u0142a maj\u0105cego potwierdza\u0107 zasadno\u015b\u0107 tych s\u0142\u00f3w wygl\u0105da nast\u0119puj\u0105co: AIPN GK 318\/427, zeznanie Jana Kosowskiego, 9 VI 1950 r., k. 281-28316.<\/p>\r\n K\u0142opot polega na tym, \u017ce najwcze\u015bniejsz\u0105 dat\u0105 znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 w tych aktach jest rok 1952 (a nie 1950), sprawa ma tylko 238 kart (nie ma wi\u0119c kart 281-283), a przede wszystkim \u017caden Jan Kosowski nie pojawia si\u0119 w sprawie. Po d\u0142u\u017cszych poszukiwaniach uda\u0142o si\u0119 ustali\u0107, \u017ce taki dokument znajduje si\u0119 w zupe\u0142niej innej sprawie, dotycz\u0105cej samoobrony ch\u0142opskiej ze wsi Mi\u0119dzyle\u015b. Protok\u00f3\u0142 przes\u0142uchania Jana Kosowskiego z 9 czerwca 1950 r. liczy jedn\u0105 stron\u0119 i nie daje \u017cadnych podstaw do pisania o \u201ewolontariuszach, kt\u00f3rzy polowaniem zajmowali si\u0119 prawie zawodowo\u201d\u2026\u201d.<\/p>\r\n Czyli dr hab. Jan Grabowski ca\u0142\u0105 swoj\u0105 filipik\u0119 przeciwko dw\u00f3m rolnikom z Wrotnowa jako \u201ewolontariuszom Holocaustu\u201d z broni\u0105 dan\u0105 przez Niemc\u00f3w w gar\u015bci, \u017ceby \u201epolowa\u0107 na \u017byd\u00f3w\u201d – opiera na NIEISTNIEJ\u0104CYCH stronach istniej\u0105cych akt i na zeznaniu z 1952 r. przyczepionych do akt sprawy z 1950 r.<\/p>\r\n Wszystkie te historie o wycieraniu gumk\u0105 z zezna\u0144 \u015bwiadk\u00f3w a to Niemc\u00f3w a to policji \u017cydowskiej czy Judenrat\u00f3w w procesie eksterminacji \u017byd\u00f3w a dopisywaniu, je\u015bli \u201ezabrak\u0142o\u201d jako uczestnik\u00f3w – polskich granatowych policjant\u00f3w albo Baudienstu s\u0105 wi\u0119cej ni\u017c \u017ca\u0142osne i zawstydzaj\u0105ce ka\u017cdego cz\u0142owieka , kt\u00f3ry liczy na uczciwo\u015b\u0107 w nauce. Natomiast powo\u0142ywanie si\u0119 na nieistniej\u0105ce strony akt sprawy i zeznanie rzekomego \u015bwiadka z jeszcze innej sprawy i to dwa lata p\u00f3\u017aniejszej to ju\u017c zupe\u0142na katastrofa wymagaj\u0105ca jakich\u015b post\u0119powa\u0144 dyscyplinarnych i zako\u0144czenia kariery naukowej tych ludzi na polskich uczelniach. Co b\u0119dzie tym \u0142atwiejsze, \u017ce panowie Jan Grabowski , Jean Charles Szurek i Tomasz Frydel to naukowcy z jakich\u015b zagranicznych uczelni. Chyba z Ottawy w Kanadzie.<\/p>\r\n Maj\u0105c na wzgl\u0119dzie arogancj\u0119 a wr\u0119cz bezczelno\u015b\u0107 zw\u0142aszcza \u201eprzyw\u00f3dcy duchowego\u201d dr hab. Jana Grabowskiego w sprawie postawionych jemu i jego zespo\u0142owi zarzut\u00f3w, wszystkim autorom recenzji nale\u017c\u0105 si\u0119 szczeg\u00f3lne podzi\u0119kowania za wysi\u0142ek w\u0142o\u017cony w ujawnienie tych \u201eusterek\u201d, za kt\u00f3re inni naukowcy sko\u0144czyliby swoje kariery nagle i w nies\u0142awie.<\/p>\r\n pink panther<\/em><\/strong><\/p>\r\n
\r\n
\r\nNawet w odniesieniu do dystryktu krakowskiego, kt\u00f3rego dotyczy niemal po\u0142owa omawianej pracy, nie uwzgl\u0119dniono znacznej ilo\u015bci materia\u0142\u00f3w dost\u0119pnych w Polsce w Archiwum IPN oraz w Archiwum Narodowym w Krakowie. Nie wykorzystano nawet szeregu relacji zgromadzonych w Archiwum \u017bydowskiego Instytutu (\u2026)<\/em>. Anna Zapalec, kt\u00f3ra cz\u0119\u015b\u0107 opracowania swojego \u201epowiatu\u201d po\u015bwi\u0119ci\u0142a okupacji sowieckiej z lat 1939-1941, pomin\u0119\u0142a relacje Polak\u00f3w wywiezionych w g\u0142\u0105b ZSRR, kt\u00f3rzy nast\u0119pnie trafili do armii genera\u0142a W\u0142adys\u0142awa Andersa (obecnie zdeponowane w Instytucie Hoovera na Uniwersytecie Stanforda w USA).<\/em>
\r\n
\r\nNie wykorzystano zupe\u0142nie materia\u0142\u00f3w z Biblioteki Zak\u0142adu Narodowego im. Ossoli\u0144skich z licznego zbioru r\u0119kopis\u00f3w, nie podano, czy kwerenda by\u0142a tam w og\u00f3le prowadzona. W przypadku powiatu bi\u0142gorajskiego nie si\u0119gni\u0119to do szeregu materia\u0142\u00f3w z zasobu Archiwum Pa\u0144stwowego w Lublinie. Braki \u017ar\u00f3d\u0142owe dotycz\u0105 r\u00f3wnie\u017c spraw detalicznych, tylko pozornie o marginalnym znaczeniu\u2026\u201d.<\/em><\/p>\r\n\r\n\t