Czasem nie chce si\u0119 pisa\u0107, bo nie ma ciekawych informacji. A czasem jest ich tak wiele, s\u0105 tak przyt\u0142aczaj\u0105ce, \u017ce ogarnia nawet entuzjast\u0119 tzw. niemoc tw\u00f3rcza.<\/p>\r\n
Wobec politycznego tornada medialnego poprzedzaj\u0105cego wybory parlamentarne, niemal bez echa przesz\u0142a informacja, \u017ce w dniach 1-13 wrzesie\u0144 2019 r. mia\u0142a miejsce w Czeskiej Akademii Filmu i Telewizji procedura wy\u0142aniania czeskiego kandydata do 92-go Oscara 2020 r. Spo\u015br\u00f3d 10 proponowanych film\u00f3w czescy eksperci wybrali film Vaclawa Marhoula (beneficjenta czeskiej pierestrojki w filmie) pt. \u201eMalowany Ptak\u201d. Opartym bardzo dok\u0142adnie na ksi\u0105\u017cce Jerzego Kosi\u0144skiego \u201eMalowany Ptak\u201d, kt\u00f3ra pocz\u0105tkowo by\u0142a lansowana jako \u201ewspomnienie dziecka Holocaustu\u201d.<\/p>\r\n
Pod ci\u0119\u017carem oskar\u017ce\u0144 o k\u0142amstwa historyczne jak i o korzystanie z us\u0142ug ameryka\u0144skich ghost writer\u00f3w z powodu niedostatecznej znajomo\u015bci j\u0119zyka angielskiego w czasie powstawania \u201earcydzie\u0142a\u201d Kosi\u0144ski rzeczywi\u015bcie wycofa\u0142 si\u0119 z twierdzenia, \u017ce to jego wspomnienia z czasu okupacji niemieckiej w Polsce, ale ksi\u0105\u017cka zacz\u0119\u0142a \u017cy\u0107 w\u0142asnym \u017cyciem.<\/p>\r\n
A pani Joanna Siedlecka, kt\u00f3ra dokona\u0142a dziennikarskiego \u015bledztwa w sprawie oskar\u017ce\u0144 rzuconych przez Kosi\u0144skiego na mieszka\u0144c\u00f3w wsi D\u0105browy Rzeczyckiej k. Rozwadowa i okolic, kt\u00f3rych nazwiska pojawi\u0142y si\u0119 w ksi\u0105\u017cce, z czego zrobi\u0142a raport w formie ksi\u0105\u017cki \u201eCzarny Ptasior\u201d (Wydawnictwo Marabut Gda\u0144sk 1994 r.) – nie mia\u0142a lekkiego \u017cycia.<\/p>\r\n
Zarzuty Joanny Siedleckiej o konfabulacj\u0119 w sprawie brutalno\u015bci czy wr\u0119cz sadystycznych zachowa\u0144 ch\u0142op\u00f3w z D\u0105browy Rzeczyckiej wobec siebie nawzajem i wobec \u017cydowskiego \u201eCh\u0142opca\u201d lat 6 potwierdzi\u0142 ameryka\u0144ski krytyk James Parker Sloan w ksi\u0105\u017cce \u201eJerzy Kosinski: A Biography\u201d.<\/p>\r\n
G\u0142\u00f3wnie chodzi\u0142o o ca\u0142\u0105 seri\u0119 opis\u00f3w eksces\u00f3w seksualnych i zachowa\u0144 sadystycznych, kt\u00f3rym mieli si\u0119 oddawa\u0107 poczciwi w\u0142o\u015bcianie katoliccy z D\u0105browy i okolic na oczach Jerzyka Lewinkopfa lat 6. Pomijaj\u0105c oczywi\u015bcie brud, smr\u00f3d i ub\u00f3stwo, w jakim \u017cyli.<\/p>\r\n
Jak opisa\u0142a to na podstawie zezna\u0144 wielu \u015bwiadk\u00f3w i uczestnik\u00f3w wydarze\u0144 Joanna Siedlecka, Kosi\u0144scy Lewinkopfowie dzi\u0119ki protekcji ksi\u0119dza Okonia wynaj\u0119li umeblowane w dobrej jako\u015bci meble w mieszkaniu, kt\u00f3re przed nimi zajmowa\u0142a rodzina Liebeskind\u00f3w, rodziny w\u0142a\u015bciciela miejscowego tartaku.<\/p>\r\n
By\u0142 rok 1942 i Liebeskindowie zgodnie z poleceniem niemieckim zg\u0142osili si\u0119 do punktu zbornego w Zaklikowie, gdzie zostali zamordowani. Nie zg\u0142osi\u0142y si\u0119 natomiast ich dzieci: Karol Liebesking lat 24 student prawa i c\u00f3rka lat 20, kt\u00f3ra ukrywa\u0142a si\u0119 u ciotki zam\u0119\u017cnej za Polakiem.<\/p>\r\n
Karol Liebeskind ukrywa\u0142 si\u0119 pocz\u0105tkowo u partyzant\u00f3w, ju\u017c to w AK, ju\u017c to u komunist\u00f3w, ale si\u0119 do partyzantki nie nadawa\u0142. Ostatecznie ukrywa\u0142 si\u0119 w r\u00f3\u017cnych gospodarstwach D\u0105browy, g\u0142\u00f3wnie u rodzin Krawczyk\u00f3w i J\u00f3\u017awiak\u00f3w. (str.55 \u201eCzarny Ptasior\u201d)<\/p>\r\n
Kosi\u0144scy nie mieszkali w typowej chacie wiejskiej ale w jednym z barak\u00f3w, wybudowanym jeszcze przez ksi\u0119cia Lubomirskiego dla robotnik\u00f3w tartaku, kt\u00f3ry tu\u017c przed wojn\u0105 by\u0142 w\u0142asno\u015bci\u0105 Liebeskind\u00f3w. Baraki by\u0142y po\u0142o\u017cone poza wsi\u0105, niedaleko tor\u00f3w kolejowych na trasie Lublin-Rozwad\u00f3w.<\/p>\r\n
Kosi\u0144scy wynajmowali jedno z mieszka\u0144 w baraku nale\u017c\u0105cym do Andrzeja Warcho\u0142a, kt\u00f3ry z rodzin\u0105 zajmowa\u0142 te\u017c jedno z mieszka\u0144. Inne mieszkanie w tym baraku wynajmowa\u0142a od wiosny 1943 r. Wies\u0142awa B\u0105czkowska z dwoma ma\u0142ymi synami, \u017cona oficera AK i instruktora KEDYW Zbigniewa Feliksa B\u0105czkowskiego ps.\u201dZbyszek\u201d (str. 68 \u201eCzarny Ptasior\u201d).<\/p>\r\n
Drugi barak nale\u017ca\u0142 do gminy i miesza\u0142a w nim rodzina Migda\u0142k\u00f3w, uciekinier\u00f3w ze \u015bl\u0105ska przy\u0142\u0105czonego do Rzeszy. Starszy pan Migda\u0142ek by\u0142 nauczycielem i prowadzi\u0142 w tym baraku czteroklasow\u0105 szk\u00f3\u0142k\u0119 dla miejscowych dzieci. Ponadto rodzina Migda\u0142k\u00f3w, mimo, \u017ce mia\u0142a dwoje ma\u0142ych dzieci (Andrzejek lat 7 i Ewa lat 9) ukrywali przez p\u00f3\u0142tora roku dwoje \u017cydowskich dzieci : Lilk\u0119 lat 12 i Jurka lat 6, kt\u00f3re mia\u0142y wyrobione papiery na nazwisko Ma\u0142czy\u0144scy. Dzieci by\u0142y wyci\u0105gni\u0119te z krakowskiego getta za pieni\u0105dze i zosta\u0142y przywiezione do Migda\u0142k\u00f3w przez ciotk\u0119 \u017byd\u00f3wk\u0119, kt\u00f3ra by\u0142a zam\u0119\u017cna za jednym z Migda\u0142k\u00f3w. (str.53 \u201eCzarny Ptasior\u201d).<\/p>\r\n
Migda\u0142kowie zaprosili Kosi\u0144skich do siebie na pierwsz\u0105 Wigili\u0119, bardzo skromn\u0105 zreszt\u0105 a syn Migda\u0142k\u00f3w Andrzej chodzi\u0142 z Jurkiem Kosi\u0144skim na religi\u0119 do proboszcza Sebastia\u0144skiego i przyst\u0105pi\u0142 z nim do Pierwszej Komunii. Z okazji tej Pierwszej Komunii pani Kosi\u0144ska urz\u0105dzi\u0142a prawdziwe przyj\u0119cie dla dzieci, na kt\u00f3rym poda\u0142a prawdziwe KAKAO, kt\u00f3re wprawi\u0142o katolick\u0105 dziatw\u0119 w ekstaz\u0119.<\/p>\r\n
Na pro\u015bb\u0119 ksi\u0119dza Sebastia\u0144skiego Jerzy Kosi\u0144ski s\u0142u\u017cy\u0142 wraz z kolegami do Mszy \u015bw.<\/p>\r\n
Matka Jerzego Kosi\u0144skiego zabrania\u0142a mu oddala\u0107 si\u0119 od domu i bawi\u0107 z dzie\u0107mi wsiowymi. Jerzy Kosi\u0144ski i nie chodzi\u0142 te\u017c do szk\u00f3\u0142ki prowadzonej przez Migda\u0142ka, bowiem uczy\u0142 go ojciec – stary Kosi\u0144ski ksywa \u201eProfesor\u201d. Kosi\u0144ski udziela\u0142 lekcji r\u00f3wnie\u017c innym dzieciom z tzw. lepszych rodzin, jak np. Jan Pamu\u0142a syn Sylwestra Pamu\u0142y pracownika PKP, zarabiaj\u0105cego przed wojn\u0105 200 z\u0142 miesi\u0119cznie. Uczy\u0142 r\u00f3\u017cnych przedmiot\u00f3w, r\u00f3wnie\u017c angielskiego. Odp\u0142atnie. Za \u017cywno\u015b\u0107 : mi\u0119so, dr\u00f3b, mas\u0142o etc. Niezale\u017cnie od tego wg opinii \u015bwiadk\u00f3w dysponowa\u0142 bardzo du\u017cymi zasobami got\u00f3wki i z\u0142ota i zawsze by\u0142 dobrze poinformowany, kiedy grozi\u0142a jaka\u015b niemiecka ob\u0142awa.<\/p>\r\n
W takich przypadkach stary Kosi\u0144ski zg\u0142asza\u0142 si\u0119 w trybie nag\u0142ym np. latem 1943 r. do so\u0142tysa Ferdynanda St\u0119paka z K\u0119py z pro\u015bb\u0105 o przechowanie z rodzin\u0105 i schronienia mu nie odm\u00f3wiono. Podobnie by\u0142o w styczniu 1944 r., kiedy o schronienie poprosi\u0142 so\u0142tysa Edwarda Pamu\u0142\u0119. Wraz z ca\u0142\u0105 rodzin\u0105. Takich ob\u0142aw by\u0142o sporo, bo Niemcy polowali na partyzant\u00f3w, bia\u0142ych i czerwonych.<\/p>\r\n
Dlaczego o tym pisz\u0119?<\/p>\r\n
Bowiem niekt\u00f3re z tych os\u00f3b znalaz\u0142y si\u0119 w ksi\u0105\u017cce \u201eMalowany Ptak\u201d Jerzego Kosi\u0144skiego. Ale w jak\u017ce innych \u201eokoliczno\u015bciach przyrody\u201d.<\/p>\r\n
Wspomina np. \u017cydowsk\u0105 dziewczynk\u0119 Lilk\u0119 (str. 141 \u201eCzarny Ptasior\u201d), kt\u00f3r\u0105 oddano pod opiek\u0119 miejscowego wie\u015bniaka. A ten wg Kosi\u0144skiego \u201e\u2026bi\u0142 j\u0105 i gwa\u0142ci\u0142, zmusza\u0142 do r\u00f3\u017cnych bezece\u0144stw, a w ko\u0144cu znikn\u0119\u0142a\u2026\u201d. A \u201eLilka\u201d to by\u0142a dziewczynka ukrywaj\u0105ca si\u0119 m.in. u pa\u0144stwa Migda\u0142k\u00f3w i u innych rodzin na wsi, z kt\u00f3r\u0105 Jurek Kosi\u0144ski si\u0119 bawi\u0142, i kt\u00f3rej nie sta\u0142a si\u0119 \u017cadna krzywda a kt\u00f3ra po wojnie wyjecha\u0142a do Izraela. <\/strong><\/p>\r\n Opisa\u0142 te\u017c Ewci\u0119 Migda\u0142k\u00f3wn\u0119, z kt\u00f3r\u0105 bawi\u0142 si\u0119 cz\u0119sto, i kt\u00f3rej \u201ewysypa\u0142 najwi\u0119ksz\u0105 tajemnic\u0119\u201d, \u017ce jest \u017bydem z \u0141odzi, nazywa si\u0119 Lewinkopf i ma bardzo bogatego dziadka Weinreicha, w\u0142a\u015bciciela fabryki i \u017ce jest obrzezany. Dziewczynka natychmiast powiedzia\u0142a wszystko matce a ta ostrzega pani\u0105 Kosi\u0144sk\u0105, \u017ce ma\u0142y \u201egada\u201d. Dosz\u0142o do konfrontacji, Jurek wszystkiemu zaprzeczy\u0142 a \u017ceby sytuacj\u0119 towarzysko uratowa\u0107 stary Kosi\u0144ski wymy\u015bli\u0142, \u017ce to dlatego, \u017ce pewnie Jurek \u201ezakocha\u0142 si\u0119 w Ewci\u201d.<\/p>\r\n Jak tam by\u0142o, tak tam by\u0142o ale podobno Jurek nie umia\u0142 przegrywa\u0107 w grach towarzyskich, ani w szachy, ani w karty. A Ewcia czasem wygrywa\u0142a. No to \u201esi\u0119 zem\u015bci\u0142\u201d i opisa\u0142 w \u201eMalowanym Ptaku\u201d jako \u201e\u2026Ewk\u0119, w kt\u00f3rej podkochuje si\u0119 Ch\u0142opiec, ale ona go \u201ezdradza\u201d nie tylko z bratem i ojcem, ale tak\u017ce z koz\u0142em\u2026\u201d. (str. 51 \u201eCzarny Ptasior\u201d).<\/p>\r\n Jest te\u017c \u201eptasznik Lech Tracz\u201d, kt\u00f3ry urodzi\u0142 si\u0119 w 1929 r. i przeszed\u0142 zapalenie opon m\u00f3zgowych i pozosta\u0142 du\u017cym, \u0142agodnym dzieckiem, przez wszystkich lubianym i kochaj\u0105cym ptaki. W filmie Marhoula jest przedstawiony jako degenerat najni\u017cszej kategorii, z wygl\u0105du ofiara alkoholu i nieuczciwego \u017cycia. Gra go aktor w bardzo \u015brednim wieku pan Lech Dyblik.<\/p>\r\n Karol Liebeskind, ukrywaj\u0105cy si\u0119 „miejscowy \u017byd\u201d, te\u017c opisany przez Kosi\u0144skiego, bywa\u0142 u Migda\u0142k\u00f3w i u innych rodzin, kt\u00f3re go karmi\u0142y i pra\u0142y mu ubrania. Zgin\u0105\u0142 pechowo 20 czerwca 1944 r. tu\u017c przed wej\u015bciem Armii Czerwonej. Ostrze\u017cony, \u017ce w \u201eNiemcy we wsi\u201d zacz\u0105\u0142 ucieka\u0107 i zosta\u0142 postrzelony i schwytany.<\/p>\r\n Nikogo nie wyda\u0142, utrzymywa\u0142, \u017ce jest skoczkiem angielskim, bowiem zna\u0142 bardzo dobrze ten j\u0119zyk. Ale kiedy Niemcy zacz\u0119li go opatrywa\u0107, wysz\u0142o na jaw obrzezanie i otrzyma\u0142 zastrzyk z fenolu. Zmar\u0142 natychmiast. Wie\u015b D\u0105browa prze\u017cy\u0142a chwile grozy, bowiem nawet wtedy, kiedy by\u0142o s\u0142ycha\u0107 dzia\u0142a Armii Czerwonej, Niemcy przes\u0142uchali so\u0142tysa i ca\u0142\u0105 wie\u015b \u201ena okoliczno\u015b\u0107\u201d. Wie\u015b zgodnie twierdzi\u0142a, \u017ce widzi go po raz pierwszy i nie wie, kim jest.<\/p>\r\n Karol Liebeskind, kt\u00f3ry NIE spotka\u0142 \u201edobrego Niemca\u201d zosta\u0142 pochowany pod szop\u0105 a po kilku latach przyjecha\u0142a jego siostra, przenios\u0142a jego prochy na miejscowy cmentarz i wystawi\u0142a mu pomnik. I zawsze przyje\u017cd\u017ca w Zaduszki, zapala znicze oraz utrzymuje kontakt z tymi rodzinami, kt\u00f3re mu najbardziej pomaga\u0142y.. (str.56-57 \u201eCzarny Ptasior\u201d).<\/p>\r\n Film pana Vaclava Marhoula trwaj\u0105cy 169 minut i zawieraj\u0105cy \u0142\u0105cznie 9 minut dialog\u00f3w w j\u0119zyku okre\u015blanym jako \u201es\u0142owia\u0144skie esperanto\u201d z wielk\u0105 pieczo\u0142owito\u015bci\u0105 odtwarza podobno (tak twierdz\u0105 krytycy, kt\u00f3rzy dotrwali do ko\u0144ca projekcji dzie\u0142a) wymienione wy\u017cej wytwory chorej wyobra\u017ani \u015bp. Kosi\u0144skiego.I par\u0119 innych.<\/p>\r\n W tym: wyd\u0142ubywanie oczu m\u0142odemu kochankowi m\u0142ynarzowej przez zazdrosnego starego m\u0142ynarza (Udo Kier) – z u\u017cyciem \u0142y\u017cki, nieko\u0144cz\u0105ce si\u0119 sceny \u201edzikiego\u201d seksu m\u0142odej dziewczyny z bratem, ojcem, koz\u0142em, nie m\u00f3wi\u0105c o gwa\u0142tach \u201eKozak\u00f3w\u201d na miejscowej ludno\u015bci A wszystko w brudzie, smrodzie i ub\u00f3stwie.<\/p>\r\n No i wie\u015bniacy wrzucaj\u0105 Ch\u0142opca do gnoj\u00f3wki za to, \u017ce upad\u0142 mu Msza\u0142, kiedy s\u0142u\u017cy\u0142 do Mszy \u015bw. Akurat Jurkowi Kosi\u0144skiemu Msza\u0142 rzeczywi\u015bcie upad\u0142, kiedy s\u0142u\u017cy\u0142 do Mszy \u015bw. ksi\u0119dzu Sebastia\u0144skiemu, ale ksi\u0105dz nawet si\u0119 nie skrzywi\u0142 i nigdy tego nie komentowa\u0142. \u015awiadkami s\u0105 inni ministranci.<\/p>\r\n Jest scena z zakopywaniem ch\u0142opca w ziemi (to podobno taki ukrai\u0144ski obyczaj z wojny polsko bolszewickiej i z czerwonych wo\u0142y\u0144skich nocy), kt\u00f3rego g\u0142ow\u0119 dziobi\u0105 czarne ptaki.<\/p>\r\n Re\u017cyser pokazuje te\u017c przed wej\u015bciem Armii Czerwonej \u201erajd z\u0142ych Kozak\u00f3w przez wie\u015b\u201d czyli palenie, gwa\u0142ty i rabunek, kt\u00f3rego zreszt\u0105 sam Jurek Kosi\u0144ski nie m\u00f3g\u0142 by\u0142 widzie\u0107.<\/p>\r\n Albowiem siedzia\u0142 wraz z rodzicami i ca\u0142\u0105 wsi\u0105 schowany w g\u0142\u0119bokim lesie, kiedy oddzia\u0142y Ka\u0142muk\u00f3w (bo to Ka\u0142mucy byli a nie Kozacy, ale dla Czecha i dla zachodnich krytyk\u00f3w to zdaje si\u0119 jest \u201ejeden pies\u201d) palili,gwa\u0142cili i mordowali, bo wiedzieli, \u017ce ich koniec jest blisko i nie chcieli i\u015b\u0107 do sowieckiej niewoli.<\/p>\r\n No i te polskie katolickie wie\u015bniackie hieny, kt\u00f3re \u201eczatowa\u0142y na \u017cydowskie transporty\u201d: baraki by\u0142y po\u0142o\u017cone przy torach kolejowych a przeje\u017cd\u017caj\u0105ce poci\u0105gi, jak pisze Joanna Siedlecka, by\u0142y jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em informacji, co si\u0119 dzieje na \u015bwiecie.<\/p>\r\n Kiedy jad\u0105 transporty niemieckie z muzyk\u0105 i czo\u0142gami, znaczy, \u017ce b\u0119dzie wojna z Ruskimi, kiedy jad\u0105 transporty ze Wschodu z \u201er\u0105bank\u0105\u201d czyli rannymi i mocno zmro\u017conymi Niemcami, znaczy, \u017ce Niemcy dostaj\u0105 om\u0142ot. Kiedy jad\u0105 transporty z \u017bydami do Treblinki, znaczy, \u017ce eksterminacja \u017byd\u00f3w wesz\u0142a w faz\u0119 ko\u0144cow\u0105 a teraz kolej na Polak\u00f3w.<\/p>\r\n Do pana Marhoula z Czeskiej Republiki, szcz\u0119\u015bliwego beneficjenta czechos\u0142owackiej pierestrojki w filmie i w swoim czasie strategicznego udzia\u0142owca z Studio Barandov oraz cz\u0142owieka, kt\u00f3ry w wieku lat 27 \u201eprzewidzia\u0142 aksamitn\u0105 rewolucj\u0119\u201d i z dnia na dzie\u0144 wraz z kolegami rocznik 1960 sta\u0142 si\u0119 gwa\u0142townym przeciwnikiem ustroju oraz jad\u0142 by\u0142 kie\u0142bas\u0119 z Vaclavem Havlem, to musz\u0105 by\u0107 niewa\u017cne detale, bo najwa\u017cniejsze jest \u201eodwa\u017cne prze\u0142amywanie barier\u201d i \u201epokazywanie polskich ch\u0142op\u00f3w indywidualnych pod niemieck\u0105, sorry, nazistowsk\u0105 okupacj\u0105\u201d. Jemu si\u0119 nawet myl\u0105 Kozacy z Ka\u0142mukami.<\/p>\r\n Zreszt\u0105 mam podejrzenie granicz\u0105ce z pewno\u015bci\u0105, \u017ce g\u0142\u00f3wnym celem tego filmu by\u0142o pokazanie na tle tej wyuzdanej polskiej, dzikiej, katolickiej t\u0142uszczy -dobrego Niemca i dobrego \u017co\u0142nierza Armii Czerwonej.<\/p>\r\n Tacy cywilizowani humani\u015bci. Tylko Karol Liebeskind mia\u0142 pecha i zaliczy\u0142 w czerwcu 1944 zastrzyk z fenolu.<\/p>\r\n No a je\u015bli chodzi o \u201ejednego dobrego Niemca\u201d, kt\u00f3ry prowadzi samotnie pod karabinem Ch\u0142opca, to on wcale nie wygl\u0105da na zaszczutego uciekiniera, kt\u00f3ry nie je, nie myje si\u0119, nie zmienia ubrania ca\u0142ymi miesi\u0105cami ale raczej na dobrze od\u017cywionego nastolatka, kt\u00f3rym aktor jest.<\/p>\r\n W dodatku \u201edobry Niemiec\u201d grany jest przez szwedzkiego aktora Stellana Skarsg\u00c3\u00a5rda (Piraci z Karaib\u00f3w, Mamma Mia, Prze\u0142amuj\u0105c Fale), kt\u00f3ry wygl\u0105da na swoje 68 lat a nawet wi\u0119cej a to si\u0119 troch\u0119 k\u0142\u00f3ci z pragmatyk\u0105 Wermachtu, kt\u00f3ry powo\u0142ywa\u0142 na front w owym czasie m\u0119\u017cczyzn w wieku 18-45. Nawet genera\u0142owie niemieccy rzadko miewali wi\u0119cej ni\u017c lat 60. Starsze roczniki to by\u0142 ju\u017c rok 1945 a powo\u0142anie Volkssturmu to jesie\u0144 1944 r. i tylko do obrony \u201etwierdzy Rzesza \u201e na zach\u00f3d od Odry – roczniki od 16 do 60<\/p>\r\n Wi\u0119c taki niemiecki podstarza\u0142y, s\u0142abo wysportowany \u201edobry wojak Szwejk sam jeden w\u0142\u00f3czy si\u0119 po polskich lasach i torach, gdzie partyzantka tylko czeka na takich \u201egieroj\u00f3w\u201d, i zamiast pu\u015bci\u0107 Ch\u0142opca wolno lub kropn\u0105\u0107 go \u201etu i teraz\u201d tak jak zrobili dobrzy lekarze niemieccy niedaleko z Karolem Liebeskindem, m\u0119czy widza i krytyk\u00f3w filmowych d\u0142u\u017cszy czas pozuj\u0105c na pacyfist\u0119 i humanist\u0119.<\/p>\r\n Jak powiedzia\u0142 ameryka\u0144ski \u017co\u0142nierz w rejonie Norymbergi, kiedy niemiecka rodzina niech\u0119tnie udziela\u0142a mu kwatery w kwietniu 1945 r. t\u0142umacz\u0105c, \u017ce \u201eoni nie byli nazistami\u201d – \u201e\u2026Od przekroczenia Renu nie spotka\u0142em ani jednego nazisty\u2026\u201d. Pan Marhoul te\u017c nie spotka\u0142. Ani Kosi\u0144ski senior, kt\u00f3ry co prawda spotyka\u0142 Niemc\u00f3w wielokrotnie ale te\u017c ani razu \u201enazisty\u201d, nawet je\u015bli by\u0142 to szef Gestapo z Zaklikowa Fulner. Kt\u00f3ry rozpozna\u0142 go jako \u201eJude\u201d ale jednak\u017ce nie zastrzeli\u0142, co po latach da\u0142o miejscowym wie\u015bniakom do my\u015blenia, zw\u0142aszcza kiedy kilku so\u0142tys\u00f3w, u kt\u00f3rych lubi\u0142 si\u0119 Kosi\u0144ski ukrywa\u0107, pojecha\u0142o \u201ena bia\u0142e nied\u017awiedzie\u201d.<\/p>\r\n A znowu snajper sowiecki to groz\u0119 wojny pozna\u0142 dopiero wtedy, kiedy zobaczy\u0142 poranione aczkolwiek pokryte lekkim t\u0142uszczykiem plecki Ch\u0142opca, a nie kiedy widzia\u0142 kompanie karne wchodz\u0105ce bez broni na pola minowe \u017ceby \u201eprzetrze\u0107 szlak piechocie\u201d.<\/p>\r\n Albo plutony egzekucyjne strzelaj\u0105ce do niedobitych \u017co\u0142nierzy sowieckich z wojny fi\u0144skiej. Mo\u017ce zreszt\u0105 sam na niej by\u0142 i widzia\u0142 to, co zosta\u0142o z dywizji sowieckich na drodze Raate – Suomussalmi w 1940 r.. Tam to si\u0119 dopiero odbywa\u0142 pojedynek snajper\u00f3w sowieckich i fi\u0144skich. Fi\u0144scy zwyci\u0119\u017cyli.<\/p>\r\n No ale pan Marhoul ma koleg\u00f3w miliarder\u00f3w czeskich, swoich r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w, kt\u00f3rzy si\u0119 szcz\u0119\u015bliwie uw\u0142aszczyli na czeskim przemy\u015ble albo zarabiaj\u0105 na dystrybucji auta Skoda z biurami w Moskwie, wi\u0119c taki mi\u0142y gest w stron\u0119 \u201ebohaterskich czerwonoarmist\u00f3w\u201d jest jak najbardziej w jego i ich interesie a w dodatku jest ca\u0142kowicie zgodny z wymow\u0105 ksi\u0105\u017cki \u015bp. Jerzego Kosi\u0144skiego, dla kt\u00f3rego wej\u015bcie Armii Czerwonej do D\u0105browy Rzeczyckiej to by\u0142 pocz\u0105tek karnawa\u0142u, kt\u00f3ry si\u0119 sko\u0144czy\u0142 dopiero w nowojorskiej wannie.<\/p>\r\n W oczekiwaniu na Oscara 2020 dla \u201eMalowanego Ptaka\u201d pan Marhoul producent, kt\u00f3ry umoczy\u0142 w to dzie\u0142o (wraz z kinematografi\u0105 pa\u0144stwow\u0105 Ukrainy, S\u0142owacji i Republiki Czeskiej, jak r\u00f3wnie\u017c funduszy Unii Europejskiej) 175 mln czeskich koron, pcha tego potworka na kolejne festiwale.<\/p>\r\n Na Festiwalu w Wenecji mia\u0142 apetyt (przynajmniej oficjalnie, bo 175 mln koron cudzych zobowi\u0105zuje), ale sko\u0144czy\u0142o si\u0119 na skandalu z wyj\u015bciem znacznej ilo\u015bci krytyk\u00f3w filmowych w trakcie projekcji filmu, po\u0142\u0105czonym z trzaskaniem krzese\u0142. Nagrod\u0119 Wielkiego Jury otrzyma\u0142 re\u017cyser Roman Pola\u0144ski za film pt. \u201eOficer i Szpieg\u201d (An Officer and a Spy) lub \u201eJ\u2019accuse\u201d (Oskar\u017cam) – o sprawie Dreyfussa. Dzia\u0142o si\u0119 to 3 wrze\u015bnia 2019 r. i wszystkie g\u0142\u00f3wne gazety o tym pisa\u0142y. O wychodzeniu przed ko\u0144cem seansu z powodu \u201eobrzydliwo\u015bci\u201d.<\/p>\r\n Na Festiwalu w Toronto (5-15 wrze\u015bnia 2019 r.) historia si\u0119 powt\u00f3rzy\u0142a. Ludzie wychodzili z sali przed ko\u0144cem projekcji filmu, mimo, \u017ce to zawodowcy przywykli do przera\u017aliwej nudy i bezsensu wsp\u00f3\u0142czesnego kina. W ko\u0144cu ile minut mo\u017cna ogl\u0105da\u0107 go\u0142\u0105 bab\u0119, go\u0142ego ch\u0142opa na go\u0142ym galopuj\u0105cym koniu w sytuacji, gdy katiusze Armii Czerwonej graj\u0105 za horyzontem. Albo Udo Kiera wyjmuj\u0105cego oko kochankowi m\u0142odej \u017cony – \u0142y\u017ceczk\u0105.<\/p>\r\n Pokazywanie du\u017cych ilo\u015bci go\u0142ych cia\u0142 w sytuacjach bez sensu w filmach to jaka\u015b specjalizacja naszych po\u0142udniowych s\u0105siad\u00f3w. My\u015bl\u0119 o re\u017cyserze Mikl\u00f3su Jancs\u00f3. Nakr\u0119ci\u0142 tryptyk o w\u0119gierskiej rewolucji 1919 r. (Bela Kun und Kameraden) i mia\u0142 do dyspozycji ca\u0142e oddzia\u0142y armii w\u0119gierskiej jako statyst\u00f3w. Lata\u0142o to na golasa w te i nazad po puszcie bez ko\u0144ca. \u0141za si\u0119 w oku kr\u0119ci.<\/p>\r\n No a 18 pa\u017adziernika 2019 r. odby\u0107 si\u0119 mia\u0142 pokaz filmu \u201eMalowany Ptak\u201d w Multikinie w Z\u0142otych Tarasach. Bilet za jedne 22 z\u0142.<\/p>\r\n By\u0142 to ju\u017c \u00f3smy dzie\u0144 Warszawskiego Festiwal Filmowego z udzia\u0142em samego re\u017cysera, kt\u00f3ry podobno spotka\u0142 si\u0119 z publiczno\u015bci\u0105. By\u0142o \u015brednio mi\u0142o, jak donosi pan Przemys\u0142aw Bollin z Der Onet. Podobno to jedyny pokaz tego filmu w Polsce.<\/p>\r\n Ale nie ma powodu do smutku. Producent i re\u017cyser przewiduje starty swego dzie\u0142a, nad kt\u00f3rym m\u0119czy\u0142 si\u0119 11 lat na kolejnych festiwalach:<\/p>\r\n 1) Chicago Film Festiwal w\u0142a\u015bnie trwa, pokaz filmu Malowany Ptak – 23-24 pa\u017adziernika, (a przewidziany jest te\u017c pokaz filmu re\u017cysera Jana Komasy \u201eBo\u017ce Cia\u0142o\u201d i spotkanie z nim),<\/p>\r\n 2) Saint Petersburg International Film Festival,<\/p>\r\n 3) Vancouver International Film Festival,<\/p>\r\n 4) Tokyo Film Festival<\/p>\r\n 5) BFI London Film Festival.<\/p>\r\n Nie wiem, czy te pokazy co\u015b dadz\u0105, ale wg portalu www.boxofficemojo.com<\/a> film od czasu premiery do 13 pa\u017adziernika zarobi\u0142 w Czechach i na S\u0142owacji podobno ok. 540 tysi\u0119cy USD czyli ok. 12 mln czeskich koron. Ale nie wida\u0107 wielkiego entuzjazmu w dystrybucji mi\u0119dzynarodowej.<\/p>\r\n Ostatecznym celem jest zatem Oscar 2020, kt\u00f3ry b\u0119dzie wr\u0119czany w lutym w Los Angeles. Mo\u017ce wtedy dowiemy si\u0119, po co producent, re\u017cyser oraz ca\u0142a ekipa tak si\u0119 katowali przez tyle lat, \u017ceby nakr\u0119ci\u0107 pokr\u0119conego psychicznie gniota, nie maj\u0105cego nic wsp\u00f3lnego z realiami okupacji niemieckiej w Polsce i z realiami \u017cycia wsi polskiej w pierwszej po\u0142owie XX w.<\/p>\r\n W ka\u017cdym razie producent Marhoul nie zapomnia\u0142, i\u017c w jego imieniu dwa razy sk\u0142adano aplikacj\u0119 o dofinansowanie do PISF i dwa razy otrzyma\u0142 odmow\u0119.<\/p>\r\n Do tej sytuacji odni\u00f3s\u0142 si\u0119 by\u0142 w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b w wywiadzie dla Hedviki Petr\u00c5\u00beelkovej z Czech Film Magazine.: <\/em>„\u2026W Republice Czeskiej, Ukrainie i S\u0142owacji projekt otrzyma\u0142 pa\u0144stwowe granty filmowe, ale nie w Polsce. (\u2026) Od czasu kiedy Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107 – partia ortodoksyjnych, agresywnych katolik\u00f3w – wygra\u0142a wybory w Polsce, Kosi\u0144ski i jego ksi\u0105\u017cki sta\u0142y si\u0119 wrogiem publicznym numer jeden. Mimo, i\u017c Polski Instytut Sztuki Filmowej jest niezale\u017cny, jest oczywiste, \u017ce ludzie w Polsce boj\u0105 si\u0119.<\/em><\/strong> Po tym, jak Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski przeprowadzi\u0142 czystki w mediach i w dow\u00f3dztwie armii, by\u0142o oczywiste, \u017ce nikt nie o\u015bmieli si\u0119 wesprze\u0107 naszego filmu.<\/strong> M\u00f3j polski producent (Stanis\u0142aw Dziedzic Film Produkcja ubiega\u0142 si\u0119 o dofinansowanie z PISF na 2 mln z\u0142 w 2014 r., wniosek odrzucony przez komisj\u0119 ekspert\u00f3w w sk\u0142adzie m.in.: Jerzy Skolimowski, Robert Gli\u0144ski przyp. m\u00f3j) niemal si\u0119 za\u0142ama\u0142, ale nie ja. Wiedzia\u0142em od pocz\u0105tku, \u017ce nie mo\u017cemy otrzyma\u0107 tego wsparcia. Nawet je\u015bli TA HISTORIA NIE JEST O POLAKACH. Kosi\u0144ski powiedzia\u0142 w ksi\u0105\u017cce, \u017ce opowie\u015b\u0107 dzieje si\u0119 gdzie\u015b we Wschodniej Europie, gdzie ludzie m\u00f3wi\u0105 dziwnym \u017cargonem – jest t o odr\u0119bny j\u0119zyk 40 mln ludzi. I dlatego ja wybra\u0142em NEW Slavic (Neo- s\u0142owia\u0144ski?) j\u0119zyk zbudowany specjalnie dla filmu – przez eksperta j\u0119zykowego<\/em>\u2026\u201d.<\/p>\r\n Ksi\u0105\u017cki Kosi\u0144skiego sta\u0142y si\u0119 „wrogiem publicznym numer jeden”? Bez \u017cart\u00f3w.<\/p>\r\n <\/p>\r\n No a teraz kilka s\u0142\u00f3w o wypowiedzi Olgi Tokarczuk dnia 7 pa\u017adziernika 2015 dla TVP Info (program \u201eMin\u0119\u0142a dwudziesta\u201d) z okazji przyznania jej Literackiej Nagrody Nike. Wyg\u0142osi\u0142a ona w\u00f3wczas nast\u0119puj\u0105c\u0105 kwesti\u0119: \u201eWymy\u015blili\u015bmy histori\u0119 Polski jako kraju tolerancyjnego, otwartego, jako kraju, kt\u00f3ry nie splami\u0142 si\u0119 niczym z\u0142ym w stosunku do swoich mniejszo\u015bci. Tymczasem robili\u015bmy straszne rzeczy jako kolonizatorzy, wi\u0119kszo\u015b\u0107 narodowa, kt\u00f3ra t\u0142umi\u0142a mniejszo\u015b\u0107, jako w\u0142a\u015bciciele niewolnik\u00f3w\u201d.<\/em><\/strong><\/p>\r\n Odni\u00f3s\u0142 si\u0119 do niej bezpo\u015brednio dr Hieronim Grala w artykule pt. \u201eRzeczpospolita Szlachecka – tw\u00f3r kolonialny?\u201d.<\/p>\r\n Na stronie 278 (4) cytuje on wypowied\u017a Krzysztofa Koehlera, zrozumia\u0142\u0105 dla takich prostych zjadaczy chleba jak ja:\u201d\u2026 Spr\u00f3bujmy zatem na pocz\u0105tek zmierzy\u0107 si\u0119 z analogi\u0105 francusko-brytyjsk\u0105. <\/em><\/p>\r\n W zderzeniu z oczywist\u0105 wymow\u0105 \u017ar\u00f3de\u0142 owo efektowane por\u00f3wnanie okazuje si\u0119 zgo\u0142a bezu\u017cyteczne, przynajmniej dla okresu I Rzeczypospolitej. Niejednokrotnie wskazywano ju\u017c, i\u017c sam przyrost granic Rzeczypospolitej na Wschodzie pozbawiony jest owego grzechu pierworodnego kolonializmu, a mianowicie podboju.<\/strong> Trafnie wywodzi\u0142 Koehler: Ot\u00f3\u017c, nie wiem, na jakiej podstawie mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o tym, co by\u0142o Uni\u0105 polsko-litewsk\u0105, w kategoriach kolonializmu. <\/strong><\/em><\/p>\r\n Z tego, co mi wiadomo, do Unii prowadzi\u0142 d\u0142ugi i skomplikowany proces polityczny, nie wiadomo mi nic (mo\u017ce Tokarczuk to wie!) o zbrojnej ingerencji; wojska koronne nie wjecha\u0142y do Litwy, nie nast\u0105pi\u0142o przej\u0119cie urz\u0119d\u00f3w, waluty, narzucenie namiestnik\u00f3w itp. Po prostu zawi\u0105zano Uni\u0119. [\u2026]. <\/em><\/strong><\/p>\r\n Zapewne si\u0119 myl\u0119, bo jestem niedouczony, ale – tak wyczyta\u0142em z ksi\u0105\u017cek historycznych i ze \u017ar\u00f3de\u0142 – za Uni\u0105 z Rzeczpospolit\u0105 mocno opowiada\u0142a si\u0119 szlachta ruska, czyli pochodz\u0105ca z Wielkiego Ksi\u0119stwa, widz\u0105c w niej szans\u0119 na wej\u015bcie w orbit\u0119 praw Kr\u00f3lestwa Polskiego, co znaczy\u0142o dla tej\u017ce szlachty ucieczk\u0119 spod silnej r\u0119ki litewskich magnat\u00f3w i wej\u015bcie – jak nazywa\u0142 to Norman Davies – do strefy \u201enobleman\u2019s paradise\u201d<\/em><\/strong><\/p>\r\n Inny odnosz\u0105cy si\u0119 do tego tematu bardzo na czasie artyku\u0142 tego autora to \u201eKolonializm alla Polacca\u201d. W artykule tym przywo\u0142uje m.in. Stefana Kieniewicza stwierdzenie, \u017ce znacz\u0105ce zasiedlanie teren\u00f3w dzisiejszej Ukrainy przez szlacht\u0119 i ch\u0142op\u00f3w z Korony by\u0142o konieczno\u015bci\u0105 w zwi\u0105zku z ubytkami ludno\u015bciowymi na tamtejszym terytorium z powodu tzw. jasyru czyli porywania tysi\u0119cy S\u0142owian i wywo\u017cenia ich przez Krym do handlu niewolnikami.<\/p>\r\n Obok s\u0142owa \u201ekolonializm\u201d oczywi\u015bcie \u201epolski\u201d, co jak pisze Hieronim Gralla wywodzi si\u0119 z teorii Daniela Beauvois, francuskiego historyka od lat 70-tych przebywaj\u0105cego w PRL na UW oraz prac historyka krakowskiego Jana Sowy i ukrai\u0144skiego – Jaros\u0142awa Hrycaka – pojawia si\u0119 a nawet je poprzedza – s\u0142owo \u201eniewolnictwo\u201d.<\/p>\r\n Tutaj na pomoc \u015bpieszy ksi\u0105\u017cka dra Piotra Guzowskiego z Instytutu Historii i Nauk Politycznych na Uniwersytecie w Bia\u0142ymstoku pt. \u201eCh\u0142opi i pieni\u0105dze na prze\u0142omie \u015bredniowiecza i czas\u00f3w nowo\u017cytnych\u201d.<\/p>\r\n Dzi\u0119ki tej ksi\u0105\u017cce, kt\u00f3r\u0105 czyta si\u0119 z zapartym tchem, cz\u0142owiek prosty zadaje sobie kilka prostych pyta\u0144:<\/p>\r\n 1) Czy niewolnik mo\u017ce posiada\u0107 grunta rolne o powierzchni 1 \u0142ana czyli w przeliczeniu (\u0142an franko\u0144ski czyli kr\u00f3lewski – 22,6-25,5 ha, \u0142an mniejszy czyli che\u0142mi\u0144ski inaczej w\u0142\u00f3ka – 17,955 ha) a nawet 2-3 \u0142an\u00f3w ?,<\/p>\r\n 2) Czy niewolnik mo\u017ce by\u0107 stron\u0105 w transakcji kupna-sprzeda\u017cy ziemi rolnej o warto\u015bci jednej grzywny ?<\/p>\r\n 3) Czy niewolnik mo\u017ce zawiera\u0107 transakcj\u0119 zakupu ziemi w systemie ratalnym w ratach roz\u0142o\u017conych od lat kilku do lat 20?<\/p>\r\n 4) Czy \u015bwiadczenie w pracy na rzecz maj\u0105tku szlacheckiego zwane pa\u0144szczyzn\u0105, b\u0119d\u0105ce przedmiotem umowy tzw. lokacyjnej w wysoko\u015bci od kilku do 14 dni w roku<\/strong> – to du\u017co?<\/p>\r\n Jak pisze w artykule pt. \u201eMity mocne jak ch\u0142op polski\u201d pan W\u0142odzimierz Knap w Dzienniku Polskim z dnia 10 lutego 2015 r.: \u201d\u2026Dr Piotr Guzowski twierdzi, \u017ce r\u00f3wnie\u017c w kolejnych stuleciach kmieciom, czyli zamo\u017cnym ch\u0142opom, powodzi\u0142o si\u0119 bardzo dobrze, cz\u0119sto lepiej ni\u017c w innych europejskich krajach. Stanowili a\u017c dwie trzecie ca\u0142ej warstwy ch\u0142opskiej w Polsce.<\/em><\/strong><\/p>\r\n Gospodarowali na co najmniej \u0107wier\u0107- \u0142anowej powierzchni, czyli 4-hektarowej. Z regu\u0142y jednak – na znacznie wi\u0119kszej. W Wielkopolsce kmie\u0107 \u015brednio mia\u0142 \u0142an, czyli oko\u0142o 16 ha. Na Pomorzu gospodarstwa gburskie liczy\u0142y po dwa, trzy \u0142any, czyli prawie 50 ha.<\/em><\/strong><\/p>\r\n Nie wsz\u0119dzie jednak kmiecie mieli tak du\u017co ziemi. W Ma\u0142opolsce wschodniej i na Rusi Czerwonej gospodarowali na du\u017co mniejszej powierzchni. W XVII w. by\u0142o to przeci\u0119tnie p\u00f3\u0142 \u0142ana, potem jeszcze mniej. Warto jednak podkre\u015bli\u0107, \u017ce ju\u017c \u0107wier\u0107 \u0142ana wystarczy\u0142o zwykle, by kmie\u0107 m\u00f3g\u0142 op\u0142aci\u0107 pana, pa\u0144stwo, Ko\u015bci\u00f3\u0142 i jeszcze nieco zaoszcz\u0119dzi\u0107<\/strong><\/em>\u2026.\u201d.,<\/strong><\/p>\r\n Ponadto pan Knap pisze, dalej powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na dr Guzowskiego co nast\u0119puje:\u201d\u2026 Historyk zwraca te\u017c uwag\u0119, \u017ce polscy ch\u0142opi nie wyst\u0119powali przeciw panom, a odst\u0119pstw od tej regu\u0142y by\u0142o jak na lekarstwo. Inaczej pod tym wzgl\u0119dem by\u0142o w innych krajach zachodnich, gdzie nie brakowa\u0142o powsta\u0144, bunt\u00f3w ch\u0142opskich.<\/em><\/strong> pink-panther<\/em><\/strong><\/p>\r\n <\/p>\r\n [Przypisy\/\u0179r\u00f3d\u0142a:]<\/p>\r\n
\r\nA co on, cz\u0142owiek urodzony i wychowany w kraju ko\u0142choz\u00f3w i ateist\u00f3w mo\u017ce wiedzie\u0107 o indywidualnych rolnikach i okupacji niemieckiej w Polsce?<\/p>\r\n
\r\n
\r\nDlaczego w Polsce dola ch\u0142op\u00f3w by\u0142a na tyle dobra, \u017ce nie wszczynali powsta\u0144? Mocno skorzystali z tego, \u017ce w XVI w. Polska zosta\u0142a w\u0142\u0105czona do systemu gospodarki \u015bwiatowej, ceny zb\u00f3\u017c posz\u0142y ostro do g\u00f3ry. (\u2026) Rynek zbo\u017cowy by\u0142 w Polsce rynkiem wolnym. Mogli na nim dzia\u0142a\u0107 i ch\u0142opi, i szlachta – m\u00f3wi dr Guzowski. – Ceny zb\u00f3\u017c w Polsce by\u0142y powi\u0105zane z cenami na gie\u0142dach w Londynie czy Amsterdamie, a z ich wzrostu korzystali w takim samym stopniu ch\u0142opi i szlachta…\u201d.<\/em><\/strong>
\r\n
\r\nWi\u0119c mo\u017ce dobrze si\u0119 sta\u0142o, \u017ce psycholog spo\u0142eczny Olga Tokarczuk pisarka otrzyma\u0142a Nobla, niezale\u017cnie od jego marnego ostatnio presti\u017cu. Dzi\u0119ki temu zwr\u00f3cona zosta\u0142a uwaga opinii publicznej na smutny fakt, i\u017c w III RP NIE prowadzi si\u0119 praktycznie bada\u0144 na temat kondycji gospodarczej i spo\u0142ecznej oraz sytuacji prawnej ch\u0142op\u00f3w w r\u00f3\u017cnych epokach historycznych i r\u00f3\u017cnych regionach geograficznych (Korona, Ru\u015b, Litwa) w I RP z uwzgl\u0119dnieniem takich czynnik\u00f3w jak Potop szwedzki i wymordowanie 50 % populacji ch\u0142opskiej ale te\u017c zniszczenie maj\u0105tku produkcyjnego wsi w podobnej skali: zabudowa\u0144 gospodarczych, narz\u0119dzi, byd\u0142a, zasob\u00f3w pieni\u0119\u017cnych, las\u00f3w i sad\u00f3w, staw\u00f3w rybnych, m\u0142yn\u00f3w etc.
\r\n
\r\nA uczniom szk\u00f3\u0142 \u015brednich i przeci\u0119tnemu obywatelowi pozostaje stara dobra propaganda wytworzona jeszcze w XIX w. przez takie \u201eautorytety moralne\u201d filozof socjalista \u015awi\u0119tochowski, wielbiciel Woltera, u\u017calaj\u0105cy si\u0119 w swoich prop-agitkach nad dol\u0105 \u201epolskiego ch\u0142opa praktycznie niewolnika\u201d.<\/p>\r\n\r\n\t